23074.0 - Sessieformulier Samen keuzes maken om financieel gezond te blijven

Sessieformulier

Openbare beeldvormende en oordeelsvormende sessie Onderwerp: Beeldvormende sessie: Oordeelsvormende sessie: Sessieleider: Sessiegriffier: Portefeuillehouder: Behandelaar: Locatie: Bijzonderheden:

23074 – Samen Keuzes maken om financieel gezond te blijven 13 november 2023 27 november 2023 Marieke Gondrie Tom Bartels Rik Dijkhoff Corienne Boterenbrood & Jolanda Wijnen Raadzaal Publiek kan de vergadering fysiek in het gemeentehuis volgen of online via best.notubiz.nl.

Onderwerp en aanleiding Op 6 november is de begroting 2024 en meerjarenraming 2025-2027 behandeld in de raad. Een opvallend beeld m.b.t. de financiële situatie van de gemeente Best is dat de begroting voor de jaren 2026-2027 niet langer sluitend is. Gezien deze situatie komt het college van B&W met een prioriteringsvoorstel voor de korte- en lange termijn ambities op basis van een zevental uitgangspunten, naar de raad. In dit raadsvoorstel wordt een voorstel aan de raad gedaan om in te stemmen met de gepresenteerde prioritering. Programma beeldvormende sessie Na een korte inleiding van de sessieleider en portefeuillehouder financiën, wordt er per portefeuillehouder informatie verstrekt over het onderwerp. Tijdens deze informatieve sessie hebben de inwoners ook gelegenheid om mee te praten over het onderwerp. Vervolgens is er voor de aanwezigen gelegenheid om vragen te stellen aan de portefeuillehouder. Inwoners, organisaties en andere betrokkenen kunnen tijdens de beeldvormende sessie hun inbreng hebben. Wilt u hiervan gebruik maken? Meldt u zich dan aan door een mail te sturen naar raadsgriffie@gembest.nl. De griffie neemt vervolgens contact met u op om de mogelijkheden te bespreken. Technische vragen raads- en burgerleden Het streven is om voor de oordeelsvormende sessie uw eventuele technische vragen over dit voorstel te beantwoorden.

Technische vragen die uiterlijk donderdag vóór 12:00 uur na de beeldvormende sessie worden ingediend, worden door het college uiterlijk donderdag voor de oordeelsvormende sessie vóór 12:00 uur beantwoord. De griffie plaatst de antwoorden op het raadsinformatiesysteem bij het agendapunt van de sessie. Uw vragen kunt u sturen naar raadsgriffie@gembest.nl. U kunt daarvoor dit formulier gebruiken.

Programma oordeelsvormende sessie Inspreekrecht Na een korte inleiding van de sessieleider is er voor inwoners, organisaties en andere betrokkenen gelegenheid om gedurende 5 minuten (per persoon) gebruik te maken van

het inspreekrecht. Wilt u hiervan gebruik maken? Meldt u zich dan uiterlijk voor 12.00 uur aan op de dag van de sessie door een mail te sturen naar raadsgriffie@gembest.nl De griffie neemt vervolgens contact met u op om de mogelijkheden te bespreken. Aan het einde van de discussiesessie wordt geïnventariseerd of dit raadsvoorstel als A- of B-stuk wordt geagendeerd voor de raadsvergadering. In het laatste geval benoemen de deelnemers van de sessie de openstaande discussiepunten. Planning Het raadsvoorstel is ter besluitvorming geagendeerd voor de raadsvergadering van 11 december 2023. Resultaat/conclusie Beeldvormende sessie Alle fracties zijn vertegenwoordigd in deze sessie. Portefeuillehouder Dijkhoff licht het onderwerp kort toe. Vervolgens verzorgen wethouders Slijper, Zeeman, Van der Heijden en Dijkhoff een korte toelichting op de prioriteringen uit hun portefeuille. Gesproken is over: - Of er naast ambities vanuit de raad, adviezen staan met ambities vanuit het college (die niet eerder bij de raad bekend waren); - Waar de €400.000,- op gebaseerd is voor 2024 en 2025, en deze stelpost dan ook op te nemen in het financieel overzicht; - Hoe de bedragen gelezen moeten worden voor projecten die al door de raad zijn goedgekeurd (i.r.t. wanneer de startdatum is als deze nog onbekend is); - Hoe het zit met een tijdslijn van realisatie van plannen a.d.h.v.

het prioriteringslijstje; - Hoe het financieel overzicht in de bijlage gelezen moet worden; - Waarop de OZB-verhoging in het financieel overzicht gebaseerd is. Alle algemene vragen over dit onderwerp worden beantwoord door de portefeuillehouder financiën. Wethouder Slijper: - Hoe het met het proces van de (regionale) mobiliteit hubs staat. - Of naast de ontwikkeling ook de uitvoering van de doorfietsroute in het bedrag zit van Maatregelenpakket KT Randweg A2; - Wat het Soortenmanagementplan voor de gemeente oplevert en/of dit enkel extra regels oplevert waar geen inkomsten tegenover staan; - Of er voor de Beatrixbrug (vervanging) een fonds kan worden ingesteld als reserve. Wethouder Zeeman: - Er zijn geen vragen vanuit de aanwezigen. Wethouder Van der Heijden: - Wat gebeurt er voor het bedrag a 250K woningbouwversnelling? Worden hier ambtenaren voor aangetrokken? - Waaruit het bedrag voor ‘verhoging veiligheid bedrijventerreinen’ uit bestaat; - Of bedrijven op het bedrijventerrein ook verplicht kunnen worden tot meebetalen; - Van wie het Joe Mann theater is op dit moment. Daarnaast wat er met de middelen is gebeurd die in het verleden naar de eigenaar van het theaterdeel van Joe Mann zijn gegaan;

2

-

Of de bedragen voor veiligheid en amateurkunst Joe Mann theater losgekoppeld kunnen worden; Hoeveel toeschouwers de afgelopen jaren zijn geweest bij het Joe Mann theater, en aangezien het een regionale voorziening is, in hoeverre al uitgezocht is of de regio ook meebetaald.

Toezeggingen: Wethouder Van der Heijden zegt toe: - Voor de oordeelsvormende sessie meer tekst en uitleg te hebben bij wat de inhoud en achtergrond is van de €250.000,- voor woningbouwversnelling; - Voor de oordeelsvormende sessie de vraag te beantwoorden wat er met de financiële afwikkeling is gebeurd n.a.v. de bestede middelen in het verleden voor het Joe Mann openluchttheater; - Bij het raadsvoorstel over het Joe Mann openluchttheater met een terugkoppeling te komen hoe vaak per jaar er gebruik wordt gemaakt van deze voorziening en in hoeverre de regio kan meebetalen aan deze regionale voorziening. Wethouder Dijkhoff: - Hoe de voorwaardes in elkaar zitten bij de prioriteringenlijst; - Wat de afwegingen zijn geweest achter de wijze van prioritering; - Veldverlichting Wilhelminaboys; - Of m.b.t. de kosten kunstgrasveld Wilhelminaboys ook een terugbetaalverplichting aan zit van 25% en hierdoor de investering minder wordt; - Of de wethouder met tennisvereniging Smashing ‘89 heeft gesproken over de mogelijke aanleg padelbanen. Daarnaast hoe het staat met het dispuut tussen de gemeente en Smashing.

Toezeggingen: Wethouder Dijkhoff zegt toe: - Na te gaan hoe het zit met de aangevraagde offerte vanuit de gemeente Best voor de veldverlichting van het kunstgrasveld van de Wilhelminaboys; - Na te gaan hoe het staat met het dispuut tussen de gemeente en tennisvereniging Smashing ‘89; - In gesprek te gaan met de voorzitter van tennisvereniging Smashing ‘89 en de inhoud van dit gesprek uiterlijk terug te koppelen aan de gemeenteraad bij de oordeelsvormende sessie; - Het antwoord van de Nederlandse tennisvereniging inzake de levensvatbaarheid van tennisverenigingen zonder padelbanen aan de raad te doen toekomen; - Voor de oordeelsvormende sessie te komen met een aangepast financieel schema (als inzicht document op basis van de financiële foto), ontdaan van onnodige ballast, waarin o.a. de stelpost voor twee jaar van €400.000,- in is opgenomen. Alle vragen over de prioriteringen in de portefeuilles van de wethouders worden door de betreffende wethouder beantwoord. Aangegeven wordt dat er vanuit de beeldvorming voor de oordeelsvormende sessie al de volgende discussiepunten zijn: - Hoe de voorwaardes voor de ranking in elkaar zitten bij de prioriteringslijst; - Inzet van bedragen vanuit de begrotingsoverschotten voor 2024 en 2025 om de prioritering vorm te geven.

Naschrift griffie 23-11-2023: beantwoording toezeggingen wethouder Dijkhoff: - Na te gaan hoe het zit met de aangevraagde offerte vanuit de gemeente Best voor de veldverlichting van het kunstgrasveld van de Wilhelminaboys;

3

Op donderdag 23 november wordt de offerte verwacht voor de plaatsing. -

Na te gaan hoe het staat met het dispuut tussen de gemeente en tennisvereniging Smashing ‘89;

Op woensdag heeft er een gesprek plaatsgevonden met het bestuur van Smashing. Er is geen sprake van een dispuut met de gemeente. Het betreft een mogelijk afwijking bestemmingsplan met een perceel waar Smashing potentieel last van kan krijgen. -

In gesprek te gaan met de voorzitter van tennisvereniging Smashing ‘89 en de inhoud van dit gesprek uiterlijk terug te koppelen aan de gemeenteraad bij de oordeelsvormende sessie;

Zoals gezegd op woensdag 21-11 een gesprek gevoerd. Was een constructief gesprek en het negatieve advies van het college uitgelegd over de mogelijke verhoging van de geluidswal en de hieraan gerelateerde kosten. Nadere bestudering van het bestemmingsplan destijds bracht aan het licht dat er reeds een locatie voor uitbreiding van de tennisvelden is vastgelegd door de gemeente. Het aanleggen van padelbanen op deze locatie wordt nu nader bezien door Smashing. Deze locatie is verder verwijderd van woningen. -

Het antwoord van de Nederlandse tennisvereniging inzake de levensvatbaarheid van tennisverenigingen zonder padelbanen aan de raad te doen toekomen;

Vraag van wethouder Dijkhoff aan de KNTLB. Tijdens een regio overleg van de wethouders in ZO-Brabant is gesproken over de opkomst van padelbanen en de groeiende wens van onze tennisverenigingen om ook padel aan te bieden op hun vereniging. Nu ga ik u niet belasten met de knelpunten hieromtrent, maar tijdens ons overleg werd gesteld dat een vertegenwoordiger van de KNTLB de volgende uitspraak had gedaan en deze wil ik graag verifieren. “De KNTLB is van mening dat haar tennisverenigingen ook zonder padel hun bestaansrecht behouden en hiermee hun voortbestaan niet in gevaar komt”. Op uw site heb ik de visie en doelstellingen gelezen en hieruit maak ik op dat er geen doelstelling is om padel onderdeel te maken van alle tennisverenigingen. Er wordt gesproken over een doelstelling voor een aantal padellocaties dat ver onder het aantal tennislocaties ligt en er wordt gesproken om de padelsport duurzaam te ontwikkelen. Kunt u aangeven of bovenstaande uitspraak juist is en zo niet, wat is dan de zienswijze van de KNTLB hierover. Antwoord KNTLB: Ik kreeg uw onderstaande vraag doorgezet. Er zijn veel factoren die bepalen of een vereniging vitaal / toekomstbestendig is. Padel hoeft echt niet altijd ‘de redding’ van een tennisvereniging te zijn. Wel is het zo dat Padel een boost hieraan kan geven. Als ik bijvoorbeeld even kijk naar LTV Best.

Zij kampten jaren met een afvlakkend ledenaantal. Sinds de komst van Padel zit de club in de lift (van ca 610 leden in 2020 naar 880 nu). En dat zien we eigenlijk overal wel. Verenigingen met Padel stijgen flink en verenigingen met alleen tennis zijn redelijk stabiel. Verder klopt het dat het aantal padellocaties richting de toekomst ver onder het aantal tennislocaties ligt. Er zijn ruim 1.600 tennisverenigingen in Nederland, maar het aantal Padellocaties zal kleiner zijn. Om allerlei redenen; financiering, ruimte, geluid, bewuste keuze, etc.

4

-

Voor de oordeelsvormende sessie te komen met een aangepast financieel schema (als inzicht document op basis van de financiële foto), ontdaan van onnodige ballast, waarin o.a. de stelpost voor twee jaar van €400.000,- in is opgenomen. Zie voor het antwoord het excel bestand in bijlage 23074.6 - Overzicht wethouder Dijkhoff komende jaren en prioriteringslijst n.a.v. toezegging aangepast financieel schema. Naschrift griffie 23-11-2023 toezeggingen wethouder Van der Heijden: - Voor de oordeelsvormende sessie meer tekst en uitleg te hebben bij wat de inhoud en achtergrond is van de €250.000,- voor woningbouwversnelling; Wethouder van der Heijden zegt toe om voor de oordeelsvormende sessie van maandag 27 november 2023 meer tekst en uitleg te hebben bij wat de inhoud en achtergrond is van het bedrag van € 265.000,- voor woningbouwversnelling/volkshuisvesting. In de begroting van 2021 is een bedrag van € 450.000,= opgenomen. De motivering voor dit budget was: Er is woningnood. Ook in Best, met name in het betaalbare segment. Er is hoge urgentie om de woningbouwproductie op te voeren en te versnellen. Vanuit woondeal (SGE) wordt voor Best ingezet op grofweg 1500 woningen in 5 jaar. Dit betekent dat het aantal van nu 160 woningen (2020) per jaar opgevoerd wordt naar gemiddeld 300 per jaar. Om de versnelling mogelijk te maken is tijdelijke personele capaciteit noodzakelijk.

Uitgangspunt is dat de middelen over meerdere jaren besteed worden. Voor 2023 resteerde van dit budget € 305.000 Budget voor woningbouwversnelling: Is en wordt ingezet voor : - inhuur advies planeconomie - inhuur advies wonen - inhuur locatiestudie flexwonen; inhuur behandeling principeverzoeken & procedures particuliere initiatieven; inhuur gebiedsgericht programma Buitengebied inhuur prioritering werkvoorraad Alle inspanningen zijn gericht op de realisatie van de woningbouwopgave. Aangezien we, gegeven de beperkte personele capaciteit, niet alles tegelijkertijd kunnen oppakken, is prioritering van de werkzaamheden nodig. Deze prioritering is erop gericht om de juiste plannen op het juiste moment te realiseren. Naschrift griffie 27-11: - Voor de oordeelsvormende sessie de vraag te beantwoorden wat er met de financiële afwikkeling is gebeurd n.a.v. de bestede middelen in het verleden voor het Joe Mann openlucht theater; Op 1 juli 2014 is met de heer Roche (Erfpachter) een erfpachtovereenkomst gesloten voor de periode van 30 jaar. Waarbij de kosten voor beheer en onderhoud van het buitenterrein en de gebouwen op het terrein voor rekening van de heer Roche kwamen. In de overeenkomst is verder afgesproken dat de heer Roche een eenmalig bedrag van 13.000 euro ontving voor de volgende specifieke onderhoudswerkzaamheden:

5

- het verwijderen van mos en groene aanslag op daken, de (onderzijde) van gevelmetselwerk en op bestrating; - het herstellen van bestaande betonelementen, het monteren van de door de Gemeente aan de Erfpachter ter beschikking gestelde diverse zittingen/rugleuningen en het stellen van de bestaande traptreden en opnieuw bestraten van het podium met de bestaande bestrating van het natuurtheater Joe Mann; - het repareren van kleine beschadigingen aan hekwerken en poorten, inclusief het vervangen van sloten; - het opknappen van het bestaande kassagebouwtje. Kleedgebouw ļ Blokhut De Gemeente heeft voor de overdacht van het perceel aan de erfpachter enkele kleine reparaties aan het houtwerk van de bestaande Blokhut uitgevoerd. Na uitvoering van deze herstelwerkzaamheden bevindt de Blokhut zich ten tijde van de overdracht weer in een goede staat van onderhoud. In mei 2022 is de erfpachtovereenkomst met de heer Roche beëindigd. Bij beëindiging constateerden we dat er sprake was van achterstallig onderhoud van het buitenterrein en de gebouwen op het terrein. In de overeenkomst met de heer Roche afgesproken dat de gemeente de kosten van het achterstallig onderhoud voor haar rekening neemt. -

Bij het raadsvoorstel over het Joe Mann openluchttheater met een terugkoppeling te komen hoe vaak per jaar er gebruik wordt gemaakt van deze voorziening en in hoeverre de regio kan meebetalen aan deze regionale voorziening.

Er worden momenteel 25 theatervoorstellingen per seizoen (april t/m oktober) gegeven in het Joe Mann theater. Door slimme investeringen in het Joe Mann theater willen we het cultureel aanbod breder maken met popmuziek, cabaret, lezing, film en klassiek. We willen met de stichting samen toewerken na 50 tot 75 voorstellingen, zoals in andere openlucht podia, zoals caprera. De bezoekersaantallen in openlichttheaters zijn ook stijgend met een gemiddeld jongere leeftijd dan de binnen theaters. Door als gemeente de eerste investering te doen en een brede basisvoorziening neer te zetten, heb je cofinanciering voor regionale fondsen. Voorbeelden zijn een voorzieningenfonds van ASML of een activiteiten fonds in de regio envelop. Momenteel betaald de regio niet mee, gezien de voorziening die er nu ligt geen regionale waarde heeft. Als wij die als Best creëren hebben we mogelijkheden om te zorgen dat we de stappen naar professionalisering sneller en beter kunnen maken. Tenslotte zijn er momenteel een aantal jongvolwassen in Best, die zowel in de theaterwereld als in de popwereld actief zijn, die zich in willen zetten voor de professionalisering van het Joe Mann theater. Dat maakt het momentum en de kwaliteit van de investering ook relevant voor het gebruik in de toekomst. Oordeelsvormende sessie Alle fracties zijn vertegenwoordigd bij deze sessie.

De voorzitter licht het onderwerp kort toe en geeft de portefeuillehouder het woord om kort een toelichting te geven op de mogelijke financiering (i.r.t. staatssteun) voor het ZIB. Hierna spreken de heer Koster (Heerbeeck College) en de heer Van den Oetelaar (ZIB) in.

6

De heer Koster spreekt in m.b.t. de noodzakelijke investeringen aan het schoolgebouw van het Heerbeeck College om weer minimaal 25 jaar voorruit te kunnen. Dit gaat o.a. over investeringen in het dak en zonnepanelen. De vragen vanuit de aanwezigen worden door de heer Koster beantwoord. De heer Van den Oetelaar spreekt in m.b.t. de doorlooptijd van de mogelijke investeringen in het ZIB en wat de planning is van de uitvoering. Alle vragen vanuit de aanwezigen worden beantwoord door de heer Van den Oetelaar. Ter afronding van de beeldvorming stellen de heren Berkers en Kennis nog de volgende vragen aan portefeuillehouders Dijkhoff en Van der Heijden (n.a.v. de beantwoording openstaande vragen uit de beeldvorming). De openstaande vragen worden door de portefeuillehouders beantwoord. Gesproken is tijdens de oordeelsvorming over: - Middelen woningbouwversnelling De heer Ekamp geeft aan dat in de P&C cyclus de planning goed gekoppeld moet worden aan de beschikbare capaciteit. Het bedrag waarover besloten moet worden is een incidenteel budget. Het zijn langjarige opgaven die niet met incidenteel geld opgelost moet worden. De raad moet over het grotere geheel meegenomen worden om goed te kunnen sturen. - Middelen ZIB en Heerbeeck De heer Ekamp licht toe dat door de heer Van de Oetelaar (ZIB) de urgentie naar voren gebracht is van de investeringen.

Dat hierover pas over een half jaar een besluit over genomen kan worden, wordt door hem als onverstandig gezien. Voorgesteld wordt door de heer Ekamp om eerder door te pakken. Vanuit de aanwezigen wordt aangegeven dat: o Best Open, PvdA/GL, JO en Gemeentebelangen: Ze zijn het eens met de heer Ekamp. CDA is het hier ook mee eens indien het juridisch mogelijk is (i.v.m. mogelijkheid staatssteun). De heer Ekamp licht v.w.b. het Heerbeeck College toe dat wat D66 betreft de voorwaarde om te wachten op het jaarrekeningresultaat 2023 niet nodig is. - Hoe we omgaan met de OZB verhoging De heer Ekamp licht toe dat het een verstandig besluit zou zijn wat hem betreft om een langjarig OZB besluit te nemen bij dit voorstel. Het college hoeft hier dan niet voor terug te komen jaarlijks, gezien het ambitieniveau. Vanuit de aanwezigen wordt aangegeven dat: o PvdA/GL: Gaan mee met dit voorstel; o Best Open en VVD: Dat ze op dit moment hier nog niet mee in kunnen stemmen, gezien de onzekerheid van toekomstige ontwikkelingen; o JO en CU: Ze mee kunnen gaan met de OZB verhogingen over meerdere jaren, maar dit wel graag jaarlijks in de raad vaststellen. De portefeuillehouder geeft als toelichting aan dat bij instemming met beslispunt 5, het enkel een verhoging in potlood betreft. Het is enkel dat deze verhoging dan meegenomen wordt in de komende kaderbrieven.

Het staat de raad geheel vrij om dit vervolgens te amenderen. -

Investeringen kunstgrasvelden Wilhelminaboys van 2025 naar 2024 te halen i.p.v. investeringen Joe Mann openluchttheater

7

De heer Bondt stelt voor om de investeringen voor het kunstgrasveld Wilhelminaboys naar 2024 te halen i.p.v. de investeringen in het Joe Mann openluchttheater dat jaar. o JO, CDA en Gemeentebelangen geven aan hier mee in te kunnen stemmen; o D66 en Best Open geven aan meer informatie te willen ontvangen over de noodzaak voor ze hier een goed besluit over kunnen nemen. - Snelheid uitvoering Soortenmanagementplan (SMP) De heer Van Kuik licht toe dat hij graag een hogere prioritering ziet voor het SMP, zo lang de ambtelijke capaciteit hier toereikend voor is. o JO geeft aan dat dit minder prioriteit heeft dan sportvoorzieningen. - Joe Mann openluchttheater De heer Vermeulen licht toe dat Gemeentebelangen graag de avonden vrij houdt (i.v.m. de natuur) en dat daardoor de (professionele) culturele investeringen (zoals genoemd onder 3.2.B in bijlage 23074.3) wellicht niet verstandig zijn. Vanuit de aanwezigen wordt aangegeven dat: o D66, PvdA/GL, CDA en JO eraan denken om bij het voorstel tot prioritering Joe Mann openluchttheater eerst een haalbaarheidsonderzoek te laten uitvoeren door het college, en daar prioriteit aan te geven; o Best Open en Gemeentebelangen zien er geen meerwaarde in om het semiprofessioneel te organiseren, maar de veiligheid en het onderhoud (zie bijdrage onder 3.2.A in bijlage 23074.3) moet wel opgepakt worden.

Openstaande discussiepunten (qua prioritering) zijn: - Joe Mann openluchttheater (haalbaarheidsonderzoek en naast aanpassingen veiligheid en onderhoud (A) ook instemmen met aanpassingen voor zowel professioneel als amateur gebruik (B)); - Kunstgrasveld Wilhelminaboys (prioritering voor 2025 naar 2024 verplaatsen; - ZIB (zo snel mogelijk agenderen voor raadsbehandeling onder voorbehoud onderzoek staatssteun). De aanwezigen geven aan met mogelijke amendementen of moties te komen m.b.t. de openstaande discussiepunten. Geadviseerd wordt daarom om voorliggend raadsvoorstel als B-stuk te agenderen voor de raadsvergadering van 11 december 2023.

8