Bijlagen bij toelichting- Akkerweg.pdf


  



  

    

   

 
  

  

        



   


 

 !"# $%&$ '   
()$

*  

(   +

 

,&)&$

  * * (   -& .$$/ 

 ! ' &$ &.$"

)&0
1&&0%2  - 34 +  5  4 +  5

   

Inhoudsopgave Bijlagen bij toelichting

5

Bijlage 1

Ontwikkeling en bewoningsgeschiedenis plangebied

6

Bijlage 2

Beoordeling Monumentenhuis Brabant b.v.

18

Bijlage 3

Bouwkundige Beoordeling Design en Construct

34

Bijlage 4

Advies monumentencommissie

54

Bijlage 5

Verkennend bodem- en abestonderzoek

57

Bijlage 6

Deelonderzoek gezondheid Akkerweg Vorstenbosch

125

Bijlage 7

Quickscan wet natuurbescherming

142

Bijlage 8

Notitie beoordeling stikstof

157

Bijlage 9

Onderzoek naar de waterdoolatendheid ondergrond

168

bestemmingsplan Akkerweg nabij 5 in Vorstenbosch

3

4

bestemmingsplan Akkerweg nabij 5 in Vorstenbosch

Bijlagen bij toelichting

bestemmingsplan Akkerweg nabij 5 in Vorstenbosch

5

Bijlage 1 Ontwikkeling en bewoningsgeschiedenis plangebied

6

bestemmingsplan Akkerweg nabij 5 in Vorstenbosch

Aanvullende notitie Akkerweg 5 Vorstenbosch Auteur: Gemeente Bernheze Datum: 14 september 2020 Aanleiding en doel In 2017 is door Monumentenhuis Brabant B.V. een redengevende omschrijving opgesteld met cultuurhistorische waardestelling. De omschrijving is opgesteld om de cultuurhistorische waarden van de voormalige boerderij Akkerweg nabij 5 in beeld te brengen. Onderstaande notitie dient ter aanvulling op de cultuurhistorische waardestelling, specifiek met betrekking tot de ‘cultuurhistorische waarden’ en de ‘situationele waarden’. Uit de redengevende omschrijving blijkt dat het om een voormalige pachtboerderij gaat, behorende tot het eigendom van Baron van den Bogaerde, wonende op Kasteel Heeswijk. Hieronder zal de ontwikkelings- en bouwgeschiedenis en de relatie met de kasteelheer van de voormalige boerderij nader uiteen worden gezet. Ontwikkeling en bewonersgeschiedenis Op het Kadastraal Minuutplan 1811-1832 was op de locatie van de vm. boerderij bij Akkerweg 5 reeds bebouwing aanwezig. Het betreft twee bouwvolumes van verschillende omvang. In de Oorspronkelijk Aanwijzende Tafel (OAT) staat de bebouwing ingeschreven als ‘huis & erf’ en ‘huis’. Laatstgenoemde duidt op het kleinere volume. Het betreft de percelen E 195 en E 195a en waren op het moment van vastlegging in bezit van Francis van de Groenendaal.

Hij bezat ook de aangrenzende percelen E 194 (tuin), E 196 (weiland) en nog enkele landbouwpercelen (E 179, E 191). Het gebied waarin de eigendommen gelegen waren, werd aangeduid als de ‘Berg Akkers’.1 Francis van de Groenendaal overleed in 1828 op 72-jarige leeftijd.2 Zijn vrouw Aldegonda van de Kraanmeer overleed zo’n drie jaar later in 1831 op 80-jarige leeftijd.3 In de overlijdensakte van Francis van de Groenendaal wordt zijn buurman Johannes van Hoof, arbeider, als getuige genoemd. In de akte van Aldegonda van de Kraanmeer wordt Piet van Hoof, klompenmaker, vermeld als getuige en tevens als schoonzoon van Aldegonda.

1 Beeldbank Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, Kadastrale kaart 1811-1832: oorspronkelijke aanwijzende tafel

Nistelrode, Noord Brabant, sectie E, blad 006 (OAT10109E006). 2 BHIC, Overlijdensregister 1828 gemeente Nistelrode, archiefnummer 50, inv.nr. 5434, akte 22. 3 BHIC, Overlijdensregister 1831 gemeente Nistelrode, archiefnummer 50, inv.nr. 5435, akte 13.

Het bezit aan de Akkerweg van Francis van Groenendaal (rood omlijnd) volgens het Kadastraal Minuutplan 1811-1832. Bron: Beeldbank Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, Kadastrale Kaart 1811-1832, minuutplan Nistelrode, Noord-Brabant, sectie E, blad 01 (MIN10109E01).

Het oudste leggerartikel bij het kadaster van dit perceel noemt als eigenaar ‘de wed. Francis van Groenendaal’. hier was Francis dus reeds overleden en was het eigendom op Aldegonda overgegaan. Beiden hadden in 1826 hun testament laten opmaken, waarbij zij elk al hun bezit aan de ander nalieten. Helaas worden de bezittingen in geen van de testamenten beschreven. Na het overlijden van Aldegonda worden de percelen E 195 en E 195a verkocht. In leggerartikel 1255 wordt als eigenaar van het perceel E 195 met ‘huis en erf’ Piet(er) Hendrik van Hoof, bouwman. Het betreft hier de schoonzoon van Algedonda van de Kraanmeer. Perceel 195a met de kleinere woning is volgens leggerartikel 1256 overgegaan op Wilhelmus van Hoof, bouwman. Beiden woonden in Vorstenbosch. Beide percelen worden verkocht en ingeschreven in leggerartikel 947, respectievelijk met volgnummers 313 en 322. De nieuwe eigenaar is Baron André Jean Louis van den Bogaerde van ter Brugge, rentenier te Heeswijk. De percelen zijn in 1851 in bezit van de baron zijn gekomen.4 De verkoop van de gronden aan de Baron is vastgelegd in twee notariële akten van respectievelijk 1 en 4 januari 1851, vastgelegd bij notaris Pieter Gelpke te Dinther. 5 Daarin is vastgelegd dat Van Hoof de percelen E 194 en E 195 met ‘een huis, erf en tuin […] groot tien roeden drieënnegentig ellen’ verkocht.

In dezelfde verkoop zijn ook de percelen E 175 (bouwland), E 179 (bouwland), E 264 en E 265 (bouwland en hakhout), E 324 (bouwland), E 718 en E 719 (weiland) betrokken. Het geheel werd door de Baron aangekocht voor het bedrag van 450,- gulden. Petrus (Piet) van Hoof stierf enkele maanden later op 9 april 1851.6 Daarnaast verkocht Willem van Hoof de percelen E 194 en 195a, ‘een huisje, erf en bouwland, groot acht roeden zeventig ellen’ en perceel E 735 (weiland) aan de Baron voor 220,- gulden.7 Deze percelen waren in 1846 verkocht door Piet van Hoof aan zijn zoon Willem van Hoof. Bij de verkoop door Willem aan de Baron in 1851 bleef het vruchtgebruik van de percelen E 194 en E 195a gereserveerd voor zijn vader Pieter (Hendrik) van Hoof tot aan zijn dood, mits hij daarvoor jaarlijks 10,- gulden huur betaalt en ‘het huisje in dak en wanden 4 R. de Visser & F. de Visser, Ziehier! Wij verkopen 77 kasteelhoeven (2015), p. 103. 5 BHIC, 2 Koopakte 4-1-1851, archiefnr. 7604, inv.nr. 61. 6 BHIC, Overlijdensregister 1851 gemeente Nistelrode, archiefnummer 50, inventarisnummer 5436, aktenummer 15.

7

BHIC, 3 Koopakte 4-1-1851, archiefnr. 7604, inv.nr. 61.

behoorlijk onderhoudt’. Baron André Jean Louis overleed op 12 januari 1855 te Kasteel Heeswijk. Toen baron André in 1835 kasteel Heeswijk kocht, hoorden daar slechts vier pachtboerderijen bij. In 1895 waren dat er tachtig. De familie had behalve in Brabant ook gronden in Gelderland, Zeeland en Vlaanderen. Perceel E 195a wordt ook aangeduid met huisnummer D 35 en er wordt melding gemaakt van een ‘sloop’ in 1916 en kreeg de nieuwe aanduiding ‘erf’. In 1916 vindt volgens hetzelfde leggerartikel een ‘bijbouw’ plaats. Het perceel wordt nu aangeduid als ‘huis, erf, tuin en weiland. Perceel E 195 wordt aangeduid met huisnummer D 34 en als ‘huis, stal en erf’ en er is sprake van een ‘vereeniging’ en ‘bijbouw’ in 1916. Daaruit valt af te leiden dat de beide percelen in 1915 zijn samengevoegd tot perceel E 1379 en dat op dit nieuwe perceel de bestaande boerderij werd uitgebreid. Op de kadastrale hulpkaart uit 1916 is de nieuwe kadastrale situatie duidelijk weergegeven:

De nieuwe situatie zoals afgebeeld op de kadastrale hulpkaart uit 1916. Bron: Kadaster Archiefviewer, gemeente Nistelrode, sectie E, archiefnummer 137.

Op bovenstaande afbeelding is te zien dat de contouren van de boerderij deels rood, deels zwart zijn gekleurd. De zwarte kleur duidt op bestaande bebouwing en de rode op nieuwe bebouwing. De nieuwe boerderij betreft dus een uitbreiding van de al bestaande boerderij. Op de bijbehorende veldwerkkaart is dit nog beter zichtbaar:

Bron: Kadaster Archiefviewer, veldwerkkaart gemeente Nistelrode, sectie E, archiefnummer 32.

De kortgevelboerderij werd dus uitgebreid met een ‘stenen’ kamer aan de voorgevel, vermoedelijk een bakoven of bakhuisje aan de langsgevel aan straatzijde en er werd een schuurdeel met dwarsdeel aangebouwd. Het nieuwe perceel E 1379 wordt vervolgens in leggerartikel 947/582 omschreven als ‘huis, erf, tuin en weiland’. In 1964 wordt de boerderij verkocht aan de toenmalige pachter, J. van de Ven. Van de verbouwing in 1915 is nog een tekening bewaard gebleven van de te realiseren ‘stenen kamer’, die tegen de voorgevel werd aangebouwd. Daaruit is op te maken dat de boerderij op de oude afbeelding daadwerkelijk de boerderij aan de Akkerweg betreft. De vergunning werd aangevraagd door G. van Osch, vermoedelijk de pachter destijds. Later is de woonfunctie aan de boerderij onttrokken, waarna de boerderij tot stal is omgebouwd.

Een oude afbeelding, waarvan wordt aangenomen dat het de vm. boerderij aan de Akkerweg betreft. Bron: R. de Visser & F. de Visser, Ziehier! Wij verkopen 77 kasteelhoeven (2015), p. 103.

Referentiebeeld van een boerderij met stenen kamer, Hondstraat 2 te Vorstenbosch, Wies van Leeuwen 1982. Bron: Beeldbank BHIC.

Bouwtekening van de te realiseren woonkamer, 1915. Bron: BHIC, 7307 Gemeentebestuur Nistelrode, 18111929, inv.nr. 1001.049.

Verkoopakte P.H. van Hoof aan Baron van den Bogaerde, 1 januari 1851. Bron: BHIC, 7604 Notarissen in Dinther, 1649-1916, inv.nr. 61 (1850-1851)

Verkoopakte W. van Hoof aan Baron van den Bogaerde, 4 januari 1851. Bron: BHIC, 7604 Notarissen in Dinther, 1649-1916, inv.nr. 61 (18501851)

Conclusie en aanbevelingen Gemeente Bernheze hecht belang aan het behoud van haar erfgoed en het zichtbaar maken van haar verleden. De voormalige boerderij is een voor Vorstenbosch zeldzaam bewaard gebleven voorbeeld van een voormalig pachthoefje van kasteel Heeswijk. Uit historishe bronnen is gebleken dat de huidige boerderij is ontstaan uit een verbouwing in 1915 van een ouder woonhuis, dat op het Kadastraal Minuutplan al is ingetekend en dus een oudere kern bevat. Mogelijk dateert de oorspronkelijke boerderij al uit de tweede helft van de achttiende eeuw. De baron kocht rond het midden van de negentiende eeuw binnen de gemeente veel landbouwpercelen en boerderijen op, om deze vervolgens te verhuren. De vm. boerderij aan de Akkerweg is in Vorstenbosch een zeldzaam voorbeeld van een dergelijke pachtboerderij. Vrijwel alle andere pachthoeven in Vorstenbosch zijn verdwenen of geheel vernieuwd. De architectuurhistorische waarde van de boerderij is niet zo hoog, als gevolg van de vele wijzigingen in de loop der tijd, met name door het onttrekken van de woonfunctie in het derde kwart van de twintigste eeuw. Desondanks vormen de algemene historische waarden (het ‘verhaal van de plek’) en de bouwhistorische waarden voor de gemeente voldoende aanleiding om mee te werken aan het doorontwikkelen van de voormalige pachtboerderij tot woonhuis.

Daarnaast wordt de boerderij na restauratie en met een zorgvuldige landschappelijke inpassing weer van beeldbepalende betekenis. Bij een toekomstige doorontwikkeling is het van belang dat de nog aanwezige cultuurhistorische en bouwhistorische waarden blijven behouden en waar mogelijk versterkt worden. Ook het behoud van de historische gelaagdheid is daarbij van belang. De aangebouwde kamer uit 1915 kan aan de hand van bouwsporen en de bouwtekening gereconstrueerd worden. Dat kan zowel in een historiserende, als in een eigentijdse vormgeving. Daarnaast is het van belang dat de relatie met het kasteel weer tot uitdrukking wordt gebracht. Dit is mogelijk door luiken en staldeuren van de kasteelkleuren te voorzien. Voordat een bouwplan ontwikkeld kan worden, moet de boerderij eerst bouwhistorisch worden onderzocht. Voor het ontwerp is het van belang een partij in te schakelen die ervaring heeft met het herstellen en doorontwikkelen van historische boerderijen. De erfgoedadviseur van gemeente Bernheze en de monumentencommissie zullen nauw betrokken blijven bij de planvorming en uitvoering.

Bijlage 2 Beoordeling Monumentenhuis Brabant b.v.

18

bestemmingsplan Akkerweg nabij 5 in Vorstenbosch

Redengevende omschrijving

A k k e r w e g 5 t e Vo r s t e n b o s c h gemeente Bernheze

Martijn de Jong, MA

Objectgegevens A dre s Po st co de Plaa t s Ge meen te

: A kke rwe g 5 : 5 47 6 V T : Vo rs te n bo sc h : B er n he ze

Algemene gegevens Oors pr on k el i j ke f un ct i e Hu i d ig e fu n ct ie B ou wjaa r B ez o ek d atu m Re d ac ti e

: b o er d er ij : s tal /s ch uu r : on b e k en d : 5 de c e m be r 2017 : M . v an d e L o o i

M onu m ent en hu is Bra ba nt B . V. Mar kt 9 49 3 1 B R Ge e rtr ui d en b er g ww w. m onu me nt en hu is b rab ant. nl T. 0 16 2- 5 1 183 3 E. i nf o @m on um ent en h uis br a bant .n l M onu m ent en hu is Bra ba nt B . V. aa nv aar dt g ee n aans pr ak e l ij k he i d v oo r e ve ntu e l e s cha d e v o ort vl o e i en d u it h et ge b ru i k van d e r es ul tat en van d it on d erz o e k o f de to e pas s in g v an d e a d vi ez en .

Re d e ng e v en d e o ms ch ri j vi ng A kk er w e g 5 t e V ors ten b os c h

2

Beschrijving Situering, geschiedenis en hoofdvorm Te n n o or d oos te n van d e hu i di g e k ern V ors t en b o s c h l o op t de A k ke rw e g d ie d e s tra t en H eu v el en R i et d ij k m e t e l kaar v er b in dt . A k ke rw e g 5 is g es it u e er d ten zu i d en van d e A k k er we g m e t de no kas e v e n wi j di g aa n de s traat . D e Ak k er w eg v orm d e van o uds h er d e v er b in di ng m et d e ho g er e d el en va n d e d e kzan d ru g. H et aa nz i c ht van d e hu i d ig e b oe r d er ij is g ro t en d ee ls h et res ult aat van w ijz i gi ng e n in d e t w e e de h e lf t v an d e t wi nt igs t e e eu w. Op h e t Ka d as traa l M in u utp lan 18 1 1 - 1 83 2 ko mt op h et p er ce e l r e e ds b e b ou wi ng v o or, e c ht er in d e vo rm van tw e e b o uw v ol um es . H et gr o ots t e v ol um e he e ft nr. 19 5 en he t kl e in er e 19 5 b. In d e aanw ij z en d e ta f el w or dt nr. 19 5 aa ng e du i d a ls ‘h uis en er f ’ e n nr . 19 5 b als ‘ h uis ’. De b o er d e r ij is , m o g el ij k a l i n de a cht ti e nd e e e uw, g e b ou w d a ls k ort g ev e l b oe r de ri j, waa rs c h ijn l ij k m et aan ge b o uw d e kam er w on in g. D e tw e e b ou w vo l um es op h et Ka das t raa l M in uu tp lan b es taan u it e en vr ijs taan d k le in er en gr ot er v o lu m e.

H et v ol um e op p er c e el nu mm er 19 5 k om t o v e re en met d e l o cat ie va n d e h ui d ig e b o er d er ij. De b o er d er ij we r d i n 1 8 51 op g e ko c ht d o or d e k as te e lh er e n v an Kas t e el 1 H e es w ij k en v er v o lg ens als p ac ht h o ef (j e) v er hu ur d. H et w er d i n 1 9 6 3 v er k oc ht , w aarna d e w ij zi gi ng en zi jn aa ng e bra c ht d ie h et hu i d ig e ui t e rl ij k gr ot en d e els b e pal en . In 19 6 6 we r d e e n ni e uw wo on h uis naas t d e b o er d er ij g eb o uw d , w aarna d e 2 b o er d eri j v ol l e di g a ls s t al/s c hu ur in g e br u ik w er d ge no m en.

L u c h t f o t o v a n V o r s t e n b o s c h e n o m g e v i n g . D e r o de p i j l m a r k e e r t de l o c a t i e v a n d e v m . b o e r de r i j A k k e r w e g 5 . B r o n : G o o g l e M a ps .

1

R. d e V is s e r e n F . d e V i s s e r , Z I E H I E R! W ij v e r k o p e n 7 7 k a s t e e lh o e v e n , p . 1 0 3 . < w w w . b h i c . n l/ b o u w v e r g u n n in g e n > J . A . v a n d e r V e n , A k k e r w e g 5 , V o r s t e n b o s c h , N i s t e lr o d e : b o u w e n w o o n h u i s , 0 1 - 0 6 - 1 9 6 6 , n r . 1 9 6 7 0 0 0 6

2

Re d e ng e v en d e o ms ch ri j vi ng A kk er w e g 5 t e V ors ten b os c h

3

U i t s n e de v a n de z e l f d e l u c h t f o t o . D e r o de pi j l m a r k e e r t d e l o c a t i e van de vm. boerderij Akkerweg 5. Bron: Google Maps.

H e t k a da s t r a a l M i n u u t pl a n v a n 1 8 1 1 - 1 8 3 2 l a a t a l b e b o u w i n g z i e n o p h e t p e r c e e l . B r o n : R i j k s di e n s t v o o r h e t C u l t u r e e l E r f g o e d .

Re d e ng e v en d e o ms ch ri j vi ng A kk er w e g 5 t e V ors ten b os c h

4

T o po g r a f i s c h e k a a r t , 1 9 6 0 . D e z w a r t e pi j l m a r k e e r t d e l o c a t i e v a n de b o e r d e r i j . B r o n : w w w . t o po t i j dr e i s . n l .

De b o er d er ij he e ft e en r e ch th o e ki g e p lat t egr on d. De g e ve l s z i jn op g etr o k k en in s ch o on mets e l we r k i n v ers c h il l e nd e m e ts e l v er ban d en . H et no g aan w ez ig e o ors p r o nk e li j ke m ets el w er k is i n kr u is v er b an d, jo ng er mets e l we r k i n ha l fs t e en s v er ban d . D e bo e rd e ri j he e ft e en za d el da k me t wo l fs ei n d g e d e kt m et r o d e mu l d en pann e n. D e ka p is , v e r m o ed e l ij k in d e jar en ’6 0, v er ho o g d en v ern i eu w d. De b o er d er ij v er k ee rt in e en s le c ht e b ou w ku n di ge s taat . D e la ngs g e ve l aan s traatz i j de is ge d e e lt el i jk in g es t ort . He t da k is d e els in g es t ort, waa r do or d e el e me nt en vr ij s p el h e b b en. Di t h e e ft o ok b in n en t ot s c ha d e ge l ei d .

O u d e a f b e e l d i n g, z . j . E e n m o g e l i j k o u de a f b e e l di n g v a n A k k e r w e g 5 . B r o n : Z I E H I E R ! Wi j v e r k o p e n 7 7 k a s t e e l h o e v e n

Re d e ng e v en d e o ms ch ri j vi ng A kk er w e g 5 t e V ors ten b os c h

5

Voorgevel M et d e vo or g e ve l wo r dt in d ez e b es ch ri jv in g d e ge v e l be d o e l d di e n aar d e Ak k er w eg g eri c ht is . De ge v e l is d e e ls i ng es t or t en gr ot en d e els a an he t zi c ht ont tr o kk e n d o or d e kz e il o f be gr o ei in g. De g e ve l is o p ge tr o k ke n i n s ch o on mets e l we r k i n ha l fs t e en s v er ban d en d at ee rt u it d e t w ee d e h el ft va n de tw int igs te e e uw . H et m e es t l in ks e de e l v an d e g ev e l is e rg s l e ch t en ge d e e l t el i jk in g es t o rt. Aan di t de e l han gt n o g ha lf b e v es t ig d e en g et o og d b et on n en 6 - r ui ts s talr aam en e en h out en , o pg e k lam pt e l o o p de ur . R e ch ts daar van e en 6 - rui ts b et onn en s ta lraa m o n d er r o ll aag . Ve rv o lg e ns i s e en gr oo t de e l van d e ge v e l af ge d e kt me t z e il . Ve r d er op in d e g ev e l is o n de r h et z e i l e en d e e l van e en ho ut en l o op d eu r z ic ht b aar m et r e c hts daar va n e en g e to o g d, 6 - r ui ts b et onn en s ta lraa m o n d er r o ll aag en on d er h et raam e en ve nt il ati e gl e u f.

H e t in g es to r te d eel va n de voo r ge vel

E e n g r o o t d e e l v a n de g e v e l i s n i e t z i c h t b a a r do o r b e g r o e i i n g e n a f de k k i n g m e t z e i l

Re d e ng e v en d e o ms ch ri j vi ng A kk er w e g 5 t e V ors ten b os c h

6

D o o r de b e g r o e i i n g e n a f de k k i n g h e e n i s n o g e e n l o o p de u r e n s t a l r a a m z i c h t b a a r

Linkerzijgevel De ge v e l is g e he e l ve rn i eu w d in d e t we e d e h el ft van d e t w int igs t e e e uw en op g etr o k k en in s ch o o n mets e l we r k i n ha l fs t e en s v er ban d . Op d e b e gan e gr on d dr i e g et o og d e, 6 - rui ts be t onn en s t al v ens ters on d er ro l laa g. B ov e n h et mi d d els t e v en s t er ee n h ou te n h o o il ui k on d er ro l laa g.

Linkerzijgevel

Rechterzijgevel De r e c ht erz ij g e ve l was t ij d ens h et b ez o e k n ie t d ir e ct t o ega n ke l ij k en s l e c hts ge d e e lt el ij k zi c ht baa r v anw eg e e en in ge s t ort b i jg e b ou w, pal naas t h et o bj e ct . D e o p ho g ing va n h et da k t e k ent zi c h d u i de l ij k a f in h et m ets e lw er k. De o ors p ro n ke l ij k e lag e re ge v e l h e e ft v le c ht in g en t er h o og te va n de vr o eg er e da kr an d. D e o uds t e de l en z i jn op g etr o k ke n i n kru is v er ban d . Uit d e (d i c htg e ze tt e) ge v e lo p e nin g en is o p t e m ak e n d at d it d e o ors pr on k el ij k e v oo rg e v el was van h et wo on h uis . U it ers t l in ks he e ft waa rs ch ij nl ij k e en raam ge z et en, mo g el i jk z oals op d e ou d e a f b e e l d in g i s af ge b e e l d. Er b e v in dt zi c h e en lan gg er e kt e v ert i ca le g e ve l op e ni ng d i e in t we e fas es is di c ht g ez et. V erm o e d el ij k b e v on d z i c h daar e ers t e en r e lat i e f kl e in v ens t er , wa t h o ge r i n d e g e v el . D it is l at er v er van g en d oo r ee n gr ot e r v ens t er da t la g er w er d ge p laats t , w aar op h et b o ve ns t e d ee l w er d di c ht ge m ets el d en e en ni e uw e ro lla ag w er d aa ng e bra c ht b o ve n h et ni e uw e v e ns te r.

Re d e ng e v en d e o ms ch ri j vi ng A kk er w e g 5 t e V ors ten b os c h

7

Re c hts da ar van h ee f t z i c h de v o or d eur b e v on d e n. D e s pa ri ng is n o g zi c ht baar en d i c ht ge z et . H et is n i et d ui d e li j k o f he t h u i di g e 4 - r ui ts ve ns ter he tz e lf d e mo m ent is g e pla ats t o f na d e in it ië l e d i cht z ett in g van d e d eur o p en ing . R e c hts b o v en van d e v o orma l ig e d eu ro p en ing b e v in dt zi c h e en ho ut en k oz ij n m et v erm o e de l ij k h et r es ta nt van e en ho ut en lu i k. H et b e vi n dt zi c h n ie t o n de r ee n r ol l aag en he t m ets e lw er k l angs d e k oz ijns ti jl en in d ic e er t dat d e op en in g e en k e er is v erg ro ot . Re c hts da ar van op d e ze lf d e ho o gt e n o g e en s par in g , waa r bi j e e n h ou t en k o zij ns t ij l i s h er g e bru i k a l s lat e i. Daa r bo v en is h et ni eu w er e m ets e lw er k g o e d t e o n de rs ch e i d en v a n h et ou d er e m e ts e l we r k. Te n r e ch te rz ij d e van d e ze s par in g be v in d t z ic h e en m uur an k er en op d e b ega n e gr on d e en s par i ng, d e els d i c ht ge me ts el d , d e e ls m et d e r es t en v an e en ho ut en lu i k. R e ch ts daa rv an l i jk e n s p or en zi c ht baar va n e e n a fg e ka pt e muu r, d ie haa k s o p de g e ve l h ee ft g es taa n .

H et ge v e l de e l r e c hts daar va n is ge p le is t er d en b e va t v e rmo e d e li j k e e n di c ht ge z ett e d eu ro p en in g. D it s t aaft he t ve rm o e de n van e en vr o eg er e aa ng e b ou w d e kam er w on in g.

V l e c h t i n g e n m a r k e r e n de o o r s p r o n k e l i j k e h o o g t e v a n h e t da k

L i n k s : G e v e l o pe n i n g u i t e r s t r e c h t s i n d e g e v e l . R e c h t s : o u d e de u r o p e n i n g, d e e l s d i c h t g e m e t s e l d e n m e t v e n s t e r b e z e t .

Re d e ng e v en d e o ms ch ri j vi ng A kk er w e g 5 t e V ors ten b os c h

8

S pa r i n g m e t k o z i j n o n d e r d e da k r a n d

G e d e e l t e v a n d e s pa r i n g r e c h t s i n d e g e v e l , o n d e r d e da k r a n d m e t h e r g e b r u i k t k o z i j n s t i j l

S po r e n v a n e e n a f g e b i k t e m u u r , g e p l e i s t e r d m u u r v l a k e n d e u r o pe n i n g

Achtergevel De a c ht er ge v e l b es taat uit tw e e s o ort en me ts e l we r k. Gr o f we g d e o n d er s te 2 2 l ag en b es t aan u it h et o ors p ro n ke l i j k e m ets e l we r k i n kru is v er ban d . M et d e ve rh o gi ng van h et da k is e v en e ens d e ge v e l v er h oo g d. H et jo ng er e mets e l we r k is o pg et ro k k en in hal fs te en s v er b an d. De g e ve l w or dt b e ëi n d ig d d o or ee n u it kra g en d e k op p en laa g . D e ge v e l be vat in t o taal z es re c ht ho e k ig e 6 - r u its s ta lv e ns t ers van b et on , al l en on d er r o l laag .

Re d e ng e v en d e o ms ch ri j vi ng A kk er w e g 5 t e V ors ten b os c h

9

D e ge v e li n de l in g v .l .n. r. b e vat e en s ta l v ens t er , e en ho ut en var k ens d e ur tj e (in g ezaa g d en z on d er ro lla ag ), ee n s ta l ve ns t er, e en s p ar ing on d e r r ol la ag met h et res tant va n e en ho ut en l o op d eu r, t w ee s tal v ens t ers , ee n h o ut e n op g e kla mp te l o op d eu r on d er r o ll aag , e e n s ta lv ens t er , n og e en h out e n op g e kla mp te l o op d eu r on d er r o ll aag , e e n s ta lv ens t er e n e en h ou te n op g e kla mp te l o op d eu r. Uit ers t r ec hts in d e g ev el is e en v ert i caa l b ou ws p o or zi c ht baa r. H e t n i eu w e m ets e lw er k v an d e l in k er k op ge v e l is d e els d o or ge tr o k ke n i n d ez e ge v e l. V ie r mu ura n k ers m ar ke r en d e g e b in ten .

De achtergevel

L i n k e r de e l v a n de a c h t e r g e v e l . D e v e r h o g i n g v a n d e g e v e l t e k e n t z i c h d u i de l i j k a f i n h e t metselwerk.

V e r t i c a l e n a a d i n h e t m e t s e l w e r k r e c h t s i n de achtergevel.

Re d e ng e v en d e o ms ch ri j vi ng A kk er w e g 5 t e V ors ten b os c h

10

Interieur H et int er i eur was ti j d en s h et b ez o ek m oe i li j k b eg aan baar e n z ic ht b aar, van w eg e d e ing es to rt e d el e n v an he t da k e n d e v er d ie p ings v l o er. H et v oo rma l ig e wo on g e d e el te is van b in ne n n o g nau w e li j ks al s z o dan i g he r ke n baar . W aar d e vo or kam e rs z ic h mo et en h e b b en b ev o nd e n, b ev in dt zi c h nu e en va rk e ns s ta l. In d e v oo rg e v el (s traa t zij d e ) be v in dt zi c h t er h o ogt e van d ez e r u imt e n o g ee n g et oo g d 6 - r u its s ta l v e ns te r dat vana f d e b uit e nka nt ni et z i c ht baar is . D e bin nen mu ur d ie d e var k ens s tal a fs c he i dt va n de r u i mte daa ra ch te r is mo g el i jk d e ou d e bra nd mu ur . De z e m uur is gr ot en d e els ge p le is t er d , n et a ls d e b inn en zi j d e v an d e bu it e nmur en in d e ze ru imt e en he e ft o p ve rs ch i ll en d e p le k k en no g e en li c ht b la uw e k le ur, z og enaa m d vl i e ge n bla u w ( om dat h e t d e v li e ge n z ou w er en) . Bi j b inn en k oms t is d e rui mt e aan d e re c ht er zi j d e ec ht er in tw e e d el e n v er d ee l d d o or m o ge l ij k e en ou d e ge p le is t er d e b inn e nmu ur.

Voormalige voorkamer(s)

V o o r m a l i g e v o o r k a m e r ( s ) m e t g e de e l t e l i j k ankerbalkgebint

Re d e ng e v en d e o ms ch ri j vi ng A kk er w e g 5 t e V ors ten b os c h

11

P a n e e l de u r i n v m . w o o n h u i s gedeelte

G el i jk r ec hts va n de d e u r s taat n u e en vo er b ak . Daara c ht er b ev in d t z i ch e en k le in e r u imt e, d i e n u t o eg an k el ij k is vi a e en d e ur aan d e a n de re zi j d e v an d e v erm o e d el ij k e b ra n dm u ur. De b inn en mu ur b es tr ij k t d e ge h e le b re e dt e va n d e b oe r de ri j en he e ft in h et mi d d en e en pan e el d e ur d ie to e gan g b ie d t t ot d e hu i di g e v ar k ens s ta l. T er ho o gt e van d e b inn en m uur is he t g e b int no g d e els aan w ez ig, b es taan d e u it tw e e s t ij le n en d e an k er b a l k. Aa n d e an d er e z ij d e van d e b inn en mu ur b e vi n dt z i ch , r e ch ts v an d e p an ee l d eu r, ee n b et onn en s p o el ba k . D e m u ur is aan de z e z ij d e w it g ep l e is t er d m et e en gr ij ze p li nt. V er d er op te g en d e muu r e en u it b o uw me t pa ne e l d eur d i e t o eg ang b i e dt tot d e r ui mt e d ie ac ht er d e v oe r ba k i n de va r ke ns s t al u it k om t. D e wan d en van d ez e r u imt e z i jn d e els w it ge p le is t er d en d e e ls m e t c em en tp l eis te r a fg e w er kt .

Zicht op kleine ruimte achter voerbak

Re d e ng e v en d e o ms ch ri j vi ng A kk er w e g 5 t e V ors ten b os c h

12

B l i k i n de k l e i n e r u i m t e a c h t e r d e v o e r b a k

In h et b e dr ij fs g e d e el t e van d e v oo rma l ig e b oe r d er ij b e vi n de n z i ch no g tw e e ank er b al k ge b in te n. In d e v o or ma li g e vo ors tal e en ge b in t bes taan d e ui t tw e e s tij l en en e en a nk e r bal k . In d it d e e l is e en g e de el t el ij k e v er d ie p ings v l o er op e en r on d h out en b al k laa g z ic ht b a a r. In h et a c ht ers t e d e el is e en ge b in t s tij l met k or b e e l i n e e n tus s enm uu r o p ge no m en. De ank er b al k w or dt ge d ra ge n d o or d e tus s en mu ur. De o ve ri g e ve r di e pi ngs v lo er en zi jn lat er aa ng e bra c ht en h e b be n bal k la g en va n re c ht g ezaa g d e bal k en . In d it d e e l z ijn aan d e b inn en zi j d e daarna as t d el e n v an ou d m e ts e l we r k z i c ht baar . I n d e k ap v an d e b o er d eri j s ta an t w ee h o ut en co ns tr u ct ies t en b eh o e v e van he t var k ens v oe r (b e v in d en z i c h bo v en d e v oe r ba k ke n). De g e bi nt en z i jn aan d e zi j kant en v er le ng d b ij h et v er ho g en van h et da k . In h et a c ht ers t e d e el va n d e s t al e en jo ng er e v e rd i ep in gs vl o er ui t de jar en ’6 0, waar b ij o u d h o ut is he rg e br ui k t als l ig g ers om d e ba l kla ag t e d rag e n.

Ankerbalkgebint in de voorstal

Zicht in de kap met stortkoker

Re d e ng e v en d e o ms ch ri j vi ng A kk er w e g 5 t e V ors ten b os c h

13

Gebintstijl met korbeel

Hergebruikt hout

O u d e n n i e u w m e t s e l w e r k a c h t e r i n de v m . b o e r de r i j

Re d e ng e v en d e o ms ch ri j vi ng A kk er w e g 5 t e V ors ten b os c h

14

Waardering Cul t u u r his to ri s c he wa a r d en H et o bj e ct is van c ult uu rh is t or is c h e waar d e a ls re li c t v an he t e i ge n do m b eh or e n de to t kas t e el H e es w ij k . He t is d aarna as t va n e ni g e w aar d e a ls uit d ru k k ing va n de s o c i aal e co no m is c h e en a gra ris c he on tw i k k el in g van he t bu it en g e bi e d V ors t e n bo s c h i n de ne g ent i en d e e n tw int i gs t e ee u w. Ar c hi te c t uu r - en k u ns t hi st or is c he wa a rde n De b e waar d ge b l e ve n d el e n v an d e g e b int c ons t ru ct ie zi jn van b e p er kt e arc h it e ctu ur his to ris c h e waar d e. Si t ua tio nel e e n en se m bl ew aa rde n De b o er d er ij is van waar d e a ls o n de r d ee l van d e his to ris c h e b eb o uw in g aan d e A k k er we g. De b o er d er ij is op d it mo m ent n i et van b e e l d be pa l en d e waar d e v oo r de d ir e ct e om g ev in g, van w eg e d e b ep er k te zi c ht ba arh e i d en s le c ht e b ou w ku n di g e t o es ta n d. Gaa f heid en he rk en b aa r heid H et o bj e ct is n i et van b el ang va nw e g e gaa f h ei d en s l ec hts b e p er kt van we g e he r ke n baar h ei d . H et on d ers c he i d t us s en wo on - en b e dr ij fs ge d e e lt e is s le c hts b e p er kt z i c ht ba ar aan d e ko p ge v e l van he t w o on g e de e lt e.

H et o bj e ct h ee f t e er d er h et uit er l ij k van e en gr ot e s c hu ur dan van e en v oo rma li g e b oe r de ri j. D e he rk e n baar h ei d b e pe r kt zi c h t ot h oo f d v orm e n mas s a. In h et int er i eur i s h et on d ers ch e i d n o g e ni gs z ins he r ke n baar d o or aanw ez i gh e i d v an en k e l e g e b int en e n e n ke l e bi nne nm ur en en ge k l eur d e pl e is t era f we r ki ng in h et v oo rma l ig e wo on g e d ee lt e. Zeld z aa m heid Er z ijn in d e d ir e ct e o m ge v in g na uw e li j ks van d ez e pa ch t bo er d er ij e n b ew aar d ge b l e ve n. Z e z ijn o f v er d we ne n o f h er b ou w d op d e b es taa n de v oe tpr in t. Van w eg e d e o ors p ro n ke l ij k e ou d er d om in c om b ina ti e m et d e ges c h ie d en is is s p ra k e v an r ela ti e v e z e ld zaa mh ei d .

Re d e ng e v en d e o ms ch ri j vi ng A kk er w e g 5 t e V ors ten b os c h

15

Bijlage 3 Bouwkundige Beoordeling Design en Construct

34

bestemmingsplan Akkerweg nabij 5 in Vorstenbosch

W.10.732

Bouwkundige Beoordeling voormalige boerderij Akkerweg 5 5476 VT te Vorstenbosch

D &C esign

onstruct

Bouwkundig Adviesburo Doonheide 25 5421 ZP Gemert

Tel.: 0492-368091 Mob.: 06-51327536 e-mail: dc-bouwadviesburo@hetnet.nl

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Werknummer:

Werk:

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch gemeente Bernheze

Werknummer:

W.10.732

Datum:

juli 2018

Onderdeel:

Beoordeling bouwkundige kwaliteit

Aanwezig:

A. Lauwen (eigenaar) F. v.d. Heijden (Design & Construct)

W.10.732 juli 2018

Design & Construct bouwkundig adviesburo aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade voortvloeiend uit het gebruik van de resultaten van deze bouwkundige beoordeling of de toepassing van de adviezen.

1

Design & Construct Bouwkundig adviesburo

Voor alle opdrachten geldt de regeling RVOI-2001,

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Werknummer:

W.10.732 juli 2018

Inleiding. De huidige eigenaar de heer A. Lauwen wil de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5 te Vorstenbosch zoveel mogelijk in originele staat herstellen en tevens renoveren zodat deze weer geschikt is voor bewoning.

Alvorens de gemeente medewerking kan verlenen aan het voornemen van de heer Lauwen om de voormalige boerderij te restaureren is het belangrijk om inzicht te krijgen in de waardering van deze voormalige boerderij. In aanloop hiertoe is op verzoek van de gemeente Bernheze en is in opdracht van de heer Lauwen door Monumentenhuis Brabant een redengevende omschrijving opgesteld (zie bijlage).

Het Monumentenhuis Brabant komt hierin tot de volgende waardestelling: -

Cultuurhistorische waarden Het object is van cultuurhistorische waarde als relict van het eigendom behorende tot kasteel Heeswijk. Het is daarnaast van enige waarde als uitdrukking van de sociaaleconomische en agrarische ontwikkeling van het buitengebied Vorstenbosch in de negentiende en twintigste eeuw.

-

Architectuur- en kunsthistorische waarden De bewaard gebleven delen van de gebintconstructie zijn van beperkte architectuurhistorische waarde.

-

Situationele en ensemblewaarden De boerderij is van waarde als onderdeel van de historische bebouwing aan de Akkerweg. De boerderij is op dit moment niet van beeldbepalende waarde voor de directe omgeving, vanwege beperkte zichtbaarheid en slechte bouwkundige toestand.

-

Gaafheid en herkenbaarheid Het object is niet van belang vanwege gaafheid en slechts beperkt vanwege herkenbaarheid. Het onderscheid tussen woon- en bedrijfsgedeelte is slechts beperkt zichtbaar aan de kopgevel van het woongedeelte. Het object heeft eerder het uiterlijk van een grote schuur dan van een voormalige boerderij. De herkenbaarheid beperkt zich tot de hoofdvorm en massa. In het interieur is het onderscheid nog enigszins herkenbaar door aanwezigheid van enkele gebinten en enkel binnemuren en gekleurde pleisterafwerking in het voormalige woongedeelte.

-

Zeldzaamheid Er zijn in de omgeving nauwelijks van deze pachtboerderijen bewaard gebleven. Ze zijn of verdwenen of herbouw op de bestaande voetprint. Vanwege de oorspronkelijke ouderdom in combinatie met de geschiedenis is sprake van relatieve zeldzaamheid.

Om voor de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5 te Vorstenbosch in aanmerking te komen voor de status van ‘cultuurhistorisch waardevol pand’ is de gemeente Bernheze van mening, gezien de waardestelling van het Monumentenhuis Brabant en de huidige bouwkundige staat van de boerderij, dat een aanvullend onderzoek noodzakelijk is om de bouwkundige kwaliteit te kunnen beoordelen. Doel van deze bouwkundige beoordeling is dan ook om inzicht te verkrijgen in de bouwkundige staat (conditie) van de nog eventueel aanwezige waardevolle karakteristieke elementen en onderdelen van de in de huidige staat verkerende voormalige boerderij aan de Akkerweg 5 te Vorstenbosch.

2

Design & Construct Bouwkundig adviesburo

Voor alle opdrachten geldt de regeling RVOI-2001,

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Werknummer:

W.10.732 juli 2018

Huidige situatie.

Ten gevolge van achterstalling onderhoud is de voormalige boerderij gedeeltelijk in verval geraakt.

De voormalige boerderij is aan de straatzijde door begroeiing nagenoeg geheel aan het zicht onttrokken.

3

Design & Construct Bouwkundig adviesburo

Voor alle opdrachten geldt de regeling RVOI-2001,

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Werknummer:

W.10.732 juli 2018

DAK Dakbedekking:

Het zadeldak en het wolfseind zijn gedekt met rode vlakke muldenpannen. De pannen zijn geschikt voor hergebruik (eventueel aanvullen met gebruikte pannen).

Het voorhuis is voorzien van een wolfseind. Het stalgedeelte is in een later stadium uitgevoerd met een topgevel.

4

Design & Construct Bouwkundig adviesburo

Voor alle opdrachten geldt de regeling RVOI-2001,

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Werknummer:

W.10.732 juli 2018

Kapconstructie en zoldering - verdiepingsvloer: De kapconstructie, met name de daksporen, gordingen en spanten zijn niet origineel. Deze zijn in een later stadium aangebracht en verkeren in een slechte staat. Gezien de geringe afmetingen zijn deze niet geschikt.

Zoldering in het achterhuis is in zijn geheel Verrot en niet meer geschikt.

5

Design & Construct Bouwkundig adviesburo

Voor alle opdrachten geldt de regeling RVOI-2001,

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Werknummer:

W.10.732 juli 2018

De kinderbinten in het voorhuis verkeren in een matige staat. Wanneer zij worden gereinigd kunnen ze geschikt worden gemaakt voor hergebruik.

6

Design & Construct Bouwkundig adviesburo

Voor alle opdrachten geldt de regeling RVOI-2001,

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Werknummer:

W.10.732 juli 2018

DRAAGSTRUCTUUR Gebintconstructie (ankerbalkgebint)

Gebintstijl met ankerbalk met een nog in takt zijnde verbinding.

7

Design & Construct Bouwkundig adviesburo

Voor alle opdrachten geldt de regeling RVOI-2001,

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Werknummer:

W.10.732 juli 2018

Gebintstijl in het voorhuis, deels opgenomen in het metselwerk.

8

Design & Construct Bouwkundig adviesburo

Voor alle opdrachten geldt de regeling RVOI-2001,

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Werknummer:

W.10.732 juli 2018

Bij vervangen van de oorspronkelijke kapconstructie is de gebintplaat verwijderd.

Algemeen kan worden gesteld dat de oorspronkelijke gebintconstructie op hoofdlijnen nog aanwezig is. De nog aanwezige gebintstijlen en ankerbalken verkeren in een matige tot redelijke staat en kunnen geschikt worden gemaakt voor constructief hergebruik.

9

Design & Construct Bouwkundig adviesburo

Voor alle opdrachten geldt de regeling RVOI-2001,

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Werknummer:

W.10.732 juli 2018

MUURWERK Algemeen:

In de loop der jaren, en dat zal pas echt zichtbaar worden wanneer alle begroeiing rondom, op en in de boerderij is verwijderd, zijn er diverse aanpassingen en veranderingen uitgevoerd aan de boerderij. Zo is er nog oorspronkelijk metselwerk aanwezig in de voorgevel, de aangebouwde voorkamer en de brandmuur. Daarnaast is vervangend metselwerk in de langsgevels aanwezig en nieuw metselwerk toegepast in de achtergevel en nieuw metselwerk voor het ophogen van de langsgevels. Hierbij zijn verschillende soorten stenen, metselmortels en metselverbanden toegepast. De kwaliteit van het aanwezige metselwerk mag over het algemeen worden beoordeeld als zijnde redelijk tot goed. Van scheurvorming ten gevolge van zettingen van de ondergrond (fundering, voor zover deze aanwezig is) is geen sprake. De schade (instorten muur) aan het metselwerk is hoofdzakelijk te wijten aan de gebrekkige dakconstructie.

Uitsnede van metselwerk waar drie stijlen (fases) bij elkaar komen.

10

Design & Construct Bouwkundig adviesburo

Voor alle opdrachten geldt de regeling RVOI-2001,

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Werknummer:

W.10.732 juli 2018

Oorspronkelijke voorgevel (kortgevelboerderij) waarin nog duidelijk zichtbaar de contouren van opkamerraam, kelderraam, en de voordeur met bovenlicht (zie ook afbeeldingen op volgende pagina)..

11

Design & Construct Bouwkundig adviesburo

Voor alle opdrachten geldt de regeling RVOI-2001,

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Werknummer:

W.10.732 juli 2018

Opkamerraam met daar linksonder het kelderraam. Opkamerraam is in twee fases dichtgezet.

Positie van de oorspronkelijke toegang tot de boerderij.

12

Design & Construct Bouwkundig adviesburo

Voor alle opdrachten geldt de regeling RVOI-2001,

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Werknummer:

W.10.732 juli 2018

Plek van het grote raam wat in het verleden rechts van de voordeur zat (d’n herd).

13

Design & Construct Bouwkundig adviesburo

Voor alle opdrachten geldt de regeling RVOI-2001,

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Werknummer:

W.10.732 juli 2018

Gevels van de oude voorkamer tegen de kortgevelboerderij.

Zijgevel voorkamer (laag).

Het ingestort dak van de voorkamer. Boerenvlechtingen van de oorspronkelijke voorgevel zijn nog zichtbaar als ook de latere ophoging van de oorspronkelijke voorgevel.

14

Design & Construct Bouwkundig adviesburo

Voor alle opdrachten geldt de regeling RVOI-2001,

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Werknummer:

W.10.732 juli 2018

Kopgevel voorkamer met links op de hoek de contouren van de schoorsteen.

Stucwerk van de voorkamer tegen de oorspronkelijke voorgevel.

15

Design & Construct Bouwkundig adviesburo

Voor alle opdrachten geldt de regeling RVOI-2001,

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Werknummer:

W.10.732 juli 2018

Duidelijk zichtbaar in de langsgevel aan de tuinzijde (langsgevel aan straatzijde is i.v.m. begroeiing niet zichtbaar) het verschil in metselwerk tussen oud en nieuw.

De oorspronkelijke brandmuur met achter de later aangebrachte voedersilo restanten van roetaanslag tegen de stenen van de schouw.

16

Design & Construct Bouwkundig adviesburo

Voor alle opdrachten geldt de regeling RVOI-2001,

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Werknummer:

W.10.732 juli 2018

Een aan de langsgevel (straatzijde) ingestorte muur waar oorspronkelijk naar verwachting de hoge deeldeuren hebben gezeten naar het stalgedeelte.

Houtwerk in gevels

Alle oorspronkelijke ramen en deuren zijn in de loop der jaren vervangen. De huidige betonramen en opgeklampte deuren verkeren in een slechte staat en zijn niet te hergebruiken.

17

Design & Construct Bouwkundig adviesburo

Voor alle opdrachten geldt de regeling RVOI-2001,

Beoordeling bouwkundige kwaliteit van de voormalige boerderij aan de Akkerweg 5, 5476 VT te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Werknummer:

W.10.732 juli 2018

Algemene indruk en conclusie: Bij aankomst is de eerste indruk, gezien de begroeiing en de rotte c.q. ingestorte delen, dat de voormalige kortgevelboerderij in een zeer slechte bouwkundige staat verkeerd en rijp is voor de sloop. Uit nader onderzoek blijkt echter dat oude oorspronkelijke onderdelen zoals de resterende gevels van de voorkamer, de kopgevel van het voorhuis, de langsgevels, de gebintstijlen, ankerbalken, kinderbalken en de brandwand met enige aandacht nog goed te restaureren zijn. Zelfs zodanig dat zij niet als een façade maar ook daadwerkelijk functioneel kunnen zijn. Om meer inzicht te krijgen in de totale omvang van de bouwkundig functioneel te handhaven elementen is nader onderzoek vereist nadat de begroeiing en alle overtollige opslag is verwijderd. Dan kan ook een en ander duidelijk in kaart worden gebracht wat en welke elementen een hoge monumentale waarde bezitten waarbij rekening moet worden geworden bij verdere uitwerking van eventueel te maken bouwplannen. De conclusie is dan ook dat van de nu reeds aangetroffen elementen kan worden gesteld dat deze zich bouwkundig in een redelijke staat bevinden en ook te restaureren zijn. Bij verdere uitwerking en uitvoering van de plannen is het van belang dat zowel architect als bouwkundig aannemer kundig en ervaren moeten zijn om uiteindelijk tot een goed resultaat te komen.

Het uiteindelijke resultaat zal dan bij de nodige aandacht en kundigheid een meerwaarde zijn voor de omgeving en de gemeenschap.

Design & Construct F.G. van der Heijden

Gemert 04 juli 2018

18

Design & Construct Bouwkundig adviesburo

Voor alle opdrachten geldt de regeling RVOI-2001,

Bijlage 4

54

Advies monumentencommissie

bestemmingsplan Akkerweg nabij 5 in Vorstenbosch

Bijlage 5 Verkennend bodem- en abestonderzoek

bestemmingsplan Akkerweg nabij 5 in Vorstenbosch

57

Verkennend bodemen asbestonderzoek Akkerweg te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Verkennend bodemen asbestonderzoek Akkerweg te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Rapportnummer:

E186315.006/HWO

Datum:

14 januari 2019

Naam opdrachtgever:

Tonnaer Adviseurs in Omgevingsrecht B.V., ing. B.H.C. Weekers

Adres opdrachtgever:

Parklaan 21, 5261 LR te VUGHT

Contactpersoon Aelmans Eco B.V.:

de heer ing. H.J.J.G.M. Wolfs

Monstername door:

Hans Wolfs en Dean Stassen (in opleiding)

Datum monstername:

13 en 20 december 2018

Inhoud 1

Inleiding .............................................................................................................. 1 1.1 Opdrachtverlening .................................................................................................................. 1 1.2 Doel van het onderzoek.......................................................................................................... 1 1.3 Opzet van het onderzoek en de rapportage .......................................................................... 2

2

Vooronderzoek, hypothese en onderzoeksstrategie............................................. 3 2.1 Vooronderzoek ....................................................................................................................... 3 2.2 Onderzoekshypothese ............................................................................................................ 5 2.3 Onderzoeksstrategie .............................................................................................................. 6

3

Opzet veldonderzoek .......................................................................................... 8 3.1 Veldwerkzaamheden .............................................................................................................. 8 3.2 Resultaten veldwerkzaamheden ............................................................................................ 8

4

Resultaten en beoordeling chemische analyse ................................................... 11 4.1 Toetsing van de analyseresultaten ....................................................................................... 11 4.2 Interpretatie van de analyseresultaten ................................................................................ 13

5

Conclusies en aanbevelingen ............................................................................. 16 Figuur 1

Ligging onderzoekslocatie

Figuur 2

Situatie onderzoekslocatie met ligging boorpunten

Bijlage 1

Analysecertificaten grond

Bijlage 2

Analysecertificaten grondwater

Bijlage 3

Profielbeschrijving boorpunten

Bijlage 4

Getoetste analyseresultaten grond conform BoToVa

Bijlage 5

Getoetste analyseresultaten grondwater conform BoToVa

Bijlage 6

Verklaring van functiescheiding

Bijlage 7

Asbestinspectierapport + analysecertificaten asbest

Bijlage 8

Kadastrale gegevens

E186315.006/HWO

1 Inleiding 1.1

Opdrachtverlening Aelmans Eco B.V. heeft in opdracht van ing. B.H.C. Weekers, namens Tonnaer Adviseurs in Omgevingsrecht B.V., het verzoek gekregen een verkennend bodem- en asbestonderzoek te verrichten op het adres Akkerweg te Vorstenbosch. Kadastraal is de onderzoekslocatie bekend als kadastrale gemeente Nistelrode, sectie G, kavelnummer 1.204 (ged.). Aanleiding tot de uitvoering van het onderzoek vormt de beoogde bestemmingsplanwijziging c.q. koop-/verkoopsituatie van het te onderzoeken perceel. Hiertoe is een verkennend bodem- en asbestonderzoek uitgevoerd conform de Nederlandse Normen NEN-5707 en NEN-5740. In dit rapport dient te worden nagegaan wat de chemischanalytische kwaliteit van de grond is op de betreffende locatie. Het onderzoeksrapport maakt deel uit voor de aanvraag van een omgevingsvergunning. Daarnaast dient middels onderhavig onderzoek beoordeeld te worden of aanvullende procedures noodzakelijk zijn in het kader van de Wbb. Aelmans Eco B.V. is gecertificeerd in het kader van ISO-9001 en de BRL-SIKB 2000 “Veldwerk bij milieuhygiënisch bodemonderzoek” en de daarbij behorende protocollen. Hierbij gelden de ten tijde van het uitvoeren van het veldwerk, vigerende versies van deze documenten.

Aelmans Eco B.V., of de overige aan dit bedrijf gelieerde ondernemingen binnen de Aelmans Adviesgroep, verklaren hierbij geen eigenaar van onderhavige locatie te zijn danwel op enige andere wijze een (privaatrechtelijke) relatie te hebben met onderhavige locatie. Op basis hiervan wordt voldaan aan de eisen van onafhankelijkheid uit de BRL-SIKB 2000. Een verklaring van functiescheiding is opgenomen in bijlage 6.

1.2

Doel van het onderzoek Het doel van een verkennend bodemonderzoek is vaststellen of de bodem ter plaatse van de onderzoekslocatie is verontreinigd, en zo ja of de concentraties van de onderzochte componenten aanleiding vormen voor het instellen van een nader onderzoek.

Verkennend bodem- en asbestonderzoek Akkerweg ong. te Vorstenbosch (gemeente Bernheze) Aelmans Eco B.V.

1

E186315.006/HWO

1.3

Opzet van het onderzoek en de rapportage Onderhavig onderzoek is onder certificaat uitgevoerd volgens protocol 2001: “Plaatsen van handboringen en peilbuizen, maken van boorbeschrijvingen, nemen van grondmonsters en waterpassen”, protocol 2002: “Het nemen van grondwatermonsters” en protocol 2018: “Locatieinspectie en monsterneming van asbest in bodem”. In de BRL-SIKB 2000 wordt verwezen naar de Nederlandse normen Bodem die eveneens bepalend zijn voor het uitvoeren van het bodemonderzoek. De belangrijkste hiertoe gehanteerde normen zijn als volgt: · “Bodem-Richtlijn voor het uitvoeren van vooronderzoek bij verkennend, oriënterend en nader onderzoek” (NEN-5725); · “Onderzoeksstrategie bij verkennend onderzoek” (NEN-5740); · “Bodem-Inspectie en monsterneming van asbest in bodem en partijen” (NEN-5707). In onderhavige rapportage zijn de volgende onderzoeksonderdelen te onderscheiden: 1. vooronderzoek betreffende de terreinsituatie (hoofdstuk 2); 2. opstellen van een hypothese aangaande de eventuele aanwezigheid van bodemverontreiniging (hoofdstuk 2); 3. opzet onderzoek (hoofdstuk 3); 4. resultaten en beoordeling chemische analyses (hoofdstuk 4); 5. interpretatie van de onderzoeksgegevens (hoofdstuk 4). Het onderzoek wordt afgerond met conclusies en aanbevelingen (hoofdstuk 5).

Verkennend bodem- en asbestonderzoek Akkerweg ong. te Vorstenbosch (gemeente Bernheze) Aelmans Eco B.V.

2

E186315.006/HWO

2 Vooronderzoek, hypothese en onderzoeksstrategie 2.1

Vooronderzoek 2.1.1 Algemene terreingegevens De ligging van de onderzoekslocatie is in figuur 1 weergegeven op een plattegrond (Google Maps) en op een overzicht van de boorlocaties in figuur 2. Het te onderzoeken terreingedeelte betreft een ingevallen stal/woonhuis met een omliggende groenstrook c.q. grasveld. De oppervlakte van het te onderzoeken terrein bedraagt circa 1.950 m². 2.1.2 Omgeving van het terrein De onderzoekslocatie is gelegen ten noordoosten van de woon-c.q. dorpskern van het kerkdorp Vorstenbosch. De zuid-oostzijde van de onderzoekslocatie wordt begrensd door de oprit c.q. woonhuis gelegen aan de weg Akkerweg 5. De noord- en oostzijde van de onderzoekslocatie worden begrensd c.q. ingesloten door de Akkerweg. De westzijde van de onderzoekslocatie wordt begrensd door tuinen van derden. De omgeving kan worden beschreven als woonbebouwing c.q. buitengebied. 2.1.3 Vroeger en huidig gebruik Uit de historische topografische kaarten blijkt, dat de contouren van de Akkerweg reeds aanwezig zijn op kaarten uit 1850. Waarschijnlijk is deze weg nog ouder. Op deze kaarten is tevens te zien dat in 1850 reeds bebouwing aanwezig was op de locatie. De omgeving was toentertijd veelal in gebruik als natuurgebied. Vanaf de eerste helft van de 19e eeuw is men begonnen met de ontginning van het gebied ten behoeve van de landbouw.

Sindsdien is de omgeving altijd in gebruik geweest als landbouwgrond c.q. weiland. Het gebruik is tot op heden niet wezenlijk veranderd. Enige uitzonderingen hierop vormt het feit dat de bebouwde kom van het dorp Vorstenbosch is uitgebreid en dat in de omgeving diverse agrarische bedrijven en woningen zijn opgericht en uitgebreid. In verband met de historische informatie met betrekking tot de onderzoekslocatie is bij het bodemloket van de Provincie Noord-Brabant de omgevingsrapportage opgevraagd. Hieruit blijkt dat op de locatie zelf nooit eerder bodemonderzoek heeft plaatsgevonden. Dit is wel het geval in de nabije omgeving (Akkerweg 10).

Verkennend bodem- en asbestonderzoek Akkerweg ong. te Vorstenbosch (gemeente Bernheze) Aelmans Eco B.V.

3

E186315.006/HWO

Echter de resultaten van deze onderzoeken staan niet weergegeven in de opgevraagde omgevingsrapportage. Uit navraag bij de gemeente Bernheze (mevrouw J. van Gaal) blijkt, dat de genoemde onderzoeken niet terug te vinden zijn in het archief. · Verkennend bodemonderzoek Akkerweg 10 te Vorstenbosch, locatiecode AA172100044 NB172107042, d.d. 16 april 2002, uitgevoerd door Bijvelds; · Verkennend bodemonderzoek Akkerweg 10 te Vorstenbosch, locatiecode AA172100044 NB172107042, d.d. 10 augustus 2002, uitgevoerd door Bijvelds. Voor het naastgelegen adres Akkerweg 5 zijn onderstaande vergunningen verleend. · · · · ·

Oprichtingsvergunning agrarisch bedrijf d.d. 15 september 1977; Melding opslag goederen d.d. 5 juli 1999; Milieuvergunning groothandel in metaalwaren d.d. 23 mei 2007; Bouwvergunning oprichting woonhuis d.d. 1967; Bouwvergunning oprichting boerderij met 2 geschakelde bedrijfshallen d.d. 2008.

Huidige situatie Het te onderzoeken terrein betreft momenteel een braakliggend perceel. Op het terrein bevindt zich een oude boerderij (lees: woonhuis met eraan vast gebouwd een stal). Deze bebouwing is grotendeels ingestort. Vorenstaande impliceert dat de afgelopen 40 jaar geen specifieke danwel bedrijfsmatige bedrijfsactiviteiten hebben plaatsgevonden. De afgelopen jaren is het terrein voornamelijk in gebruik als groenvoorziening/grasveld. Ter plaatse van de onderzoekslocatie hebben voorzover bekend in het verleden geen boven- en/of ondergrondse tanks gelegen. 2.1.4 Asbest Voor zover bekend hebben op de onderzoekslocatie in het verleden geen bedrijven gestaan die mogelijk asbesthoudend materiaal hebben verwerkt of geproduceerd. Daarnaast is niets bekend over mogelijke stortingen of ophogingen met asbesthoudend materiaal en/of asbestbuizen in de bodem. Voor zover bekend hebben zich in het verleden geen calamiteiten (bv. brand of explosies) voorgedaan, waarbij asbesthoudend materiaal is vrijgekomen. Om voornoemde bevindingen te kunnen bevestigen, zal tijdens het uit te voeren bodemonderzoek zintuiglijk onderzoek plaatsvinden naar mogelijke asbestresten in de bodem.

Verkennend bodem- en asbestonderzoek Akkerweg ong. te Vorstenbosch (gemeente Bernheze) Aelmans Eco B.V.

4

E186315.006/HWO

2.1.5 Terreininspectie Op 13 december 2018 is voorafgaande aan de grondboringen, door een medewerker van Aelmans Eco B.V. een terreininspectie verricht. De onderzoekslocatie betreft een vervallen schuur/stal, welke deels is overwoekerd door beplanting e.d.. Doordat de daken deels zijn ingevallen is de toegang tot voornoemde schuur/stal vanuit veiligheidsoogpunt niet toegankelijk. Het terrein rondom het te onderzoeken terrein is in gebruik als groenvoorziening/grasveld e.d.. Ten behoeve van het asbestonderzoek is een maaiveldinspectie uitgevoerd. Tijdens de uitvoering van deze inspectie zijn eveneens geen asbestverdachte materialen aan het aardoppervlak aangetroffen. Wel is een gedeelte van het golfplatendak grotendeels ingestort. Dit materiaal is bevindt zich echter wel bovenop een betonvloer. 2.1.6 Bodemsamenstelling en hydrologische gegevens De gegevens met betrekking tot de geohydrologische situatie zijn ontleend aan de grondwaterkaart van Nederland, Dienst Grondwaterverkenning TNO. Tektonisch gezien ligt de locatie in de Centrale Slenk ten westen van de Peelrandbreuk. In onderstaande tabel is de bodemopbouw ter plaatse van de onderzoekslocatie schematisch weergegeven. Globale diepte (m-mv)

Geohydrologisch

Lithostratigrafische eenheid

Lithologie

Nuenengroep en Holoceen

Fijne en grove zanden

eenheid 0 - 15

Deklaag

(plaatselijk veen- en leemlagen) 15 - 55

55 - 85

85 - 180

1e watervoerende pakket

Scheidende laag

e

2 watervoerende pakket

Formaties van Veghel en

Fijne en grove grindrijke

Kreftenheye

zanden

Formaties van Kedichem en

Fijne slibhoudende zanden

Tegelen

en kleilagen

Formatie van Tegelen en

Fijne en grove zanden

afzettingen Icenenien

2.2

Onderzoekshypothese 2.2.1 Grond en grondwater Gelet op het vroegere en huidige gebruik van het terrein, het historisch voor onderzoek, de terreininspectie en vanwege het voormalige gebruik luidt de onderzoekshypothese, dat de locatie als “diffuus verdacht” kan worden beschouwd vanwege het voormalig gebruik.

Verkennend bodem- en asbestonderzoek Akkerweg ong. te Vorstenbosch (gemeente Bernheze) Aelmans Eco B.V.

5

E186315.006/HWO

2.2.2 Asbest Op basis van de historische feiten kan worden geconcludeerd dat de locatie als “verdacht” kan worden beschouwd voor asbest.

2.3

Onderzoeksstrategie 2.3.1 Grond en grondwater Bij de onderzoeksstrategie is uitgegaan van de strategie voor diffuus-verdachte (onderzoeks)locaties. Uitgaande van de terreinoppervlakte is conform de NEN-5740/A1 (tabel 9.1) een keuze gemaakt voor het aantal boringen en grondmonsters. De richtlijn met betrekking tot het uitvoeren van bodem- en grondwateronderzoek schrijft voor, dat grondwateronderzoek dient plaats te vinden indien het freatisch grondwater zich op minder dan 5,0 m-mv bevindt. Dit is op de onderzoekslocatie het geval, hiertoe zal één van de te plaatsen boringen worden doorgezet tot onder het grondwaterniveau. Asbestonderzoek Bij de onderzoeksstrategie voor asbest is uitgegaan van de NEN-5707. Ten behoeve van het asbestonderzoek zullen een 12-tal asbestinspectiegaten worden gegraven ter plaatse van onderhavige locatie. De hierbij vrijkomende grond zal allereerst visueel geïnspecteerd worden op de aanwezigheid van asbestverdacht materiaal. In tabel 2.3.1 is een overzicht opgenomen van de te verrichten boringen, de diepte tot welke deze zullen worden verricht en de voorgenomen uit te voeren analyses. Tabel 2.3.1: Onderzoeksstrategie Akkerweg te Vorstenbosch (gemeente Bernheze) Oppervlakte te

Aantal

Diepte

Aantal

onderzoeken terrein

boringen

boringen

analyses1)

Analysepakket

(m-mv) circa 1.950 m²

12

0,0 - 0,5

2

NEN-5740 pakket grond

3

0,5 - 2,0

1

NEN-5740 pakket grond

1

Peilbuis

1

NEN-5740 pakket grondwater

122)

0,3 × 0,3 × 0,5

2

NEN-5707 pakket asbest

1) aantal analyses is afhankelijk van zintuiglijke waarnemingen tijdens de veldwerkzaamheden 2) in afwijking van de NEN-5707 zullen alle boringen in combinatie met inspectiegaten voor asbest worden geplaatst

In tabel 2.3.2 zijn enkele relevante gegevens van de onderzoekslocatie samengevat.

Verkennend bodem- en asbestonderzoek Akkerweg ong. te Vorstenbosch (gemeente Bernheze) Aelmans Eco B.V.

6

E186315.006/HWO

Tabel 2.3.2: Relevante gegevens project Projectnaam

Verkennend bodem- en asbestonderzoek Akkerweg te Vorstenbosch (gemeente Bernheze)

Projectcode

E186315

Huidig gebruik

braakliggende bebouwing met een omliggend grasveld/groenvoorziening

Gebruik omgeving

woonbebouwing

Oppervlakte locatie

circa 1.950 m²

Verkennend bodem- en asbestonderzoek Akkerweg ong. te Vorstenbosch (gemeente Bernheze) Aelmans Eco B.V.