22044.10 - Ingekomen stuk - Schijnparticipatie in Best 02-07-2022

Schijnparticipatie in Best? Het is treurig gesteld met participatie voor de burgers in Nederlandse gemeenten. Dat is de visie van Eva Rovers, succesvolle schrijfster en invloedrijke onderzoekjournaliste, over de falende democratie en tekortschietende participatie in Nederland: (haar boek Nu is het aan ons staat op plek 3 van de bestsellerlijst top 60). Enige citaten uit een recent interview met Eva: “Het besef moet indalen dat je burgers niet alleen nodig hebt voor steun, maar ook voor hun kennis, creativiteit en ideeën. Mensen willen blijkbaar meepraten. Maak dat dan mogelijk. En doe dat op tijd. Want dan voorkom je dat die betrokkenheid in frustratie eindigt. Je moet de samenleving zien als een gelijkwaardige partner, waarmee je over grote uitdagingen van deze tijd kunt praten. Dat vergt ook dat je van tevoren niet alle beleid hebt dichtgetimmerd. Het gaat er om: hadden bewoners echt iets in te brengen? Schijnparticipatie is een recept voor cynisme. In heel veel gemeenten is participatie helaas een afvinkoefening. Mensen mogen nog even meepraten over de kleur die de windmolens moeten krijgen. Dat is geen participatie. Er zijn zoveel inspraakavonden waar je niks meer te zeggen hebt . Omdat de plannen al zo goed als af zijn”. De vergelijking drong zich op met wat zich in onze gemeente Best in het afgelopen jaren voltrokken heeft m.b.t.

de plannen voor de bouw van een nieuw gemeentehuis/ Bestwijzer. Bij de ontwikkeling van deze plannen die grote financiële en maatschappelijke consequenties hebben voor de komende decennia zijn inwoners en ondernemers van Best niet tijdig betrokken, hebben ze niet wezenlijk invloed kunnen uitoefenen. De ontwikkelingen m.b.t. het Stationsgebied, het project “de Boomgaard” en de plannen m.b.t. ons Dorpsplein spreken in dit opzicht ook voor zich. Bijna een jaar geleden – op 21 juli 2021 - nam de Raad van onze gemeente een ingrijpend besluit: Er moest aan het Dorpsplein, pal tegenover het huidige gemeentehuis – 60 meter verderop - een nieuw kantoor verrijzen waarin de gemeentelijke organisatie, samen met Bestwijzer, kon worden ondergebracht. De reikwijdte van het raadsbesluit drong pas geleidelijk en laat door tot de inwoners van Best, niet in de laatste plaats omdat er van een serieus participatieproces met inwoners en ondernemers geen sprake was geweest. Wij, Betrokken Bestenaren waren onthutst over de plannen en de gevolgde werkwijze. In november ’21 trokken we daarom aan de bel met een zorgvuldig beargumenteerde Open Brief aan de Raad, alsmede publicatie hiervan in Groeiend Best. De steunbetuigingen uit de Bestse bevolking ervoeren wij als hartverwarmend en overtuigden ons nog meer dat College en Raad met de bouwplannen op de verkeerde tour waren.

Al gauw werd ons ook duidelijk dat onze Open Brief ten gemeentehuize enige consternatie had veroorzaakt: bij het college en de Raad drong het besef door dat zij qua participatie – het belang waarvan ze nog zo intens beleden hadden in de eigen Omgevingsvisie – ronduit geblunderd hadden. Onze groep Betrokken Bestenaren heeft vervolgens in de maanden naar de verkiezingen toe van maart 2022 de moeite genomen om de kwestie met afvaardigingen van alle politieke partijen in afzonderlijke bijeenkomsten uitvoerig te bespreken. Wij waardeerden het zeer dat zij vrijwel allemaal aan onze uitnodiging gehoor gaven. We wilden bereiken dat onze politieke partijen begrip hadden voor ons ongenoegen en zich zouden inspannen om alsnog onze burgers te

betrekken bij de keuze voor de meeste geschikte locatie. Daarbij viel op dat alle partijen – op een enkele uitzondering na – ruiterlijk erkenden dat de Raad qua participatie ronduit tekortgeschoten was. De Raad leek het zich aan te trekken ( of had het met de verkiezingen te maken?) door op 8 maart een motie aan te nemen waarin werd opgeroepen tot een draagvlakonderzoek m.b.t. het Samengaan van de Gemeente met Bestwijzer, waarbij ook de locatiekeuze betrokken zou worden. In de daarop volgende maanden zorgde het College voor een verrassende beleidsmatige ommekeer in haar participatieaanpak: plotseling verschenen er haast wekelijks artikelen in Groeiend Best over nieuwe initiatieven met Participatie als leidraad voor verfrissende nieuwe aanpak in Best; het participatieoffensief van het college moest de burgers van Best er van doordringen hoezeer ons gemeentebestuur is gaan hechten aan het meedenken en het meepraten van alle Bestenaren. Dat culmineerde nog in een Participatie Bruisdag voor onze inwoners op 11 juni jl., Hiertoe werden verschillende locaties opengesteld en burgers konden zich uitspreken over actuele onderwerpen, ja zeker, ook over de plannen m.b.t. het nieuwe gemeentehuis/Bestwijzer. Wie kon nog twijfelen aan de nobele participatie intenties van ons gemeentebestuur? Maar kom, onze burgers laten zich niet inpakken door schijnparticipatie.

Bij de kwestie gemeentehuis spraken deelnemers spontaan hun verbazing uit dat ze hun mening konden ventileren over de wijze waarop de bouw van het nieuwe gemeentehuis aan het Dorpsplein moest worden gerealiseerd, maar dat het onderwerp van de locatiekeuze zorgvuldig werd vermeden; dat stond niet ter discussie of op de agenda, die keuze was immers een voldongen feit. Inwoners en ondernemers stoorden zich hier aan, zoals zij ook ongelukkig waren met de steeds terugkerende obsessieve ‘eigen grond’’ argumentatie, een dooddoener die elk serieus onderzoek naar een alternatieve locatie blokkeert en de weg baant voor een buitenproportionele levenloze kantorenmoloch aan het Dorpsplein in plaats van de voor het bruisende Dorpsplein zo welkome woningen. Allemaal zeer teleurstellend natuurlijk. En nu rest ons nog enige hoop die gericht is op een wezenlijk andere benadering van participatie door de politiek verantwoordelijken van onze gemeente. In dit verband citeer ik graag enige recente uitspraken van twee pas geïnstalleerde nieuwe wethouders in GB: Stan van der Heijden: “Zo wordt algemeen gevoeld dat inwonersparticipatie beter kan. Dat onderschrijf ik ook”. En Rik Dijkhoff in dezelfde editie van GB: “Ik ben er trots op wat de afgelopen jaren is bereikt, maar besef ook dat participatie nog niet breed gevoeld wordt in Best. Daar wil ik mij voor inzetten”.

Ook in het beleidsakkoord konden we ons laven aan de goede voornemens: “Het verhogen van de participatie en het verbeteren van de communicatie krijgen deze bestuursperiode prioriteit. College en wethouders bouwen aan het verhogen van participatie en het verbeteren van de communicatie. We doen het samen; ruimte om met de samenleving in gesprek te gaan over de beste oplossing; niet alleen, maar samen met inwoners, ondernemers en partners”. Maar wat komt er van die goede voornemens terecht als de echte wil ontbreekt? Op 7 juli a.s. is er een Raadsavond, waarop de resultaten van het Draagvlakonderzoek dat het College in opdracht van de Raad heeft uitgevoerd besproken zullen worden aan de hand van een speciaal hiervoor samengestelde Raadsinformatiebrief. Vol verwachting keken we uit naar deze RIB over het draagvlak. Maar de inhoud stelde ons weer teleur. In deze brief wordt uitdrukkelijk gemeld dat het onderzoek uitsluitend betrekking heeft op het draagvlak voor het Samengaan van Gemeentekantoor en Bestwijzer aan het Dorpsplein. Heroverweging van de zo algemeen in Best bekritiseerde locatiekeuze voor de nieuwbouw is in het Draagvlakonderzoek volgens de RIB niet aan de orde geweest en maakte geen deel uit van de opdracht van de Raad, terwijl, hoe je het ook wendt of keert, dit toch echt het allerbelangrijkste aspect was.

Wat een deceptie! Dus, de Raad laat het na om de enige juiste stap te zetten om het vertrouwen in de

gemeentelijke aanpak van participatie te herstellen: alsnog ruimte maken voor een brede heroverweging van de locatiekeuze voor Gemeentehuis/ Bestwijzer om zo de grote onvrede onder onze inwoners en ondernemers weg te nemen over een zo belangrijk besluit! Er is nog wel enig participatieherstelwerk aan de winkel in de komende jaren! Betrokken Bestenaren