Leerplicht jaarverslag 2023-2024
Tekst van het document
Concept Jaarverslag 2023/2024 Regionaal Bureau Leerplicht en voortijdig schoolverlaten Brabant Noordoost
CONCEPT JAARVERSLAG 2023/2024 ................................................................................................................ 1 REGIONAAL BUREAU LEERPLICHT EN VOORTIJDIG SCHOOLVERLATEN BRABANT NOORDOOST ....................... 1 1
INLEIDING ............................................................................................................................................... 3
2
ONTWIKKELINGEN .................................................................................................................................. 4 2.1 NIEUWE WETTEN............................................................................................................................................ 4 2.1.1 “Van school naar duurzaam werk” .................................................................................................. 4 2.1.2 Wetsvoorstel “Terugdringen verzuim”. ........................................................................................... 4 2.1.3 Wetsvoorstel ‘Verankering van het leerrecht’ ................................................................................. 5 2.1.4 Wetsvoorstel “Verlengde kwalificatieplicht” ................................................................................... 5 2.1.5 Verwijsindex Risicojongeren (VIR) Zorg voor Jeugd ......................................................................... 6 2.2 WEL IN ONTWIKKELING ................................................................................................................................... 6 2.3 JONGERENAANPAK ONDERWIJS-ARBEIDSMARKT 2026-2029 .................................................................................
6 2.4 AUDIT OP BASIS VAN DE WET POLITIE GEGEVENS.................................................................................................. 6 2.5 OPLEIDING EN TRAINING MEDEWERKERS RBL BNO .............................................................................................. 7 2.6 KLACHTAFHANDELING ..................................................................................................................................... 7 2.7 INZAGEVERZOEK ............................................................................................................................................. 7
3
CIJFERS LEER- EN KWALIFICATIEPLICHT ................................................................................................... 7 3.1 AANTAL LEER- EN KWALIFICATIEPLICHTIGEN ......................................................................................................... 8 3.2 VERZUIMMELDINGEN ...................................................................................................................................... 8 3.2.1 Absoluut verzuim. ............................................................................................................................ 9 3.2.2 Relatief verzuim ............................................................................................................................. 10 3.2.2.1 Thuiszitters ................................................................................................................................ 12 3.2.3 Luxe verzuim .................................................................................................................................. 13 3.3 VRIJSTELLING VAN INSCHRIJVING...................................................................................................................... 15 3.4 VRIJSTELLING VAN GEREGELD SCHOOLBEZOEK.....................................................................................................
16 3.5 JONGEREN IN EEN KWETSBARE POSITIE: DE AANTALLEN ........................................................................................ 17
4
CIJFERS VOORTIJDIG SCHOOLVERLATEN ............................................................................................... 19 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6
VSV LANDELIJK ............................................................................................................................................ 19 VSV OP BASIS VAN DUO DEFINITIE .................................................................................................................. 20 CIJFERS EN KENMERKEN NIEUWE VSV’ERS ......................................................................................................... 22 BEGELEIDING VSV’ERS DOOR HET RBL BNO ..................................................................................................... 24 INZET EDUCATIEMETER .................................................................................................................................. 25 VERZUIM 18+ ............................................................................................................................................. 25
Voorwoord PM Kees van Geffen
Voorzitter bestuur RBL BNO
2
1
Inleiding
Dit jaarverslag vertelt hoe het RBL BNO in het schooljaar 2023-2024 gewerkt heeft aan leerplicht en het voorkomen van voortijdig schoolverlaten (VSV). Hoofdstuk 2 kijkt terug op de ontwikkelingen in het afgelopen schooljaar en wat we het komende jaar verwachten. Daarna ziet u de cijfers over de leer- en kwalificatieplicht (hoofdstuk 3) en de VSV-cijfers (hoofdstuk 4). De Leerplichtwet schrijft voor dat burgemeester en wethouders jaarlijks verslag uitbrengen aan de gemeenteraad1. In overleg met de gemeenten die deelnemen aan het RBL BNO gaat het jaarverslag tegelijk met het beleidskader 2026-2029 (tevens kadernota 2026) naar de gemeenteraad. Het college van Burgemeester en Wethouders houdt toezicht op naleving van Leerplichtwet en stelt hiervoor leerplichtambtenaren aan. Het RBL BNO voert deze taak uit in de regio Brabant Noordoost voor de gemeenten Bernheze, Boekel, Land van Cuijk, Maashorst, Meierijstad en Oss. Ook het Doorstroompunt is bij het RBL BNO belegd. Grofweg zijn de wettelijke taken onder te verdelen in 3 onderdelen. Leerplicht: Alle kinderen moeten vanaf 5 jaar naar school tot het einde van het schooljaar waarin ze 16 jaar worden. Als een kind minimaal 12 volledige schooljaren naar school is geweest, is de leerplicht ook afgelopen. De Leerplichtwet stelt kinderen en jongeren in staat zich optimaal te ontwikkelen en te ontplooien door middel van onderwijs.
Alle kinderen en jongeren: ongeacht afkomst, religie of financiële positie. Kwalificatieplicht: Als de jongere nog geen startkwalificatie (diploma Havo, Vwo of MBO 2, 3 of 4) heeft als de leerplicht eindigt, zijn ouders verplicht ervoor te zorgen dat de jongere ingeschreven staat bij een school of instelling. De jongere is verplicht deze geregeld te bezoeken. De kwalificatieplicht stopt zodra de jongere 18 jaar wordt of een startkwalificatie heeft. Voorkomen voortijdig schoolverlaten en aanpak jongeren in een kwetsbare positie: Jongeren met een startkwalificatie zijn beter voorbereid op de maatschappij en de arbeidsmarkt. Het Doorstroompunt werkt nauw samen met het onderwijs om te voorkomen dat jongeren voor hun 23ste het onderwijs zonder startkwalificatie verlaten. Voor een deel van de jongeren is het behalen van een startkwalificatie niet haalbaar. Dit zijn de jongere in een kwetsbare positie. Voor hen is toeleiding naar de arbeidsmarkt het doel.
1
Artikel 25 Leerplichtwet 1969
3
2
Ontwikkelingen 2.1
2.1.1
Nieuwe wetten
“Van school naar duurzaam werk”
De wetswijziging “Van school naar duurzaam werk” is uitgesteld tot 1 januari 2026. Deze wetswijziging heeft consequenties voor de regionale aanpak, de afspraken die met partners worden gemaakt en de verdeling van de regionale middelen en dus ook voor het beleidsplan van het RBL BNO 2026-2029. Het wetsvoorstel bestaat uit de volgende 4 maatregelen: •
scholen bieden aanvullende loopbaanbegeleiding tijdens het onderwijs, maar ook daarna gericht op de overstap naar werk;
•
de ondersteuning die het Doorstroompunt biedt aan jongeren zonder startkwalificatie om hen toe te leiden naar school, naar werk of een combinatie hiervan, wordt verlengd van de leeftijd van 23 jaar naar 27 jaar;
•
gemeenten bieden meer preventieve begeleiding naar duurzaam werk;
•
partijen werken verplicht samen in een regionaal programma.
Doel is dat meer jongeren duurzaam naar werk of een vervolgopleiding gaan. Daarvoor is een sluitende en integrale aanpak nodig van school naar werk, waarbij scholen, gemeenten en Doorstroompunten verplicht samenwerken met een regionaal plan. Niets nieuws voor de partijen in regio Brabant Noordoost Werkt, die al jaren op eigen initiatief op deze manier samenwerken in de regionale “Jongerenaanpak OnderwijsArbeidsmarkt”.2
2.1.2
Wetsvoorstel “Terugdringen verzuim”.
Dit concept wetsvoorstel is in procedure3 heeft als doel thuiszitten zoveel mogelijk te voorkomen: •
Goed zicht op aanwezigheid begint met een goede registratie van ál het verzuim. Daar komen eenduidige regels voor.
•
De samenwerkingsverbanden passend onderwijs krijgen meer mogelijkheden om verzuim tegen te gaan.
•
Bij vrijstelling als een kind psychisch of lichamelijk niet in staat is om onderwijs te volgen, moet het onderwijskundig perspectief betrokken worden. Het RBL BNO en de GGD Hart voor Brabant werken al met de afspraak dat de GGD het onderwijs raadpleegt voordat zij een advies geeft of een kind naar school kan.
2 3
Zie 2.3 Advies Raad van State is 20-12-2023 uitgebracht
4
Deze wetswijziging sluit aan bij de veranderde focus van verzuim naar aanwezigheid. De grootste groep van de scholieren (80%) is meer dan 95% aanwezig (zie afbeelding). Door in te zetten op de aanwezigheid van deze scholieren voorkom je ontluikend en later aanhoudend verzuim.
2.1.3
Wetsvoorstel ‘Verankering van het leerrecht’
Diverse onderwijswetten worden aangepast om het recht op onderwijs en ontwikkeling van het kind centraal te stellen. Dit biedt flexibele oplossingen voor onderwijstijd, de locatie en het programma, zodat een kind passend bij de eigen mogelijkheden onderwijs kan volgen en zich kan ontwikkelen. Digitaal onderwijs kan geboden worden aan kinderen die fysiek niet (volledig) naar school kunnen. Voor een deel is dat al mogelijk, maar afstandsonderwijs telt nu nog niet mee als onderwijstijd. Volledig digitaal onderwijs is voorlopig nog niet aan de orde. De Raad van State heeft negatief geadviseerd en het wetsvoorstel is terug naar de tekentafel. 4
2.1.4
Wetsvoorstel “Verlengde kwalificatieplicht”
Hiermee kunnen gemeenten de verlengde kwalificatieplicht op aanvraag inzetten, zodat jongeren verplicht worden om naar school te gaan totdat zij 21 jaar worden of zij een startkwalificatie hebben. Houdt de jongere zich niet aan de verlengde kwalificatieplicht, dan kan de gemeente een boete opleggen. Het RBL BNO betwijfelt of een dwangmaatregel de oplossing biedt voor schooluitval, omdat daar vele oorzaken voor zijn. Dit vindt ook de Raad van State die in juni 2021 advies uitbracht over dit voorstel.
4
Advies Raad van State W05.22.0183/l
5
2.1.5
Verwijsindex Risicojongeren (VIR) Zorg voor Jeugd
De VIR wordt als wettelijke verplichting geschrapt uit de Jeugdwet. Uit onderzoek is gebleken dat de VIR enig doelbereik heeft, maar niet dat deze heeft bijgedragen aan betere hulp, zorg en bijsturing voor de jeugdigen. Intussen inventariseert de staatssecretaris op welke manier een bijdrage geleverd kan worden aan het versterken van het netwerk van jeugdprofessionals, zodat die elkaar weten te vinden. Ook wordt gekeken naar de mogelijkheden tot het uitwisselen van gegevens tussen professionals. 5 Totdat de VIR uit de Jeugdwet is geschrapt, blijft het RBL BNO melden in “Zorg voor Jeugd” dat is aangesloten op de landelijke Verwijsindex Risicojongeren. 2.2 WEL in ontwikkeling De samenwerkingsverbanden Passend Onderwijs binnen de regio van het RBL BNO nemen deel aan het project Wel-in-ontwikkeling, dat gericht is op kinderen zonder schoolinschrijving. Dit betreft voornamelijk kinderen die vanwege lichamelijke of psychische redenen tijdelijk geen onderwijs kunnen volgen (vrijstelling 5 onder a van de Leerplichtwet). Samenwerkingsverbanden ontvangen subsidie om deze kinderen te ondersteunen in hun ontwikkeling en terug te leiden naar onderwijs. Hoewel de primaire verantwoordelijkheid bij het onderwijs ligt, participeert het RBL BNO actief in dit project door ouders en/of opvoeders te benaderen en mee te denken over mogelijke oplossingen zodat het kind tot ontwikkeling kan komen.
2.3 Jongerenaanpak Onderwijs-Arbeidsmarkt 2026-2029 De “Jongerenaanpak Onderwijs-Arbeidsmarkt 2021-2024” voor de regio Brabant Noordoost Werkt is verlengd voor 2025. De partners bereiden voor de periode 2026-2029 een nieuw programma voor dat aansluit op de wetswijziging Van school naar duurzaam werk (zie 2.1). Binnen de werk- en stuurgroep “Jongerenaanpak Onderwijs-Arbeidsmarkt” vervult RBL BNO een coördinerende en agenderende functie. Met behulp van het regionale VSV-programma en gemeentelijke middelen zet het RBL BNO zich actief in om voortijdig schoolverlaten te verminderen. 2.4 Audit op basis van de Wet Politie Gegevens De gegevensverwerking door Buitengewoon Opsporingsambtenaren (BOA’s) valt sinds 1 januari 2019 onder de Wet politiegegevens (Wpg). Het RBL BNO voldoet aan de strikte eisen die de Wpg stelt aan de verwerking en beveiliging van persoonsgegevens. Hiertoe voert het RBL BNO jaarlijks een interne controle uit om te waarborgen dat processen en systemen in overeenstemming zijn met de wet. In 2024 heeft een interne controle plaatsgevonden en in 2025 zal een externe audit plaatsvinden.
5 Brief aan de Tweede Kamer, Voortgang aanpak huiselijk geweld en kindermishandeling, 28 september 2022
6
2.5 Opleiding en training medewerkers RBL BNO Het RBL BNO zet structureel in op de professionele ontwikkeling van medewerkers. Door middel van gerichte opleidingen, trainingen en bijscholingen wordt de deskundigheid versterkt. Dit omvat zowel vakinhoudelijke kennis als vaardigheden die bijdragen aan een effectieve en efficiënte uitvoering van taken. Alle leerplichtambtenaren van het RBL BNO hebben de vakopleiding Leerplichtambtenaar gevolgd en beschikken over een BOA bevoegdheid in het domein “onderwijs“ of zijn hiervoor in opleiding. Jaarlijks vindt er her- en bijscholing plaats om deze bevoegdheid te behouden. Het RBL BNO werkt met de MAS. Bij de aanpak van schoolverzuim is het belangrijk dat snel stappen worden gezet om (langdurige) schooluitval te voorkomen. Een methodische aanpak en duidelijkheid over wie wat doet in welke fase helpt daarbij. De Methodische Aanpak Schoolverzuim (MAS) beschrijft in een stappenplan vier routes bij meldingen van ongeoorloofd verzuim: vrijwillige jeugdhulp, Halt-straf, dwang in civielrechtelijk kader en dwang in strafrechtelijk kader. Bij verzuim met achterliggende problematiek staat de inzet van jeugdhulp voorop. Kern van de aanpak is het volgende: -
terug- of toeleiding naar een passend onderwijsprogramma is het doel;
-
vroegtijdige inzet van (jeugd)hulp bij verzuim staat voorop;
-
ketensamenwerking draagt bij aan een effectieve aanpak van schoolverzuim;
-
de aanpak is licht waar het kan en zwaarder waar het moet, maatwerk dus.
De MAS biedt heldere kaders, zodat de leerplichtambtenaar een goede afweging kan maken ten aanzien van het al dan niet inzetten van strafrecht. Er vindt regelmatige afstemming plaats met het Openbaar Ministerie en leerplicht uit de regio, om waar nodig deze kaders nog te verhelderen.
2.6 Klachtafhandeling Het RBL BNO ontving dit schooljaar twee klachten. Iemand kan een klacht indienen als hij/zij onheus bejegend is door een medewerker. Beide klachten waren ongegrond wat betreft de bejegening. Het onderdeel dat de termijn van orde is overschreden was wel gegrond. Werkafspraken zijn gemaakt om dit in de toekomst te voorkomen.
2.7 Inzageverzoek Iedereen heeft het recht om vragen te stellen over de persoonsgegevens die verwerkt worden. Het RBL BNO heeft dit schooljaar 5 inzageverzoeken en 1 verzoek op rectificatie ontvangen.
3
Cijfers leer- en kwalificatieplicht
In dit hoofdstuk staan de cijfers die betrekking hebben op de leer- en kwalificatieplicht, namelijk het aantal jongeren, het verzuim en de vrijstellingen.
7
3.1 Aantal leer- en kwalificatieplichtigen Na een stijging vorig jaar van het aantal leer- en kwalificatieplichtige kinderen daalde dit jaar het aantal met 423. Tabel 1: leer- en kwalificatieplichtigen Gemeente Bernheze Boekel Land van Cuijk Maashorst Meierijstad Oss Totaal
okt-21 4387 1556 11494 7926 11091 12087 48541
okt-22 4335 1547 11348 7861 11086 12048 48225
okt-23 4357 1556 11349 7881 11107 12116 48366
okt-24 Verschil 4333 -24 1545 -11 11206 -143 7808 -73 10972 -135 12079 -37 47943 -423
3.2 Verzuimmeldingen We onderscheiden drie categorieën van verzuim met elk hun eigen definitie en wijze van afhandeling: Meldingen van absoluut verzuim Het leerplichtig kind heeft geen schoolinschrijving en volgt dus geen onderwijs. De ouders/verzorgers zijn verantwoordelijk voor aanmelding van hun leerplichtige kind bij een school of onderwijsinstelling. Meldingen van relatief verzuim Het leerplichtig kind heeft wel een schoolinschrijving maar bezoekt de school of instelling niet geregeld. De ouders/verzorgers en ook de leerling zelf als deze 12 jaar of ouder is zijn verantwoordelijk voor geregeld schoolbezoek. Meldingen van luxe verzuim Dit is een vorm van relatief verzuim waarbij zonder toestemming van het hoofd van de school (bij tien schooldagen of minder) of zonder toestemming van de leerplichtambtenaar (bij elf dagen of meer) buiten de vastgestelde schoolvakanties om van school wordt verzuimd, waarbij het eigen belang (vaak ten behoeve van een vakantie) van ouder(s)/verzorger(s) of jongere prevaleert op dat van het schoolbezoek6. De volgende paragrafen tonen het aantal verzuimmeldingen in het schooljaar 2023-2024 per categorie en hoe deze meldingen zijn afgehandeld.
6
Definitie uit de handleiding Methodische Aanpak Schoolverzuim
8
3.2.1
Absoluut verzuim.
Vaak start een onderzoek naar absoluut verzuim na vestiging en inschrijving van een leerplichtige in de Basisregistratie Personen (BRP). Het RBL BNO handelt op iedere melding van absoluut verzuim proactief en start direct een onderzoek. Uit het onderzoek blijkt vaak dat administratieve oorzaken ten grondslag liggen aan het absoluut verzuim en dat er geen sprake is van een thuiszittende leerling. Wanneer er wel sprake is van thuiszittende leerlingen is er geen tijd te verliezen en wordt er direct actie ondernomen. Dit jaarverslag rapporteert over de werkprocessen absoluut verzuim. Een goed vergelijk is de laatste jaren lastig. Eerst zagen we een toename doordat het nieuwe softwaresysteem werkt met een automaat: zodra het systeem een kind ziet dat in DUO geen schoolinschrijving heeft, wordt direct een werkproces Absoluut verzuim aangemaakt. Deze automaat is in de zomervakantie uitgezet. Veel kinderen stappen na de zomervakantie over naar een andere school. De administratie checkt eerst of deze kinderen toch zijn ingeschreven op school ook al is dat nog niet zichtbaar in DUO. Dat was bij veel overstappers het geval. De daling is hierdoor voor een deel te verklaren. Voor een ander deel is de daling toe te schrijven aan een afname van het aantal jongeren dat net in de gemeente is komen wonen en daardoor nog geen schoolinschrijving heeft. Dit is gedaald van 475 naar 330.
Tabel 2: Aantal meldingen absoluut verzuim per schooljaar
Gemeente Bernheze Boekel Land van Cuijk Maashorst Meierijstad Oss Totaal
2020-2021 2021-2022 2022-2023 2023-2024 Verschil 22 49 92 53 -39 15 23 21 31 10 160 314 236 214 -22 59 99 155 96 -59 122 165 252 143 -109 132 183 303 223 -80 510 833 1059 760 -299
Hoe komt een melding van absoluut verzuim tot stand?
JVS
In de BRP staan alle leer- en kwalificatieplichtigen ingeschreven. Bij de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) zijn alle inschrijvingen op door het Rijk bekostigd onderwijs bekend. Het leerlingvolgsysteem van het RBL BNO (JVS) is gekoppeld met de BRP en DUO en vergelijkt beide bestanden. Wanneer een
BRP
DUO
leer- of kwalificatieplichtige niet staat ingeschreven, volgt er een melding van absoluut verzuim in JVS. Afhandeling van een melding van absoluut verzuim (zie tabel 3) Afhankelijk van de achtergronden van het absoluut verzuim wordt de melding als volgt afgehandeld:
9
Administratief 42%--> In 42% van de gevallen bleek geen sprake te zijn van verzuim maar van een administratieve onvolkomenheid. De administratie handelt deze zaken af in contact met DUO, de afdeling burgerzaken van de betreffende gemeente, de school en soms ouders. Actieve bemiddeling 58%--> meer dan de helft van de meldingen wordt door middel van actieve bemiddeling door een leerplichtambtenaar beëindigd. Achter het absoluut verzuim kan een diversiteit aan problemen bij leerling en/of gezin schuilen en/of de mogelijkheid dat scholen een leerling niet willen of kunnen plaatsen. De leerplichtambtenaar kan er dan voor kiezen om het verzuim niet af te doen met een proces-verbaal, mits de ouders meewerken aan een oplossing en zorgen voor een schoolinschrijving. Dit jaar is het aantal waarbij actieve bemiddeling nodig was gedaald met meer dan 100. Dit sluit aan bij de daling van het aantal jongeren dat net in de gemeente is komen wonen (van 475 naar 330). Proces-verbaal 0%--> Wanneer blijkt dat ouders weigeren mee te werken aan opheffing van het verzuim, kan de leerplichtambtenaar proces-verbaal opmaken. Deze vorm van afdoening is bij absoluut verzuim slechts een enkele keer noodzakelijk. In dit schooljaar is één keer proces-verbaal opgemaakt. Dit ligt in de lijn van de MAS waarbij het accent van dwang naar zorg is verschoven.
Tabel 3: specificering van de afhandeling van absoluut verzuim Schooljaar
Administratief
Actieve bemiddeling
Proces-Verbaal
Totaal
2020-2021
285(56%)
224(44%)
1(0%)
510
2021-2022
480(58%)
353(42%)
0 (0%)
833
2022-2023
490(46%)
568(54%)
1 (0%)
1059
2023-2024
316(4T2%)
443(58%)
1(0%)
760
3.2.2
Relatief verzuim
In 2023-2024 werden 2434 werkprocessen relatief verzuim onderzocht van 1839 leerlingen. Dit betekent dat zowel het aantal werkprocessen als het aantal leerlingen met ongeveer 10% is toegenomen vergeleken met het schooljaar daarvoor. Tabel 4: meldingen van relatief verzuim Gemeente Bernheze Boekel Land van Cuijk Maashorst Meierijstad Oss Totaal
2020-2021
2021-2022
2022-2023
2023-2024
Verschil
95 24 342 190 255 513 1419
126 36 427 301 348 574 1812
163 29 584 348 410 691 2225
179 53 704 318 425 755 2434
16 24 120 -30 15 64 209
10
Het RBL BNO vindt het aantal verzuimmeldingen of een daling of stijging hiervan geen doel op zich. Dit zou onverstandig beleid zijn en getuigen van kortzichtigheid. Ter illustratie: een school die minder meldt is niet per definitie een school waarop minder leerlingen verzuimen, het kan ook het gevolg zijn van falend verzuimbeleid. En juist wanneer een school werk maakt van de aanpak van ziekteverzuim zal dit waarschijnlijk leiden tot een toename van het aantal meldingen. De stijging in gemeente Land van Cuijk is hiervan een voorbeeld. Als een school ondanks haar inspanningen het verzuim niet snel kan stoppen moet leerplicht onmiddellijk worden ingezet om erger te voorkomen. Het RBL BNO toetst bij het oppakken van een verzuimmelding altijd of de school de juiste stappen heeft gezet om het verzuim te stoppen en geeft feedback aan de school als dit niet het geval is. Het aantal meldingen relatief verzuim op een school is voor het RBL BNO wel een waardevolle indicator maar deze moet in de volledige context worden bekeken. Juist om deze reden is iedere leerplichtambtenaar nauw verbonden met de zorgstructuur op een school en voert het gesprek over het verzuimbeleid.
Afhandeling van een melding van relatief verzuim (zie tabel 5) Afhankelijk van de achtergronden van het relatief verzuim wordt de melding als volgt afgehandeld: Waarschuwing of overige afdoeningen 96%--> Door preventief te werken en al in een vroeg stadium een interventie te plegen is meestal een gesprek en een schriftelijke waarschuwing voldoende. Ook bij een vroege interventie vanuit leerplicht om het verzuim te stoppen blijft het onderwijs verantwoordelijk om ook zelf tegen het verzuim op te treden. Leerplicht en onderwijs werken hierin nauw samen. Halt 2%--> Wanneer er geen sprake is van achterliggende problematiek en het optreden van school en een waarschuwing van leerplicht niet leidt tot geregeld schoolbezoek, wordt door de leerplichtambtenaar een Haltstraf opgelegd. Proces-verbaal 3%--> Wanneer sprake is van schoolverzuim en ouders niets of niet genoeg doen om het verzuim te stoppen, en interventies zoals doorverwijzing naar hulpverlening of het opleggen van een Halt straf leiden niet tot het stoppen van het schoolverzuim, dan kan de leerplichtambtenaar proces-verbaal opmaken tegen de ouders en/of de leerling (vanaf 12 jaar). Tegelijk met bovenstaande acties (waarschuwing, Halt of proces-verbaal) kan de leerplichtambtenaar verwijzen naar de basisteams of andere hulpverlenende instanties.
Bemiddeling naar een alternatief traject in samenwerking met het onderwijs behoort ook tot de mogelijkheden. In onderstaand overzicht zien we dat het aantal keren dat Halt of een Proces-Verbaal werd ingezet is toegenomen.
11
Tabel 5: specificering van de afhandeling van relatief verzuim Schooljaar
Halt
Proces-Verbaal
Totaal
2020-2021
Waarschuwing of overige afdoening 1347(95%)
35(2%)
37(3%)
1419
2021-2022
1754(97%)
31(2%)
27(1%)
1812
2022-2023
2151(97%)
28(1%)
46(2%)
2225
2023-2022
2327(96%)
38(2%)
69(3%)
2434
3.2.2.1 Thuiszitters Wanneer het relatief verzuim langer duurt dan 4 weken aaneengesloten spreken we van een thuiszitter. De leerplichtambtenaren geven altijd prioriteit aan het zo snel als mogelijk stoppen van het schoolverzuim. Uitgangspunt hierbij is dat iedere dag er één te veel is; de definitie van thuiszitters (4 weken verzuim) is hierbij dus niet leidend. Tabel 6: Thuiszitters per gemeente Gemeente Bernheze Boekel Land van Cuijk Maashorst Meierijstad Oss Totaal 2023-2024 Totaal 2022-2023 Verschil
Aantal thuiszitters 2023-2024
Verhuisd en 18 jaar geworden
langer dan 3 maanden
opgelost
0 0 5 1 3 4
0
0
0 4 1 3 2
13 16 0
9 11 3
0 0 1 0 0 1 20 2
0 0 3 0 0 3 6 12 -2
Aantal thuiszitters bij einde schooljaar
0 0 2 0 3 1 6 2 0
12
Grafiek 1: Thuiszitters meerjarig 60 50 40
40
30
21
20 10
12
16
13
16/17
17/18
0
7
7 5
9 7
8 8
11 5
10 3
18/19
19/20
20/21
21/22
22/23
23/24
< 3 mnd
> 3 mnd
Sinds het schooljaar 2016-2017 is het aantal thuiszitters met 75% afgenomen. Ook het aantal kinderen dat langer dan drie maanden thuiszit, is aanzienlijk afgenomen. Hoewel dit een positieve ontwikkeling is, blijft het uitgangspunt dat elk kind dat thuiszit er één te veel is. Het streven is om thuiszitten zo kort mogelijk te houden, idealiter minder dan drie maanden, maar vanwege diverse factoren is dit niet altijd haalbaar. In dergelijke gevallen wordt zorgvuldig gehandeld om tot een duurzame oplossing te komen. RBL BNO werkt hierin nauw samen met onderwijs, samenwerkingsverbanden, GGD en gemeenten. Deze partijen hebben om verzuim vroegtijdig te signaleren en aan te pakken, vernieuwde verzuimprotocollen opgesteld. Het aantal thuiszitters gaat over kinderen met meer dan vier weken ongeoorloofd verzuim. Daarnaast is er ook een groep kinderen die vanwege lichamelijke of psychologische redenen geoorloofd thuiszitten met vrijstelling (artikel 5 sub a, zie 3.3) of die nog geen schoolinschrijving hebben (absoluut verzuim). En naast deze groep thuiszitters die in beeld is bij leerplicht zijn er veel meer geoorloofde thuiszitters, zoals bij ziekmeldingen of onderwijstijdverkorting waarbij het RBL BNO geen directe rol heeft.7 Onderwijs is aan zet om deze groep geoorloofde thuiszitters in beeld te brengen.
3.2.3
Luxe verzuim
Het RBL BNO onderzocht dit schooljaar 167 meldingen van luxe verzuim (zie tabel 7 en 8 voor een nadere specificering van de afhandeling). Dit is meer dan vorig schooljaar en ook meer dan in de periode vóór corona. Tijdens corona was het makkelijk om onderwijs vanuit het vakantieadres te volgen. Het kan zijn dat scholen luxe 7
Lees hier het onderzoek 'Meer zicht op verzuim' van Ingrado
13
verzuim melden bij leerplicht om een duidelijk signaal af te geven dat het niet meer mogelijk is om de schoolvakantie met één of meer dagen te verlengen. Afhandeling van een melding van luxe verzuim (zie tabel 8) Afhankelijk van de achtergronden van het luxe verzuim wordt de melding als volgt afgehandeld: Niet verwijtbaar 47%→ Aangezien bij luxe verzuim een school ook ziekteverzuim meldt op de dag voorafgaand aan de vakantie komt het regelmatig voor dat meldingen bij nader inzien niet verwijtbaar zijn. Met andere woorden: de leerling was wel afwezig op de dag voor of na een vakantie maar had hiervoor een geldige reden of verklaring. Waarschuwing 27%--> Luxe verzuim wordt afgedaan met een proces-verbaal als school vooraf de ouders duidelijk heeft geïnformeerd wat de consequenties zijn als een kind thuis wordt gehouden. Heeft school dat niet gedaan en het verzuim is maximaal 1 schooldag, dan wordt het verzuim afgedaan met een waarschuwing. Voordat een Proces-Verbaal opgemaakt kan worden voor 1 schooldag luxe verzuim moet er een waarschuwing aan ouders gegeven zijn door school of leerplicht. Leerplichtambtenaren wijzen scholen erop dat zij ouders op de juiste manier dienen te informeren. Proces-verbaal 26%--> Het luxe verzuim wordt door leerplicht afgedaan met een proces-verbaal en het Openbaar Ministerie legt een boete op.
Tabel 7: meldingen van luxe verzuim Gemeente Bernheze Boekel Land van Cuijk Maashorst Meierijstad Oss Totaal
2020-2021
2021-2022
2022-2023
2023-2024
Verschil
1 0 3 2 8 37 51
0 3 9 18 33 60 123
8 0 17 12 43 61 141
11 0 41 19 45 51 167
3 0 24 7 2 -10 26
Tabel 8: specificering van de afhandeling van luxe verzuim Schooljaar 2020-2021 2021-2022 2022-2023 2023-2024
Niet verwijtbaar 29(57%) 45(37%) 56(40%) 79(47%)
Waarschuwing 7(14%) 47(38%) 44(31%) 45(27%)
Proces-verbaal 15(29%) 31(25%) 41(29%) 43(26%)
Totaal 51 123 141 167
Tabel 9: verzoeken om vrijstelling van inschrijving Gemeente
2020-2021
2021-2022
2022-2023
2023-2024
Verschil
Bernheze Boekel
11 12
15 14
19 17
21 18
2 1
14
Land van Cuijk Maashorst Meierijstad Oss Totaal
53 24 29 48 177
63 25 45 61 223
78 46 44 73 277
76 49 49 73 286
-2 3 5 0 9
Tabel 10: specificering van de afhandeling van verzoeken om vrijstelling van inschrijving Schooljaar
2020-2021
2021-2022
2022-2023
2023-2024
Verschil
1 61 21 41 14 17 16 6 177
3 75 23 51 14 18 29 10 223
1 86 27 58 39 15 40 11 277
7 94 29 72 41 9 28 6 286
6 8 2 14 2 -6 -12 -5 9
Toekenning artikel 3a/3b Toekenning artikel 5 sub a Toekenning artikel 5 sub b Toekenning artikel 5 sub c Toekenning artikel 15 Gedogen Ingetrokken Afgewezen Totaal
3.3 Vrijstelling van inschrijving De Leerplichtwet biedt de volgende mogelijkheden voor vrijstelling van de verplichting tot schoolinschrijving: •
Artikel 3a/3b: bij bijzondere omstandigheden kan aan 14 of 15 jarigen worden toegestaan dat aangepast onderwijs wordt gevolgd. Daarnaast bestaat er bij bijzondere omstandigheden de mogelijkheid om 15 jarigen toestemming te verlenen onderwijs te volgen aan een MBO-instelling.
•
Artikel 5 sub a: als de jongere vanwege lichamelijke of psychologische redenen school niet kan bezoeken. Deze vrijstelling ontstaat van rechtswege wanneer ouders/verzorgers een verklaring van de aangewezen GGD jeugdarts kunnen overleggen. Het aantal vrijstellingen vanwege lichamelijke of psychologische redenen (artikel 5 sub a) steeg met 14% ten opzichte van vorig schooljaar. De laatste jaren zien we steeds een toename. Gelet op het relatief kleine aantal ten opzichte van de totale populatie kunnen daar geen conclusies aan verbonden worden, maar de stijging sluit wel aan bij de zorgen die er zijn over de (mentale) gezondheid van jongeren. Het RBL BNO hanteert samen met haar partners een preventieve aanpak om verzuim snel te signaleren en aan te pakken. Onderwijs, samenwerkingsverbanden, GGD, gemeenten en het RBL BNO hebben daarvoor vernieuwde verzuimprotocollen opgesteld. Deze handelswijze sorteert voor op de voorgenomen wet- en regelgeving om de systemen van zorg en onderwijs aan te passen aan de ondersteuningsbehoefte van het kind 8.
•
Artikel 5 sub b: de ouders/verzorgers hebben overwegende bedenkingen tegen de richting van het onderwijs. Dit schooljaar hadden 29 kinderen in 16 gezinnen vrijstelling.
•
8
Artikel 5 sub c: de jongere volgt onderwijs op een school buiten Nederland.
Experiment Onderwijszorgarrangementen 2023
15
•
Artikel 15: bij bijzondere omstandigheden kan de 16- of 17 jarige jongere op een andere wijze voldoende onderwijs volgen.
•
Gedogen: soms zijn er situaties waarbij geen wettelijke grond voor vrijstelling mogelijk is maar waarbij de leerplichtambtenaar toch besluit om niet te handhaven. Het RBL BNO gaat hier zeer terughoudend mee om. Hierover zijn regionale afspraken gemaakt met het MBO: inschrijving op school heeft de voorkeur zodat school een korte lijn met de student houdt.
3.4 Vrijstelling van geregeld schoolbezoek Leerplichtige leerlingen moeten elke schooldag aanwezig zijn op school. Kan een leerling wegens bijzondere omstandigheden tijdelijk niet naar school, dan moeten ouders hiervoor toestemming vragen. Bij een verlof van tien dagen of minder, behandelt de school deze aanvraag op basis van de Leerplichtwet. Bij een aanvraag voor extra verlof van meer dan tien schooldagen, wordt deze door de leerplichtambtenaar behandeld. Het RBL BNO behandelde dit schooljaar 29 verzoeken om vrijstelling van geregeld schoolbezoek waarvan er 12 werden toegekend (tabel 11 en tabel 12). Extra verlof wordt alleen toegekend als er sprake is van gewichtige omstandigheden die buiten de wil of invloedsfeer van de ouders of leerling liggen. Tabel 11: verzoeken vrijstelling van geregeld schoolbezoek Gemeente 2020-2021 2021-2022 Bernheze Boekel Land van Cuijk Maashorst Meierijstad Oss Totaal
1 1 2 1 3 1 9
2 0 2 0 5 5 14
2022-2023
2023-2024
Verschil
0 1 7 5 2 7 22
0 0 12 2 2 13 29
0 -1 5 -3 0 6 7
Tabel 12: specificering van afhandeling van verzoeken vrijstelling geregeld schoolbezoek Schooljaar Verlof toegekend Afgewezen of ingetrokken Totaal
2020-2021
2021-2022
2022-2023
2023-2024
Verschil
3 6 9
3 11 14
10 12 22
12 17 29
2 5 7
16
3.5
Jongeren in een kwetsbare positie: de aantallen
Het is belangrijk om jongeren in een kwetsbare positie en hun inkomenspositie in beeld te hebben. Het RBL BNO bracht deze groep al in beeld vanuit de eigen data voordat het wettelijk mogelijk was. Inmiddels is de wet aangepast en sinds 2021 reikt DUO jaarlijks een dataset aan om overzicht te krijgen over de groep. Deze dataset9 wordt gebruikt zodat een vergelijking met andere gemeenten mogelijk is. Tabel 14 en 15 geven meer beeld bij de grootte van de groep jongeren in een kwetsbare positie (JIKP) in onze regio, welke onderwijsvormen zij volgen of hebben gevolgd en wat hun bestemming is na het onderwijs. Alle jongeren in een kwetsbare positie zijn in beeld. In onze regio werken gemeenten en het onderwijs nauw samen om al in het laatste jaar van het onderwijs voor te sorteren op een overstap naar de arbeidsmarkt. Dit gebeurt onder andere in het operationeel overleg arbeidstoeleiding jongeren in een kwetsbare positie. In tabel 13 staan: •
de jongeren tot 23 jaar die op 1 oktober 2024: o
ingeschreven staan bij een entree-opleiding of
o
ingeschreven zijn op MBO2 of geen schoolinschrijving hebben én die eerder een schoolinschrijving hadden op het VSO, het Praktijkonderwijs, de beroepsgericht leerweg van het VMBO of de entree opleiding.
In tabel 14 staan de jongeren van 16 tot 23 jaar zonder startkwalificatie die op 1 oktober 2024 geen schoolinschrijving hadden en het schooljaar daarvoor nog wel ingeschreven waren op het PRO, VSO, VMBO (basisberoepsgerichte leerweg) of entree met daarbij hun inkomenssituatie. Een aantal jongeren (56) heeft geen burgerservicenummer en woont op het AZC. Omdat ze één jaar geleden in een taalklas zaten die geregistreerd wordt als basisberoepsgerichte leerweg van het VMBO horen ze volgens de definitie bij de doelgroep. Niemand van deze jongeren heeft een inkomen. Deze jongeren laten we in tabel 14a buiten beschouwing om een beter beeld te krijgen van de jongeren in een kwetsbare positie.
9
DUO-bestand 2024JKP1
17
Tabel 13. Jongeren in een kwetsbare positie per gemeente in de afgelopen jaren. 2023 2024 Gemeente 2021 2022 Verschil 94 99 Bernheze 78 87 5 26 40 Boekel 18 22 14 223 249 Land van Cuijk 252 254 26 152 188 Maashorst 188 176 36 243 305 Meierijstad 204 255 62 293 362 Oss 303 278 69 1031 1243 Eindtotaal 1043 1072 212 Tabel 14. Jongeren van 16-23 jaar in een kwetsbare positie die op 1 oktober 2024 school hebben verlaten met hun inkomenssituatie (jongeren met en zonder BSN) Uitkering Inkomen uit Inkomen uit UWV/GSD Geen Gemeente werk > €580 werk < €580 en werk Wajong gegevens Eindtotaal Bernheze 8 3 1 5 7 24 Boekel 1 1 0 1 5 8 Land van Cuijk 21 6 2 10 59 98 Maashorst 18 5 6 4 17 50 Meierijstad 22 9 0 8 44 83 Oss 26 8 10 11 42 97 Eindtotaal 96 32 19 39 174 360 Tabel 14a. Jongeren van 16-23 jaar in een kwetsbare positie die op 1 oktober 2024 school hebben verlaten met hun inkomenssituatie (jongeren met bsn). Uitkering Gemeente (alleen Inkomen uit Inkomen uit UWV/GSD Geen JIKP mét bsn) werk > €580 werk < €580 uit werk Wajong gegevens Eindtotaal Bernheze 8 3 1 5 6 23 Boekel 1 1 0 1 5 8 Land van Cuijk 21 6 2 10 31 70 Maashorst 18 5 6 4 17 50 Meierijstad 22 9 0 8 21 60 Oss 26 8 10 11 38 93 Eindtotaal 96 32 19 39 118 304 Het merendeel van de jongeren met BSN (61%) beschikt over een inkomen uit werk of uitkering.
Het deel dat niet over een inkomen uit uitkering of inkomen beschikt is in beeld bij het RBL BNO die bekijkt of dienstverlening van het domein zorg of inkomen noodzakelijk en gewenst is.
18
4
Cijfers voortijdig schoolverlaten
Het RBL BNO spant zich in om Voortijdig schoolverlaten (VSV) te voorkomen. Dat begint met adequaat reageren op schooluitval zoals in de hoofdstukken hiervoor is beschreven. Wanneer jongeren toch het onderwijs verlaten zonder startkwalificatie, benadert het RBL BNO deze jongeren en probeert ze via een passend traject (onderwijs, baan of een combinatie daarvan) alsnog te begeleiden naar een startkwalificatie. In dit hoofdstuk worden de cijfers ten aanzien van VSV getoond. Om een goed beeld te krijgen is gebruik gemaakt van de cijfers van DUO en de cijfers van het RBL BNO. 4.1 VSV landelijk De landelijke VSV-cijfers laten de afgelopen 10 jaar – sinds er volop aandacht is voor het probleem – een forse daling zien. In de laatste jaren is er echter geen daling meer, maar een stijging. De uitval in onze regio volgt de landelijke trend, maar ligt de laatste jaren steeds onder het Nederlands gemiddelde.
Grafiek 2: % VSV'ers regionaal vergeleken met landelijk 2,5 2,0 1,5
2,4 2,0 1,6
1,7 1,5
2018/2019
2019/2020
1,9
2,1
2,3 2,1
2021/2022
2022/2023
1,5
1,0 0,5 0,0 2020/2021 Landelijk
36b
De landelijke vervolgaanpak voortijdig schoolverlaten 2020-2024 streeft naar het verder terugdringen van het aantal VSV’ers naar 18.000 in 202610. Gelet op de ontwikkeling van het aantal VSV’ers de laatste jaren lijkt dit vrij
10
Motie 31524/ nr 518 Motie El Yassini over een aanvalsplan om het aantal voortijdige schoolverlaters te verlagen tot onder de 18.000 in 2026- Beroepsonderwijs en Volwassenen Educatie
19
ambitieus.11 Natuurlijk wil RBL BNO, net als de vakvereniging Ingrado, dat zoveel mogelijk jongeren een startkwalificatie halen. Onderzoek wijst uit dat je daarmee meer kans hebt op de arbeidsmarkt, zowel om werk te vinden als om werk te behouden, zelfs in tijden van krapte op de arbeidsmarkt. Voor veel jongeren is dit niet de weg die bij ze past. Er worden door het Doorstroompunt, onderwijs en sociale partners steeds meer mooie trajecten gerealiseerd waar jongeren volledig tot hun recht komen en zich kunnen ontwikkelen. Helaas tellen plaatsingen van jongeren op deze trajecten niet mee in de cijfers voortijdig schoolverlaten, terwijl ze hiermee een vak leren en maatschappelijke uitval voorkomen wordt. Doorstroomregio 3612 heeft een regionaal programma opgesteld waarin acties worden geformuleerd om regionaal het aantal VSV’ers verder terug te dringen. Binnen de werk- en stuurgroep “Jongerenaanpak OnderwijsArbeidsmarkt” vervult RBL BNO een coördinerende en agenderende functie. Met behulp van het regionale VSVprogramma en gemeentelijke middelen zet het RBL BNO zich actief in om voortijdig schoolverlaten te verminderen. Ook de extra taak rondom de begeleiding van jongeren uit het praktijkonderwijs (PRO) en voortgezet speciaal onderwijs (VSO) is inmiddels volledig geïntegreerd in onze reguliere werkprocessen.
Het RBL BNO en het onderwijs zorgen er samen voor dat de overstap van jongeren zonder startkwalificatie na het behalen van hun diploma op het VO naar een geschikte vervolgopleiding in het MBO succesvol verloopt. Het Doorstroompunt pakt alle verzuimmeldingen van 18+ leerlingen op en biedt passende ondersteuning. Het Doorstroompunt heeft ook alle jongeren van 16 tot 23 jaar zonder startkwalificatie en onderwijs in beeld en biedt passende ondersteuning. Het Doorstroompunt werkt hierbij samen met onder andere Werk en Inkomen en zorg. 4.2 VSV op basis van DUO definitie Om landelijk goed te kunnen vergelijken maakt DUO bij het bepalen van het aantal nieuwe Vsv’ers per schooljaar gebruik van een definitie en aanvullende rekenregels. Definitie DUO Wanneer een leerling van 12 tot 23 jaar gedurende een schooljaar het onderwijs verlaat zonder startkwalificatie (diploma op havo, vwo of mbo 2, 3 of 4 niveau ), wordt deze leerling geteld als Vsv’er. Jaarlijks wordt er op 1 oktober (T) gekeken welke leerlingen het voorgaande jaar (T-1) stonden ingeschreven. Wanneer een leerling op 1 oktober (T) niet meer ingeschreven staat en nog niet in het bezit is van een startkwalificatie, dan is dit volgens de definitie een VSV’er. Leerlingen die gedurende het schooljaar uitvallen, maar op 1 oktober ook weer zijn ingeschreven worden niet beschouwd als VSV’er.
11
Brief Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen, Aanpak voortijdig schoolverlaten, 4 maart 2020
12
Bernheze, Boekel, Boxtel, ’s-Hertogenbosch, Heusden, Land van Cuijk, Maashorst, Meierijstad, Oss, SintMichielsgestel en Vught
20
Op basis van deze definitie ontstaat het volgende beeld (tabel 15 en 16) waarbij regio 36 met 2,1% een gedeelde 4e plaats bezet. De regio’s liggen steeds dichter bij elkaar wat betreft het percentage schooluitval; elke regio ligt tussen de 1,7% en 3,0%. De minister13 heeft onderzocht wat de hoofdoorzaken zijn van de stijging de laatste jaren. Eén van die oorzaken is de krappe arbeidsmarkt waardoor veel studenten verleid worden om werk boven school te verkiezen. Een structurele oorzaak van voortijdig schoolverlaten is dat jongeren voor de start van de opleiding niet altijd goed op de hoogte van de inhoud van de opleiding en het toekomstige werkveld zijn.
Tabel 15: Aantal Vsv’ers per gemeente Gemeente 2019-2020 2020/2021 2021/2022 2022/2023 Verschil 46 Bernheze 33 29 49 -3 20 Boekel 7 10 17 3 138 Land van Cuijk 100 122 148 -10 91 Maashorst 71 65 86 5 119 Meierijstad 100 84 115 4 153 Oss 136 130 175 -22 567 Totaal 447 440 590 -23 Tabel 16: vergelijking vsv-percentage 2022-2023 RMC regio’s Doorstroompunt
t1 nieuwe vsvers %
27-Zuid-Holland-Oost
1,7
13-Achterhoek
1,9
20-Gooi en Vechtstreek
1,9
16-Eem en Vallei
1,9
31-Oosterschelde Regio
2,0
15-Rivierenland
2,0
26-Zuid-Holland-Noord
2,0
19-Utrecht
2,0
10-IJssel-Vecht
2,0
05-Zuid-West Friesland
2,1
12-Twente
2,1
13
Brief aan de Tweede Kamer, Hoofdlijnen aanvalsplan voorkomen voortijdig schoolverlaten en begeleiden naar een kansrijke toekomst, 3 april 2023
21
36-Noord-Oost-Brabant, 36a, 36b14
2,1
25-Zuid-Kennemerland en IJmond
2,1
11-Stedendriehoek
2,1
38-Gewest Limburg-Noord
2,2
07-Noord- en Midden Drenthe
2,2
17-Noordwest-Veluwe
2,2
37-Zuidoost-Brabant
2,3
24-Noord-Kennemerland
2,3
34-West-Brabant
2,4
30-Zuid-Holland-Zuid
2,4
06-Friesland-Oost ('de Friese Wouden')
2,4
22-West-Friesland
2,4
28-Haaglanden/Westland
2,4
32-Walcheren
2,5
09-Zuid-West Drenthe
2,5
35-Midden-Brabant
2,5
23-Kop van Noord-Holland
2,5
02-Noord-Groningen-Eemsmond
2,5
40-Rijk van Nijmegen
2,6
41-Arnhem
2,6
04-Friesland Noord
2,7
33-Zeeuws-Vlaanderen
2,7
03-Centraal en Westelijk Groningen
2,7
21-Agglomeratie Amsterdam
2,7
29-Rijnmond
2,8
08-Zuid-Oost Drenthe
2,8
01-Oost-Groningen
2,9
39-Gewest Zuid-Limburg
2,9
18-Flevoland
3,0
4.3 Cijfers en kenmerken nieuwe VSV’ers Het RBL BNO legt de nadruk niet op aantallen maar op het in beeld hebben van alle VSV’ers tot ze weer ingeschreven zijn of 23 jaar zijn geworden. Tabel 17 laat per gemeente de uitkomst van de begeleiding zien.
14
Het percentage van regio 36 is 2,1% net als het percentage van de afzonderlijke regio’s 36a en 36b.
22
Tabel 17: uitkomst van de begeleiding van nieuwe vsv’ers op peildatum 12-2024 GEMEENTE Heeft nu SK Volgt nu Is nu 23+ of Wajong/Hoo opleiding
verhuisd
gst haalbaar
Nog in
Totaal
begeleiding
Bernheze
1
13
7
0
25
46
Boekel
1
6
2
0
11
20
Land van Cuijk
3
28
13
1
93
138
Maashorst
0
16
7
0
67
91
Meierijstad
2
32
16
0
69
119
Oss
2
20
13
2
115
153
Totaal
9
117
58
3
380
567
Grafiek 3 toont de inkomensgegevens15 van de nieuwe VSV’ers die nog in begeleiding zijn vergeleken met de nieuwe VSV’ers van vorig jaar. Het RBL BNO gebruikt deze gegevens om de juiste keuzes te maken bij het stellen van prioriteiten in de begeleiding. Hierbij wordt de hoogste prioriteit gegeven aan jongeren zonder inkomen.
Grafiek 3: Inkomenssituatie aantal nieuwe VSV'ers (peildatum december 1 jaar later) 250
228
209
200 150
109
100 29
50
33
39
96
42
0 Inkomen uit werk > €580 (€300)
Inkomen uit werk < €580 (€300) 2021/2022 (dec23)
15
Uitkering PW of WW
Geen inkomen
2022/2023 (dec24)
Inkomen op basis van SUWI gegevens
23
60%
Grafiek 3a: Inkomen nieuwe VSV'ers 2021/2022 vergeleken met 2022/2023 in percentage
56% 55%
50% 40% 27% 25%
30% 20% 7%
10%
10% 11%
9%
0% Inkomen uit werk > Inkomen uit werk < Uitkering PW of WW €580 (€300) €580 (was €300) 2021/2022
Geen inkomen
2022/2023
In de groep van 2022/2023 hebben minder jongeren, één jaar na schooluitval, een inkomen hoger dan het drempelbedrag, vergeleken met het cohort van 2021/2022. Met ingang van 1.1.2024 is het drempelbedrag voor het inkomen verhoogd van € 300 naar € 580. In aantal halen minder jongeren dit drempelbedrag, maar procentueel verschilt dit maar 1% met het voorgaande jaar. Het aantal jongeren zonder inkomen is met 2% gedaald.
4.4
Begeleiding VSV’ers door het RBL BNO
De doorstroomcoaches benaderen iedere jongere tussen de 18 en 23 jaar die van school gaat zonder startkwalificatie, met uitzondering van de jongeren die dat niet kunnen behalen. Deze definitie is ruimer dan de definitie van DUO zodat alle jongeren in onze regio in beeld zijn en blijven. Na inwerkingtreding van de wetswijziging “Van school naar duurzaam werk” wordt de doelgroep uitgebreid tot 27 jaar. Het RBL BNO sorteert hier samen met de afdelingen participatie van de gemeenten op voor. Jongeren tussen de 18 en 23 jaar zijn niet verplicht om een startkwalificatie te halen. De doorstroomcoaches benaderen de jongeren outreachend en bieden begeleiding aan tot ze 23 jaar oud zijn. Dit aanbod wordt in principe elke 6 maanden opnieuw gedaan. Het RBL BNO zoekt steeds naar nieuwe middelen om jongeren die dreigen uit te vallen beter in kaart te brengen en te ondersteunen naar school, werk of passende hulpverlening. Vast onderdeel van de outreachende werkwijze is het huisbezoekenteam. Dit helpt om de jongeren beter in kaart te brengen en passende begeleiding te bieden. Hierin werkt het RBL BNO nauw samen met het onderwijs, gemeenten en de arbeidsmarkt.
24
4.5 Inzet educatiemeter In het schooljaar 2023-2024 werd bij 82 jongeren de educatiemeter ingezet. Met dit online instrument achterhaalt de doorstroomcoach samen met de jongere op een objectieve manier waarom hij/zij is uitgevallen, hoe de jongere weer sturing kan geven aan de eigen ontwikkeling en terug kan gaan naar school. Op basis daarvan maken de doorstroomcoach en de jongere samen een plan van aanpak om de jongere op een effectieve en methodische manier te begeleiden. 4.6 Verzuim 18+ In het schooljaar 2023-2024 behandelde het RBL BNO 1259 verzuimmeldingen van 679 jongeren die 18 jaar of ouder waren (18+). Vorig jaar waren dat 969 meldingen van 611 jongeren. Het aantal meldingen per jongere is meer dan de jaren daarvoor. Dit is in lijn met de toegenomen aandacht die scholen hebben besteed aan aanwezigheid en de afspraak om herhaald verzuim te melden. Van de 679 jongeren die dit schooljaar zijn gemeld haalden 116 jongeren (17%) voor 1-10-2024 een startkwalificatie en van de resterende groep hadden 393 jongeren (58%) een schoolinschrijving op 1-10-2024. Dus 75% (509 jongeren van de 679) haalde een startkwalificatie of bleef op school. Zij werden geen VSV’er en vervolgden hun opleiding of stapten over naar een andere opleiding. Kortom: het oppakken van verzuim 18+ loont.
25