24033.5 - Presentatie Afvalbeheer Best gemeenteraad 15 april 2024

Richtinggevende kaders Afvalbeheer Best 2028 ‘Verkenning van afvaltrends’

1

Inhoudsopgave 1. Aanleiding 2. Bedoeling van deze avond

3. Resultaten huidige situatie 4. Bron- of nascheiding voor de gemeente Best? 5. Bronscheiding in combinatie met diftar

6. Aanvullende maatregelen 7. Samenvatting 8. Processtappen vanaf nu

9. Vragen?

2

1 Aanleiding • Het Beleidsakkoord 2022-2026 ‘We doen het samen’ geeft aan dat we toewerken naar een circulaire economie.

• In de begroting 2024-2027 is de prognose dat we op ca 100 kg per inwoner per jaar blijven. Dat past bij de ongewijzigde inzamelmethode. • Het Beleidsakkoord geeft ook aan dat het systeem van afvalinzameling op dit moment niet vraagt om grote veranderingen. • Ook in het beleidsakkoord staat: “Het drastisch verminderen van restafval is belangrijk voor de leefbaarheid van de aarde voor toekomstige generaties.”

• Eind 2027 stopt de huidige overeenkomst met onze afvalinzamelaar Remondis. • De aflopende overeenkomst en de doelstellingen voor deze en volgende bestuursperioden zijn aanleiding om nu al te kijken naar de mogelijkheden van ‘Afvalbeheer Best 2028’. 3

2 Bedoeling van deze avond • Wij vertellen u vanavond meer over de richtinggevende kaders waarbinnen we het nieuwe beleid ‘Afvalbeheer Best 2028’ voor u willen beschrijven

• Wij leggen u uit waarom we nu denken aan de basiskeuzes die we met u delen • Bron- of nascheiding • Mogelijkheden van diftar • Ondersteunende maatregelen

• We nemen u ook mee in de keuze om eerst de inhoud te bespreken en daarna de mogelijkheden voor een uitvoerende partij • De sessie is een opmaat voor de komende BOB-cyclus waarin u een raadsvoorstel krijgt dat gaat over richtinggevende kaders voor afvalbeheer • We schetsen het proces dat we doorlopen, alle stappen tot en met de start in 2028 • En uiteraard is er voldoende ruimte voor vragen van uw kant. In totaal hebben we één uur 4

3 Resultaten huidige situatie • Gemeente Best maakt op dit moment gebruik van bronscheiding zonder tariefdifferentiatie en zonder servicedifferentiatie op het gebied van restafval.

Restafval

GFT

PMD

Oud Papier

• Gemiddeld biedt een inwoner van Best de afgelopen jaren circa. 100 kg fijn restafval + circa 30 kg grof restafval per jaar aan; • Gemeente Best zamelt gemiddeld 37 kg PMD per inwoner per jaar in; • 3% van het ingezameld PMD wordt afgekeurd en afgevoerd als restafval;

Figuur 2: Haalsysteem afvalinzameling gemeente Best

5

4 Bron- of nascheiding in Best • De vraag bron- of nascheiding houdt de afvalwereld en gemeentes al jaren bezig. Beide systemen hebben voor- en nadelen. • De gemeente Best kent al jarenlang de methode van bronscheiding • Nascheiding kan alleen bij PMD-afval, want andere afvalsoorten papier, glas, gft, textiel en klein chemisch afval kun je niet achteraf scheiden. • Denk bijvoorbeeld aan papier en kleding. Als textiel of papier nat en vies is, zoals door etensresten of ander afval, kan het recyclebedrijf er niets meer mee. • Bij het gft helpen etensresten om er compost van te maken, terwijl dezelfde etensresten bij het restafval alleen maar vervuilen, waardoor bijvoorbeeld plastic weer minder goed eruit kan worden gehaald.

6

Bijlage 2 - Argumenten van bron- en nascheiding

7

Milieuprestaties PMD

Kg gescheiden PMD per inwoner per jaar

40

37

35 30

30 25

20

20 15 10 5 0 Gemeente Best 2022

Gemiddelde benchmark 2022 [1]

Gemiddelde capaciteit nasorteerinstallatie [1]

Figuur : Vergelijking milieuprestaties op het gebied van PMD

De gemeente Best scoort beter dan de gemiddelde gemeente binnen stedelijkheidsklasse 3. En scoort dermate beter dan de maximale nasorteercapaciteit van een nasorteerinstallatie. 8

Vergoeding PMD bron- en nascheiding

Inzamelkosten:

€300.000,00 €278.075,00

Huidig PMD: 335.000,-. Restafval vaker inzamelen: + 210.000,-

€250.000,00

€200.000,00

Dus een kostenbesparing van circa 125.000,-.

€150.000,00

De vergoeding van bronscheiding ligt circa 218.000,- hoger dan nascheiding.

€100.000,00

€59.724,00 €50.000,00

Er is dus een financieel voordeel van circa 95.000,- bij bronscheiding.

€Opbrengsten bronscheiding

Opbrengsten nascheiding

Figuur: Financiële consequenties bron- en nascheiding 9

5 Bronscheiding in combinatie met diftar • Diftar is de afkorting voor gedifferentieerde tarieven, waarbij de hoeveelheid aangeboden afval- en grondstoffen per huishouden individueel wordt beoordeeld en afgerekend. • De afvalstoffenheffing bestaat uit een vast deel (vastrecht) en een variabel deel (prijs per lediging of variant)

Doelen van diftar: 1. Gedragsbeïnvloeding, met als doel om minder restafval aan te bieden en meer recyclebare grondstoffen gescheiden in te zamelen. 2. Een rechtvaardig tariefsysteem, waarbij huishoudens die weinig (rest)afval aanbieden minder betalen voor gemeentelijk afvalbeheer, wat als eerlijk wordt beschouwd. 3. Kostenefficiëntie, aangezien het toepassen van diftar bijdraagt aan een efficiënter beheer van gemeentelijke kosten.

10

Type diftar In Nederland zijn de meest voorkomende varianten van diftar als volgt: 1. Diftar op basis van volume en frequentie: Het tarief dat inwoners betalen is gebaseerd op het aantal ledigingen en het volume van hun container voor het aangeboden afval.

2. Diftar op basis van een 'betaalde zak', ook wel bekend als': Inwoners mogen hun restafval enkel aanbieden in speciale afvalzakken die ze dienen aan te schaffen. 3. Diftar op basis van gewicht (en frequentie): Het tarief dat inwoners betalen is afhankelijk van het gewicht van het aangeboden restafval en, indien van toepassing, het aantal keren dat het wordt aangeboden. 4. Diftar op basis van volume: Inwoners hebben de optie om te kiezen tussen kleine of grote minicontainers voor het huishoudelijk restafval dat aan huis wordt opgehaald. Het vaste tarief dat de gemeente per jaar in rekening brengt voor deze containers is lager wanneer een kleinere container wordt gekozen.

11

Kosten Diftar

De afvalstoffenheffing bedraagt in 2024 € 368,64 per jaar.

12

13

Figuur: Diftar versus geen diftar 14

Wat hoort bij Best? Om op termijn invulling te geven aan het drastisch terugbrengen van het (rest)afval is een aangescherpte aanpak nodig. Als we kijken naar: • Ervaringen elders • De stand van de techniek • De (afval)historie van Best • De karakteristiek van onze gemeente

Lijkt bronscheiding met tarief- en servicedifferentiatie passend bij Best

15

6 Aanvullende maatregelen • Elke vorm van afvalbeheer vraagt een eigen set aan aanvullende maatregelen. Deze maatregelen worden gekozen en ingezet om de gekozen basiskeuzes succesviol te laten zijn. • Analaoog aan hetgeen we bij het Stationsgebied toepassen willen we dit doen in de vorm van een ‘spelregelkaart’ • Zonder nu volledig te kunnen zijn, de basiskeuzes zijn immers nog niet vastgesteld, kunt u denken aan voorbeelden als; • De inzet van afvalcoaches en andere communicatiemiddelen • Een juiste frequentie van lediging van mini- en ondergrondse containers • De keuze van de juiste inzamelmiddelen om vervuiling bij niet restafvalstromen te voorkomen

• Een laagdrempelige mogelijkheid om de Milieustraat Best te bezoeken; • Een laagdrempelige manier om glas, papier, luiers / incontinentiemateriaal, textiel in te zamelen; • De mogelijkheid voor bewoners van appartementen / hoogbouw om GFT-e gescheiden aan te bieden.

16

7 Samenvatting • Wij hebben met u de belangrijke afwegingen rond de drie voorgenomen basiskeuzes besproken • Bron- of nascheiding • Diftar • Ondersteunende maatregelen • Wij nemen nu nog kort de processtappen vanaf dit moment u met u door. • Daarna is er ruimte voor uw vragen.

17

8 Processtappen vanaf nu • In 2024 vragen we u de inhoudelijk richtinggevende kaders vast te stellen. • In 2024 / 2025 volgen de richtinggevende kaders om tot een uitvoerende partij te komen. • In 2025 leggen we, op basis van deze richtinggevende kaders, Afvalbeheer Best 2028 aan u voor • In 2025 /2026 wordt de nieuwe Afvalstoffenverordening voorgelegd aan de raad. Het college zal zelf zorgdragen voor een nieuw uitvoeringsbesluit bij deze afvalstoffenverordening. • In 2026 werving van een nieuwe uitvoerende partij. Eind 2026 / begin 2027 is die nieuwe uitvoerende partij bekend en deze heeft dan ca één jaar om de bedrijfsvoering klaar te maken voor Afvalbeheer Best 2028.

• Per 1 januari 2028 start dan die nieuwe periode Afvalbeheer Best 2028.

18

Vragen?

19

Klik om stijl te bewerken Indien jij, als vertegenwoordiger van jouw gemeente, akkoord gaat met deze •Wij Klikken om de tekststijl van het model bewerken offerte dan verzoekte ik je een door jou ondertekend exemplaar (digitaal) te zien je reactie graag tegemoet! Heb je nog vragen of opmerkingen over de offerte? Laat het ons weten!

retourneren naar mark@debries.eu.

• Tweede niveau • Derde niveau

Met hartelijke groeten,

• Vierde niveau • Vijfde niveau

Naam: Functie: Datum:

Mark Donders De Bries BV.

Handtekening:

DEBRIES.EU WEBSHOPDEBRIES.EU

Slimme ideeën voor een schonere wereld