24074.4 - Programma Duurzaamheid Best 2024-2030 verbeterd n.a.v. zienswijzen

Hoofddoel

Overkoepelende projecten.

Rol gemeente

Mogelijk maken.

Doelgroep

Bedrijven.

37

Mogelijke partners

OCB, winkeliersverenigingen.

Project

De Groene Zone Zonnepanelen 1.1

Omschrijving

Het project maakt het voor inwoners makkelijk om zonnepanelen op het eigen dak aan te leggen. De gemeente helpt bij het aanleggen, subsidies aanvragen en het bekijken van mogelijkheden voor een lening.

Doel

Zon-op-dak aanmoedigen.

Hoofddoel

Duurzame elektriciteit.

Rol gemeente

Facilitator.

Doelgroep

Inwoners met koopwoning en VvE’s.

Mogelijke partners

Regiogemeenten.

Project

Zon op en langs snelwegen (OER)

Omschrijving

Doel

Hoofddoel

In het programma Opwek Energie op Rijksvastgoed (OER) onderzoekt de gemeente waar en hoe er grootschalig energie kan worden geproduceerd op Rijksgronden. Het programma treft de voorbereidingen voor uitvoeren van energieprojecten door ontwikkelaars. Gemeente Best is kartrekker van de OER voor de regio. De aandacht ligt bij projecten langs rijstroken van de snelwegen A2, A50 en A58. Duurzame energieprojecten op Rijksgronden.

Duurzame elektriciteit. 38

Rol gemeente

De gemeente is ambtelijk en bestuurlijk betrokken.

Doelgroep

N.v.t.

Mogelijke partners

Rijkswaterstaat, ontwikkelaars van energieprojecten.

Project

Afwegingskader energieopwekking buitengebied Best

Omschrijving

Doel

Het actualiseren van het bestaande beleid voor grootschalige energieopwekking in het buitengebied. De wereld is veranderd. Daarom werkt de gemeente de visie en het afwegingskader grootschalig energieopwekking bij. De gemeente zoekt naar een evenwicht tussen natuurontwikkeling, landbouw, woningbouw en duurzame energie. Aangeven waaraan energieprojecten in het buitengebied moeten voldoen.

Hoofddoel

Duurzame elektriciteit.

Rol gemeente

Opsteller van beleidsdocumenten.

Doelgroep

Projectontwikkelaars van grootschalige energie opwek.

Mogelijke partners

O.a. Natuurorganisaties, landbouworganisaties, ZLTO, Klankbordgroep Groen.

Project

Zonnevelden

39

Omschrijving

Doel

Voor de grootschalige opwekking van duurzame energie werkt de gemeente aan verschillende projecten: 1. zonnevelden bij bedrijven met een accu ertussen. 2. zonneveld bij dierentuin Best Zoo. 3. het verbinden van het nieuwe Van der Valk hotel aan een bestaand zonneveld. 4. Solar carports bij Aquabest (zonnepanelen op grote parkeerplaats) De projecten bevinden zich in verschillende fases zoals onderzoek, vergunning en uitvoering. De gemeente Best heeft een viewer om te kijken in welke fase de projecten zitten. Ook kijkt de gemeente naar de communicatie rond de projecten en welke partijen erbij betrokken zijn. De gemeente beoordeelt of het mogelijk is om op een bepaalde plek een zonneveld toe te staan. Het plan voor een zonneveld kan komen van bedrijven, corporaties of organisaties (bijvoorbeeld Rijkswaterstaat). Het maken van kwalitatief hoogwaardige zonnevelden.

Hoofddoel

Duurzame elektriciteit.

Rol gemeente

Facilitator en toetser.

Doelgroep

Projectontwikkelaars.

Mogelijke partners

Best Energie.

Project

Gemeentelijk vastgoed

Omschrijving

De gemeente moet haar vastgoed verduurzamen. We hebben een voorbeeldfunctie. In totaal zijn er ongeveer 70 panden die verduurzaamd moeten worden.

Doel

Al het gemeentelijk vastgoed verduurzamen.

Hoofddoel

Overkoepelend. 40

Rol gemeente

Initiatiefnemer.

Doelgroep Mogelijke partners

Gebruikers.

Project

Verduurzaming maatschappelijk vastgoed niet in eigendom van de gemeente

Omschrijving

De gemeente Best zet in op het verduurzamen van scholen, buurthuizen, sporthallen en overig maatschappelijk vastgoed. Dit doen we onder andere door de “Subsidieregeling verduurzaming maatschappelijk vastgoed niet in eigendom van de gemeente”.

Doel

Het verduurzamen van maatschappelijk vastgoed niet in eigendom van de gemeente.

Hoofddoel

Overkoepelend.

Rol gemeente

Facilitator.

Doelgroep Mogelijke partners

Gebruikers en eigenaren van maatschappelijk vastgoed.

Project

Laadpalenbeleid (auto + fiets)

Omschrijving

De gemeente Best zet zich in om het rijden met elektrisch vervoer te stimuleren boven voertuigen die fossiele brandstof gebruiken. Hierbij wordt er gekeken naar de dekking van (snel)laadpalen, het bevorderen van laden met zelf-opgewekte stroom, en het stimuleren van elektrische fietsen door middel van fietslaadpalen. De gemeente Best neemt deel in de bovenregionale aanbesteding van laadpalen vanuit de provincie, om daarmee de dekking zoveel mogelijk te verhogen en daarmee snel te kunnen anticiperen op een toename van dan wel of een nieuwe vraag naar elektrisch laden. 41

Doel

Het stimuleren van elektrisch vervoer boven voertuigen die fossiele brandstof gebruiken.

Hoofddoel

Overig (mobiliteit).

Rol gemeente

Facilitator.

Doelgroep

Zowel de inwoners van, alsook de bezoekers in Best.

Project

Delta Rhine Corridor

Doel

In de toekomst zal er via het DRC (Delta Rhine Corridor) tracé waterstof gaan lopen. De gemeente Best onderzoekt de volgende drie vragen: - Wil de gemeente Best gekoppeld worden aan dit tracé? - Is het mogelijk dat de gemeente Best gekoppeld wordt aan dit tracé? - Kan de gemeente Best aansluiten bij andere waterstof tracés als de DRC geen mogelijkheid is? Het onderzoeken van de behoefte van en de mogelijkheden tot de aankoppeling tot een waterstofnetwerk.

Hoofddoel

Duurzame warmte.

Rol gemeente

Onderzoeker, facilitator.

Doelgroep

Bedrijven.

Mogelijke partners

Gemeente Eindhoven en andere omliggende gemeentes, Brainport Development.

Project

Green deal zorg

Omschrijving

Doel

Als gemeente hebben we de Greendeal Zorg ondertekend. We sluiten jaarlijks aan bij het jaar event, dat wordt georganiseerd door EnterNextLevel. Betrokken blijven bij de verduurzaming van zorginstellingen binnen onze gemeente.

Hoofddoel

Verduurzaming.

Omschrijving

42

Rol gemeente

Onderhouden netwerk.

Doelgroep

Zorginstellingen.

Mogelijke partners Project Omschrijving

Doel

Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven en Inkopen De gemeente Best heeft een voorbeeldfunctie. Daarom maken we de gemeentelijke organisatie duurzamer. Dit doen we onder andere door Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven en inkopen (MVOI). 6 februari 2023 heeft de gemeente het manifest MVOI ondertekend. Op 23-01-2024 is het actieplan vastgesteld. De thema’s waar de gemeente aandacht aan geeft zijn: - Klimaat (verminderen & voorkomen van CO2-uitstoot en andere broeikasgassen); - Milieu (voorkomen van vervuiling van het milieu en het beschermen van de leefomgeving & biodiversiteit); - Circulair (inzet van nieuwe grondstoffen verminderen en het hergebruiken van materialen); - Social return (verbeteren kansen banenmarkt voor mensen met een afstand tot deze banenmarkt). Duurzamer opdrachtgeven en inkopen.

Hoofddoel

Overkoepelend.

Rol gemeente

Opdrachtgever.

Doelgroep

Gemeentelijke organisatie, marktpartijen.

Mogelijke partners

Marktpartijen.

Project

Ondersteuning verduurzaming nieuwbouw en herinrichting

43

Omschrijving

Doel

Bij nieuwbouw of (her-)inrichtingsplannen zorgen dat duurzaamheid meegenomen wordt. Om zoveel mogelijk een plantoekomstbestendig uit te voeren wat betreft duurzaamheid. Duurzaamheid meteen inbedden in de plannen.

Hoofddoel

Overkoepelend.

Rol gemeente

Sturend.

Doelgroep Mogelijke partners

Projectontwikkelaars, initiatiefnemers.

Project

Project Verduurzamen VvE's

Omschrijving

Doel

Voor huishoudens die vallen onder een Verenigingen van Eigenaars (VvE’s) is verduurzamen een extra ingewikkelde opgave. Ze moeten het immers eens worden met alle andere eigenaren van het woningcomplex over onderzoek, maatregelen, geld en planning. Daarom willen de gemeenten Best, Geldrop-Mierlo en Veldhoven aan de slag met een specifieke ondersteuningsaanpak om VvE’s te helpen in hun verduurzamingsreis. Deze gemeenten bieden nu nog geen ondersteuning aan VvE’s om te verduurzamen. Het ondersteunen van VvE’s bij het verduurzamen van hun pand.

Hoofddoel

Overkoepelend.

Rol gemeente

Facilitator.

Doelgroep

Wooncomplexen van VvE’s die (deels) in handen zijn van particuliere woningeigenaren.

Mogelijke partners

Woningbouwcorporaties, Best Duurzaam, Best Energie.

Project

Subsidieregeling duurzame maatschappelijke initiatieven

44

Doel

Er is een subsidieregeling voor een inwoner of groep inwoners of een vrijwilligersorganisatie uit Best om scholieren of andere inwoners in Best te informeren over duurzaamheid in brede zin. Het ondersteunen van vrijwilligersorganisaties/ inwoners bij het delen van duurzaamheidskennis.

Hoofddoel

Overkoepelend.

Rol gemeente

Facilitator.

Doelgroep

Inwoners van Best.

Mogelijke partners

Best Duurzaam, Best Energie, Klimaatburgemeester.

Project

Soorten Management Plan

Omschrijving

Omschrijving

Om een goed evenwicht te krijgen tussen bescherming van diersoorten/ biodiversiteit en het isoleren van woningen is het nodig om een Soorten Management Plan op te stellen.

Doel

Een robuust plan om enerzijds de biodiversiteit te bevorderen en anderzijds de duurzaamheidsdoelstelling te halen.

Hoofddoel

Energiebesparing.

Rol gemeente

Opdrachtgever.

Doelgroep Mogelijke partners

Woco’s, IVN.

Project

Regio prestatieafspraken

Omschrijving

Best valt binnen de Metropoolregio Eindhoven (MRE) en werkt daarbinnen aan de thema’s energietransitie, mobiliteit, economie, ruimte & wonen en landelijk gebied. Zo worden voor wonen afspraken gemaakt in woningaantallen en typologieën die lokaal worden vertaald in Prestatieafspraken. 45

Doel

Voor wat betreft de energietransitie wordt onder andere gewerkt aan de rijksopdracht voor grootschalige opwek in de zgn. RES (Regionale Energie Strategie). Binnen de RES MRE zijn er 4 sub regio’s waarbij Best valt binnen het SGE (Stedelijk Gebied Eindhoven).

Hoofddoel

Overkoepelend.

Rol gemeente

Het maken van gezamenlijke afspraken om samen invulling te geven aan de taken en opgaven op het gebied van o.a. de energietransitie.

Doelgroep

Regionale afspraken.

Mogelijke partners

Deelnemer en op bepaalde onderdelen initiator.

Project

Best in balans: een gebiedsgericht programma

Omschrijving

Doel

Een samenhangend, gebiedsgericht programma voor natuur, landschap en water.

Het doel is een samenhangende aanpak van natuur, landschap en water die de omgevingskwaliteit en recreatiemogelijkheden versterkt en waardoor de gevolgen van klimaatveranderingen voor de natuur en het watersysteem beter kunnen worden opgevangen.

Hoofddoel

Overkoepelend.

Rol gemeente

Buitengebied Best.

Doelgroep

Initiator.

Mogelijke partners

De inwoners, bedrijven en instellingen van Best.

Project

Businesscase kleinschalig collectief Heivelden (deels) uitvoeren (Uitwerking warmteprogramma) Best gaat aan de slag met één of enkele kleinschalige collectieven om selecte clusters van gebouwen aardgasvrij te maken, leerervaring op te doen met het aardgasvrij maken van gebouwen, inwoners te ontzorgen en grip te houden op de voortgang van de transitie. Deze kleinschalige projecten zijn haalbaar en

Omschrijving

46

overzichtelijk voor de gemeente, daar waar een grootschalig warmtenet om regionale samenwerking vraagt en allerlei externe afhankelijkheden kent.

Doel

De gemeente initieert een eerste aardgasvrijproject in het cluster Heivelden (deels) overeenkomend met de eerder geselecteerde zoekbuurt. Dit kan de vorm hebben van een wijkuitvoeringsplan of een projectinitiatiedocument, maar pas nadat een (globale) businesscase is uitgewerkt om de haalbaarheid van het project en eventueel de alternatieven op een rij te zetten. In beeld brengen van de haalbaarheid van een kleinschalig collectief in Heivelden (deels).

Hoofddoel

Duurzame warmte.

Rol gemeente

Initiator/ regisseur.

Doelgroep

In deze fase de gemeente zelf.

Mogelijke partners

Enexis, woningcorporaties, inwoners.

Project

Opstellen projectinitiatiedocument (PID) of wijkuitvoeringsplan (WUP) voor Heivelden (deels) (Uitwerking warmteprogramma) Deze fase volgt na de businesscase. Het wijkuitvoeringsplan of projectinitiatiedocument bevat in elk geval: a. Welke stakeholders van belang zijn voor het project; b. Hoe de projectorganisatie eruit komt te zien; c. Op welke manier leerervaringen worden geborgd in de gemeentelijke organisatie; d. Welk budget er beschikbaar is voor het project en daarmee wat de doorlooptijd zal zijn; e. Of er externe expertise benodigd is; f. Welke risico’s (in positieve en negatieve zin) er zijn – komt voort uit businesscase. Onderdeel van deze verkenning is rolbepaling door de gemeente en een marktverkenning om te onderzoeken welke bedrijven kunnen ondersteunen bij het realiseren van kleinschalige collectieven. In beeld brengen van de projectorganisatie inclusief rolneming gemeente,

Omschrijving

Doel

47

risico’s, afhankelijkheden en budgettering en bemensing project. Hoofddoel

Duurzame warmte.

Rol gemeente

Initiator/ regisseur.

Doelgroep

De gemeente zelf + belangrijke stakeholders waaronder inwoners.

Mogelijke partners

Enexis, woningcorporaties, inwoners, financiers, investeerders, samenwerkingspartners, andere overheidslagen, Best duurzaam/energie.

Project

Marktverkenning (Uitwerking warmteprogramma)

Omschrijving

Uit de vorige fase (PID/WUP) ontstaan projectcontouren. De kans is groot dat er marktpartijen gezocht moeten worden om aan één of meerdere onderdelen van het projectplan uitvoering te geven. De gemeente heeft in deze fase helder wat haar eigen beoogde rol is en welke rol zij voor stakeholders ziet, welke kaders relevant zijn en wat er nodig is voor de financierbaarheid van het project. Een marktverkenning moet uitwijzen in hoeverre marktpartijen invulling kunnen geven aan het door de gemeente uitgevraagde profiel.

Doel

Deze fase kan (deels) parallel lopen met de PID/WUP-fase. In beeld brengen in hoeverre marktpartijen de door de gemeente in het kader van de PID/WUP opgestelde ondersteuningsbehoefte kunnen leveren.

Hoofddoel

Duurzame warmte.

Rol gemeente

Initiator/ regisseur.

Doelgroep

De gemeente zelf + belangrijke stakeholders waaronder inwoners.

Mogelijke partners

Enexis, woningcorporaties, inwoners, financiers, investeerders, samenwerkingspartners, andere overheidslagen.

Project

Rolbepaling gemeente in project (Uitwerking warmteprogramma)

48

Doel

Afhankelijk van de ambities en kaders die in het PID/de WUP worden vastgelegd en aansluitend bij de uitkomsten van de marktverkenning zal de gemeente na moeten denken over de eigen rolbepaling. Dit is niet zozeer een apart project, het is onderdeel van alle projecten die onder de pilot Heivelden (deels) vallen. Het is goed als de gemeente vroegtijdig een beeld heeft bij haar gewenste rol in de pilot, maar tegelijk moeten we pragmatisch blijven. Het opstellen van de PID/WUP samen met stakeholders of de uitkomsten van de marktverkenning kunnen tot een andere rol voor de gemeente leiden. Bepalen rol en bijbehorende verantwoordelijkheden van de gemeente binnen het pilotproject.

Hoofddoel

Duurzame warmte.

Rol gemeente

Initiator/ regisseur.

Doelgroep

De gemeente zelf + belangrijke stakeholders waaronder inwoners.

Mogelijke partners

Enexis, woningcorporaties, inwoners, financiers, investeerders, samenwerkingspartners, andere overheidslagen.

Project

Verkenning welke potentie er is voor andere kleinschalige collectieven (Uitwerking warmteprogramma)

Omschrijving

Omschrijving

Gemeente Best zal met één pilot beginnen, maar mogelijk dienen zich meer interessante clusters aan. In het warmteprogramma zijn criteria genoemd waarop gelet kan worden bij het bepalen van clusters. Maar het initiatief kan ook van buiten de gemeente komen, bijvoorbeeld van een woningcorporatie. Het past met vaststelling van het warmteprogramma binnen het beleid van de gemeente om deze initiatieven te ondersteunen, wanneer ze voldoen aan de genoemde kaders en inzichten uit het warmteprogramma.

Doel

Kleinschalig collectieven faciliteren daar waar ze een beter alternatief zijn dan individuele oplossingen.

Hoofddoel

Duurzame warmte.

Rol gemeente

Initiator/ regisseur of meewerkend aan extern initiatief.

Doelgroep

Nader te bepalen. 49

Mogelijke partners

Enexis, woningcorporaties, inwoners.

Project

Doel

Programma Bespaarbuurten opstellen met doelstelling 2030, aanpak om het doel te bereiken en vorm van samenwerking met woningcorporaties en VvE's (Uitwerking warmteprogramma) Hoewel in de Transitievisie Warmte was opgenomen om een besparingsprogramma op te zetten, is dit in de praktijk (nog) niet gebeurd. Er zijn wel projecten geweest met het doel om besparing te stimuleren, zoals De Groene Zone Isoleren. Het is goed als deze projecten doorgaan voor alle inwoners van Best, maar het is ook belangrijk dat er een systematisch plan komt voor specifiek de bespaarbuurten. Onderdeel hiervan is bijvoorbeeld een aparte doelstelling voor 2030, een aanpak om dit doel te bereiken (een programma met daarin diverse projecten) en een samenwerking met woningcorporaties en VvE’s. Faciliteren van voldoende besparing in de bespaarbuurten in overeenstemming met Transitievisie Warmte/ warmteprogramma.

Hoofddoel

Overkoepelend.

Rol gemeente

Facilitator, aanjager, stimulerende partij.

Doelgroep

Eigenaar-bewoners, verhuurders.

Mogelijke partners

Inwoners, woningcorporaties.

Project

Uitvoeren Programma Bespaarbuurten (Uitwerking warmteprogramma)

Omschrijving

Omschrijving

Uitvoering van bovenstaand project.

Doel

Faciliteren van voldoende besparing in de bespaarbuurten in overeenstemming met Transitievisie Warmte/ warmteprogramma.

Hoofddoel

Overkoepelend.

Rol gemeente

Facilitator, aanjager, stimulerende partij.

Doelgroep

Eigenaar-bewoners, verhuurders.

50

Mogelijke partners

Inwoners, woningcorporaties.

Project

Handelingsperspectief per buurt(type) communiceren na vaststelling warmteprogramma (Uitwerking warmteprogramma) Veel inwoners uit de zoekbuurten vragen zich af wat het betekent om in een zoekbuurt te wonen en wanneer hun huis ‘aan de beurt’ is. Op dit moment heeft de gemeente meer kennis dan in 2021 en is duidelijk dat een grootschalig warmtenet een mogelijkheid kan zijn, maar dat dit in elk geval niet vóór 2030 gerealiseerd zal zijn. Dat betekent afhankelijkheid van externe ontwikkelingen waar de gemeente op moet wachten, en daarmee nog geen duidelijkheid op korte termijn voor de inwoners, woningcorporaties en andere stakeholders van Naastenbest en Wilhelminadorp. We willen inwoners en stakeholders wel vertellen waar de gemeente mee bezig is en wat ze al zelf kunnen doen. Heldere communicatie naar inwoners toe.

Omschrijving

Doel Hoofddoel

Duurzame warmte.

Rol gemeente

Bevoegd gezag aardgasvrij.

Doelgroep

Inwoners, woningcorporaties en andere stakeholders.

Mogelijke partners

REL, woningcorporaties.

Project

Stimuleren van en deelname aan toekomstige onderzoeken naar duurzame warmtetechnieken en diens lokale toepassing (Uitwerking warmteprogramma) De laatste jaren zijn er goede stappen gezet op het gebied van onderzoek naar geothermie en aquathermie. Van aquathermie is de potentie inmiddels duidelijk en vereist toepassing ervan nog vooral afstemming met buurgemeenten. Voor geothermie geldt dat er in 2024 een proefboring zal plaatsvinden op een nader te bepalen locatie. Dat geeft weer nieuwe inzichten in de lokale toepassing ervan. Ook speelt onderzoek naar groengas steeds meer op regionaal niveau. Meer kennis en inzicht op doen over de mogelijke toepassing van regionale duurzame warmtebronnen.

Omschrijving

Doel

51

Hoofddoel

Duurzame warmte.

Rol gemeente

Regisseur/ initiator.

Doelgroep

Gemeente zelf, inwoners.

Mogelijke partners

Andere overheidslagen, RES MRE.

Project

Voortzetten periodieke afstemming communicatie (Uitwerking warmteprogramma) Op dit moment is er regelmatige afstemming tussen cluster duurzaamheid en communicatie. Dan wordt besproken welke duurzaamheidsacties lopen en welke communicatie-acties nodig zijn. Het lukt dus al goed om op regelmatige basis te communiceren. Aanvullend is het belangrijk om waar nodig te communiceren en participeren met inwoners wanneer dat een belangrijk onderdeel van het project is: bijvoorbeeld in de zoekbuurten in clusters waar gewerkt gaat worden met een aardgasvrij project. Structureel communiceren over duurzaamheidsbeleid.

Omschrijving

Doel Hoofddoel

Overkoepelend.

Rol gemeente

Inwoners (en andere stakeholders) stimuleren en informeren.

Doelgroep

Inwoners.

Mogelijke partners

Best duurzaam, woningcorporaties, mogelijk meer afhankelijk van het project.

Project

Uiterlijk eind 2026 actualisatie Warmteprogramma opstellen (Uitwerking warmteprogramma) Wettelijk dient het beleid elke vijf jaar geactualiseerd te worden, de gemeente Best kiest ervoor om dit elke twee jaar te doen. In principe voorzien we uiterlijk eind 2026 de volgende actualisatie. De bedoeling is dat uitvoering en beleid parallel gaan lopen. Actueel beleid maken.

Omschrijving

Doel

52

Hoofddoel

Duurzame warmte.

Rol gemeente

Regisseur.

Doelgroep

Inwoners en professionele stakeholders.

Mogelijke partners

Enexis, woningcorporaties, inwoners, Best duurzaam/energie.

Project

Periodiek leerervaringen ophalen (Uitwerking warmteprogramma)

Omschrijving

Doel

De ontwikkelingen in de warmtetransitie gaan snel. Daarom is het van belang om resultaten van de projecten elders in de regio en in het land in de gaten te houden. Dat kan immers weer belangrijke voordelen opleveren voor de warmtetransitie in Best. Kennis en ervaring opdoen/ actueel houden.

Hoofddoel

Duurzame gebouwde omgeving.

Rol gemeente

Proactief kennis en ervaring opdoen.

Doelgroep

Gemeente zelf.

Mogelijke partners

NPLW, RES MRE, RVO, etc.

Project

Actief deelnemen aan de regionale communities of practice (Uitwerking warmteprogramma)

Omschrijving

Best is voor een groot deel afhankelijk van de samenwerking met andere gemeenten in de regio. Het geothermieproject is bijvoorbeeld alleen haalbaar in samenwerking met o.a. buurgemeenten, investeerders, woningcorporaties en de netbeheerder. Ook andere projecten zijn vaak succesvoller als ze in regionale samenwerking worden opgepakt. De regionale community of practice is een kans om samenwerking met nabije gemeenten te bevorderen en te verkennen waar koppelkansen en 53

samenwerkingsmogelijkheden liggen.

Doel

Samenwerken in de regio.

Hoofddoel

Duurzame gebouwde omgeving.

Rol gemeente

Proactief kennis en ervaring opdoen.

Doelgroep

Gemeente zelf.

Mogelijke partners

Buurgemeenten, RES MRE.

54

BIJLAGE 4 Dit is een programma onder de Omgevingswet. Hij moet dus voldoen aan de volgende voorwaarden (zie artikel 3.17 Omgevingswet). De schuingedrukte tekst komt uit de omgevingswet: 1 Het programma bevat in ieder geval een beschrijving van: a. het gebied waarvoor het programma geldt, Het programma duurzaamheid geldt voor de hele gemeente Best. b. de periode waarop het programma betrekking heeft, Het programma duurzaamheid heeft betrekking op de periode 2024-2030. In 2027 evalueren we dit beleidsstuk. c. de omgevingswaarde of de andere doelstelling waarvoor het programma wordt vastgesteld, Het programma duurzaamheid bevat doelstellingen voor het verminderen van de CO2 uitstoot, het verlagen van het aardgasverbruik en het verhogen van duurzame elektriciteit opwekking. d. de toestand van het onderdeel van de fysieke leefomgeving waarvoor het programma wordt vastgesteld, Hoofdstuk 7 van het programma duurzaamheid gaat over monitoring. Daarin staat hoe Best presteert voor de doelen onder kopje b. e.

de verwachte ontwikkelingen in het gebied die naar verwachting gevolgen hebben voor het voldoen aan de omgevingswaarde of het bereiken van de andere doelstelling, In het voorwoord van de wethouder staat: “Duurzaamheid is volop in ontwikkeling.” Externe ontwikkelingen (zoals ander beleid op provinciaal/Rijks/Europees niveau) hebben invloed op of de gemeente Best haar duurzaamheidsdoelstellingen gaan halen. De gemeente Best zal zich binnen haar invloedsfeer inspannen om de gestelde doelen te halen, in samenwerking met inwoners, instellingen en bedrijven. f. de activiteiten die naar verwachting tijdens de periode waarop het programma betrekking heeft in het gebied zullen worden verricht, dienaar verwachting effect hebben op: 1°. het voldoen aan de omgevingswaarde of het bereiken van de andere doelstelling, of 2°. de wijze waarop de ruimte die, gelet op de omgevingswaarde of de andere doelstelling, beschikbaar is voor activiteiten wordt bepaald enverdeeld, In bijlage 2 staan de belangrijkste duurzaamheidsprojecten waar de gemeente Best mee bezig is. Deze dragen bij aan het bereiken van de doelstellingen. g. de gevolgen van de ontwikkelingen, bedoeld onder e, en de activiteiten, bedoeld onder f, voor dat onderdeel van de fysiekeleefomgeving, Het doel is om energie te besparen in Best en dat de elektriciteit/warmte die we dan nog nodig hebben, op een duurzame wijze opwekken.

55

h. de maatregelen die bijdragen aan het voldoen aan de omgevingswaarde of het bereiken van de andere doelstelling, de verwachte gevolgen daarvan voor dat onderdeel van de fysieke leefomgeving en de termijn waarbinnen deze maatregelen worden uitgevoerd. Zie bijlage 1 en 2 voor de activiteiten, aan welke doelstellingen ze bijdragen en wanneer ze gepland staan. 2. Voor zover de maatregelen, bedoeld in het eerste lid, onder h, het wijzigen van de voorschriften van een omgevingsvergunning of hetintrekken van een omgevingsvergunning omvatten, kan het programma ook een beschrijving bevatten van het moment waarop en devoorwaarden waaronder daaraan uitvoering kan of moet worden gegeven. Niet van toepassing.

56

BIJLAGE 5 Duurzaamheid in de gemeente Best

57

Duurzaamheid in gemeente Best Acties op het gebied van duurzaamheid De gemeente Best zet in op het besparen van energie (bijvoorbeeld door isoleren), het stimuleren van aardgasvrij verwarmen en koken en het opwekken van duurzame elektriciteit (bijvoorbeeld zonnepanelen). Mist u andere acties vanuit de gemeente op het gebied van duurzaamheid? (n = 723)

Gemiste acties op gebied van duurzaamheid

Ja

19% 33%

Nee, ik mis geen acties Weet ik niet 48%

•

Eén op de vijf inwoners geeft aan acties van de gemeente op het gebied van duurzaamheid te missen.

•

Inwoners noemen hierbij onder meer: oplaadpalen voor elektrische auto’s, aanbod van financiële steun en subsidies, groene daken, vergroening en beplanting van de openbare ruimte, wijkbrede strategieën rondom duurzame stroom en warmte en duidelijkheid in advies en rondom subsidies.

•

Circa de helft mist geen acties, een derde geeft aan het niet te weten.

Illustrerende citaten • “Meer subsidie, verduurzamen kost te veel voor de burgers” • “Subsidie voor groene daken” • “Vergroening van tuinen en de straat” • “Een extra stimulans voor een elektrische auto zou welkom zijn” • “Initiatieven om de auto's te laten staan” • “Acties in het kader van isoleren van het huis” • “Circulaire economie stimuleren”

Prioriteiten in duurzaamheidsbeleid Welke van deze drie onderdelen van het duurzaamheidsbeleid van gemeente Best vindt u het belangrijkst? Rangschik de aspecten (n = 723)

Energie besparen

63%

Duurzame elektriciteit

17%

Aardgasvrij verwarmen en koken

20%

0% 1e plek

22%

56%

22%

25%

2e plek

15%

27%

58%

50%

75%

100%

Gemiddelde positie duurzaamheidsaspecten, op een schaal van 3 (n = 723)

1,5

Energie besparen

2,1

Duurzame elektriciteit

2,4

Aardgasvrij verwarmen en koken

•

Inwoners werd gevraagd drie aspecten van duurzaamheidsbeleid van de gemeente te rangschikken naar het belang dat zij hieraan hechten.

•

Twee derde geeft energie besparen het meeste prioriteit en zet dit aspect op de eerste plek. De gemiddelde score is 1,5 op een schaal van 3.

•

Duurzame elektriciteit wordt door ruim de helft op de tweede plek gezet. De gemiddelde positie van dit aspect is 2,1, waarmee het iets meer prioriteit krijgt dan aardgasvrij verwarmen en koken (gemiddeld: 2,4).

•

Circa één op tien (9%) weet niet welk aspect zij het belangrijkst vinden.

3e plek

1

Duurzaamheid in gemeente Best Onderzoeksverantwoording Aanleiding en aanpak Aanleiding • Gemeentes in Nederland nemen verschillende maatregelen op het gebied van energiebesparing, duurzame elektriciteit en het stimuleren van aardgasvrij verwarmen en koken. Dat geldt ook voor de gemeente Best.

Respons • Voor dit onderzoek zijn alle 1.318 panelleden uitgenodigd en 723 leden hebben de vragenlijst ingevuld. Dat is een respons van 55 procent in het panel.

Analyse Methode • Op de data is een weging toegepast naar leeftijd • Voor het onderzoek is het Inwonerspanel Best en geslacht. Dit betekent dat de verhoudingen geraadpleegd. Het panel bestaat uit 1.318 leden. naar leeftijd en geslacht zijn teruggebracht naar Dit zijn inwoners van de gemeente Best die zich de werkelijke verhoudingen in de bevolking van hebben aangemeld voor deelname aan online Best. Groepen die ondervertegenwoordigd zijn, onderzoeken van de gemeente. De panelleden zijn krijgen een groter gewicht, terwijl via e-mail uitgenodigd om deel te nemen aan dit oververtegenwoordigde groepen een kleiner onderzoek. gewicht krijgen. Op deze manier zijn de resultaten • De vragenlijst kon worden ingevuld van 8 t/m 22 representatief voor de gehele gemeente Best, wat februari 2024. betreft deze achtergrondkenmerken. • Indien de percentages niet optellen tot 100 procent, is dit het gevolg van afrondingsverschillen.

Profiel respondenten Geslacht

Wijk

63%

Salderes + Steegsche Velden + Dijkstraten

37%

Leeftijd 3% 16%

18%

Heivelden

13%

Naastenbest

13%

Wilhelminadorp + Kantonnier

13%

Heuveleind

13%

18-34 jaar 39% 35-49 jaar 50-64 jaar

Centrum + Hoge Akker

9%

Speelheide

7%

65 jaar en ouder 42%

Leeuwerik

5%

Buitengebied

5%

Heide en ’t Zand + Batadorp + Breeven + Villawijk

4%

0%

5%

10%

15%

20%

2

Programma Duurzaamheid

2024 In Best zetten we in op energie besparen, het opwekken van duurzame energie en aardgasvrij verwarmen. Dit doen we samen met inwoners, organisaties en bedrijven. 2030

Om klimaatverandering tegen te gaan zet de gemeente Best in op energie besparen. De energie die je niet gebruikt, hoef je ook niet te produceren of verspreiden. Dat verlaagt de CO2-uitstoot. Er zijn verschillende manieren om te besparen als inwoner, organisatie of bedrijf. Je kan klein denken (bijvoorbeeld tochtstrips) of groot (bijvoorbeeld dakisolatie).

Besparingsopgave

2030

55% reductie t.o.v. 1990

7,6 kiloton CO2

2050

95% reductie t.o.v. 1990

5,4 kiloton CO2

Gasverbruik

Ambitie

Besparingsopgave

2030 2050

20% reductie t.o.v. 2019 0,16 miljoen kuub gas Volledig aardgasvrij

Van het aardgas af

Duurzame warmte

!

De Groene Zone Isoleren

Bewustwording en gedragsverandering

Energiearmoede

Kleinschalige collectieve duurzame warmteprojecten

Warmteprogramma actualiseren

We stimuleren duurzame gedragsverandering bij inwoners, organisaties en bedrijven.

Nationaal Isolatie Programma (NIP)

0,78 kuub gas

We maken onderscheid tussen verschillende buurten en buurttypen:

We gaan in Best stap voor stap en buurt voor • Zoekbuurten • Bespaarbuurten buurt overstappen op • Lange-termijnbuurten schone energie. • Eigen-tempobuurten en buitengebied

Aardgas veroorzaakt CO2-uitstoot. Om klimaatverandering tegen te gaan moet de CO2-uitstoot drastisch omlaag. Daarom stapt de gemeente Best over van aardgas naar duurzame warmtebronnen.

€

Zelf besparen en isoleren

Inwoners, organisaties en bedrijven bewust maken van de noodzaak en meer inzicht geven in de mogelijkheden.

We gaan aan de slag om met één of enkele kleinschalige collectieven om een aantal gebouwen aardgasvrij te maken.

Handelingsperspectief voor zoekbuurten

We informeren inwoners in zoekbuurten over noregret maatregelen en dat er géén grootschalig warmtenet komt vóór 2030.

Onderzoek

Programma Bespaarbuurten Onderzoek Warmtetechnieken Pilot Heivelden

We doen onderzoek naar lokale toepassingen van duurzame warmtetechnieken zoals geothermie en aquathermie.

Regionale Structuur Warmte (RWS)

Energiebesparing

Ambitie

Projecten Regionale Energie Strategie (RES)

CO2-uitstoot

Speerpunten

Verduurzaming bedrijven en bedrijventerreinen

Lange-termijnambitie

Hoofddoel

We zetten in op zonne-energie In 2030 bestaat 70% van de totale elektriciteitsproductie uit hernieuwbare elektriciteit.

Duurzame elektriciteit Om klimaatverandering tegen te gaan moet gemeente Best de CO2-uitstoot omlaag brengen. Overstappen van fossiele elektriciteit naar duurzame is een manier om dat te bereiken.

Vanuit de RES dragen wij in 2030 2 terawattuur (TWh) aan duurzame energie bij aan het Klimaatakkoord.

1. 2. 3. 4.

Zonnepanelen op daken en gevels. Zonnepanelen op gronden in het dorp. Zonnepanelen op no regret locaties, zoals bermen. Zonnepanelen op gronden in het buitengebied.

Ontzorgen

Het zo makkelijk mogelijk maken voor inwoners om zonnepanelen aan te schaffen.

Aanpakken netcongestie

In Noord-Brabant is er een stop op grootverbruik aansluitingen (voor afnemen en leveren van elektriciteit). We werken samen met de netbeheerders en andere overheden om dit op te lossen.

Visie en afwegingskader grootschalige energieopwerk Opwek Energie op Rijksvastgoed (OER), zonnevelden

De Groene Zone Zonnepanelen

Verduurzaming gemeentelijk vastgoed

Gebruik maken van de ‘zonneladder’

We doen ook projecten die bijdragen aan circulariteit, duurzame mobiliteit en klimaatadaptatie

Strategische visie: samen met inwoners en ondernemers duurzaamheid vergroten en keuzes maken

Sustainable Development Goals:

RES Metropoolregio Eindhoven: • •

Samen met de Metropoolregio Eindhoven streven we ernaar om als eerste regio energieneutraal te zijn. De afspraken die we gemaakt hebben in het Samenwerkingsakkoord Metropoolregio Eindhoven sluiten hierbij aan.

Programma Duurzaamheid

Dat doen we samen

Regionale partners

Bedrijven

Woningcorporaties

Inwoners

Leveranciers

Strategische visie: samen met inwoners en ondernemers duurzaamheid vergroten en keuzes maken

Sustainable Development Goals:

Netwerkbeheerders

RES Metropoolregio Eindhoven: • •

Samen met de Metropoolregio Eindhoven streven we ernaar om als eerste regio energieneutraal te zijn. De afspraken die we gemaakt hebben in het Samenwerkingsakkoord Metropoolregio Eindhoven sluiten hierbij aan.