bijlage 7 quickscan wet natuurbescherming

Quickscan Wet Natuurbescherming Akkerweg ong. te Vorstenbosch

IBAN : NL33.RABO.0302.6862.15 KvK : 62978713 BTW : NL105760535B01

Adres : Kasteel Aldengoorstraat 7-B 6222 WH - Maastricht Tel : (0031) 610885330

www.eco-planning.nl info@eco-planning.nl (0031) 433649338

Quickscan Wet Natuurbescherming Akkerweg ong. te Vorstenbosch Colofon

Status: versie 6 december 2018 Projectnummer : P179 Bestandsnaam : Quickscan Wet Natuurbescherming Akkerweg ong. te Vorstenbosch Opdrachtgever: Tonnaer Adviseurs

Auteur: Marcel Bonder

© Copyright 2018 Ecoplanning, Maastricht Ecoplanning Kasteel Aldengoorstraat 7b 6222 WH Maastricht Tel : 0(0 31) 6 10885330 E-mail: info@eco-planning.nl Website: www.eco-planning.nl

Página 2 van 14

INHOUD 1

2

3

Inleiding ............................................................................................................................................ 4 1.1

Aanleiding ................................................................................................................................ 4

1.2

Beschrijving plangebied en initiatief ........................................................................................ 4

1.3

Wet Natuurbescherming .......................................................................................................... 6

1.4

Leeswijzer ................................................................................................................................ 6

Onderzoeksmethode ........................................................................................................................ 7 2.1

Algemeen................................................................................................................................. 7

2.2

Literatuuronderzoek ................................................................................................................. 7

2.3

Veldonderzoek ......................................................................................................................... 7

Resultaten en effectbeoordeling ...................................................................................................... 9 3.1 3.1.1

Inleiding ............................................................................................................................... 9

3.1.2

Grondgebonden zoogdieren ................................................................................................ 9

3.1.3

Vleermuizen ....................................................................................................................... 10

3.1.4

Broedvogels ....................................................................................................................... 10

3.1.5

Herpetofauna ..................................................................................................................... 11

3.1.6

Vissen ................................................................................................................................ 11

3.1.7

Ongewervelden.................................................................................................................. 11

3.1.8

Planten ............................................................................................................................... 11

3.2

4

5

Soortbescherming ................................................................................................................... 9

Gebiedsbescherming ............................................................................................................. 11

3.2.1

Natura 2000 ....................................................................................................................... 11

3.2.2

Natuur Netwerk Brabant .................................................................................................... 12

3.2.3

Houtopstanden .................................................................................................................. 12

Conclusie ........................................................................................................................................ 13 4.1

Soortenbescherming ............................................................................................................. 13

4.2

Gebiedsbescherming ............................................................................................................. 13

Literatuur ........................................................................................................................................ 14

Página 3 van 14

1 INLEIDING 1.1 AANLEIDING In opdracht van Tonnaer Adviseurs heeft Ecoplanning een quickscan (verkennend onderzoek) Wet Natuurbescherming te Akkerweg ong. te Vorstenbosch in de gemeente Bernheze uitgevoerd (figuur 1.1). Voorafgaand aan de werkzaamheden is een ecoloog ingeschakeld om te beoordelen of de beoogde werkzaamheden doorgang kunnen vinden vanuit de Wet natuurbescherming.

Figuur 1.1: De ligging van het plangebied (rode lijn).

1.2 BESCHRIJVING PLANGEBIED EN INITIATIEF Ter plaatse van het perceel naast Akkerweg 5 wordt een woning gebouwd binnen een vervallen oude cultuurhistorische boerderij. Daarbij wordt deze boerderij gerestaureerd. De aangrenzende oude varkensstal wordt gesloopt. Bij de restauratie en sloop worden zes berken, een rododendron, een conifeer en enkele vlierstruiken verwijderd. Tegen de vervallen boerderij aan staan enkele berken. Aan een gedeelte van de oostzijde groeit klimop. Het dak heeft diverse grote gaten, omdat er dakpannen missen. De dakpannen liggen vrij (zonder dakbeschot of dakplaat) op tengellatten. De muren zijn enkelmuurs, er is geen sprake van een spouw. De boerderij wordt nu gebruikt als opslagplaats voor fietsen en bouwmateriaal. De varkensstal is gedeeltelijk ingestort. Het dak bestaat uit asbest golfplaten. Tegen de buitenmuren aan groeit een rododendron, een conifeer en een zomereik. Het oostelijke deel is lokaal begroeid met klimop en hop. Tegen de buitenmuren aan groeien vlierstruiken. De zomereik blijft behouden, de rest wordt verwijderd.

Página 4 van 14

Figuur 1.2 De huidige situatie van de vervallen doch monumentale boerderij gezien vanaf de buitenzijde.

Figuur 1.3 De huidige situatie van de boerderij gezien vanuit de binnenkant.

Figuur 1.4 De huidige situatie van de te slopen varkensstal aan de binnenzijde.

Figuur 1.5 De huidige situatie van de te slopen varkensstal aan de buitenzijde.

Página 5 van 14

1.3 WET NATUURBESCHERMING Voorliggend rapport beschrijft welke effecten te verwachten zijn op de beschermde natuurwaarden binnen het plangebied. Deze natuurwaarden zijn in Nederland beschermd vanuit twee invalshoeken, te weten: A. De soortbescherming: Een belangrijk onderdeel van deze wet is het voorzorgsbeginsel (of zorgplicht) dat van elke initiatiefnemer verlangt dat hij zich vooraf op de hoogte stelt van eventuele schadelijke effecten op voorkomende planten en dieren en hun leefomgeving. B. De gebiedsbescherming: Het gaat daarbij om de bescherming van Natura 2000-gebieden en regelgeving met betrekking tot houtopstanden.

1.4

LEESWIJZER Hoofdstuk 2 beschrijft de onderzoeksmethode. Hoofdstuk 3 behandelt de onderzoeksresultaten bestaande uit de resultaten van het veldbezoek en de toetsing op de Wet Natuurbescherming. Tot slot volgt in hoofdstuk 4 de conclusie.

Página 6 van 14

2 ONDERZOEKSMETHODE 2.1

ALGEMEEN Het onderzoek bestaat uit een literatuurstudie en een veldonderzoek. Het doel van dit onderzoek is inzicht te krijgen welke binnen de Wet Natuurbescherming beschermde flora en fauna groeiplaatsen, voortplantingsplaatsen of rustplaatsen kunnen hebben in het plangebied. Het gaat om soorten die zijn beschermd in bijlage IV, onderdeel a, bij de Habitatrichtlijn, bijlage II bij het Verdrag van Bern of bijlage I bij het Verdrag van Bonn, de Vogelrichtlijn of bijlage onderdeel A bij de Wet Natuurbescherming. De provincie Noord Brabant heeft beleidsregels opgesteld in het document Verordening van Provinciale Staten van de provincie Noord-Brabant houdende regels ter bescherming van de natuur (Verordening natuurbescherming Noord-Brabant). Deze provincie hanteert dit document als zijnde uitwerking van de Wet Natuurbescherming voor wat betreft soorten van bijlage onderdeel A bij de Wet Natuurbescherming. Hierin geldt voor de soorten weergegeven in bijlage 3 als bedoeld in artikel 2.2, eerste lid, onder a vrijstelling voor dieren bij ruimtelijke ontwikkeling en bestendig beheer of onderhoud. In tegenstelling tot andere provincies, geldt in Noord Brabant geen vrijstelling voor bunzing, hermelijn en wezel. Voor wat betreft de bescherming van vogelnesten hanteer provincie Noord Brabant de lijst met soorten van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland uit 2009.

Komen soorten voor die zijn beschermd conform bovenstaand, dan wordt beoordeeld of de voorgenomen activiteit effecten heeft op de beschermde soorten. Treden er effecten op, dan wordt beoordeeld of er een vrijstelling mogelijk is door te werken volgens een goedgekeurde gedragscode of de uitvoer van een alternatieve oplossing waardoor er geen negatief effect zal plaatsvinden. Indien dit niet mogelijk is, is een ontheffingsaanvraag nodig . Dit moet op basis van een geldig wettelijk belang en waarbij de gunstige staat van instandhouding van beschermde soorten niet in het geding komt. De ontheffing wordt dan onder voorwaarden verleend door meestal de provincie. De bestaande onderzoeksgegevens kunnen maximaal drie jaar oud zijn als het gaat om een gebied waar weinig of geen ruimtelijke of kwalitatieve veranderingen zijn opgetreden in de afgelopen drie jaar. Voor voorliggend onderzoek betekent dit dat deze een houdbaarheid heeft van drie jaar. Vinden de in voorliggend rapport beschreven werkzaamheden plaats na 2021, dan dient een nieuw onderzoek plaats te vinden.

2.2 LITERATUURONDERZOEK Geraadpleegde literatuur is afkomstig uit diverse verspreidingsatlassen, provinciale verspreidingsgegevens en de database van de Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF).

2.3 VELDONDERZOEK Op 30 november 2018 overdag is door Ecoplanning een veldbezoek aan het plangebied gebracht met als doelen: • Te trachten rust- en of voortplantingslocaties van flora en fauna, beschermd zoals is weergegeven in paragraaf 2.1 te vinden. • Individuen/exemplaren van beschermde flora en fauna waar te nemen. • Gebruikssporen van beschermde fauna (prenten, vraatsporen en uitwerpselen) waar te nemen.

Página 7 van 14

•

De quickscan is een momentopname en niet alles kan worden waargenomen. Bovendien vond het veldbezoek plaats buiten het broed-/paarseizoen. Daarom wordt op basis van bovenstaand ook de noodzaak van een aanvullend soortgericht onderzoek bepaald.

Página 8 van 14

3 RESULTATEN EN EFFECTBEOORDELING 3.1 SOORTBESCHERMING 3.1.1 INLEIDING Navolgende paragraven behandelen het volgende: 1. de resultaten van de literatuurstudie; 2. de resultaten van het veldbezoek met: 1. de waarneming van rust- en of voortplantingslocaties; 2. de waarneming van individuen; 3. de waarneming van gebruikssporen; 4. de situatie van het habitat en de mogelijkheid dat toch rust- en of voortplantingslocaties aanwezig kunnen zijn danwel het plangebied wordt beschouwd als functioneel leefgebied. 5. eventuele waarnemingen buiten het plangebied 3. een beoordeling van de effecten met conclusie of een aanvullend onderzoek nodig is. Alleen soorten die zijn beschermd zoals is weergegeven in paragraaf 2.1 en waarvoor bij een verstoring een aanvraag ontheffing Wet Natuurbescherming nodig kan zijn, worden behandeld.

3.1.2 GRONDGEBONDEN ZOOGDIEREN Uit de beschikbare literatuur blijkt dat in het plangebied geen waarnemingen zijn verricht van grondgebonden zoogdieren. In de directe omgeving (binnen een straal van 500m. ten opzichte van het plangebied) zijn waarnemingen verricht van de eekhoorn en wezel. Tijdens het veldbezoek van 30 november 2018 zijn in het plangebied: 1. geen waarnemingen van rust- en/of voortplantingslocaties van de eekhoorn (nesten in bomen) en wezel (stapels hout of stenen) verricht; 2. geen individuen van de eekhoorn en wezel waargenomen; 3. geen gebruikssporen (zoals knaagsporen of uitwerpselen) van de eekhoorn en wezel waargenomen. Voor wat betreft kleine marterachtigen zoals de wezel wordt opgemerkt dat deze moeilijk waarneembaar zijn vanwege hun verbogen bestaan. Daarom is een beoordeling habitat conform de Handleiding Kleine Marters in relatie tot soortbescherming (Bouwens, 2017) verricht. Het habitat in het plangebied in relatie tot bunzing, hermelijn en wezel is als volgt: In het plangebied en omgeving zijn geen waterpartijen aanwezig en de grondwaterstand is er laag. Kleine marters zijn vanwege hun geringe formaat in de winter kwetsbaar voor onderkoeling. In de winter hebben ze dan ook goed geïsoleerde rustplaatsen nodig.

De vervallen boerderij en deels ingestorte varkensstal bieden geen bescherming tegen predatoren en kou, vanwege de vele kleine en zeer grote gaten in de muren en dak. Holle bomen, mollennesten, (oude) konijnenholen, drainagepijpen, takkenrillen, hooi- en strobalen, kelders, hooizolders, stapels stenen en puin zijn niet aanwezig. Ook lopen katten rond op het terrein en de bewoners van de omgeving hebben (waakse) honden. Er zijn in het dorp Vorstenbosch geen waarnemingen bekend van de bunzing en hermelijn. Het is niet aannemelijk dat de bunzing, hermelijn en wezel voorkomen in het plangebied.

Página 9 van 14

3.1.3 VLEERMUIZEN Uit de beschikbare literatuur blijkt dat in het plangebied geen waarnemingen zijn verricht van de leden van deze soortgroep. In de directe omgeving (binnen een straal van 500m. ten opzichte van het plangebied) zijn waarnemingen verricht van de gewone dwergvleermuis, laatvlieger, gewone grootoorvleermuis (kolonie op kerkzolder) en ruige dwergvleermuis. Conform het vleermuizenprotocol (Netwerk Groene Bureau versie 2017) is met behulp van het veldbezoek van 30 november 2018 een inschatting gemaakt naar de mogelijkheid van de aanwezigheid van (potentiele) rust- en/of voortplantingsplaatsen en haar functioneel leefgebied. Het resultaat hiervan is als volgt: 1. Er zijn geen individuen van (hangende) vleermuizen waargenomen. 2. Er zijn geen gebruikssporen van vleermuizen (afgebeten insectenvleugels of uitwerpselen) waargenomen. 3. Het habitat is als volgt (zie paragraaf 1.2): a. De dakpannen bevinden zich op houten panlatten, sporen en steunbalken en hebben geen dakbeschot of panlat. Dat betekent dat onder de dakpannen geen vleermuizen zich vestigen. b. De houten panlatten, sporen en steunbalken bevinden zich onder een tochtig en lekkend dak met vele zeer grote- en kleine gaten. Vleermuizen hebben juist een stabiel klimaat nodig als rust- en voortplantingsverblijf.

De aanwezigheid van een winterverblijf, zomerverblijf, paarverblijf of kraamverblijf van de gewone dwergvleermuis of andere in gebouwen bewonende vleermuizen ligt niet in de lijn van verwachting.

3.1.4 BROEDVOGELS In het plangebied zijn volgens de beschikbare literatuur geen waarnemingen bekend van de vogels beschermd zoals is weergegeven in paragraaf 2.1. In de directe omgeving zijn volgens de beschikbare literatuur gierzwaluw, huismus, kerkuil en steenuil waargenomen. Tijdens het veldbezoek van 30 november 2018 zijn de volgende waarnemingen verricht: • Er zijn geen waarnemingen van rust- en of voortplantingslocaties van gierzwaluw, huismus, kerkuil en steenuil in het plangebied verricht. • Er zijn geen individuen van genoemde vogelsoorten waargenomen. • Er zijn geen gebruikssporen van vogels (braakballen of uitwerpselen) waargenomen van genoemde vogelsoorten. • Buiten het plangebied zijn roepende huismussen waargenomen langs de Rietdijk. Dit is een indicatie dat huismussen waarneembaar waren tijdens het veldbezoek. • De dakpannen bevinden zich op houten panlatten, sporen en steunbalken en hebben geen dakbeschot of panlat. Dit niet een ideaal broedbiotoop. Het is niet aannemelijk dat het voornemen functioneel leefgebied, rust- of voortplantingslocaties van broedvogels waarvan het nest jaarrond is beschermd, verstoort. Een nader onderzoek is niet nodig. Het veldbezoek vond buiten het broedseizoen plaats. Het is nog niet uit te sluiten dat het voornemen broedvogels waarvan het nest alleen tijdens het broedseizoen is beschermd, verstoort.

Página 10 van 14

3.1.5 HERPETOFAUNA Uit de beschikbare literatuur blijkt dat in het plangebied en in de omgeving hiervan geen waarnemingen zijn verricht van herpetofauna (amfibieën en reptielen). Tijdens het veldbezoek van 30 november 2018 zijn in het plangebied: 1. geen individuen van de soortgroep waargenomen; 2. geen gebruikssporen waargenomen (huidrestanten) van deze soortgroep; 3. geen indicaties gevonden die duiden op de aanwezigheid van functioneel leefgebied, rust- en of voortplantingslocaties (zoals poelen, platen, houtblokken of grote stenen). Het wordt niet aangenomen dat het voornemen rust- of voortplantingslocaties danwel functioneel leefgebied van amfibieën of reptielen verstoort. Een nader onderzoek is niet nodig.

3.1.6 VISSEN In het plangebied bevinden zich geen waterpartijen, het is uitgesloten dat beschermde vissoorten voorkomen in het plangebied.

3.1.7 ONGEWERVELDEN Uit de beschikbare literatuur blijkt dat in het plangebied noch in de directe omgeving waarnemingen zijn verricht van deze diergroep. Vanwege de afwezigheid van bloedende zomereiken (vliegend hert), waterpartijen (libellen), sleedoorn (sleedoornpage), zeggenmoeras (zeggekorfslak), iepen (iepenpage) en kalkgraslanden (bruin dikkopje, veldparelmoervlinder en andere dagvlindersoorten) is de aanwezigheid van beschermde ongewervelden in het plangebied niet te verwachten.

3.1.8 PLANTEN Uit de beschikbare literatuur blijkt dat in het plangebied noch in de directe omgeving waarnemingen bekend zijn van beschermde planten. Het plangebied bestaat uit daken. Dit biedt geen biotoop aan beschermde planten die karakteristiek zijn voor extensieve onbespoten (graan)akkers, kalkgrasland, schraalgraslanden en andere specifieke biotopen; de beschermde soorten zijn veelal zeer zeldzaam. Het is niet aannemelijk dat beschermde planten worden verstoord.

3.2 GEBIEDSBESCHERMING 3.2.1 NATURA 2000 Natura 2000 is een Europees netwerk van beschermde natuurgebieden. In Natura2000 gebieden worden bepaalde diersoorten en hun natuurlijke leefomgeving beschermd door de biodiversiteit te behouden. Natura2000 gebieden worden beschermd door de Wet Natuurbescherming. Binnen een straal van 3km. ten opzichte van het plangebied bevinden zich geen Natura2000 gebieden. Het is het niet te verwachten dat negatieve effecten optreden vanuit het project op genoemd Natura 2000-gebied.

Página 11 van 14

3.2.2 NATUUR NETWERK BRABANT Het plangebied bevindt zich niet in het Natuur Netwerk Brabant (figuur 3.1) en vanwege de kleinschaligheid zal dit ook niet leiden tot een indirecte verstoring van het Natuur Netwerk Brabant.

Figuur 3.1: De ligging van het plangebied (rode lijn) ten opzichte van het Netwerk Natuur (kleuren).

3.2.3 HOUTOPSTANDEN Binnen het plangebied worden zes berken en enkele struiken gekapt als gevolg van het project. Het project bevindt zich buiten de bebouwde kom waarbij de Wet Natuurbescherming en provinciale regels van toepassing zijn. Aangezien de te kappen bomen zich bevinden in een tuin, is het doen van een kapmelding niet nodig.

Página 12 van 14

4 CONCLUSIE 4.1 SOORTENBESCHERMING Op basis van het literatuuronderzoek en het veldbezoek van 30 november 2018 is een aanvullend onderzoek en eventuele aanvraag ontheffing Wet Natuurbescherming niet nodig. Wel wordt geadviseerd om de kap van de bomen en struiken uit te voeren buiten het broedseizoen, dus uitvoeren in de periode augustus tot en met maart. Als dat niet kan, dient een ecoloog na te gaan of ten tijde van de werkzaamheden bezette vogelnesten aanwezig zijn.

4.2 GEBIEDSBESCHERMING Het is uitgesloten dat het beoogde project effect zal hebben op Natura 2000-gebieden. Het plangebied ligt buiten de begrenzing van het Natuur Netwerk Brabant en ook indirecte effecten worden niet verwacht. De te kappen bomen en struiken staan in de tuin. Dat betekent dat de hierbij horende wet- en regelgeving niet van toepassing is.

Página 13 van 14

5 LITERATUUR Bij12, juli 2017, Kennisdocument gewone dwergvleermuis Pipistrellus pipistrellus Versie 1.0, Utrecht. Bij12, juli 2017, Kennisdocument huismus Passer domesticus Versie 1.0, Utrecht. Luchtfoto, http://maps.google.nl Natuurgegevens NDFF, https://ndff-ecogrid.nl/

Página 14 van 14