22031.15 - Accountantsverslag 2021 Gemeente Best (definitief)

Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

2 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Ontwikkelingen voor uw organisatie

Bijlagen

Aan de raad van gemeente Best Dorpsplein 2 5683 GA Best 7 juli 2022 Referentie: A00633/EK/ED

Geachte leden van de raad, Met genoegen presenteren wij u ons accountantsverslag met betrekking tot de controle van de jaarrekening 2021 van Gemeente Best. Onze controle is uitgevoerd conform onze opdrachtbevestiging van 13 september 2021 met kenmerk A00633/001/EK/ED/hvl. Dit verslag gaat in op de belangrijkste bevindingen uit de controle van de jaarrekening van Gemeente Best. De conceptversies van dit verslag hebben wij besproken met de ambtelijke organisatie en uw portefeuillehouder Financiën. Bovendien hebben wij dit accountantsverslag toegelicht aan de auditcommissie. Ons accountantsverslag bestaat uit drie onderdelen. Allereerst rapporteren wij over de belangrijkste waarnemingen en overwegingen naar aanleiding van onze controle en uw jaarrekening, waaronder ons oordeel ten aanzien van de rechtmatigheidscontrole, de WNT-verantwoording en de SiSabijlage. In dit accountantsverslag geven wij ten ook onze visie over de kwaliteit van uw interne beheersing. Hierbij rapporteren wij over de opvolging van onze aanbevelingen uit eerdere rapportages. Bovendien rapporteren wij over de uitkomsten van onze IT-audit.

07/07/2022

Als laatste brengen wij de belangrijkste ontwikkelingen voor uw organisatie in kaart. Wij danken u voor het vertrouwen dat u het afgelopen jaar in ons als uw externe accountant heeft gesteld. Wij willen graag van deze gelegenheid gebruik maken om u en uw medewerkers te bedanken voor de medewerking die we ervaren hebben tijdens onze werkzaamheden. Mocht u in de tussentijd nog vragen hebben, aarzelt u dan niet om contact met ons op te nemen. Hoogachtend, Q-Concepts Accountancy B.V. Ondertekenaar1

drs. E.E.T.M. Kalnenek RA

3 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Ontwikkelingen voor uw organisatie

Bijlagen

Onze belangrijkste boodschappen 1. Wij hebben een goedkeurende controleverklaring verstrekt De jaarrekeningcontrole is afgerond. Op basis van de verkregen controleinformatie hebben wij een goedkeurende controleverklaring verstrekt bij de jaarrekening 2021 op de aspecten getrouwheid en rechtmatigheid. 2. De schattingen in de jaarrekening zijn aanvaardbaar 3. De resultaatverwachtingen binnen de grondexploitaties zijn gedaald risico’s naar de toekomst nemen af Voor een overzicht van de belangrijkste mutaties binnen de grondexploitaties wordt verwezen naar pagina 9 van dit accountantsverslag. Gezien de onverminderd hoge risico’s binnen uw grondexploitaties blijven we aandacht vragen voor een gedegen risicoanalyse ten aanzien van de grondexploitaties.

4. Er is geen sprake van ongecorrigeerde controleverschillen in de jaarrekening. Ook de gecorrigeerde verschillen zijn zeer beperkt. 5. Begrotingsrechtmatigheid is toereikend toegelicht in de jaarrekening 6. Wij hebben geen bevindingen te rapporteren naar aanleiding van de controle van de Europese aanbestedingen 7. De financiële positie van Gemeente Best is verbeterd Uit een analyse van de financiële positie van de gemeente blijkt dat de genormaliseerde financiële positie is verbeterd ten opzichte van voorgaand jaar. In vergelijking met gemeenten in provincie Noord-Brabant en gemeenten van vergelijkbare omvang, is de financiële positie gezond te noemen. Hierbij dient Gemeente Best steeds aandacht te houden voor de van toepassing zijnde risico’s, met name binnen de grondexploitaties.

07/07/2022

8. Geen bevindingen ten aanzien van de SiSa-bijlage in de jaarrekening. De WNT-verantwoording is juist en volledig verantwoord in de jaarrekening. 9. Onze rapportages in voorgaande jaren hebben geleid tot concrete acties In voorgaande rapportages (managementletter en accountantsverslag) hebben wij bevindingen en aanbevelingen aan u gerapporteerd. Deze bevindingen en aanbevelingen worden door u samengevat in een voortgangsrapportage, welke besproken wordt met de verantwoordelijke afdelingsmanager of teamleider. Hierdoor houdt u als organisatie grip op de aanbevelingen van de accountant. We constateren dat van de 7 openstaande aanbevelingen er 5 zijn opgevolgd ten tijde van de jaareindecontrole. Hiervan waren ten tijde van het uitbrengen van onze managementletter reeds 3 opgevolgd. Met de overige 2 bent u gestart met de opvolging ervan. 10. De gemeente beschikt over een interne frauderisicoanalyse Op basis van onze frauderisicobeoordeling hebben wij specifieke controlewerkzaamheden uitgevoerd. Hieruit volgen geen bijzonderheden, die aan u gemeld zouden moeten worden.

4 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Oordeel

Ons oordeel bij uw jaarstukken 2021 De controle van de jaarrekening 2021 van gemeente Best is afgerond. De reikwijdte van onze controle is ongewijzigd ten opzichte van onze managementletter 2021. Zie bovengenoemde link voor meer details.

Voor een overzicht van de gehanteerde materialiteit tijdens onze controle, verwijzen wij naar onderstaande tabellen. Hieruit blijkt tevens dat er naar aanleiding van onze controle geen sprake is van ongecorrigeerde controleverschillen of bevindingen ten aanzien van de rechtmatigheid.

Op basis van de verkregen controle-informatie hebben wij een goedkeurende controleverklaring verstrekt bij de jaarrekening 2021 op de aspecten getrouwheid en rechtmatigheid. Deze controleverklaring is gedateerd op de dag dat de jaarrekening is goedgekeurd door de gemeenteraad.

Jaarrekening WNT

SiSa Interne beheersing

Getrouwheid

Fraude(risico’s)

Oordeel:

goedkeurend 2.832

3.000

Ontwikkelingen voor uw organisatie

goedkeurend 2.832

2.000 944

1.000 -

944

-

-

-

-

Fouten Tolerantie

Onzekerheden Bevindingen

x € 1.000

07/07/2022

Oordeel: 3.000

2.000 1.000

Bijlagen

Rechtmatigheid

Fouten Tolerantie

Onzekerheden Bevindingen

x € 1.000

5 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen

Reikwijdte van onze controle Reikwijdte van onze controle

Oordeel bij de jaarrekening

De reikwijdte van de controle zo ontworpen controle. dat er voldoende wordt betrekking tot uw jaarrekening, ondersteuning van eenis kwalitatieve In het controle-informatie auditplan hebben wij verkregen afsprakenmet met u gemaakt over de reikwijdte van de controle. Wij ter ondersteuning van een kwalitatieve controle. In de managementletter hebben wij onze reikwijdte en controleaanpak reeds toegelicht. bevestigen dat de definitieve reikwijdte van de controle gelijk is aan die in het auditplan. Onderstaand hebben wij een samenvatting De definitieve reikwijdte van de controle gelijk is aan die in de managementletter. Onderstaand hebben wij nogmaals de samenvatting van opgenomen. de reikwijdte van onze controle opgenomen.

De reikwijdte van de controle is zo ontworpen dat er voldoende controle-informatie wordt verkregen met betrekking tot uw jaarrekening, ter

Oordeel

.

Jaarrekening Jaarstukken gemeente Best

WNT

SiSa Interne beheersing Fraude(risico’s)

Ontwikkelingen voor uw organisatie

Jaarverslag

Jaarrekening

Bijlagen Programmaverantwoording

Paragrafen

Van deze onderdelen van het jaarverslag stellen wij, op basis van onze kennis over de jaarrekening, vast dat deze in overeenstemming zijn met de jaarrekening

07/07/2022

Balans + toelichting

Overzicht van baten en lasten + toelichting

WNT-bijlage

SiSa-bijlage

Bijlage taakvelden

Onze controleverklaring bij de jaarrekening heeft betrekking op deze onderdelen.

6 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Oordeel Jaarrekening

Detailbevindingen jaarrekening

Sociaal domein

Fysiek domein

Interne beheersing Fraude(risico’s)

Ontwikkelingen voor uw organisatie Bijlagen

07/07/2022

Begrotingsrechtmatigheid

Financiële positie

Onzekerheden binnen het Sociaal Domein worden gecompenseerd door voldoende eigen werkzaamheden U heeft, net als over 2020 en 2019, bijzondere aandacht besteed aan de verantwoording van de bestedingen in het kader van het Sociaal Domein. De door u verrichte werkzaamheden in dit kader leiden ertoe dat wij geen fouten of onzekerheden rapporteren ten aanzien van de verantwoorde bestedingen binnen het Sociaal Domein. Hieronder hebben wij een opsomming van de werkzaamheden opgenomen en onze conclusies daarbij.

WNT

SiSa

Resultaten bedrijfsvoering

Geen fouten en onzekerheden geconstateerd ten aanzien van de WMO De controlemix ten aanzien van de WMO-bestedingen bestonden uit procesgerichte en gegevensgerichte werkzaamheden, te weten: • Interne controlewerkzaamheden op clientdossiers ter bepaling van het recht op zorg, de juistheid van de kosten alsmede het aspect feitelijke levering van zorg; • Aansluiting verantwoorde WMO-bestedingen in financiële administratie (Coda) met subadministratie Civision; • Aansluiting Coda met productieverantwoordingen / controleverklaringen van individuele WMO zorgaanbieders Begeleiding en Hulp bij het Huishouden. Deze werkzaamheden leveren ten aanzien van de categorie Begeleiding een onzekerheid op van afgerond € 110.500. Dit betreffen bestedingen bij zorgaanbieders waar geen controleverklaring bij de productieverantwoording was bijgevoegd. Dit betroffen allen aanbieders met een totale ‘productie’ lager dan € 125.000, waarvoor geen controleverklaring bij de productieverantwoording vereist is. Deze onzekerheid nemen wij niet mee in onze foutenevaluatie, aangezien deze onze rapporteringstolerantie niet overschrijdt, alsmede gezien het feit dat gemeente Best voldoende aanvullende werkzaamheden heeft verricht teneinde de feitelijke levering van zorg vast te stellen, een en ander conform de voor dit doel opgestelde notitie van de Sectorgroep

Decentrale Overheden (SDO). Geen fouten en onzekerheden geconstateerd ten aanzien van de Jeugdbestedingen De controlemix ten aanzien van de Jeugd-bestedingen bestonden uit procesgerichte en gegevensgerichte werkzaamheden, te weten: • Interne controlewerkzaamheden op clientdossiers ter bepaling van het recht op zorg, de juistheid van de kosten, het woonplaatsbeginsel alsmede het aspect feitelijke levering van zorg; • Aansluiting verantwoorde Jeugd-bestedingen in financiële administratie (Coda) met subadministratie Civision (voor wat betreft de zogenaamde “A-variant); • Aansluiting Coda met productieverantwoordingen / controleverklaringen van individuele Jeugdzorgaanbieders (A-variant). Deze werkzaamheden leveren een onzekerheid op van € 330.000. Dit betreffen bestedingen bij zorgaanbieders waar gezien de omvang van de bestedingen geen controleverklaring bij de productieverantwoording vereist was en een enkele aanbieder waarbij de productieverantwoording was voorzien van een oordeelonthouding. Deze onzekerheid nemen wij eveneens niet mee in onze foutenevaluatie, aangezien gemeente Best voldoende aanvullende werkzaamheden heeft verricht teneinde de feitelijke levering van zorg vast te stellen, een en ander conform de voor dit doel opgestelde notitie van de SDO.

• Aansluiting Coda met de afrekening van de B-variant (lumpsum contracten) en onderliggende productieverantwoordingen / controleverklaringen van individuele Jeugdzorgaanbieders. Deze werkzaamheden leveren geen onzekerheden op.

7 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Oordeel Jaarrekening WNT

SiSa Interne beheersing Fraude(risico’s)

Ontwikkelingen voor uw organisatie Bijlagen

07/07/2022

Detailbevindingen jaarrekening

Sociaal domein

Fysiek domein

Resultaten bedrijfsvoering

Begrotingsrechtmatigheid

Onzekerheden binnen het Sociaal Domein worden gecompenseerd door voldoende eigen werkzaamheden Geen fouten en onzekerheden meer ten aanzien van de verantwoorde PGB lasten Wij hebben kennis genomen van de verantwoordingen van de SVB inzake de zogenaamde “Trekkingsrechten PGB” (WMO en Jeugdwet). Hierin doet de SVB een uitspraak over de bevindingen van de auditdienst van de SVB ten aanzien van de fouten in de verrichte controles rondom de PGB’s. Door de SVB zijn slechts beperkte fouten geconstateerd. Net als in 2020 is gebleken dat gemeenten en hun accountants kunnen steunen op deze verantwoordingen van de SVB, mits de gemeente zelf ook specifieke werkzaamheden verricht om de feitelijke levering van zorg vast te stellen. Als onderdeel van het reguliere verantwoordingsproces binnen gemeente Best heeft de VIC-functie additionele werkzaamheden verricht ten aanzien van de prestatielevering, een en ander overeenkomstig de hiervoor opgestelde notitie van de Commissie BADO. Hierdoor concluderen we ook voor 2021 dat de PGB-lasten niet als onzeker behoeven te worden aangemerkt.

Financiële positie

8 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Oordeel

Detailbevindingen jaarrekening

Sociaal domein

Resultaten bedrijfsvoering

Fysiek domein

Begrotingsrechtmatigheid

Financiële positie

Schattingen sociaal domein zijn evenwichtig Bij het opstellen van de jaarrekening dient het college belangrijke schattingen aangaande de verslaggeving toe te passen en toe te lichten. We hebben de schattingen die het college heeft gemaakt bij het opstellen van de jaarrekening 2021 beoordeeld en hebben geconcludeerd dat deze zijn gebaseerd op consistente toepassing van uitgangspunten en aannames.

Jaarrekening De onderstaande tabel geeft een overzicht van onze bevindingen met de bijbehorende motivering ten aanzien van de schattingen binnen het Sociaal domein, waarbij de aanvaardbare bandbreedte, gebaseerd op materialiteitsoverwegingen er als volgt uit ziet:

WNT

SiSa Interne beheersing

Schattingspost

Oordeel

Toelichting De nog te betalen kosten zijn bepaald op basis van de opgaven (productieverantwoordingen met controleverklaringen dan wel bestuursverklaringen) van de zorgverleners en de afloop van de balanspositie in 2021. Het verschil tussen deze opgaven en de reeds in de administratie verantwoorde lasten zijn als kortlopende schuld verantwoord op de balans.

Fraude(risico’s) Nog te betalen zorgkosten

controleverschil

optimistisch

evenwichtig

07/07/2022

voorzichtig

Bijlagen

controleverschil

Ontwikkelingen voor uw organisatie



9 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen

Detailbevindingen jaarrekening

Sociaal domein

Fysiek domein

Financiële positie

Begrotingsrechtmatigheid

Resultaten bedrijfsvoering

De resultaatverwachtingen binnen de grondexploitaties zijn gedaald - risico’s naar de toekomst nemen af Oordeel bij de jaarrekening Oordeel Jaarrekening

De grafiek hiernaast toont de ontwikkeling binnen de grondexploitaties. De grondexploitaties van Gemeente Best zijn geactualiseerd op basis van gedegen interne analyses. Net als vorig jaar concluderen we dat de informatievoorziening en analyses rondom de grondexploitaties van een hoge kwaliteit zijn. Actualisatie van de grondexploitaties door de raad geschiedt middels de Meerjarenprognose grondexploitaties (MPG) 2022 en vindt gelijktijdig met vaststelling van de jaarrekening plaats.

WNT

Tabel: financiële kerncijfers grondexploitaties 2021 vs. 2020 Bedragen x EUR 1.000 40.000 34.976 27.689

30.000

SiSa Interne beheersing Fraude(risico’s)

Ontwikkelingen voor uw organisatie Bijlagen

07/07/2022

Uit de jaarrekening en het MPG blijkt dat de totale boekwaarde daalt ten opzichte van 2020. Dit is het gevolg van het feit dat de in 2021 gerealiseerde verkopen (€ 7.155.000) de gerealiseerde projectkosten (€ 3.108.000) overstijgen. Alle grondverkopen zijn gerealiseerd binnen het project Dijkstraten. De verliesvoorziening stijgt Zoals zichtbaar is in de grafiek hiernaast, stijgt de verliesvoorziening aanzienlijk. Deze stijging is vrijwel geheel toe te schrijven aan het geprognosticeerde verlies binnen het project Aarlesche Erven. De stijging van de verliesvoorziening op dit project bedraagt namelijk € 3.944.000. Deze is het gevolg van de aanzienlijke te verwachten kostenstijgingen op korte en middellange termijn. De nog te verwachten nominale kosten binnen het project zijn becijferd op € 42.900.000. De verwachte kostenstijgingen op basis van deze te verwachten kosten beloopt € 5.348.000, terwijl dit ultimo 2020 nog € 39.585.000 en € 3.883.000 bedroeg. De verwachte opbrengsten stijgen maar beperkt en wel van € 69.669.000 in 2020 naar € 70.394.000 in 2021. De reden voor deze beperkte stijging hangt samen met het niet mee kunnen stijgen van de grondopbrengsten, die over het algemeen vast zijn. De voortgang binnen het project Dijkstraten, waarbinnen in 2021 alle verkopen zijn gerealiseerd, zorgt ervoor dat het verwachte verlies daalt met een bedrag van € 969.000.

20.000 14.154 11.808 10.000

-

-10.000

-20.000

-19.895 -23.135

-19.895 -23.135

-30.000 2021

2020

10 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Oordeel Jaarrekening WNT

SiSa Interne beheersing Fraude(risico’s)

Ontwikkelingen voor uw organisatie Bijlagen

07/07/2022

Detailbevindingen jaarrekening

Sociaal domein

Fysiek domein

Ten aanzien van het project Steegsche Velden Noord wordt vooralsnog een positief resultaat verwacht van € 421.000. Deze grondexploitatie wordt echter pas in 2022 geopend, waardoor er nog geen tussentijdse winst genomen kan worden. Bovendien bevindt zich dit project nog in de beginfase van ontwikkeling. Het project is net als in de jaarrekening 2020 dus nog juist gepresenteerd onder de materiële vaste activa. De met dit project verband houdende voorbereidingskosten zijn geactiveerd onder de immateriële vaste activa, met een maximale tijdspanne van 5 jaar. Dit is conform het BBV. Ten aanzien van de rubricering van de verliesvoorziening merken wij op dat deze conform het BBV is verwerkt. De hoogte van de verliesvoorziening van het project Dijkstraten overstijgt de boekwaarde van het project met € 922.500. Normaliter dient de voorziening voor verliesgevende grondexploitaties in mindering te worden gebracht op de boekwaarde van de grondexploitaties. Dit is voor alle grondexploitaties van Gemeente Best het geval. In het geval van het project Dijkstraten is het overstijgende deel ad € 922.500 conform het BBV gepresenteerd als separate voorziening aan de creditzijde van de balans.

Resultaten bedrijfsvoering

Begrotingsrechtmatigheid

Financiële positie

De reserve grondexploitaties is specifiek bepaald De reserve grondexploitaties is ten opzichte van 2020 verlaagd. Deze reserve is ingesteld als weerstandsvermogen voor de grondexploitaties. Per project worden de risico’s periodiek geïnventariseerd en gekwantificeerd op basis van de verwachte kans maal de impact van de geïnventariseerde risico’s. De totale risico’s over alle exploitaties per 31-12-2021 wordt becijferd op € 11.808.000. De reserve grondexploitaties is hiermee in lijn gebracht. De daling ten opzichte van 2020 (€ 14.154.000) geeft aan dat de risico’s op termijn zijn gedaald. Enkele ultimo 2020 becijferde risico’s zijn in 2021 geeffectueerd binnen de grondexploitaties.

11 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Oordeel

Detailbevindingen jaarrekening

WNT

Financiële positie

Toelichting

Gehanteerde rekenrente



Het college rekent binnen de grondexploitaties met een toekomstige rekenrente, die is gebaseerd op de werkelijke gemiddelde rekenrente gebaseerd op de huidige leningenportefeuille. Aangezien Gemeente Best geen externe financiering in 2021 heeft aangetrokken, bedraagt de gehanteerde rekenrente 0.

Kostenstijging



Opbrengststijging

De gehanteerde kostenstijging is 4% voor 2022, 3% voor 2023 en 2024 en 2% voor de jaren daarna. Dit ligt in lijn met het nagestreefde inflatiepercentage op de (middel)lange termijn en het disconteringspercentage dat conform het BBV gehanteerd dient te worden. Daarom achten wij de toegenomen kosteninschatting evenwichtig.

Gehanteerde programmering



Het college rekent net als in 2020 met een opbrengstenstijging in de projecties. Gezien de huidige vastgoedmarkt en de gerealiseerde stijging in de grondprijzen in de laatste twee jaar, achten wij een opbrengstenstijging van 3% in 2022 en 2% in de jaren daarna reëel, mede gezien het feit dat de prijzen voor gronden voor het overgrote gedeelte vast zijn.



De programmering van de grondexploitaties is gebaseerd op actuele marktomstandigheden, interne en externe adviezen, onderzoeken en politieke uitgangspunten ten aanzien van woningbouw en werkgelegenheid. Wij achten de op marktinformatie gebaseerde inschatting voor de programmering evenwichtig op basis van de door ons uitgevoerde controlewerkzaamheden.



De prijzen zoals ingerekend in de grondexploitaties zijn veelal gebaseerd op marktinformatie, taxaties of onderliggen contracten. Wij achten voor 2021 de gehanteerde prijsstelling, zoals opgenomen in de door ons gecontroleerde projecten, voldoende onderbouwd.

Bijlagen Verkoopprijzen

controleverschil

optimistisch

evenwichtig

voorzichtig

controleverschil

07/07/2022

Begrotingsrechtmatigheid

Oordeel

Fraude(risico’s)

Ontwikkelingen voor uw organisatie

Resultaten bedrijfsvoering

De waardering van uw grondexploitaties is voor een groot deel afhankelijk van schattingen. Om inzicht te krijgen in de financiële risico’s stelt de gemeente exploitatieoverzichten op, waarin een schatting is opgenomen van de te maken kosten en opbrengsten. Aan deze schattingen liggen diverse parameters en uitgangspunten ten grondslag. Wij hebben de gehanteerde uitgangspunten en parameters beoordeeld. In onderstaande tabel zijn onze bevindingen weergegeven. Schattingspost

Interne beheersing

Fysiek domein

Schattingen binnen het fysiek domein zijn evenwichtig

Jaarrekening

SiSa

Sociaal domein

12 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Oordeel Jaarrekening WNT

SiSa Interne beheersing Fraude(risico’s)

Ontwikkelingen voor uw organisatie Bijlagen

Detailbevindingen jaarrekening

Sociaal domein

Fysiek domein

Rechtmatigheid

De jaarrekening voldoet aan het BBV – beperkte controleverschillen zijn allen gecorrigeerd Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente heeft de jaarrekening opgesteld in overeenstemming met het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV). Als onderdeel van onze controle en met betrekking tot de jaarrekening hebben wij: • de aanvaardbaarheid van de toegepaste grondslagen voor financiële verslaggeving beoordeeld; en • de juistheid en de volledigheid van de toelichtingen beoordeeld. Wij zijn van mening dat de grondslagen voor waardering en resultaatbepaling die het college heeft gehanteerd bij het opstellen van de jaarrekening 2021 aanvaardbaar zijn en de gebruikte financiële rechtmatigheidscriteria geschikt. Bij onze controle hebben wij een beperkt aantal bevindingen geconstateerd. De belangrijkste correcties hadden betrekking op de WNT-verantwoording. Het feit dat sprake is van beperkte controleverschillen, geeft een indicatie dat de financiële administratie en het afsluitingsproces op een goede wijze zijn ingericht en uitgevoerd. Dit is een compliment voor de inzet en werkzaamheden van de betrokken medewerkers tijdens de jaarafsluiting. Er is geen sprake van materiële ongecorrigeerde controleverschillen.

07/07/2022

Resultaten bedrijfsvoering

Financiële positie

13 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen

Detailbevindingen jaarrekening

Sociaal domein

Resultaten bedrijfsvoering

Fysiek domein

Rechtmatigheid

Financiële positie

Schattingen binnen het domein bedrijfsvoering zijn evenwichtig Oordeel bij de jaarrekening Oordeel

Bij het opstellen van de jaarrekening maakt het college belangrijke schattingen. We hebben de schattingen die het college heeft gemaakt bij het opstellen van de jaarrekening 2021 beoordeeld. Onderstaande tabel geeft een overzicht van onze bevindingen met de bijbehorende motivering. Schattingspost

Oordeel

Toelichting



We hebben de waardering van uw financiële vaste activa in detail gecontroleerd. Wij concluderen dat de inschattingen van het college ten aanzien van de kapitaalverstrekking en (gerelateerde) leningen evenwichtigtot stand zijn gekomen.

Jaarrekening Waardering financiële vaste activa

WNT Waardering (im)materiële vaste activa



We hebben vastgesteld dat Gemeente Best de nota “Waarderen en afschrijven” heeft nageleefd. De gehanteerde afschrijvingspercentages zijn afgestemd op de economische levensduur van de (im)materiële vaste activa en daarmee aanvaardbaar. Er zijn daarnaast geen indicaties op bijzondere waardeverminderingen van materiële vaste activa. Wij hebben vastgesteld dat de gehanteerde uitgangspunten evenwichtig zijn.

Waardering debiteuren



Debiteuren zijn juist gewaardeerd in de jaarrekening. De omvang van de voorzieningen voor oninbaar geachte debiteuren is op consistente wijze bepaald.



Voorzieningen zijn juist en volledig gevormd in de jaarrekening. De voorziening onderhoud gebouwen is gebaseerd op Beleidsnotitie 'Professionalisering vastgoedbeheer Gemeente Best' uit 2012. De notitie lijkt hiermee niet actueel en als gevolg daarvan zou de voorziening mogelijk overgeboekt dienen te worden naar de reserves. Wij constateren echter dat de schattingen die onder dit plan liggen, wel degelijk periodiek worden herijkt. Deze actuele schattingen worden verwerkt in de begroting, die door de raad wordt vastgesteld. Wij concluderen derhalve dat sprake is van een actuele schatting die ten grondslag ligt aan de voorziening.

SiSa Interne beheersing Fraude(risico’s)

Ontwikkelingen voor uw organisatie

Juistheid en volledigheid voorzieningen

Bijlagen

controleverschil

optimistisch

evenwichtig

voorzichtig

controleverschil

07/07/2022

14 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Oordeel

Detailbevindingen jaarrekening

Sociaal domein

Fysiek domein

SiSa Interne beheersing Fraude(risico’s)

Ontwikkelingen voor uw organisatie

Begrotingsrechtmatigheid Een onderdeel van onze rechtmatigheidscontrole betreft de naleving van het budgetrecht van de raad. Overschrijdingen zijn in sommige gevallen onrechtmatig. Op basis van de Financiële verordening informeert het college de raad als ze verwacht dat de lasten van een programma de geautoriseerde lasten dreigen te overschrijden, de investeringsuitgaven van een investeringskrediet het geautoriseerde investeringskrediet dreigen te overschrijden, of de baten van een programma de geautoriseerde baten dreigen te onderschrijden. Wij hebben geconstateerd dat er in de jaarrekening een voor het doel toereikende analyse is opgenomen van de budgetoverschrijdingen per programma, inclusief conclusievorming ten aanzien van de rechtmatigheid van de overschrijdingen. Tevens is een afzonderlijke analyse opgenomen van de overschrijding van de (restant)kredieten. Wij kunnen ons vinden in de conclusievorming door het college voor beide overzichten.

Bijlagen Voor de volgende ‘resultaatgebieden’ is sprake van een begrotingsoverschrijding: 3.2. Openbare ruimte (€ 429.000), 9.1. Milieu (€ 186.000), 9.2. Riolering (€ 104.000) en 12.1. Overhead (€ 338.000). In geen enkel geval blijkt sprake van een overschrijding die leidt tot een onrechtmatigheid. Voor uw analyse verwijzen wij naar hoofdstuk “Analyse begrotingsrechtmatigheid”.

07/07/2022

Rechtmatigheid

Financiële positie

Baten, lasten en balansmutaties zijn rechtmatig verantwoord in de jaarrekening

Jaarrekening WNT

Resultaten bedrijfsvoering

Geen onrechtmatigheden geconstateerd ten aanzien van de controle van de Europese aanbestedingen Net als vorig jaar hebben wij geen onrechtmatigheden geconstateerd naar aanleiding van de controlewerkzaamheden ten aanzien van de Europese aanbestedingsregels. We hebben enkel werkzaamheden verricht om vast te stellen dat de Europese aanbestedingen rechtmatig hebben plaatsgevonden. Deze werkzaamheden richten zich op de juistheid (zijn de Europese aanbestedingen rechtmatig doorlopen) en volledigheid (zijn alle opdrachten Europees, die ook aanbesteed hadden moeten worden) van de Europese aanbestedingen. We hebben geen werkzaamheden verricht ten aanzien van het voldoen aan het eigen inkoop- en aanbestedingsbeleid. De controle is gedegen voorbereid door uw VIC-functie. Dit is een belangrijke constatering met het oog op de rechtmatigheidsverantwoording.

15 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen

Detailbevindingen jaarrekening

Sociaal domein

Resultaten bedrijfsvoering

Fysiek domein

Rechtmatigheid

Financiële positie

De financiële positie is verbeterd Oordeel bij de jaarrekening Oordeel Jaarrekening WNT

SiSa Interne beheersing Fraude(risico’s)

Ontwikkelingen voor uw organisatie Bijlagen

07/07/2022

In de grafiek op de volgende pagina is een overzicht opgenomen van de kengetallen die verplicht in de jaarrekening van Best moeten worden opgenomen. Uit het overzicht blijkt dat de financiële positie van Best over de hele breedte is verbeterd. De ratio’s hebben wij afgezet tegen de ratio’s over 2020, maar ook tegen de cijfers van gemeenten met een vergelijkbaar aantal inwoners en de provincie Noord-Brabant (situatie 2020). Onze belangrijkste observaties ten aanzien van de ratio’s zijn: • De (gecorrigeerde) netto schuldquote is net als in 2020 negatief. De reden hiervoor is dat Gemeente Best geen lang vreemd vermogen heeft aangetrokken. Hoe lager de netto schuldquote, hoe beter de financiële positie is. Een negatieve netto schuldquote is uniek in vergelijking met andere gemeenten in Noord-Brabant en in vergelijking met gemeenten met een vergelijkbare omvang. • In vergelijking met de andere gemeenten in Nederland en de gemeenten in de provincie Noord-Brabant is ook de solvabiliteit aanzienlijk hoger. Ook dit is positief. Het toont immers aan dat Best voldoende eigen vermogen heeft om aan haar financiële verplichtingen te voldoen. De solvabiliteit daalt iets ten opzichte van 2020. • Het relatieve belang van de grondexploitaties in de totale exploitatie van de gemeente is aanzienlijk afgenomen, zoals ook af te leiden is uit de jaarrekening.

Het aandeel blijft met 31,5% echter nog hoog in vergelijking met gemeenten van vergelijkbare omvang en in Noord-Brabant. De daling van het percentage is positief voor de financiële positie, aangezien verondersteld wordt dat grondexploitaties extra risico’s voor de gemeente

•

•

meebrengen. Voor meer details verwijzen wij naar het hoofdstuk met betrekking tot de grondexploitaties, eerder in dit accountantsverslag. De belastingcapaciteit is heel licht gedaald van 95,6% in 2020 naar 95,1% in 2021. Dit is gelijk aan het gemiddelde in de provincie. Een percentage meer dan 100% geeft aan dat er geen mogelijkheid is eventuele (structurele) tekorten in de begroting te dekken met hogere belastingtarieven. De daling is dus wederom positief. De structurele exploitatieruimte is ten opzichte van 2020 gestegen van 1,3% naar 3,4%. Dit houdt in dat de structurele lasten ruim kunnen worden gedekt door structurele baten. Het percentage over 2021 is vergelijkbaar met het gemiddelde van andere gemeenten in NoordBrabant.

16 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen

Detailbevindingen jaarrekening

Sociaal domein

Fysiek domein

Resultaten bedrijfsvoering

Financiële positie

Rechtmatigheid

OVERZICHT KENGETALLEN Oordeel bij de jaarrekening Oordeel Jaarrekening WNT

120,0% 100,0% 80,0% 60,0%

SiSa Interne beheersing

40,0%

Fraude(risico’s)

Best 2021 20,0%

Ontwikkelingen voor uw organisatie Bijlagen

Best 2020 Gemeenten 20.000-50.000 inwoners

0,0%

Provincie Noord-Brabant 2020 -20,0% -40,0%

Netto schuldquote Best 2021 Best 2020 Gemeenten 20.000-50.000 inwoners Provincie Noord-Brabant 2020

07/07/2022

-10,9% -9,8% 47,7% 43,7%

Netto schuldquote gecorrigeerd -16,0% -16,4% 42,0% 40,0%

Solvabiliteit 71,0% 72,6% 35,5% 36,9%

Grondexploita Belastingcapa ties citeit 31,5% 40,0% 9,8% 12,4%

95,1% 95,6% 104,7% 100,1%

Structurele exploitatierui mte 3,4% 1,3% 1,9% 3,2%

17 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Oordeel Jaarverslag Jaarrekening

De bezoldiging van uw topfunctionarissen (WNT) is juist en volledig verantwoord Als onderdeel van onze controle hebben wij de naleving van de Wet Normering Topinkomens (WNT) gecontroleerd. Uit onze controle blijken geen bevindingen. Op grond van de wet zijn de griffier en de gemeentesecretaris aangewezen als topfunctionaris. Hun bezoldiging is juist en volledig verantwoord in de WNT-verantwoording in uw jaarstukken. Bijlage Wet Normering Topinkomens (WNT) Aantal topfunctionarissen

WNT SiSa Interne beheersing

Fraude(risico)

Aard dienstverband

Ontwikkelingen voor uw organisatie Bijlagen Ontslagvergoeding

07/07/2022

U heeft drie topfunctionarissen verantwoord in de jaarrekening 2021 (in 2020 vier). De griffier en de vorige gemeentesecretaris hebben beiden een dienstverband. In 2020 is een interim-gemeentesecretaris aangesteld ter vervanging van de gemeentesecretaris. Aangezien zij in 2021 meer dan een jaar wordt ingehuurd, wordt haar bezoldiging vanaf de 13e maand verantwoord in tabel 1a (leidinggevende topfunctionarissen). U heeft in 2021 geen ontslagvergoedingen boven de WNT-grens van € 75.000 uitgekeerd. Wel is sprake van een “uitkering vanwege einde dienstverband” voor de vorige gemeentesecretaris, aangezien haar bezoldiging is gecontinueerd tijdens een periode van inactiviteit. Er is echter geen ontslagvergoeding uitbetaald. Deze verantwoordingswijze heeft geleid tot een correctie in de WNT-verantwoording met betrekking tot boekjaar 2020, aangezien de betreffende bezoldiging in 2020 was verantwoord als reguliere bezoldiging.

Controleverklaring gemeente Best bevat paragraaf inzake overige aangelegenheden anticumulatiebepaling WNT Met ingang van 2018 geldt een nieuwe WNT-regel voor de samenloop van topfuncties bij verschillende WNT-instellingen. Deze anticumulatiebepaling regelt dat de som van de bezoldigingen van iemand die uitvoerende topfuncties uitoefent bij meerdere rechtspersonen of instellingen, niet hoger mag zijn dan het van toepassing zijnde bezoldigingsmaximum. In overeenstemming met de Regeling Controleprotocol WNT 2021 hebben wij geen controle uitgevoerd op de naleving van deze anticumulatiebepaling. Dit hebben wij in onze controleverklaring bij uw jaarrekening in een paragraaf inzake overige aangelegenheden tot uitdrukking gebracht.

Wilt u meer weten over de WNT? Kijkt u dan op: https://www.topinkomens.nl

18 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Oordeel

Geen bevindingen in de Sisa-bijlage Geen bevindingen in de SiSa-bijlage Wij hebben in onze controle specifieke werkzaamheden verricht om een oordeel te kunnen geven over de getrouwheid en rechtmatigheid van de financiële verantwoordingsinformatie in de SiSa-bijlage. Op de volgende pagina hebben wij onze bevindingen per specifieke uitkering in jaarrekening 2021 weergegeven.

Jaarverslag Jaarrekening WNT SiSa Interne beheersing

Fraude(risico) Ontwikkelingen voor uw organisatie Bijlagen

07/07/2022

Voor de bevindingen uit onze controle gelden op grond van de Nota verwachtingen accountantscontrole SiSa 2021 zwaardere rapporteringstoleranties dan voor andere onderdelen van de reguliere jaarrekening. De rapporteringstolerantie is per specifieke uitkering: • € 12.500 indien de omvangsbasis kleiner dan of gelijk is aan € 125.000; • 10% indien de omvangsbasis groter dan € 125.000 en kleiner dan of gelijk is aan € 1.000.000; • € 125.000 indien de omvangsbasis groter is dan € 1.000.000. De rapporteringstolerantie heeft geen consequenties voor de omvang en aard van de controle van specifieke uitkeringen. In de tabel op de volgende pagina hebben wij onze bevindingen opgenomen naar aanleiding van de controle van de SiSa-bijlage.

Rapportering over Misbruik en Oneigenlijk gebruik (M&O) De Nota Verwachtingen Accountantscontrole SiSa 2021 schrijft voor dat de accountant de opzet, bestaan en werking van het beleid tegen misbruik en oneigenlijk gebruik van de Tozo van een gemeente toetst en hierover rapporteert in het verslag van bevindingen over 2021. Als accountant van Gemeente Best hebben wij de opzet, bestaan en werking van het M&Obeleid Tozo van Gemeente Best gecontroleerd en vastgesteld dat er bij Gemeente Best sprake is van een toereikend M&O-beleid Tozo. Wij hebben vastgesteld dat er sprake is van een M&O-beleid, waaronder een plan van aanpak met betrekking tot de opvolging van signalen vanuit het Inlichtingenbureau.

19 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening

Reikwijdte onze controle Toelichting opvan SiSa-bijlage 2021 (1) De reikwijdte van de controle is zo ontworpen dat er voldoende wordt verkregen met betrekking tot uw jaarrekening, ter Naam specifieke uitkering Totalecontrole-informatie fout of Totale omvang Toelichting onzekerheid van de foutmet of deu gemaakt fout/onzekerheid ondersteuning van een kwalitatieve controle. In het auditplan hebben wij afspraken over de reikwijdte van de controle. Wij perisspecifieke bevestigen dat de definitieve reikwijdte van de controle gelijk aan die in hetonzekerheid auditplan. Onderstaand hebben wij een samenvatting uitkering (in *€ 1.000) opgenomen. JenV . A7 – Regeling specifieke uitkering tijdelijke ondersteuning toezicht en handhaving

N.v.t.

N.v.t.

Niet van toepassing

JenV A12B – Incidentele bijdrage ondersteuning naleving controle op coronatoegangsbewijzen

N.v.t.

N.v.t.

Niet van toepassing

WNT

FIN B2 - Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp gedupeerden toeslagenproblematiek

N.v.t.

N.v.t.

Niet van toepassing

SiSa

BZK C43 – Regeling reductie energiegebruik woningen

N.v.t.

N.v.t.

Niet van toepassing

Interne beheersing

BZK C62 – Specifieke uitkering aan gemeenten voor de bekostiging van de kwijtschelding van gemeentelijke belastingen en gedupeerden door de toeslagenaffaire.

N.v.t.

N.v.t.

Niet van toepassing

OCW D8 – Onderwijsachterstandenbeleid 2019-2022 (OAB)

N.v.t.

N.v.t.

Niet van toepassing

OCW D14 – Regeling specifieke uitkering inhalen COVID-19 gerelateerde onderwijsvertragingen

N.v.t.

N.v.t.

Niet van toepassing

IenW E3 – Subsidieregeling sanering verkeerslawaai

N.v.t.

N.v.t.

Niet van toepassing

IenW E20 – Regeling stimulering verkeersmaatregelen 2020-2021

N.v.t.

N.v.t.

Niet van toepassing

IenW E44 – Tijdelijke impulsregeling klimaatadaptatie 2021-2027

N.v.t.

N.v.t.

Niet van toepassing

Oordeel Jaarverslag Jaarrekening

Fraude(risico) Ontwikkelingen voor uw organisatie Bijlagen

07/07/2022

20 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening

Reikwijdte onze controle Toelichting opvan SiSa-bijlage 2021 (2) De reikwijdte van de controle is zo ontworpen dat er voldoende wordt verkregen met betrekking tot uw jaarrekening, ter Naam specifieke uitkering Totalecontrole-informatie fout of Totale omvang Toelichting onzekerheid van de foutmet of deu gemaakt fout/onzekerheid ondersteuning van een kwalitatieve controle. In het auditplan hebben wij afspraken over de reikwijdte van de controle. Wij perisspecifieke bevestigen dat de definitieve reikwijdte van de controle gelijk aan die in hetonzekerheid auditplan. Onderstaand hebben wij een samenvatting uitkering (in *€ 1.000) opgenomen. SZW . G2 – Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet_gemeentedeel 2021

N.v.t.

N.v.t.

Niet van toepassing

SZW G3 – Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 (exclusief levensonderhoud beginnende zelfstandigen)_gemeentedeel Besluit bijstandverlening zelfstandigen (Bbz) 2004

N.v.t.

N.v.t.

Niet van toepassing

SZW G4 - Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) _gemeentedeel 2021

N.v.t.

N.v.t.

Niet van toepassing

SZW G12 – Kwijtschelden publieke schulden SZW-domein hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire_gemeentedeel

N.v.t.

N.v.t.

Niet van toepassing

Interne beheersing

Fraude(risico)

VWS H4 - Regeling specifieke uitkering stimulering sport

N.v.t.

N.v.t.

Niet van toepassing

VWS H8 – Regeling Sportakkoord 2020-2022

N.v.t.

N.v.t.

Niet van toepassing

VWS H16 – Regeling Specifieke uitkering ijsbanen en zwembaden

N.v.t.

N.v.t.

Niet van toepassing

Oordeel Jaarverslag Jaarrekening WNT SiSa

Ontwikkelingen voor uw organisatie Bijlagen

07/07/2022

21 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Oordeel

Bevindingen en aanbevelingen uit onze managementletter hebben geleid tot concrete acties Status bevindingen en aanbevelingen voorgaand jaar In voorgaande rapportages (managementletter en accountantsverslag) hebben wij bevindingen en aanbevelingen aan u gerapporteerd. Deze bevindingen en aanbevelingen worden door u samengevat in een voortgangsrapportage welke besproken wordt met de verantwoordelijke afdelingsmanager of teamleider. Hierdoor houdt u als organisatie grip op de aanbevelingen van de accountant.

IT audit Artikel 2:393, lid 4 BW vereist dat we een reflectie geven op de betrouwbaarheid en continuïteit van uw geautomatiseerde gegevensverwerking voor zover deze relevant is voor de jaarrekeningcontrole. Bij onze IT-audit controleren wij de betrouwbaarheid en continuïteit van de kritische applicaties (zoals Coda en Vris) voor de jaarrekeningcontrole inclusief de relevante IT infrastructuur en databases.

Van de 7 processen/onderwerpen waarbij vorig jaar bevindingen zijn geconstateerd, heeft u per heden van 5 processen / onderwerpen de bevindingen opgevolgd. Hiervan waren ten tijde van het uitbrengen van onze managementletter reeds 3 opgevolgd. Daarnaast bent u met de overige aanbevelingen gestart met de opvolging ervan. Wij verwijzen naar de bijlage ‘Status bevindingen / aanbevelingen rapportages voorgaande jaren’ voor de gedetailleerde status van de openstaande bevindingen en aanbevelingen.

Wij hebben u reeds in onze managementletter en onze board letter geïnformeerd over de bevindingen en onze reactie hierop. Hiervoor verwijzen wij ook naar de opvolging van de aanbevelingen van voorgaande jaren.

Jaarverslag Jaarrekening WNT SiSa Interne beheersing

Fraude(risico) Ontwikkelingen voor uw organisatie Bijlagen

07/07/2022

Wij hebben de status in kaart gebracht met behulp van de door u opgestelde beslis-/actiematrix, de bespreking hiervan met u en de uitgevoerde werkzaamheden tijdens de interim-controle 2021.

22 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Oordeel Jaarverslag Jaarrekening WNT SiSa Interne beheersing

Fraude(risico) Ontwikkelingen voor uw organisatie Bijlagen

07/07/2022

Onze samenwerking met de VIC is constructief – wij maken maximaal gebruik van de verrichte werkzaamheden Net als in voorgaande rapportages complimenteren wij uw VIC-functie met de gedegenheid waarmee de interne controlewerkzaamheden worden uitgevoerd. IC-rapportages worden opgenomen in LIAS. Hierdoor is een hogere betrokkenheid in de samenwerking met de lijnafdelingen zichtbaar. Uitkomsten van de verrichte interne controlewerkzaamheden worden actief met de lijnafdelingen en met ons afgestemd. Deze genoemde punten vormen essentiële randvoorwaarden om als externe accountant te kunnen steunen op de door u uitgevoerde interne controlewerkzaamheden. Dit voorkomt namelijk enerzijds onnodige afstemmomenten, maar belangrijker nog, voorkomt dat wij als accountant onnodige (gegevensgerichte) steekproeven dienen te verrichten om voldoende controleinformatie te verzamelen. Bovendien is een kwalitatief goede verbijzonderde interne controlefunctie een goede opmaat naar de rechtmatigheidsverantwoording. Het is met betrekking tot de rechtmatigheidsverantwoording zaak om niet alleen de VIC-werkzaamheden ten aanzien van de processen binnen de gemeente gedegen uit te voeren, maar ook om deze net als voorgaande jaren uit te breiden met enkele zichtbaar uitgevoerde gegevensgerichte werkzaamheden. Hierover treden wij elk jaar met u in overleg.

Naar aanleiding van de review van de door de VIC uitgevoerde werkzaamheden hebben wij tijdens de interim-controle enkele beperkte, incidentele bevindingen gedaan. Deze hebben wij gerapporteerd in onze managementletter. Tijdens de controlewerkzaamheden over het tweede halfjaar hebben wij geen opmerkingen geplaatst. Wij zijn onverminderd van mening dat wij in zeer belangrijke mate kunnen steunen op de door de VIC-functie uitgevoerde controlewerkzaamheden.

We merken op dat we niet bij alle processen steunen op interne beheersingsmaatregelen dan wel de uitgevoerde verbijzonderde interne controlewerkzaamheden. Enkele processen bevatten namelijk onvoldoende zichtbare interne beheersingsmaatregelen om als accountant (en VIC-functie) op te kunnen steunen. Het gevolg hiervan is dat de aan de processen ten grondslag liggende stromen primair gegevensgericht worden gecontroleerd door de VIC-functie en de accountant. Ook kan het zo zijn dat het gewoonweg efficiënter is om bepaalde stromen gegevensgericht te controleren. Op basis van het reviewen van de door u uitgevoerde interne controlewerkzaamheden, besprekingen met de proceseigenaren, alsmede het uitvoeren van onafhankelijke deelwaarnemingen, concluderen we dat de processen over het algemeen voldoende interne beheersingsmaatregelen en aanknopingspunten bevatten om een getrouwe en rechtmatige jaarrekening te kunnen bewerkstelligen.

23 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening

Onze werkzaamheden ten aanzien van fraude Tijdens onze controle hebben wij nadrukkelijk aandacht besteed aan het onderwerp fraude. Op basis van onze frauderisicobeoordeling hebben wij de volgende controlewerkzaamheden uitgevoerd: •

Oordeel Jaarverslag

•

Jaarrekening •

WNT SiSa

•

Interne beheersing

•

Fraude(risico) •

Risicoanalyse per proces waarin de drie kenmerken van fraude: rationalisatie, druk en gelegenheid zijn afgezet tegen de kans en de impact. Frauderisico besproken met de ambtelijke organisatie en uw VICfunctie. Beoordeeld of nevenfuncties van het college en de directie aanleiding gaven tot een verhoogd risico. Beoordeeld of er signalen zijn voor een verhoogd risico op fraude vanuit notulen, persberichten en andere (openbare) publicaties. Controle van ongebruikelijke boekingen (boekingen buiten het normale proces om) in uw administratie (memoriaalboekingen). Controle van het gunningsproces van inkoop- en aanbestedingstransacties. Controle van uitgaande betalingen.

Ontwikkelingen voor uw organisatie

•

Bijlagen

Uit bovenstaande voortgekomen.

07/07/2022

werkzaamheden

zijn

geen

Beheersing van frauderisico’s krijgt voldoende aandacht

Wij hebben naast onze eigen werkzaamheden tevens beoordeeld in hoeverre het frauderisico intern beheerst wordt. De uitkomsten zijn onderstaand opgenomen: Aspect

Oordeel

Bewustzijn

Er is voldoende aandacht binnen de organisatie voor het risico op fraude.

Risicoanalyse

De gemeente beschikt over een (actuele) frauderisicoanalyse. Deze wordt periodiek geactualiseerd.

Preventieve maatregelen

In de eerste lijn zijn in opzet over het algemeen voldoende richtlijnen en functiescheidingen aanwezig om een fraude van materieel belang te voorkomen.

Detectieve maatregelen (controle door de VIC)

Er zijn in 2021 enkele specifieke controlewerkzaamheden, gericht op fraude, uitgevoerd door uw VICfunctie.

bijzonderheden

24 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Ontwikkelingen voor uw organisatie Rechtmatigheidsverantwoording Impact op uw organisatie

Actuele ontwikkelingen met effect op uw organisatie Kadernota rechtmatigheid 2022 gepubliceerd

Notitie paragraaf Bedrijfsvoering gepubliceerd

De commissie BBV geeft via de kadernota rechtmatigheid haar visie over de invulling van het begrip rechtmatigheid in de rechtmatigheidsverantwoording van de decentrale overheden. De kadernota rechtmatigheid wordt door de commissie BBV geactualiseerd als de ontwikkelingen daar aanleiding toe geven. Met ingang van het verslagjaar 2023 wordt dan de verantwoordelijkheid van het college van burgemeester en wethouders voor de rechtmatigheid benadrukt doordat het college een verantwoording over rechtmatigheid af moet gaan geven in plaats van de accountant. De Kadernota rechtmatigheid 2022 gaat dan ook gelden vanaf begrotingsjaar 2023.

De paragraaf bedrijfsvoering is sinds de introductie van het Besluit begroting en verantwoording in 2004 een verplichte paragraaf in de begroting en het jaarverslag. In deze paragraaf moet ‘ten minste inzicht in de stand van zaken en de beleidsvoornemens ten aanzien van de bedrijfsvoering’ worden gegeven. Deze formulering geeft veel ruimte om gemeente-specifiek invulling te geven aan deze paragraaf. Het bleek dat er een brede behoefte was aan een nadere duiding van de inhoud en reikwijdte van de paragraaf bedrijfsvoering. Daarom heeft de commissie BBV besloten om naast de actualisatie van de Kadernota rechtmatigheid een Notitie paragraaf bedrijfsvoering op te stellen.

Addendum Kadernota rechtmatigheid 2021

In de notitie gaat de commissie BBV in op de eisen die gesteld worden aan de paragraaf bedrijfsvoering. Ook doet ze een aantal aanbevelingen en stellige uitspraken om deze paragraaf verder te optimaliseren. De stellige uitspraken die in de nieuwe notitie staan zijn:

Speerpunten

Bijlagen

Ook voor jaarrekening 2021 is er voor de Commissie BBV aanleiding geweest om de Kadernota rechtmatigheid te actualiseren, omdat een aantal onderdelen uit de Kadernota rechtmatigheid 2022 los staan van de voorgenomen wetswijziging per 2022. De commissie heeft besloten dat deze onderdelen als addendum op de kadernota rechtmatigheid 2018 worden gepubliceerd. Met deze punten is in de jaarrekening 2021 van Gemeente Best reeds rekening gehouden.

1) In de paragraaf bedrijfsvoering wordt, op basis van de Kadernota rechtmatigheid van de commissie BBV en op basis van de afspraken met de gemeenteraad, aanvullende informatie opgenomen over de individueel geconstateerde afwijkingen in de rechtmatigheidsverantwoording; 2) In de paragraaf bedrijfsvoering beschrijft het college welke actie het onderneemt om de afwijkingen in de toekomst te voorkomen.

3) Niet-financiële onrechtmatigheden in verband met het niet naleven van de bepalingen in de Wet Fido en bijhorende regelingen moeten worden opgenomen en toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering. De Notitie paragraaf bedrijfsvoering gaat in per 2022, waarbij de commissie wel aantekent dat de stellige uitspraken en aanbevelingen die geen directe relatie hebben met het invoeren van de rechtmatigheidsverantwoording ook eerder toegepast mogen worden.

07/07/2022

25 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Ontwikkelingen voor uw organisatie Rechtmatigheidsverantwoording Impact op uw organisatie Speerpunten

Bijlagen

Actuele ontwikkelingen met effect op uw organisatie Rechtmatigheidsverantwoording wederom uitgesteld Aangezien de invoering van de rechtmatigheidsverantwoording vorige jaar tot nader order is uitgesteld, hebben wij ook over het boekjaar 2021 een oordeel gegeven over de rechtmatigheid van baten, lasten en balansmutaties in de jaarrekening. Op 8 juni 2022 is bekend geworden dat de invoering rechtmatigheidsverantwoording wederom is uitgesteld, ditmaal tot het begrotingsjaar 2023. De reden hiervoor is dat de behandeling van het wetsvoorstel dat aan de rechtmatigheidsverantwoording ten grondslag ligt, lang heeft geduurd. Dit betekent dat over het boekjaar 2023, en dus niet over 2022, voor het eerst een rechtmatigheidsverantwoording afgegeven moet worden. Desalniettemin adviseren wij om in 2022 proef te draaien zodat er nog voldoende tijd is om, waar nodig, aanpassingen en verbeteringen door te voeren Ondertussen werkt de Sectorcommissie Decentrale Overheden van het NBA aan de nieuwe Notitie Accountantscontrole van de rechtmatigheidsverantwoording bij decentrale overheden. Deze notitie zal raadsleden, collegeleden, ambtenaren en accountants meer inzicht en geven welke werkzaamheden uitgevoerd dienen te worden om tot een toereikende (onderbouwde) rechtmatigheidsverantwoording te komen.

07/07/2022

26 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Ontwikkelingen voor uw organisatie

Bijlagen Materialiteit Communicatie Status opvolging aanbevelingen

Update over onze communicatie met u Als Qconcepts vinden wij het van belang u te laten zien op welke wijze wij de belangrijkste voorwaarden en aandachtspunten van de controle hebben gerapporteerd. Deze hebben we opgenomen in onderstaande tabel. Vereiste communicatie op grond van controlestandaarden

Planning

Mededeling over de verantwoordelijkheden van de accountant



Bevestiging van de onafhankelijkheid van Qconcepts



Accountantsverslag



Eventuele significante tekortkomingen in de interne beheersing





Eventuele ontdekte of vermoede fraude





Niet-naleven van wet- en regelgeving





Schriftelijke bevestiging bij de jaarrekening



Alle zaken die van invloed zijn op de vorm en inhoud van de controleverklaring



Standpunt van de accountant over belangrijke kwalitatieve aspecten van de verslaggeving door het college



Rapporteren over significante aangelegenheden en overige zaken die van belang zijn voor het toezicht op het financiële verslaggevingsproces



Gecorrigeerde en niet gecorrigeerde afwijkingen



Significante aangelegenheden die naar voren komen tijdens de controle in verband met verbonden partijen van de entiteit



Beschrijving van de reikwijdte en timing van de controle, waaronder significante risico’s

07/07/2022

Managementletter







27 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Ontwikkelingen voor uw organisatie

Bijlagen Materialiteit Communicatie Status opvolging aanbevelingen

07/07/2022

Onze onafhankelijkheid is gewaarborgd Conform onze beroeps- en gedragsregels dient een accountant bij de uitvoering van zijn werkzaamheden onafhankelijk te zijn van zijn cliënt. Deze regels hebben zowel betrekking op de soort dienstverlening als de persoon die de dienstverlening uitvoert. De regels zijn daarnaast afhankelijk van de omvang en de soort klant. Qconcepts heeft deze regels ook geïncorporeerd in haar beleid en bedrijfsvoering. Wij hebben gedurende het jaar geen onafhankelijkheidsissues geconstateerd en bevestigen dat we deze onafhankelijkheidsvereisten hebben nageleefd. Onze urenbesteding wordt beïnvloed door enkele aanvullende werkzaamheden Wij hebben 352 uur besteed aan de jaarrekeningcontrole 2021 van Gemeente Best. Hiermee hebben wij de begrote 320 uur overschreden. De belangrijkste reden hiervoor betreft de tijdsbesteding ten aanzien van de veelheid aan aanvullende SiSa-regeling in 2021. De overige controlewerkzaamheden hebben wij binnen budget afgerond. Dit is naar onze mening het gevolg van de goede afspraken en samenwerking tussen de teams van Gemeente Best en Qconcepts. Gepland

Gerealiseerd

Partner

100

126

Manager

100

82

Senior Professional

120

144

Totale uren

320

352

28 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Ontwikkelingen voor uw organisatie

Bijlagen Materialiteit Communicatie Status opvolging aanbevelingen

Status bevindingen / aanbevelingen rapportages voorgaande jaren Aspect

Bevinding en opvolging

Aspect

Bevinding en opvolging

Interne beheersing WNT

Bevinding/aanbeveling ML/ACV 2019 Gemeente Best dient maatregelen van interne beheersing rondom de naleving van de WNT te implementeren, zoals: • Een aantoonbare controle of contracten en afvloeiingsregelingen met topfunctionarissen voldoen aan de WNT; • Een onafhankelijke functionaris controleert of de werkelijke bezoldiging/ontslagvergoeding in overeenstemming is met de overeengekomen afspraken en de van toepassing zijnde maxima; • De gemeente beschikt per topfunctionaris over een overzicht van gedane betalingen aan de ontvangsten van deze functionaris gedurende het kalenderjaar, zowel via de salarisadministratie als anderzijds (bijvoorbeeld via de crediteurenadministratie).

Belastingen en heffingen

Bevinding/aanbeveling ML/ACV 2019 Mutaties in de belastingadministratie (Vris) worden geïnitieerd door diverse interne en externe bronnen (zoals de BAG/Kadaster) en worden geautomatiseerd dan wel handmatig doorgevoerd in Vris door de betreffende medewerkers. Wij raden u aan de VIC-werkzaamheden derhalve vanuit deze mutatielijsten in te steken, waarbij u allereerst de volledigheid van de mutaties dient te waarborgen.

Opvolging Wij hebben geconstateerd dat gemeente Best proactief nieuwe contracten en afvloeiingsregelingen toetst op het voldoen aan de WNT. De controle ten aanzien van de betalingen aan topfunctionarissen vindt in de praktijk plaats bij de jaarrekeningcontrole en niet tussentijds. Dit is een bewuste keuze van de gemeente. Naar onze mening is onze bevinding opgevolgd.

07/07/2022

Opvolging Wij hebben nog niet kunnen vaststellen dat de volledigheid van de doorgevoerde mutaties via Neuron is vastgesteld. Hierdoor bestaat het risico dat mutaties vanuit Neuron (en evt. andere applicaties) niet volledig worden verantwoord in Vris. Wij adviseren om deze selectie in het vervolg uit te breiden (daar dit cruciale mutaties voor de gemeente betreffen met financiële gevolgen) en in te steken vanuit Neuron-mutaties. Wij hebben met u afgestemd om deze aanpak bij de controle over 2022 mee te nemen in onze IT-audit.

29 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Ontwikkelingen voor uw organisatie

Bijlagen Materialiteit Communicatie Status opvolging aanbevelingen

07/07/2022

Status bevindingen / aanbevelingen rapportages voorgaande jaren Aspect

Bevinding en opvolging

Aspect

Bevinding en opvolging

ICT

Bevinding/aanbeveling ML/ACV 2019 Om een systeemgerichte controleaanpak te kunnen hanteren, dient de reikwijdte van de IT-audit te worden uitgebreid. Vooral bij processen waar het wenselijk is om op termijn te steunen op geautomatiseerde interne beheersingsmaatregelen (application controls), zoals bijvoorbeeld bij het proces belastingen, zal dit noodzakelijk zijn. Alvorens te kunnen steunen op application controls dienen allereerst de bevindingen ten aanzien van de algemene IT-beheersingsmaatregelen (change management en logische toegangsbeveiliging) rondom Vris te worden opgelost.

Subsidieverstrekkingen

Bevinding/aanbeveling ML/ACV 2020 1) Wij hebben geconstateerd dat de verbijzonderde interne controlewerkzaamheden ten aanzien van het proces subsidieverstrekkingen zijn gebaseerd op een bronbestand met subsidieverstrekkingen die niet allen onder de Algemene subsidieverordening van gemeente Best vallen. In de jaarrekening van gemeente Best worden echter meer subsidielasten verantwoord dan zoals opgenomen in bovengenoemde bestand. 2) Bij het uitvoeren van onze werkzaamheden is het ons opgevallen dat in een geval in de subsidiebeschikking de subsidieontvanger gevraagd wordt een controleverklaring van een onafhankelijke accountant bij de subsidieverantwoording te verstrekken. Uiteindelijk blijkt dat volstaan is met een samenstellingsverklaring van de accountant. U doet geen uitspraak over de rechtmatigheid van dit besluit.

Opvolging De bevindingen worden in onvoldoende mate opgevolgd. Hierdoor loopt het beoogde groeimodel binnen de gemeente vertraging op. Aangezien er binnen de organisatie onvoldoende opvolging lijkt te worden gegeven aan de gerapporteerde bevindingen en aanbevelingen, heeft de gemeente haar ambities bijgesteld op dit vlak. Besloten is om de IT-audit in boekjaar 2022 te gunnen aan Qconcepts. Daarom zullen wij in boekjaar 2022 de algemene IT-beheersmaatregelen toetsen, met het oog op het verkrijgen van voldoende zekerheid rondom de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking. Wij merken overigens op dat ten aanzien van Vris in 2021 al wel diverse belangrijke stappen zijn gezet rondom de algemene ITbeheersmaatregelen.

Ad1)

Ad 2)

Opvolging 1) Wij hebben geconstateerd dat bij de verbijzonderde interne controlewerkzaamheden over 2021 rekening is gehouden met alle subsidielasten. Dit onderdeel van onze bevinding is hiermee opgevolgd. 2) De verrichte werkzaamheden in 2021 leiden tot dezelfde constateringen waardoor deze bevinding nog niet is opgevolgd. Gemeente Best onderzoekt of de voorwaarden op dit punt kunnen worden bijgesteld.

30 Accountantsverslag 2021 Gemeente Best

Belangrijkste boodschappen Oordeel bij de jaarrekening Ontwikkelingen voor uw organisatie

Bijlagen Materialiteit Communicatie Status opvolging aanbevelingen

07/07/2022

Status bevindingen / aanbevelingen rapportages voorgaande jaren Aspect

Bevinding en opvolging

Aspect

Bevinding en opvolging

Jeugd/WMO

Bevinding/aanbeveling ML 2021 Uit het rapport van de VIC ten aanzien van Jeugd/WMO volgt dat van de 24 gecontroleerde dossiers over het eerste halfjaar er 3 zijn waar nog een vervolg onderzoek dient plaats te vinden en mogelijk sprake is van een financiële fout en/of onzekerheid. Dit lijkt hoog in relatie tot de omvang van de deelwaarneming. Deze dossiers worden op dit moment intern nader onderzocht. De resultaten hiervan zijn voor 1-1-2022 beschikbaar.