23049.5 - RIB uitgangspunten toekomstige welstandstoets

Afdeling Regie en Ontwikkeling Ruimte Dorpsplein 2 Postbus 50

Raadsinformatiebrief

5680 AB Best

Tel.: 14 0499 Fax: 0499 - 360232 info@gemeentebest.nl www.gemeentebest.nl IBAN: NL 08 BNGH 028.50.01.051 Btw nr:NL001902623.B02 KvK nr: 17273055

Aan de leden van de gemeenteraad

Uw Brief van Uw kenmerk Datum Verzonden

16-05-2023 16-05-2023

Onderwerp

Uitgangspunten voor de toekomstige welstandstoets

Ons kenmerk Behandeld door Telefoonnummer

PU22-06315// Erik de Ruiter 14 0499

Beste raadsleden, Op 10 oktober 2022 heeft u een nieuwe verordening vastgesteld voor de Commissie Ruimtelijke Kwaliteit. Dit was noodzakelijk om de transformatie naar de Omgevingswet mogelijk te maken. Bij de behandeling van de verordening is afgesproken dat de beginselen van de toekomstige welstandstoets de 1e helft van 2023 aan de orde zullen komen in een raadssessie. Na deze sessie zou een raadsvoorstel worden opgesteld. Het presidium heeft op 30 januari vanwege de drukke raadsagenda besloten om van deze raadssessie af te zien. Deze raadsinformatiebrief dient ervoor om u van voldoende informatie te voorzien en u inzicht te geven van de tot nu toe ondernomen stappen. Ook wordt aangegeven welke uitgangspunten gehanteerd worden bij het opstellen van de verordening en het raadsvoorstel hierover. Als u aanvullingen wenst of als er onduidelijkheden zijn, dan horen we graag voor eind juni van u. Inmiddels zijn meerdere onderzoeken verricht, die verdere richting geven op vragen die bij de raad in oktober jongstleden leefden. 1. Uitkomst onderzoeken Met betrekking tot de beeldkwaliteit van de gebouwde omgeving en het toetsen hiervan door de gemeente zijn samen met het onderzoeksbureau I&O een tweetal onderzoeken uitgevoerd: een onderzoek onder inwoners via het inwonerspanel van Best en een onderzoek onder professionals uit de Bestse bouwwereld.

De conclusies van de vragenlijst aan het inwonerspanel zijn op basis van aantal (1388 panelleden) en op basis van respons (53%) voldoende om betrouwbare uitspraken te doen voor de mening van de inwoners van Best. De conclusies van het onderzoek binnen de Bestse bouwwereld zijn daarentegen alleen indicatief. Het gaat over een relatief kleine groep van 27 partijen, waarvan 15 partijen (55%) meegewerkt hebben aan het onderzoek. Conclusies vragenlijst inwonerspanel: - Bijna iedereen vindt een mooi straatbeeld belangrijk en vindt dat de gemeente moet blijven toetsen op beeldkwaliteit. - Een ruime meerderheid vindt de historische waarden van gebouwen belangrijk en vindt dat een gebouw moet passen bij het karakter en de uitstraling van de omgeving. Bijlage(n):

- uitkomsten vragenlijst inwonerspanel - uitkomsten vragenlijst Bestse bouwwereld

*PU22-06315* Pagina 1 van 3

-

-

De meerderheid vindt dat de welstandstoets zich moet richten op hoofdlijnen en vindt dat in Best overal getoetst moet worden. Verdieping levert op dat het centrum meer aandacht verdient en bedrijfsterreinen minder. Het meestal toestaan van duurzaamheidsaanpassingen en ‘kleine’ verbouwingen wordt als heel positief beoordeeld. Van de inwoners die een welstandstoets hebben laten uitvoeren is een meerderheid tevreden.

Conclusies vragenlijst Bestse bouwwereld: - Als de keuze aan de professional zou zijn, kiest een ruime meerderheid vóór een toetsing op beeldkwaliteit door de gemeente. Eenzelfde meerderheid is tegen welstandsvrije gebieden. - Een ruime meerderheid wil beeldkwaliteitsregels om richting te krijgen. Sommigen willen vooraf regels, sommigen tijdens het ontwikkelen. - De huidige welstandstoetsing wordt met een kleine voldoende beoordeeld. Enkele geluiden komen terug: er zijn meerdere invalshoeken nodig om een objectiever beeld te krijgen. Laat de beeldkwaliteitsregels meer leidend zijn bij het gesprek/de toets. - De beoordeling van de toetsvorm ‘stadsbouwmeester’ (=welstandstoets door één persoon) levert verdeelde reacties op (geen duidelijk beeld). Dit geldt eveneens voor het tot stand komen van beeldkwaliteitsregels. - De meerderheid wenst een door de gemeente geïnstalleerde commissie met een bredere toets, zodat meerdere invalshoeken aan bod komen. Ook is navraag gedaan bij de regiogemeenten over de toegepaste welstandstoets. De grotere gemeenten hebben een uitgebreide welstandscommissie. Eindhoven heeft hierbij eveneens een burgerlid, dat lid is van deze commissie. De meeste kleinere gemeenten laten de welstandstoets via de ODZOB lopen of hebben een eigen combinatie gemaakt. Nuenen heeft zowel een welstandscommissie als een dorpsbouwmeester.

In Veldhoven wordt de welstandstoets gedaan door één stedenbouwkundige met een architectonische achtergrond. 2. Voorstel uitgangspunten Op basis van de uitkomsten van de onderzoeken en de navraag bij buurgemeenten zal een raadsvoorstel worden opgesteld op basis van de volgende uitgangspunten: • Een welstandstoets blijft noodzakelijk en er komen geen welstandsvrije gebieden (buiten het nu al welstandsvrije Aquabest). • De welstandstoets vindt niet meer plaats via een stadsbouwmeester, maar via een eigen (deel)commissie van drie leden met een diverse achtergrond. Zodoende wordt de objectiviteit van de adviezen versterkt. • De voltallige Commissie Ruimtelijke Kwaliteit (welstandstoets en cultuurhistorie/monumentenzorg) zal enkele keren per jaar samenkomen als er sprake is van ver(nieuw)bouw rond een monument. • De ODZOB levert drie deskundigen op het gebied van de monumentenzorg. • Eén van deze deskundigen (met een architectonische achtergrond) is tevens onderdeel van de welstandstoets. Zodoende wordt de samenhang van monumentenzorg en welstandstoets versterkt. • De gemeente werft twee aanvullende leden voor de welstandstoets. • Twee gemeenteraadsleden worden betrokken bij het sollicitatieproces. • De opdracht aan de commissie is om te ijveren voor een objectieve beoordeling en verslaglegging.

De toets vindt plaats op hoofdlijnen, waarbij in het gesprek en de toets de beeldkwaliteitsregels meer centraal komen te staan.

Bijlage(n):

- informatie over het begrip beeldkwaliteit - uitkomsten vragenlijst inwonerspanel - uitkomsten vragenlijst Bestse bouwwereld

*PU22-06315* Pagina 2 van 3

Vervolgacties: • Aanpassen verordening en opstellen raadsvoorstel (najaar 2023) • Sollicitatieproces (najaar 2023) • Raadsvoorstel voor de aanstelling van de commissieleden (december 2023) In de bijlagen van deze raadsinformatiebrief vindt u de beschreven onderzoeken. Ook vindt u in de bijlagen een informerende notitie over het begrip beeldkwaliteit.

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Best

Hans Ubachs Burgemeester

Bijlage(n):

Jolie Hasselman secretaris

- informatie over het begrip beeldkwaliteit - uitkomsten vragenlijst inwonerspanel - uitkomsten vragenlijst Bestse bouwwereld

*PU22-06315* Pagina 3 van 3