TAM-omgevingsplan hoofdstuk 22b, Loo 20-22 Nistelrode - Toelichting
Tekst van het document
Dit komt ten goede aan de groeiende vraag naar woonruimte vanuit de huidige krapte op de woningmarkt. 28 Daarmee wordt bijgedragen aan de invulling van een maatschappelijk vraagstuk. Met het initiatief zal, zoals nader is omschreven en verder is uitgewerkt in de paragraaf “Landschappelijke inpassing” (paragraaf 2.2.2), sprake zijn van een goede, bij het gebied passende landschappelijke inpassing. Hiertoe is door een landschapsdeskundige een landschappelijk inrichtingsplan opgesteld waarin de voorgenomen landschappelijke inpassing nader is uitgewerkt en onderbouwd. Daarmee draagt het initiatief bij aan een verbetering van de ruimtelijke kwaliteit van het gebied en de omgeving. Vanuit artikel 5.11 van de verordening wordt landschappelijke inpassing aangemerkt als maatregel voor meerwaardecreatie in het landelijk gebied ten behoeve van de versterking van de ruimtelijke kwaliteit. Er is met het initiatief sprake van overtollige bebouwing. Ook dit wordt gezien als meerwaardecreatie volgens artikel 5.11 van de verordening. Gezien het voorgaande past het initiatief binnen de ontwikkelingsrichting van het gebied zoals is bedoeld in artikel 5.12 van de verordening.
Gezien het voorgaande kan het toevoegen van een nieuwe woning en de omschakeling van de voormalige bedrijfswoning naar burgerwoning inclusief splitsing van het pand in twee wooneenheden mogelijk worden gemaakt met toepassing van artikel 5.14 uit de verordening. Naast de specifieke voorwaarden voor een ontwikkeling in het landelijk gebied gelden algemene regels voor het behoud en de versterking van de omgevingskwaliteit. Hiervoor zijn de volgende regels opgenomen: "Artikel 5.7 zorgplicht voor een goede omgevingskwaliteit Lid 1 Een omgevingsplan geeft bij de evenwichtige toedeling van functies aan locaties invulling aan een veilige, gezonde leefomgeving met een goede omgevingskwaliteit. Lid 2 Voor het realiseren van een veilige, gezonde leefomgeving met een goede omgevingskwaliteit wordt toepassing gegeven aan: a. zorgvuldig ruimtegebruik als bedoeld in Artikel 5.8; b. de lagenbenadering, bedoeld in artikel 5.9 ; en c. meerwaardecreatie als bedoeld in artikel 5.10. Voor elk van de afzonderlijk genoemde onderdelen voor een goede omgevingskwaliteit zijn vervolgens aanvullende bepalingen opgenomen. Voor zorgvuldig ruimtegebruik gelden de volgende aanvullende bepalingen: "Artikel 5.8 zorgvuldig ruimtegebruik Lid 1 Zorgvuldig ruimtegebruik houdt in dat: a. een ontwikkeling plaatsvindt binnen bestaand ruimtebeslag; b.
de mogelijkheden voor intensivering van bestaand ruimtebeslag en meervoudig ruimtegebruik zijn afgewogen en betrokken bij een ontwikkeling; c. bij stedelijke ontwikkeling toepassing wordt gegeven aan de ladder voor duurzame verstedelijking, bedoeld in artikel 5.129g van het Besluit kwaliteit leefomgeving; d. gebouwen, bijbehorende bouwwerken en andere permanente voorzieningen worden geconcentreerd binnen een bouwperceel ; en e. splitsing van een bestaand bouwperceel niet is toegestaan. Lid 2 Als uit een zorgvuldige afweging blijkt dat een ontwikkeling niet binnen bestaand ruimtebeslag mogelijk is, is uitbreiding van ruimtebeslag mogelijk onder de in dit hoofdstuk opgenomen voorwaarden." 29 De ontwikkeling vindt plaats op een bestaand bouwperceel. Het bouwvlak op deze locatie wordt verkleind zodat het passend is bij de voorgenomen woonfunctie. Wel zal het bouwvlak worden gesplitst ten behoeve van de realisatie van de ruimte-voor-ruimte woning. Dit kan echter mogelijk worden gemaakt op basis van andere bepalingen in de verordening in ruil voor een voldoende grote kwaliteitsverbetering. Zoals reeds eerder aangetoond in deze paragraaf wordt bij de voorgenomen ontwikkeling ruimschoots voldoende kwaliteitsverbetering behaald.
Zoals nader aangetoond in de paragraaf "Besluit kwaliteit leefomgeving'' (paragraaf 4.1.2) is bij de voorgenomen ontwikkeling geen sprake van een (aanzet tot een) stedelijke ontwikkeling. Alle aanwezige bebouwing is geconcentreerd binnen het bouwperceel. Er is bij de voorgenomen ontwikkeling geen sprake van bebouwing buiten het bouwperceel. Er is bij de voorgenomen ontwikkeling sprake van een bestaand bouwperceel. Dit bouwperceel zal niet worden uitgebreid of gesplitst ten behoeve van de voorgenomen ontwikkeling. Het bouwvlak wordt juist verkleind. Daarbij is de totale oppervlakte van de bouwvlakken in de gewenste situatie aanzienlijk kleiner (meer dan de helft kleiner) dan het huidige bouwvlak. Er is, zoals blijkt uit het voorgaande, met de voorgenomen ontwikkeling sprake van een zorgvuldig ruimtegebruik. Voor wat betreft de waarden in een gebied door toepassing van de lagenbenadering zijn in de verordening de volgende aanvullende voorwaarden opgenomen: "Artikel 5.7 toepassing van de lagenbenadering Lid 1 Het toepassen van de lagenbenadering biedt inzicht in: a. welke effecten een ontwikkeling heeft op de lagen afzonderlijk, de lagen in onderlinge wisselwerking met elkaar en het actief benutten van de factor tijd; en b. hoe negatieve effecten worden voorkomen. Lid 2 Voor de toepassing van het eerste lid worden de volgende lagen onderscheiden: a.
de ondergrond, zoals het bodem- en watersysteem, aardkundige- en archeologische waarden; b. de netwerklaag, zoals natuurnetwerk, energienetwerk, infrastructuur inclusief waterwegen, en een goede, multimodale afwikkeling van het personen- en goederenvervoer; en c. de bovenste laag, zoals cultuurhistorische- en landschappelijke waarden , de omvang van de functie en de bebouwing , de effecten op bestaande en toekomstige functies, de effecten op lucht, milieu, veiligheid en een gezonde leefomgeving . Lid 3 Bij het actief benutten van de factor tijd wordt rekening gehouden met de herkomstwaarde van de lagen, het verleden, de onomkeerbaarheid van optredende effecten op de lagen door de gewenste ontwikkeling en de toekomstwaarde van de ontwikkeling vanuit het perspectief van duurzaamheid en toekomstbestendigheid. Zoals nader is aangetoond en omschreven in het hoofdstuk "Afweging effecten op de fysieke leefomgeving" (hoofdstuk 5) is met de voorgenomen ontwikkeling geen sprake van een mogelijke aantasting van de in het gebied (mogelijk) voorkomende waarden en/of functies. Er zal daarmee geen sprake zijn van mogelijke negatieve effecten op de genoemde lagen en/of kenmerken daarvan.
Voor wat betreft de meerwaardecreatie gelden vanuit de verordening de volgende aanvullende bepalingen: "Artikel 5.10 meerwaardecreatie 30 Lid 1 Meerwaardecreatie omvat een evenwichtige benadering van de economische, ecologische en sociale aspecten die in een gebied en bij een ontwikkeling zijn betrokken, waaronder: a. de mogelijkheid om opgaven en ontwikkelingen te combineren; en b. de bijdrage van een ontwikkeling aan andere opgaven en belangen dan die rechtstreeks met de ontwikkeling gemoeid zijn. Lid 2 De fysieke verbetering van de landschappelijke kwaliteit, bedoeld in artikel 5.11 Kwaliteitsverbetering landschap kan deel uitmaken van de meerwaardecreatie. Bij de voorgenomen ontwikkeling zal een veehouderij worden beëindigd. Een veehouderij heeft een grote uitstoot van geur, fijnstof, stikstofoxiden, broeikasgassen en ammoniak. Bij de voorgenomen beëindiging zal de uitstoot van het bedrijf in zijn geheel worden beëindigd. Dit heeft een aanzienlijke meerwaarde op het gebied van milieu en natuur. Bij de voorgenomen ontwikkeling wordt een bijdrage geleverd aan een veilige en gezonde fysieke leefomgeving. Tevens zal met de voorgenomen ontwikkeling, zoals nader is omschreven in de paragraaf "Landschappelijke inpassing" (paragraaf 2.2.2), worden voorzien in een goede bij het gebied passende landschappelijke inpassing.
Hiertoe is door een landschapsdeskundige een landschappelijk inrichtingsplan opgesteld (zie bijlage 1 van deze toelichting) waarin de voorgenomen landschappelijke inpassing nader is uitgewerkt en is onderbouwd. Het voorzien in een goede landschappelijke inpassing is opgenomen als een van de mogelijkheden voor kwaliteitsverbetering van het landschap zoals zijn genoemd in artikel 3.9 van de verordening en is derhalve aan te merken als een vorm van meerwaardecreatie. Ten slotte zal met de voorgenomen ontwikkeling aanwezige bedrijfsbebouwing worden gesloopt. Er zal ongeveer 2.850 m² aan (voormalige) bedrijfsgebouwen en ongeveer 3.000 m² aan (voormalige) agrarische bouwwerken, geen gebouwen zijnde en erfverharding worden gesloopt. Sloop van bebouwing is in artikel 3.9 van de verordening eveneens opgenomen als mogelijkheid voor kwaliteitsverbetering van het landschap en is derhalve ook aan te merken als een vorm van meerwaardecreatie. Bij de voorgenomen ontwikkeling zal daarmee worden voorzien in meerwaardecreatie. Gezien bij de voorgenomen ontwikkeling sprake is van zorgvuldig ruimtegebruik, geen sprake is van een mogelijke aantasting van de functies en waarden in de verschillende lagen en/of de kenmerken daarvan en sprake is van meerwaardecreatie wordt met de voorgenomen ontwikkeling voldaan aan de zorgplicht voor een goede omgevingskwaliteit.
De voorgenomen ontwikkeling past daarmee binnen het beleid zoals is opgenomen in de Omgevingsverordening Noord-Brabant van de provincie Noord-Brabant. 4.3 Gemeentelijk beleid 4.3.1 Omgevingsvisie Bernheze 2040 Gemeente Bernheze heeft, in het kader van de Omgevingswet, een nieuwe omgevingsvisie voor het gehele grondgebied van de gemeente vastgesteld. In de omgevingsvisie heeft de gemeente de ambities en beleidsdoelen voor de fysieke leefomgeving voor de lange(re) termijn opgenomen. De omgevingsvisie is niet juridisch bindend, maar biedt de kaders voor het ruimtelijk beleid zoals is opgenomen in het omgevingsplan. In de visie wordt onderscheid gemaakt tussen drie deelgebieden met voor elk van deze gebieden een eigen ontwikkelingsperspectief. Deze gebieden zijn als volgt in de visie omschreven: "Drie deelgebieden met drie ontwikkelperspectieven De visie maakt onderscheid in drie deelgebieden. 31 1. De hoog gelegen Peelhorst (de rug) met de Maashorst als kenmerkend natuurgebied. De westgrens van de Peelhorst is de kenmerkende Peelrandbreuk met de wijstgronden. In een ‘levendige schil’ rondom het natuurgebied extensiveert de landbouw en bieden we mogelijkheden voor meer bos en andere natuur. 2. De Dekzandgebieden (de flank) waar de intensieve veehouderij bijdraagt aan grootschalige en innovatieve voedselproductie.
Hier ontwikkelen we ook kansen voor nieuwe verdienmodellen op het gebied van bijvoorbeeld de productie van biobased grondstoffen, natuur en landschap in perceelsranden, toerisme en recreatie, klimaatadaptatie (zoals tijdelijke waterberging), lokaal voedsel et cetera. 3. Het Beekdallandschap van de Aa en de Leijgraaf, waar het watersysteem van afvoeren ombuigt naar water vasthouden in combinatie met natuurontwikkeling en extensieve landbouw." De locatie is gelegen in het peelhorstlandschap, waarin de landbouw minder mogelijkheden heeft voor intensivering. Het doorontwikkelen van een volwaardige intensieve veehouderij is in dit gebied minder passend. In dit gebied staat de ontwikkeling van de natuur met extensieve landbouw en recreatie centraal. Aan overige ontwikkelingen wordt ruimte geboden, mits zij de ontwikkelingsdoelen voor het beekdallandschap niet in de weg staan. Met de voorgenomen ontwikkeling wordt een veehouderij beëindigd. Daarmee zal de emissie van ammoniak vanuit de veehouderij in zijn geheel komen te vervallen. Dit zal een positief effect hebben op (de ontwikkeling van) de natuur in het gebied. Verder zal de voorgenomen ontwikkeling de verdere ontwikkeling van natuurlijke en recreatieve waarden en doelen niet in de weg staan.
De voorgenomen ontwikkeling past daarmee binnen de richtlijnen die de gemeente heeft opgenomen in de omgevingsvisie voor wat betreft het beekdallandschap. Verder wordt in de visie onderscheid gemaakt in vijf thema's. Bij de uitwerking van deze thema's worden de opgaven die de gemeente vertaald naar ambties en doelen. De vijf thema's zijn: 1. Gezonde leefomgeving. 2. Leefbare kernen. 3. Klimaatadaptatie en herstel biodiversiteit. 4. Vitale en duurzame landbouw en economie. 5. Kwaliteit landschap en erfgoed. Gezonde leefomgeving: Vanuit het thema gezonde leefomgeving wordt ingezet op de verbetering van de kwaliteit van de lucht, de bodem en het water. Daarnaast is het wenselijk de overlast door geur, geluid en dergelijke in en nabij de kernen terug te dringen, alsmede de eventuele risico's van zoönosen. Verder wordt vanuit dit thema ingezet op zogenaamde "groene gezonde structuren" (GGS), waarin de ambities van onder meer gezondheid, recreatie, bewegen in aantrekkelijk groen en blauw, meer biodiversiteit, klimaatadaptatie en biologisch voedsel worden gebundeld. Daarmee kan verstandig worden omgegaan met de ruimtedruk. Daarnaast wordt ingezet op toegankelijkheid en inclusiviteit van de openbare ruimte. Daarbij wordt voorzien in bijvoorbeeld prikkelarme zones en aantrekkelijke (speel)plekken.
Bij de voorgenomen ontwikkeling wordt een veehouderij beëindigd en woningen toegevoegd op de planlocatie. Daarbij zullen de emissies van geur, fijnstof en ammoniak in zijn geheel komen te vervallen. Dit draagt bij aan de doelstellingen van de gemeente voor een gezonde leefomgeving. Ook zal met het verdwijnen van de veestapel sprake zijn van het vervallen van de emissies van eventuele zoönosen vanuit de veehouderij. Ook dit draagt bij aan een gezonde leefomgeving. Verder zal de voorgenomen ontwikkeling de doelstellingen die de gemeente heeft ten aanzien van een gezonde leefomgeving niet in de weg staan. De voorgenomen ontwikkeling past daarmee binnen de doelstellingen van de gemeente ten aanzien van het thema gezonde leefomgeving. Leefbare kernen: 32 Vanuit het thema leefbare kernen wordt ingezet op kernen waar het fijn wonen is voor een goede leeftijd mix aan mensen. Hiervoor zijn verschillende doelstellingen verwoord in de visie. Omdat deze echter allen betrekking hebben op de verdere ontwikkeling van de kernen en de locatie in het buitengebied is gelegen hebben deze doelstellingen geen raakvlakken met de voorgenomen ontwikkeling. Ook zal de voorgenomen ontwikkeling de doelstellingen die de gemeente heeft voor de leefbare kernen niet in de weg staan.
Klimaatadaptatie en herstel biodiversiteit: Vanuit het thema klimaatadaptatie en herstel biodiversiteit is voorbereiding op verdroging en (extreme) wateroverlast nodig. Bij inrichting van de ruimte wordt gestuurd op bodem en water, waarbij zoveel mogelijk ingericht wordt op vasthouden van water. Daarmee wordt het grondwaterpeil verhoogd zodat er een buffer ontstaat voor in de droge perioden. Voor het herstel van de biodiversiteit wordt ingezet op natuurgebieden en natuurinclusief werken. Daarbij wordt gezocht naar nieuwe verdienmodellen voor agrariërs bij het inrichten van bloemrijke perceelsranden en weidevogelgebieden en het beheren en in stand houden van zoogdieren. Daarnaast wordt ingezet op bewustwording van gedrag zodat het meer vanzelfsprekend wordt om bij te dragen aan duurzame oplossingen. Bij de voorgenomen ontwikkeling is sprake van een hydrologisch neutrale ontwikkeling, waarbij het bebouwde oppervlakte zal afnemen. Dit draagt bij aan de vermindering van de versnelde afvoer van hemelwater en daarmee aan een verduurzaming van het watersysteem. Daarnaast wordt met de voorgenomen ontwikkeling voorzien in een goede, bij het gebied passende landschappelijke inpassing. Hiertoe is door een landschapsdeskundige een landschappelijk inrichtingsplan opgesteld. Daarin wordt voorzien in nieuwe landschappelijke elementen en groene randen langs het perceel.
Dit draagt bij aan de versterking van de biodiversiteit. De voorgenomen ontwikkeling sluit daarmee aan op de doelstellingen van de gemeente ten aanzien van het thema klimaatadaptatie en herstel biodiversiteit. Vitale en duurzame landbouw en economie: Vanuit het thema vitale en duurzame landbouw en economie wil de gemeente inzetten op het samen met agrarische ondernemers de uitdagingen aan gaan die de sector voor zich heeft en het zoeken naar kansen om een sterke en vitale sector te behouden. Daarbij wordt ingezet op verduurzaming en meer extensieve vormen van landbouw. Alleen in de dekzandgebieden blijft ruimte voor meer intensieve vormen van landbouw. Daarnaast zijn er in de gemeente veel lokale sterke bedrijven die zorgen voor werkgelegenheid en die voortdurend aan het innoveren zijn. Dit is ook nodig om in de veranderende vraag te voorzien. De bestaande bedrijventerreinen volstaan vooralsnog en indien nodig worden deze geschikt gemaakt voor lokale bedrijvigheid. Regionale bedrijven zijn niet (meer) wenselijk. Er worden mogelijkheden geboden aan agrarische ondernemers die met het bedrijf willen stoppen. Daarbij wordt wel de afweging gemaakt of een nieuwe functie mogelijk is op het erf. Wanneer dat niet het geval is dan wordt samen met de gemeente gezocht naar een nieuwe mogelijke locatie. Verder is de economie sterk afhankelijk van energie.
De gemeente werkt daarom hard aan het voldoen aan de opgave uit de regionale energie strategie (RES). Deze opgaven lijken te worden gaan behaald met zonnepanelen op daken en parkeerplaatsen en met zonneparken. Voor agrariërs en energiecoöperaties liggen er kansen voor experimenten om energie op te slaan. Deze worden door de gemeente gestimuleerd. Met windmolens wordt nog afgewacht vanwege de nieuwe normen van de Rijksoverheid. Bij de voorgenomen ontwikkeling is sprake van de beëindiging van een agrarisch bedrijf. De doelstellingen voor de agrarische sector zijn derhalve niet meer van belang voor de voorgenomen ontwikkeling. Aan de locatie wordt een op het erf passende nieuwe invulling gegeven in de vorm van de ontwikkelingen van woonfuncties. Verder staat de voorgenomen ontwikkeling de doelstellingen vanuit het thema vitale en duurzame landbouw en economie niet in de weg, waarmee de voorgenomen ontwikkeling past binnen de doelstellingen in dit thema. 33 Kwaliteit landschap en erfgoed: Vanuit het thema kwaliteit landschap en erfgoed wordt ingezet op het unieke en diverse landschap met eigen unieke karakteristieken en cultuurhistorische kenmerken, zichtlijnen en waardevol erfgoed. Daarnaast is het wenselijk het erfgoed en andere kenmerkende gebouwen in en rondom de kernen meer toegankelijk en beleefbaar te maken.
Verder wil de gemeente ruimte bieden aan nieuwe ontwikkelingen die de historie niet uitwissen, maar daar juist op voortbouwt. Ten behoeve van de voorgenomen ontwikkeling wordt ter plaatse voorzien in een goede, bij het gebied passende landschappelijke inpassing. Hiertoe is door een landschapsdeskundige een landschappelijk inrichtingsplan opgesteld. Daarmee wordt aangesloten op bestaande landschappelijke structuren en wordt bijgedragen aan de kwaliteit van het landschap. Tevens is bij de voorgenomen ontwikkeling sprake van het behoud van een monumentaal pand dat op de gemeentelijke lijst met monumenten is opgenomen. Er is daarmee sprake van cultuurhistorisch waardevolle bebouwing. Blijkens de uitgevoerde bouwhistorische verkenning zal de splitsing van het pand leiden tot het behoud en de versterking van de cultuurhistorische waarde van het pand, deze is opgenomen in bijlage 10 De voorgenomen ontwikkeling past daarmee binnen de doelstellingen die de gemeente heeft gesteld vanuit het thema kwaliteit landschap en erfgoed. Zoals blijkt uit het voorgaande past de voorgenomen ontwikkeling binnen de vijf thema's die de gemeente heeft opgenomen in de omgevingsvisie. Daarmee past de voorgenomen ontwikkeling binnen de doelstellingen en beleidsuitgangspunten van de gemeente die zij hebben opgenomen in de Omgevingsvisie Bernheze 2040.
4.3.2 Regionale afspraken voor uitwerking en toepassing kwaliteitsverbtering van het landschap De beleidsregel "Landschappelijke Kwaliteitsverbetering" van de gemeente Bernheze is niet langer van kracht, en in plaats daarvan worden de regionale afspraken van Noord-Oost Brabant gevolgd. Het beleidsdocument "Afspraken voor uitwerking en toepassing van kwaliteitsverbetering van het landschap," dat in december 2015 is vastgesteld, dient als basis voor het regionale afsprakenkader tussen de provincie en de gemeenten in de regio Noordoost. Dit beleidsdocument omvat een indeling in categorieën voor niet-planmatige ruimtelijke ontwikkelingen in het buitengebied, evenals de bijbehorende tegenprestatie. Het regionale afsprakenkader heeft specifiek geen rol als ruimtelijke afwegingsfactor. Gemeenten moeten zelf beoordelen of een ontwikkeling ruimtelijk gewenst is. Vervolgens kan aan de hand van het regionale afsprakenkader worden beoordeeld aan welke minimale kwaliteitsverbetering moet worden voldaan. Aangezien de voorgenomen ontwikkeling ruimtelijk gewenst is volgens de gemeente Bernheze, kan met behulp van het regionale afsprakenkader worden vastgesteld aan welke minimale kwaliteitsverbetering moet worden voldaan. De voorgenomen ontwikkeling valt onder twee verschillende categorieën, namelijk categorie 1 en 2.
De ontwikkeling van de ruimte-voor-ruimte woning valt onder categorie 1 volgens het regionale afsprakenkader: "Tot categorie 1 behoort in ieder geval de volgende concreet benoemde ontwikkeling: - realisatie van Ruimte voor ruimte woning(en);" De realisatie van de ruimte-voor-ruimte woning valt onder categorie 1 en heeft volgens het regionale afsprakenkader geen invloed op het landschap. Daarom is er voor deze ontwikkeling geen vereiste tegenprestatie op het gebied van kwaliteitsverbetering of landschapsinvestering. Bij de voorgenomen ontwikkeling wordt tevens een monumentale boerderij gesplitst. De splitsing van de monumentale boerderij valt ook onder categorie 1 volgens het regionale afsprakenkader: 34 "Tot categorie 1 behoort in ieder geval de volgende concreet benoemde ontwikkeling: - vestiging van of de splitsing in meerdere wooneenheden in monumentale/ karakteristieke/cultuurhistorisch waardevolle bebouwing;" De splitsing van de monumentale boerderij valt onder categorie 1 en heeft geen invloed op het landschap volgens het regionale afsprakenkader. Daarom is er voor de splitsing geen vereiste tegenprestatie op het gebied van kwaliteitsverbetering of landschapsinvestering. Tot slot wordt bij de voorgenomen ontwikkeling de agrarische functie gewijzigd in een woonfunctie. Hiervoor is een kwaliteitsverbetering vereist.
De grond die van agrarisch bedrijf naar wonen wordt gewijzigd, is aangegeven met gele arcering in de onderstaande verbeelding. Dit betreft de grond van de gesplitste woningen. De ruimte-voor-ruimte ontwikkeling is een aparte aangelegenheid en hoeft hier niet in te worden meegenomen. Tevens is bepaald dat een Ruimte voor Ruimte ontwikkeling reeds bijdraagt aan een investering in het landschap. 35 De wijziging van agrarisch bedrijf naar wonen in het geel gearceerde gebied valt onder categorie 2 volgens het regionale afsprakenkader: ''Tot categorie 2 behoort in ieder geval de volgende concreet benoemde ontwikkelingen: - Wijziging van de bestemming agrarisch bedrijf (inclusief agrarisch verwant en agrarisch-technisch hulpbedrijf) of niet-agrarisch bedrijf naar bestemming wonen of wonen met VAB-aanduiding, mits het bestemmingsvlak wordt verkleind tot maximaal 5000 m², overtollige voormalige bedrijfsbebouwing wordt gesloopt en maximaal 500 m² voormalige bedrijfsbebouwing resteert.'' Bij de wijziging van de functie 'agrarisch bedrijf' naar wonen wordt het bestemmingsvlak verkleind tot ongeveer 3550 m², waarmee aan de gestelde voorwaarden wordt voldaan. Daarnaast wordt alle (voormalige) bedrijfsbebouwing gesloopt, met uitzondering van de monumentale boerderij, wat eveneens aan de gestelde voorwaarden voldoet.
De wijziging van de functie van agrarisch bedrijf naar wonen valt onder categorie 2 en heeft een beperkte impact op het landschap volgens het regionale afsprakenkader. Voor deze ontwikkelingen geldt dat er een passende landschappelijke inpassing moet plaatsvinden op basis van een goedgekeurd landschapsplan, met aandacht voor de uitvoering en het beheer ervan. Om deze inpassing te waarborgen en te beoordelen of de ontwikkeling bijdraagt aan de ruimtelijke kwaliteit van de omgeving, heeft een landschapsdeskundige een tekening opgesteld waarop de voorgenomen landschappelijke inpassing wordt weergegeven. Deze tekening is afgebeeld in de onderstaande figuur. Tekening landschappelijke inpassing. Bron: Van Dooren Landschap. Deze tekening maakt onderdeel uit van een landschappelijk inrichtingsplan dat ten behoeve van de voorgenomen ontwikkeling is opgesteld. In dit landschappelijk inrichtingsplan is opgenomen op welke manier de voorgenomen ontwikkeling landschappelijk wordt ingepast en welke soorten beplanting daarvoor worden toegepast. Voor het gehele landschappelijk inrichtingsplan wordt verwezen naar bijlage 1 van deze onderbouwing. Derhalve wordt met de wijziging van de functie 'agrarisch bedrijf' naar wonen voldaan aan het regionale afsprakenkader.
36 De voorgenomen ontwikkeling zal, gezien het voorgaande, voldoen aan de regionale afspraken voor uitwerking en toepassing kwaliteitsverbetering van het landschap. 4.3.3 Beeldkwaliteitsplan Ruimte voor Ruimte woning Gemeente Bernheze heeft een beeldkwaliteitsplan opgesteld voor Ruimte voor Ruimte woningen. Het beeldkwaliteitplan beschrijft hoe Ruimte voor Ruimte woningen in de gemeente Bernheze worden gebouwd. Het vervangt de welstandsnota voor de locaties waar deze woningen worden gebouwd en wordt het nieuwe toetsingskader voor de welstandscommissie. Het heeft ook een inspirerende functie voor architecten, toekomstige bewoners en omwonenden. De Ruimte voor Ruimte woningen zijn ruime woningen op grote percelen, maar kunnen niet zomaar overal gebouwd worden. Er zijn beeldkwaliteitseisen en bestemmingsplanregels waaraan voldaan moet worden. Het beeldkwaliteitplan wordt tegelijkertijd met het bestemmingsplan vastgesteld door de gemeenteraad en heeft de status van beleidsdocument met inspraakmogelijkheden. Er is geen beroep mogelijk tegen het vastgestelde beeldkwaliteitplan. Het beeldkwaliteitplan heeft een toetsingstabel opgesteld voor een Ruimte voor Ruimte woning (boerderij), zie onderstaand figuur. Toetsing: Type bebouwing Bij de voorgenomen ontwikkeling wordt een grote vrijstaande woning gerealiseerd met een maximale inhoud van 1000 m³.
Plaatsing, situering, oriëntatie Bij de voorgenomen ontwikkeling wordt de Ruimte voor Ruimte woning 5 meter uit de perceelsgrens gerealiseerd. Massaopbouw 37 De Ruimte voor Ruimte woning betreft één laag met kap waarbij de goothoogte maximaal 3 meter hoog is. Gevelopbouw Bij de voorgenomen ontwikkeling zal bij de Ruimte voor Ruimte woning de gevelopbouw eenvoudig en evenwichtig zijn. Materiaalgebruik De materialen zijn sober en natuurlijk, door gebruik te maken van bijvoorbeeld rood-bruine baksteen in combinatie met houten details en elementen. Het dak bestaat uit gesmoorde pannen al dan niet in combinatie met riet. Mogelijk dat er eigentijdse details aan de bouw worden toegevoegd. Kleurgebruik Het kleurgebruik zal in de bouwfase nader worden bepaald. Samenstelling massa De samenstelling van de massa zal in de bouwfase nader worden bepaald. Gevelindeling De gevelindeling zal in de bouwfase nader worden bepaald. Plasticiteit gevel De plasticiteit van de gevel zal in de bouwfase nader worden bepaald. Materiaalgebruik Het materiaalgebruik van de kozijnen en ondergeschikte delen zullen in de bouwfase nader worden bepaald. Kleurgebruik Het kleurgebruik zal in de bouwfase nader worden bepaald. Detaillering De detaillering zal in de bouwfase nader worden bepaald. Bebouwingscluster De planlocatie voor de Ruimte voor Ruimte woning vormt onderdeel van bebouwingscluster Loo.
Het gebied heeft een landelijk en halfopen karakter met beeldbepalende boerderijen. Bijgebouwen Ten westen van de woonboerderij komt een nieuw bijgebouw. Deze staat haaks op het pand, zodat de diepte van de percelen wordt benadrukt. Daarnaast willen de initiatiefnemers zicht behouden vanuit de woning op het achterland. Het gebouw betreft 1 laag met kap met een sobere uitstraling. Het is ondergeschikt, maar wel familie van de hoofdwoning. De voorzijde ligt op de oude schuurgrens en het gebouw is ongeveer 200m² groot. Erfafscheidingen De erfasfscheiding zal bestaan uit erfbeplanting. Tuin De tuin ligt achter de woning en is tot aan de bestaande houtsingel georiënteerd. De nieuwe bewoners maken van dezelfde inrit gebruik als de bewoners in het voorhuis. De voorgenomen ontwikkeling zal, gezien het voorgaande, voldoen aan het toestingskader van het beeldkwaliteitplan voor Ruimte voor Ruimte woningen. 38 Hoofdstuk 5 Afweging effecten op de fysieke leefomgeving Een van de belangrijkste uitgangspunten van de Omgevingswet is het zorg dragen voor een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit. Om te bepalen of daar sprake van is moet een zorgvuldige afweging worden gemaakt van de mogelijke effecten van een ontwikkeling op de fysieke leefomgeving. In dit hoofdstuk wordt deze afweging gemaakt.
5.1 Milieu 5.1.1 Milieuzonering Via onder meer het omgevingsplan worden bedrijven op een locatie toegelaten. Bij deze ruimtelijke inpassing spelen verschillende omgevingsthema's een rol, zoals geur en geluid. Bedrijven kunnen hinder opleveren voor gevoelige functies, zoals woningen. Daarom is het belangrijk voldoende afstand aan te houden. Het is daarbij afhankelijk van de aard van de bedrijvigheid wat voldoende afstand is. De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) heeft in 2024 de publicatie “Activiteiten en milieuzonering” gepubliceerd. Deze publicatie vervangt de publicatie Bedrijven en milieuzonering uit 2009. De nieuwe handreiking ondersteunt bij keuzes over de toelaatbaarheid en inpassing van milieuhinderlijke activiteiten onder de Omgevingswet. In de nieuwe handreiking blijven de basisprincipes van functiescheiding (waar nodig) en inwaartse zonering in stand. Hiervoor wordt echter niet meer gebruikgemaakt van zones met oplopende milieucategorieën en een Lijst van activiteiten. De nieuwe handreiking gaat uit van zones met oplopende beschikbare milieugebruiksruimte per activiteit, zonder Lijst van activiteiten bij de regels. De nieuwe handreiking is daarom eigenlijk alleen toepasbaar op ontwikkelingen in stedelijk gebied en op industrieterreinen. Voor locaties daarbuiten biedt de nieuwe handreiking onvoldoende houvast om een passende zonering op te stellen.
Eerder in 2024 heeft de VNG de handreiking “Activiteiten en milieuzonering Omgevingswet” gepubliceerd. Deze is echter niet vastgesteld, maar biedt wel een passend toetsingskader voor activiteiten buiten industrieterreinen en stedelijke gebieden. Daarom is voor dit initiatief aansluiting gezocht bij de publicatie “Activiteiten en Milieuzonering Omgevingswet” zoals eerder in 2024 als ontwerp is gepubliceerd. In de tabel met activiteiten die de VNG bij de publicatie heeft opgenomen zijn voor elk van de activiteiten zogenaamde “geluidruimte zones” en “geurruimte zones” opgenomen. Activiteiten mogen maximaal de richtwaarden aan geluidhinder en geurhinder veroorzaken op gevoelige gebouwen die binnen de “geluidruimte zone” en “geurruimte zone” van die activiteit gelegen zijn. De zones en richtwaarden van de VNG zijn richtlijnen en geen harde normen. Uiteindelijk bepaalt de gemeente zelf bij het opstellen van het omgevingsplan welke waarden, normen en afstanden aangehouden moeten worden. Voor nieuwe activiteiten bieden de zones en richtwaarden echter wel een goed eerste toetsingskader. In de publicatie van de VNG wordt onderscheid gemaakt tussen gebieden die zijn aan te merken als “rustig gebied” en gebieden die zijn aan te merken als “gemengd gebied”.
Een gemengd gebied is een gebied waarin meerdere functies naast elkaar voorkomen of een gebied dat aan een (drukke) ontsluitingsweg ligt. In een dergelijk gebied is een zekere mate van hinder te verwachten, waardoor in gemengde gebieden meer ruimte is voor activiteiten. In de gemengde gebieden kan daarom een kleinere geluidruimte zone en geurruimte zone worden aangehouden. De overige gebieden zijn aangemerkt als “rustig gebied”. Naast het feit dat een ruimtelijke ontwikkeling geen onevenredige hinder aan gevoelige objecten in de omgeving mag veroorzaken mag deze ook niet leiden tot beperkingen van de ontwikkelingsmogelijkheden van omliggende bedrijven en functies. Dit is echter vooral van belang wanneer sprake is van het oprichten van nieuwe gevoelige objecten. Bij de voorgenomen ontwikkeling is sprake van de omschakeling van een bestaande bedrijfswoning naar een burgerwoning. Dit betreft een reeds bestaande woning, waarmee de om te schakelen woning niet als nieuw gevoelig object wordt gezien. Echter zal de huidige bedrijfswoning worden gesplitst in twee wooneenheden, waarmee de te splitsen woning wel dient te worden beschouwd als zijnde een nieuw gevoelig object. Tevens wordt de overtollige bebouwing gesloopt en in ruil hiervoor een ruimte-voor-ruimte woning gerealiseerd. De nieuw te realiseren ruimte-voor-ruimte woning zal worden beschouwd als een 39 nieuw gevoelig object.
Derhalve dient bij de voorgenomen ontwikkeling te worden uitgegaan van nieuwe gevoelige objecten. Nabij de locatie (binnen 200 meter) zijn de volgende inrichtingen gelegen: Loo 21: Voormalig agrarisch bedrijf, omgeschakeld naar burgerwoning; Loo 24: Agrarisch bedrijf, zijnde een melkrundveehouderij. Loo 26: Voormalig agrarisch bedrijf, omgeschakeld naar burgerwoning; Loo 31-33: Agrarisch bedrijf, zijnde een intensieve veehouderij voor het houden van vleeskalveren; Loo 37: Agrarisch bedrijf, zijnde een (voormalige) intensieve veehouderij voor het houden van pluimvee; Loo 39: Burgerwoning, zijnde een ruimte-voor-ruimte woning. Loo 21, 26 en 39: De locaties aan het Loo 21, 26 en 39 betreffen burgerwoningen. Burgerwoningen hebben geen onevenredige milieuhinder aan de omgeving en worden derhalve niet belemmerd door de komst van nieuwe gevoelige objecten. De woningen aan het Loo 21, 26 en 39 zullen daarom niet onevenredig in de ontwikkelingsmogelijkheden worden beperkt. Loo 24 en Loo 31-33: Aan het Loo 24 is een agrarisch bedrijf, zijnde een melkrundveehouderij gevestigd. Aan het Loo 31-33 is een agrarisch bedrijf, zijnde een intensieve veehouderij voor het houden van vleeskalveren gevestigd. Beide bedrijven zijn daarmee aan te merken als bedrijf voor het houden van rundvee.
Vanuit de VNG handreiking geldt voor een dergelijke inrichting een geluidruimte zone van 30 meter en een geurruimte zone 100 meter. Het functievlak van het Loo 24 en de te splitsen zijn tegen elkaar gelegen. De afstand van het functievlak van het Loo 24 en de ruimte-voor-ruimte woning bedraagt ongeveer 20 meter. De te afstand tussen de te splitsen woning en het bouwvlak van het bedrijf aan het Loo 24 bedraagt ongeveer 17 meter. De afstand tussen de ruimte-voor-ruimte woning en het bouwvlak van het bedrijf aan het Loo 24 bedraagt ongeveer 37 meter. Aan de gestelde richtafstanden wordt in beide situaties daarmee niet voldaan. Het bedrijf aan het Loo 31-33 is, gemeten van functievlak tot functievlak, gelegen op een afstand van ongeveer 16 meter van de af te splitsen woning. De afstand van het functievlak van het Loo 31-33 en de ruimte-voor-ruimte woning bedraagt ongeveer 24 meter. De afstand tussen de te splitsen woning en het bouwvlak van het bedrijf aan het Loo 31-33 bedraagt eveneens ongeveer 16 meter. De afstand tussen de ruimte-voor-ruimte woning en het bouwvlak van het bedrijf aan het Loo 31-33 bedraagt ongeveer 58 meter. Ook ten aanzien van dit bedrijf wordt daarmee in beide situaties niet aan de richtafstanden voldaan. Loo 37: Aan het Loo 37 is een voormalige pluimveehouderij gevestigd.
De vergunningen voor het houden van pluimvee zijn volgens gegevens uit het Bestand Veehouderijbedrijven Brabant echter ingetrokken en ter plaatse worden geen dieren meer gehouden (en mogen niet meer gehouden worden). Het bedrijf is daarmee niet langer aan te merken als een veehouderij. Echter is de locatie nog wel bestemd als zijnde een intensieve veehouderij, waarmee het bedrijf dient te worden beschouwd als een agrarisch bedrijf, zijnde een intensieve veehouderij. Vanuit de VNG handreiking geldt voor een dergelijke inrichting een geluidruimte zone van 50 meter en een geurruimte zone 100 meter. Het bedrijf aan het Loo 37 is, gemeten van functievlak tot functievlak, gelegen op een afstand van ongeveer 30 meter van de af te splitsen woning. De afstand van het functievlak van het Loo 37 en de ruimte-voor-ruimte woning bedraagt ongeveer 85 meter. De afstand tussen de te splitsen woning en het bouwvlak van het bedrijf aan het Loo 37 bedraagt ongeveer 37 meter. De afstand tussen de ruimte-voor-ruimte woning en het bouwvlak van het bedrijf aan het Loo 37 40 bedraagt ongeveer 100 meter. Ook ten aanzien van dit bedrijf wordt daarmee in beide situaties niet aan de richtafstanden voldaan. Van de richtafstanden kan, mits goed gemotiveerd, worden afgeweken.
Van belang is dat ter plaatse vande nieuwe gevoelige objecten sprake is een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en dat daarnaast de verdere ontwikkelingsmogelijkheden van de bedrijven aan het Loo 24, 31-33 en 37 niet worden beperkt. Voor wat betreft het aspect geur is in de paragraaf "Geur" (paragraaf 5.1.2) nader omschreven en aangetoond dat ter plaatse van de nieuwe gevoelige objecten sprake is van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving. Naast het feit dat er sprake dient te zijn van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving dient te worden aangetoond dat de bedrijfsvoering van de beiden bedrijven voor het houden van rundvee niet onevenredig wordt belemmerd. Bij het uitvoeren van een veehouderij dient te worden voldaan aan de vaste afstanden tussen dierenverblijven en gevoelige objecten uit de bruidsschat (regels uit voormalige Wet geurhinder en veehouderij). Wanneer er dichterbij een veehouderij nieuwe gevoelige objecten worden gebouwd dan kan de veehouderij worden belemmerd omdat deze dan niet langer een nieuw dierenverblijf kan bouwen op een afstand die eerder wel zou voldoen, maar met de komst van het nieuwe gevoelige object dan niet meer. Bij de voorgenomen ontwikkeling wordt geen nieuw gevoelig object opgericht op een kortere afstand van de beide veehouderijbedrijven.
De ruimte-voor-ruimte woning komt niet dichterbij een van de beide bedrijven te liggen dan de bestaande bedrijfswoning. De bedrijfswoning wordt gesplitst, maar verandert niet van positie. De beide veehouderijbedrijven dienen in de huidige situatie al reeds te voldoen aan de vaste afstanden tussen dierenverblijven en de gevel van de bestaande bedrijfswoning. In de gewenste situatie zal deze afstand niet veranderen, waarmee de beide bedrijven op het gebied van geur niet verder in de ontwikkelingsmogelijkheden zullen worden beperkt dan in de huidige situatie. Voor wat betreft het aspect geluid is in de paragraaf "Geluid" (paragraaf 5.1.4) nader aangetoond en omschreven dat ter plaatse van de nieuwe gevoelige objecten sprake is van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving. Middels akoestisch onderzoek is aangetoond dat de geluidbelasting op de gevels de wettelijke normen niet overschrijdt. De beide veehouderijbedrijven zullen op het gebied van geluid dan ook niet verder in de ontwikkelingsmogelijkheden worden beperkt. Gezien het voorgaande zullen de bedrijven aan het Loo 24, 31-33 en aan het Loo 37 niet onevenredig in de ontwikkelingsmogelijkheden worden beperkt. 5.1.2 Geur Vanuit de Omgevingswet is het van belang dat geurgevoelige gebouwen worden beschermd tegen geur van activiteiten in de omgeving. Gemeenten moeten hier regels voor opstellen in het omgevingsplan.
In het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) staan hiervoor instructieregels die gemeenten bij het opstellen van het omgevingsplan in acht moeten nemen. In deze instructieregels staan standaardwaarden en grenswaarden. Binnen deze waarden hebben gemeenten de ruimte om naar eigen inzicht normen in het omgevingsplan op te nemen die zij voor de geurbelasting op geurgevoelige gebouwen aanvaardbaar vinden. De geldende normen voor wat betreft geur zijn dan ook opgenomen in het omgevingsplan van de gemeente. De gemeente Bernheze heeft echter nog geen nieuw omgevingsplan vastgesteld. Tot de tijd dat de gemeente een nieuw omgevingsplan heeft vastgesteld waarin zij de normen voor geur hebben opgenomen is de zogenaamde "bruidsschat" van toepassing waarin de regels uit de voormalige Wet geurhinder en veehouderij en eventuele gemeentelijke verordeningen zijn opgenomen. De "bruidsschat" valt onder het zogenaamde "omgevingsplan van rechtswege" en is tot het moment waarop de gemeente een nieuw omgevingsplan vaststelt leidend. De gemeente Bernheze heeft de normen voor geur vastgelegd in de Verordening Fysieke Leefomgeving (VFL). Deze verordening valt onder de zogenaamde "bruidsschat" en daarmee onder het "omgevingsplan van rechtswege". In de VFL zijn normen opgenomen voor verschillende deelgebieden.
De locatie is gelegen in het deelgebied "extensiveringsgebied kernen, extensiveringsgebied natuur, woon-werk ontwikkelingsgebieden", waarvoor een geurnorm geldt op geurgevoelige gebouwen van 8 odeurunits per kubieke meter lucht (ouE/m³). Voor wat betreft de woningen dient te worden voldaan aan de vaste afstanden uit de Verordening Fysieke 41 Leefomgeving (VFL). De om te schakelen en te splitsen bedrijfswoning betreft een reeds bestaande woning. De gevel van deze woning zal niet dichter op de dierenverblijven van de omliggende veehouderijen komen te liggen. In de huidige situatie wordt aan de vaste afstanden voldaan, waarmee ten aanzien van de huidige bedrijfswoning ook in de gewenste situatie aan de vaste afstanden wordt voldaan. In het geuronderzoek in bijlage 4 wordt nader beschreven dat de omliggende veehouderijbedrijven niet worden beperkt in hun mogelijkheden als gevolg van deze ontwikkeling. De nieuw te bouwen ruimte-voor-ruimte woning wordt gezien als een nieuw op te richten woning. De afstand van deze nieuw op te richten woning tot aan het dichtstbijzijnde dierenverblijf bedraagt ongeveer 83 meter, waarmee ruimschoots aan de vaste afstanden wordt voldaan. Bij de voorgenomen ontwikkeling is sprake van het oprichten van nieuwe gevoelig object.
Daarmee dient een afweging te worden gemaakt of sprake is van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving binnen het plangebied op het gebied van geur. Middels een geuronderzoek is inzichtelijk gemaakt of de omliggende veehouderijbedrijven in hun ontwikkelingsmogelijkheden worden beperkt en of er sprake is van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving. Het geuronderzoek is als bijlage 4 te raadplegen. Ter plaatse dient getoetst te worden aan de 'de Verordening Fysieke Leefomgeving (VFL)'. Uit het geuronderzoek blijkt dat ruimschoots wordt voldaan aan de gestelde streefwaarden.. Gezien het voorgaande zijn er ten aanzien van de voorgenomen ontwikkeling geen belemmeringen op het gebied van geur. Tevens heeft de Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant (ODZOB) voor heel het grondgebied van de provincie Noord-Brabant de achtergrondbelasting geur in beeld gebracht door middel van berekeningen op basis van actuele vergunningen zoals zijn opgenomen in het Bestand Veehouderijbedrijven Brabant. Deze waarden zijn opgenomen in een kaart met de achtergrondbelasting voor geur. Zoals te zien in de volgende figuur bedraagt de achtergrondbelasting ter plaatse van de locatie tussen de 0 en 7 odeurunits per kubieke meter lucht (ouE/m³). Ter plaatse is daarmee sprake van een zeer goed tot goede veilige en gezonde fysieke leefomgeving op het gebied van geur.
Hiermee is eveneens in voldoende mate geborgd dat ter plaatse van de nieuwe woningen sprake zal zijn van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving op het gebied van geur. Uitsnede kaart achtergrondbelasting geur. 42 Bron: Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant (ODZOB). 5.1.3 Luchtkwaliteit Vanuit de Omgevingswet is het van belang dat aandacht wordt geschonken aan een aanvaardbare luchtkwaliteit. Gemeenten moeten hier regels voor opstellen in het omgevingsplan. In het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) staan instructieregels om een verslechtering van de luchtkwaliteit te voorkomen. Deze regels hebben de bedoeling de luchtkwaliteit te beschermen en te verbeteren. Gemeenten moet voor een aantal activiteiten de rijksomgevingswaarden voor stikstofdioxide (NO2) en fijnstof (PM10) in acht nemen. Behalve als een activiteit niet in betekenende mate (NIBM) bijdraagt aan de luchtverontreiniging. De gemeente moet de luchtkwaliteit vooral toetsen binnen aangewezen aandachtsgebieden. De gemeente gaat na of toe te laten activiteiten gevolgen hebben voor de luchtkwaliteit binnen een aandachtsgebied. De gemeente doet dit voor activiteiten: die gevolgen hebben voor het gebruik van wegen, water en spoor (verkeersaantrekkende werking); of waarvoor luchtregels zijn opgenomen in het Besluit activiteiten leefomgeving.
Het kan dus ook gaan om activiteiten in een omgevingsplan van een gemeente in de buurt van een aandachtsgebied. Het gaat erom of de effecten zich uitstrekken tot binnen een aandachtsgebied. Gemeenten dienen de normen voor luchtkwaliteit in het omgevingsplan op te nemen. De gemeente Bernheze heeft echter nog geen nieuw omgevingsplan vastgesteld. Tot de tijd dat de gemeente een nieuw omgevingsplan heeft vastgesteld waarin zij de normen voor luchtkwaliteit hebben opgenomen is de zogenaamde "bruidsschat" van toepassing waarin de regels uit de voormalige Wet milieubeheer en eventuele gemeentelijke verordeningen zijn opgenomen. De "bruidsschat" valt onder het zogenaamde "omgevingsplan van rechtswege" en is tot het moment waarop de gemeente een nieuw omgevingsplan vaststelt leidend. Bij de voorgenomen ontwikkeling wordt een veehouderijbedrijf in zijn geheel beëindigd. Daarbij zal de huidige bedrijfswoning worden omgeschakeld naar een burgerwoning en zal deze worden gesplitst in twee wooneenheden. Daarnaast wordt er ter plaatse een nieuwe ruimte-voor-ruimte woning gerealiseerd. Burgerwoningen hebben geen onevenredige fijnstof emissie. In het Besluit kwaliteit leefomgeving is opgenomen hoe wordt omgegaan met woningen in het kader van NIBM.
Vanuit deze regeling is, in artikel 5.54 lid b, voor woningbouwlocaties opgenomen dat deze als NIBM worden beschouwd als sprake is van niet meer dan 1.500 nieuwe woningen wanneer er één ontsluitingsweg aanwezig is en niet meer dan 3.000 nieuwe woningen wanneer er twee ontsluitingswegen aanwezig zijn. Bij de voorgenomen ontwikkeling is sprake van één nieuwe woning en de omschakeling van de huidige bedrijfswoning naar een burgerwoning die zal worden gesplitst. In totaal is daarmee sprake van drie woningen, waarvan twee woningen die als nieuwe woningen beschouwd dient te worden. Hiermee is sprake van een NIBM-ontwikkeling. Gezien sprake is van een NIBM-project zal bij de voorgenomen ontwikkeling geen sprake zijn van een onevenredige toename van de uitstoot van fijnstof en stikstofoxiden. Naast het feit dat geen sprake mag zijn van een onevenredige toename van fijnstof en stikstofoxiden als gevolg van wijzigingen in de inrichting dient ook de uitbreiding van het aantal verkeersbewegingen meegenomen te worden. In onderhavig geval is sprake van een (zeer) beperkte toename van het aantal verkeersbewegingen van en naar de planlocatie. Om te bepalen of de toename van het aantal verkeersbewegingen zorgt voor een in betekenende mate toenemende uitstoot van fijnstof en stikstofoxide, is met de NIBM-rekentool van InfoMil een berekening gemaakt.
De grens voor een project dat als NIBM kan worden aangemerkt is 1,2 microgram per kubieke meter lucht (µg/m³). Zoals te zien in de volgende figuur wordt de grens van 1,2 µg/m³ met de voorgenomen ontwikkeling niet overschreden, waarmee gesteld kan worden dat ook ten aanzien van de toename van het aantal verkeersbewegingen sprake is van een NIBM-project. 43 Resultaten berekening NIBM-tool. Bron: InfoMil. Gezien sprake is van een NIBM-project zal bij de voorgenomen ontwikkeling geen sprake zijn van een onevenredige toename van de uitstoot van fijnstof en stikstofoxiden. Verder dient, wanneer nieuwe gevoelige objecten worden opgericht, te worden aangetoond dat ter plaatse van deze nieuwe gevoelige objecten sprake is van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving Bij de voorgenomen ontwikkeling wordt een bestaande bedrijfswoning omgeschakeld naar een burgerwoning. Het betreft een bestaande woning, waarmee in feite geen sprake is van een nieuw gevoelig object. Echter wordt de bestaande bedrijfswoning gesplitst in twee wooneenheden. De te splitsen wooneenheid dient wel te worden beschouwd als een nieuw gevoelig object. Daarnaast wordt er een nieuwe ruimte-voor-ruimte woning gerealiseerd die wordt beschouwd als nieuw gevoelig object.
Ter plaatse is daarmee sprake van nieuwe gevoelige objecten, waarmee een nadere afweging dient plaats te vinden of sprake is van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving . Ten aanzien van luchtkwaliteit is sprake van een aanvaardbare veilige en gezonde fysieke leefomgeving wanneer de achtergrondconcentraties van fijnstof (PM10) en stikstofoxiden (NOx) niet meer dan 40 microgram per kubieke meter lucht (µg/m³) bedragen. De provincie Noord-Brabant heeft deze norm echter aangescherpt. Binnen de provincie Noord-Brabant geldt dat sprake is van een aanvaardbare veilige en gezonde fysieke leefomgeving wanneer de achtergrondconcentraties van PM10 en NOx niet meer bedragen dan 31,2 µg/m³. Volgens gegevens uit de Atlas Leefomgeving van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM), waarin eveneens de resultaten uit de Monitoringstool van het NSL zijn opgenomen, bedragen de achtergrondconcentraties van PM10 en NOx ter plaatse, zoals is weergegeven in de volgende figuren, ongeveer 18 µg/m³ (PM10) en 16 µg/m³ (NOx). Dit is ruimschoots onder de norm voor een aanvaardbare veilige en gezonde fysieke leefomgeving, waarmee ter plaatse een aanvaardbare veilige en gezonde fysieke leefomgeving op het gebied van luchtkwaliteit kan worden geborgd. 44 Uitsnede kaart achtergrondconcentratie fijnstof. Bron: Atlas Leefomgeving van het RIVM.
Uitsnede kaart achtergrondconcentratie stikstofoxiden. 45 Bron: Atlas Leefomgeving van het RIVM. 5.1.4 Geluid 5.1.4.1 Geluid vanuit activiteiten Vanuit de Omgevingswet is het van belang dat geluidsgevoelige gebouwen worden beschermd tegen geluid van activiteiten in de omgeving. Gemeenten moeten hier regels voor opstellen in het omgevingsplan. In het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) staan hiervoor instructieregels die gemeenten bij het opstellen van het omgevingsplan in acht moeten nemen. In deze instructieregels staan standaardwaarden en grenswaarden. Binnen deze waarden hebben gemeenten de ruimte om naar eigen inzicht normen in het omgevingsplan op te nemen die zij voor de geluidbelasting op geluidsgevoelige gebouwen aanvaardbaar vinden. De de normen voor wat betreft geluid zijn dan ook opgenomen in het omgevingsplan van de gemeente. De gemeente Bernheze heeft nog geen nieuw omgevingsplan vastgesteld. Tot de tijd dat de gemeente een nieuw omgevingsplan heeft vastgesteld waarin zij de normen voor geluid hebben opgenomen is de zogenaamde "bruidsschat" van toepassing waarin de regels uit de voormalige Wet milieubeheer en het voormalige Activiteitenbesluit milieubeheer en eventuele gemeentelijke verordeningen zijn opgenomen.
De "bruidsschat" valt onder het zogenaamde "omgevingsplan van rechtswege" en is tot het moment waarop de gemeente een nieuw omgevingsplan vaststelt leidend. In het vigerende omgevingsplan zijn een aantal activiteiten opgenomen waarvoor in ieder geval een akoestisch onderzoek wordt gevraagd. Dit betreffende volgende activiteiten: Activiteiten waarbij tussen 19:00 en 7:00 per dag gemiddeld meer dan vier transportbewegingen plaatsvinden met motorvoertuigen met een gewicht (voertuig inclusief lading) van meer dan 3.500 kilogram en binnen 50 meter van geluidsgevoelige objecten (anders dan bij een tankstation of horecagelegenheid). Wanneer sprake is van agrarische activiteiten dan geldt deze verplichting alleen tussen 19:00 en 6:00. Het opwekken van elektriciteit met een windturbine met een rotordiameter van meer dan 2 meter (als bedoeld in het Besluit activiteiten leefomgeving). Het overslaan van metalen in bulk in de buitenlucht of het mechanisch bewerken van metalen in de buitenlucht. Het reinigen van afvalwater door waterstraal- of oppervlaktebeluchters met een capaciteit van 120.000 of meer vervuilingseenheden. Het neutraliseren van airbags of gordelspanners door deze te ontsteken. Het vervaardigen van betonmortel of betonwaren. Een binnenschietbaan op minder dan 50 meter van een geluidsgevoelig gebouw.
Een buitenschietbaan voor zover sprake is van een civiele of militaire schietbaan of militair springterrein (voor traditioneel schieten door schutterijen of schuttersgilden is geen onderzoek nodig). Activiteiten waarbij muziek ten gehore wordt gebracht dat een equivalent geluidsniveau veroorzaakt van 70 decibel in- of aanpandig met geluidsgevoelige gebouwen en van 80 decibel in andere gevallen of wanneer muziek ten gehore wordt of zal worden gebracht in de buitenlucht. Er is geen sprake van een van de voorgaande activiteiten. Hiermee zal geen sprake zijn van een onevenredige toename van de geluidsoverlast aan gevoelige objecten in de omgeving. 5.1.4.2 Geluid door wegen, spoorwegen en industrieterreinen Als een nieuw geluidgevoelig gebouw wordt opgericht of als een bestaand geluidgevoelig gebouw van functie wordt veranderd dan moet worden gekeken of kan worden voldaan aan de normen die zijn opgenomen in het vigerende omgevingsplan. In het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) zijn standaardwaarden en grenswaarden opgenomen voor geluid op geluidgevoelige gebouwen. Voor geluid door wegen, spoorwegen en industrieterreinen moet binnen de zogenaamde aandachtszones voor geluid die daaromheen gelegen zijn een nadere afweging van de geluidbelasting op nieuwe geluidgevoelige gebouwen en/of geluidgevoelige gebouwen die van functie worden veranderd te worden gemaakt.
In het vigerende omgevingsplan moeten gemeenten daarvoor 46 aanvullende regels opnemen voor de bescherming van geluidgevoelige gebouwen binnen de aandachtszones van wegen, spoorwegen en industrieterreinen. De gemeente Bernheze heeft nog geen nieuw omgevingsplan vastgesteld. Tot de tijd dat de gemeente een nieuw omgevingsplan heeft vastgesteld waarin zij de normen voor geluid hebben opgenomen is de zogenaamde “bruidsschat” van toepassing waarin de regels uit de voormalige Wet geluidhinder en het voormalige Activiteitenbesluit milieubeheer e eventuele gemeentelijke verordeningen zijn opgenomen. De “bruidsschat” valt onder het zogenaamde “omgevingsplan van rechtswege” en is tot het moment waarop de gemeente een nieuw omgevingsplan vaststelt leidend. Om aan te tonen of aan de geldende normen voor geluid kan worden voldaan is door een akoestisch deskundige een akoestisch onderzoek uitgevoerd naar de geluidbelasting van wegen, spoorwegen en industrieterreinen op de nieuwe geluidgevoelige gebouwen. Uit dit onderzoek blijkt het volgende: ''Belemmering bedrijf Loo 24 Uit de berekeningen blijkt dat het bedrijf Loo 24 bij de nieuwe woningen wat betreft het langtijdgemiddeld beoordelingsniveau voldoet aan de grenswaarden. Dit betekent dat de nieuwe woningen geen belemmering vormen voor het bedrijf.
Wat betreft het maximaal geluidniveau vindt in de avondperiode op 3 rekenpunten een overschrijding plaats. Deze wordt veroorzaakt wordt door een tractor die vlak de buurt activiteiten uitvoert. Middels een afscherming is het mogelijk om deze overschrijding te voorkomen. Deze maatregel wordt echter als niet doelmatig beschouwd (kosten vs. geluideffect). Indien zou blijken dat in de toekomst deze activiteiten in de avondperiode toch weer plaats gaan vinden ter plaatse (op dit moment is het bedrijf niet meer in werking) dan is er de mogelijkheid om deze middels een maatwerkbesluit met enigszins hogere geluidgrenswaarden voor het maximaal geluidniveau te legaliseren. De geluidisolatie van de nieuwe woning is dermate goed dat het binnenniveau zonder extra afscherming al wordt gegarandeerd. Belemmering bedrijf Loo 33 Uit de berekeningen blijkt dat het bedrijf Loo 33 bij de nieuwe woningen wat betreft het langtijdgemiddeld beoordelingsniveau en het maximaal geluidniveau voldoet de grenswaarden. Dit betekent dat de nieuwe woningen geen belemmering vormen voor het bedrijf. Aanvaardbaar woon- en leefklimaat vanwege bedrijf Loo 24 Uit de berekeningen blijkt dat het bedrijf Loo 24 bij de nieuwe woningen en in de tuinen daarvan wat betreft het langtijdgemiddeld beoordelingsniveau niet overal voldoet aan de streefwaarden uit stap 2 van de VNG-publicatie.
Bij enkele rekenpunten wordt een overschrijding van ten hoogste 2 dB veroorzaakt. Deze worden veroorzaakt door activiteiten met tractoren. Aan de streefwaarde uit stap wordt wel voldaan. Dit betekent dat er bij de nieuwe woningen en in de tuinen desondanks sprake is van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat. Wat betreft het maximaal geluidniveau vindt in de avondperiode op 3 rekenpunten een overschrijding plaats van de streefwaarde uit stap 2. Aan de streefwaarde uit 3 wordt ook niet voldaan. De overschrijdingen worden veroorzaakt door activiteiten met tractoren. Aanvaardbaar woon- en leefklimaat vanwege bedrijf Loo 33 Uit de berekeningen blijkt dat het bedrijf Loo 33 bij de nieuwe woningen en in de tuinen wat betreft het langtijdgemiddeld beoordelingsniveau en het maximaal geluidniveau voldoet aan de streefwaarden uit stap 2 van de VNG-publicatie. Dit betekent dat er bij de nieuwe woningen en in de tuinen sprake is van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat. Geluidbelasting vanwege wegverkeerslawaai De cumulatieve geluidbelasting ter hoogte van de te splitsen woning bedraagt ten hoogste 59 dB. Bij een geluidwering van 59 - 33 = 26 dB wordt voldaan aan het ten hoogste toegestane binnenniveau. Technisch gezien is dit haalbaar. De geluidbelasting ter hoogte van de nieuwe mantelzorgwoning bedraagt ten 47 hoogste 59 dB.
Bij een geluidwering van 59 - 33 = 26 dB wordt voldaan aan het ten hoogste toegestane binnenniveau. Technisch gezien is dit haalbaar. Maatregelen om de geluidbelasting effectief te verminderen zijn niet voorhanden. Het plaatsen van een afscherming is niet gewenst. Het vergroten van de afstand tussen de woningen en de wegen is niet mogelijk. Geadviseerd wordt om voldoende geluidisolatie aan te brengen. Cumulatieve geluidbelasting wegverkeerslawaai en bedrijfslawaai Uit de berekeningen blijkt dat bij de te splitsen woning een cumulatieve geluidbelasting Lden heerst van 54 dB ter hoogte van de zuidgevel, 55 dB ter hoogte van de oostgevel en 59 dB ter hoogte van de noordgevel. Het wegverkeerslawaai is hierbij maatgevend. Een Lden van 50-55 dB wordt wat betreft de kwaliteit van de akoestische omgeving als redelijk omschreven. Een Lden van 55-60 dB wordt als matig omschreven. Uit de berekeningen blijkt verder dat bij de nieuwe mantelzorgwoning een cumulatieve geluidbelasting Lden heerst van 56 dB ter hoogte van de noordgevel, 58 dB ter hoogte van de westgevel, 57 dB ter hoogte van de zuidgevel en 50 dB ter hoogte van de oostgevel. Het wegverkeerslawaai is hierbij maatgevend. Een Lden van 50-55 dB wordt als redelijk omschreven. Een Lden van 55-60 dB wordt als matig omschreven.
Middels voldoende geluidisolatie wordt er voor gezorgd dat ter plaatse van de nieuwe woningen sprake is van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat.'' Het hele rapport van het uitgevoerde akoestisch onderzoek is opgenomen als bijlage 5 bij deze toelichting. Daarmee wordt op de locatie aan de normen voor geluid zoals zijn opgenomen in het vigerende omgevingsplan voldaan en zal op de locatie geen sprake zijn van geluidhinder door wegen, spoorwegen en/of industrieterreinen. 5.1.5 Volksgezondheid Veehouderijen kunnen mogelijk gezondheidseffecten veroorzaken op omwonenden. Dit speelt met name bij varkenshouderijen, pluimveehouderijen en geitenhouderijen. Effecten van veehouderijen op de volksgezondheid, kunnen op verschillende manieren tot stand komen, bijvoorbeeld via diercontact, via de lucht, via de mest en via voedingsmiddelen van dierlijke oorsprong. Besmettingsgevaar wordt geregeld in de wetgeving voor volksgezondheid. De Omgevingswet bevat geen concreet toetsingskader voor onderwerpen die in de wetgeving voor Volksgezondheid zijn geregeld. Wel dient sprake te zijn van een gezonde leefomgeving. Mensen kunnen in contact komen met de micro-organismen die dieren bij zich dragen door direct contact met de dieren, de mest of stof, of via inademing van de lucht. Daarom dienen de effecten en risico's op de volksgezondheid nader in beeld te worden gebracht.