Bestuursprogramma 2026-2030
Tekst van het document
Uitvoeren en tussentijds evalueren van de kunst- en | 2027-2029 | Ja | In begroting cultuurnota Samenwerken vanuit de Kern Aanwijzen van gemeentelijke monumenten/objecten | 2026-2027 | Nee | Niet in begroting in de dorpen Heesch, Nistelrode en Vorstenbosch Planologisch borgen van cultuurhistorisch | 2030 | Ja | In begroting waardevolle objecten Samenstellen van een Canon Bernheze om de | 2028 | Ja | In begroting geschiedenis van Bernheze vorm te geven Opstellen van een Algemene subsidieverordening | 2027 | Nee | Niet in begroting, voorstel volgt Evalueren van de huidige subsidieverstrekkingen, | 2029 | Ja | Niet in begroting, inclusief participatietraject met belanghebbenden | voorstel volgt Aanleggen van een sportpark in Heeswijk-Dinther | 2028-2030 | Ja | Niet in begroting, afschrijving vanaf 2031 26 27 BESTUUR, FINANCIËN EN DEMOCRATIE Betrouwbaar bestuur vraagt om heldere keuzes, gezonde financiën en een organisatie die levert wat zij belooft. Daarom gaan we zorgvuldig om met gemeenschapsgeld, betrekken we inwoners en de gemeenteraad bij belangrijke besluiten en maken we afwegingen die ook op de lange termijn houdbaar zijn. We blijven een zelfstandige gemeente die actief samenwerkt waar dat voordelen oplevert, maar altijd met oog voor de belangen van Bernheze. Zo bouwen we aan een sterke overheid die dichtbij inwoners staat en vertrouwen geeft in de toekomst.
Gezonde financiën We zorgen voor een financieel gezonde gemeente. Dat betekent dat we niet meer uitgeven dan verantwoord is en dat we telkens kijken naar de gevolgen van besluiten voor de toekomst. Wel zijn we ons ervan bewust dat investeren in de kwaliteit van leven van onze inwoners en het in stand houden van de welstand geld kost. We hebben in Bernheze relatief lage lasten voor onze inwoners, vergeleken met andere gemeenten. Tegelijkertijd hebben we grote ambities en plannen, waarbij gekeken moet worden wat financieel nodig is om deze grote projecten tot uitvoer te kunnen brengen. Als er geld nodig is voor nieuwe plannen of investeringen, kijken we eerst naar mogelijkheden kosten te besparen en subsidies of andere financiële bijdragen te benutten. Echter kan een verhoging van lokale lasten nodig zijn. Ook houden we voldoende reserves aan om financiële tegenvallers op te kunnen vangen. Zo blijft de gemeente ook in minder gunstige tijden financieel stabiel. Investeren met verstand De komende jaren staan er verschillende grote projecten op de planning. Denk aan investeringen in scholen, sportvoorzieningen, infrastructuur en gebiedsontwikkelingen. Deze investeringen zullen eƯect hebben op de lasten voor onze inwoners. Bij iedere investering kijken we zorgvuldig naar de maatschappelijke meerwaarde, de kosten en de gevolgen voor de lange termijn.
We willen en kunnen niet alles tegelijk doen, maar moeten keuzes maken die passen bij onze mogelijkheden en ambities. Slim omgaan met geld in het sociaal domein Een groot deel van ons budget gaat naar zorg, ondersteuning en bestaanszekerheid. De oplopende kosten zijn in de toekomst niet houdbaar. We blijven deze ondersteuning bieden, maar kijken ook hoe we zaken slimmer en eƯiciënter kunnen organiseren. Ons doel is niet om te bezuinigen op inwoners die hulp nodig hebben, maar om ervoor te zorgen dat het beschikbare geld zo goed mogelijk wordt ingezet. We kijken daarom steeds naar wat werkt en waar samenwerking of verbetering mogelijk is. Een bestuur dat zichtbaar en aanspreekbaar is Wij vinden het belangrijk dat inwoners weten wie hun bestuurders zijn en hoe zij contact kunnen opnemen. Daarom blijft het college zichtbaar aanwezig in de dorpen en onderhouden we actief contact met inwoners, dorpsraden, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Goede communicatie is daarbij een noodzakelijke voorwaarde om bestuurlijke ambities zichtbaar, uitlegbaar en uitvoerbaar te maken. We vinden het belangrijk om inwoners tijdig mee te nemen in ontwikkelingen, keuzes, dilemma’s en resultaten. Door open, toegankelijk en begrijpelijk te communiceren, versterken we de betrokkenheid van inwoners en verkleinen we de afstand tussen overheid en samenleving.
7 28 Elk dorp heeft een vaste dorpswethouder. Zo is duidelijk wie het eerste aanspreekpunt is voor een dorp. We willen ook zichtbaar zijn in de regio en voor Bernheze relevante posities bekleden. Regionale samenwerking is nodig om lokale doelen te bereiken. De gemeenteraad goed in positie De gemeenteraad moet tijdig kunnen meedenken en sturen op belangrijke ontwikkelingen. Daarom betrekken we de raad vroeg bij nieuwe plannen en zorgen we voor duidelijke informatie over keuzes, gevolgen en alternatieven. De raad bepaalt de kaders en controleert het college. Het college is verantwoordelijk voor de uitvoering. Heldere afspraken over rollen en verantwoordelijkheden helpen daarbij. Inwoners betrekken bij plannen Inwoners kennen hun dorp en omgeving het beste. Daarom betrekken we hen vroeg bij plannen en ontwikkelingen die invloed hebben op hun leefomgeving. We zijn daarbij duidelijk over wat inwoners wel en niet kunnen beïnvloeden. Ook koppelen we terug wat er met ideeën, opmerkingen en suggesties is gedaan. Zo zorgen we voor een open en eerlijk participatieproces. We maken inwoners bewust van de mogelijkheden om te participeren. Naast de bestaande vormen van participatie staan we open voor nieuwe manieren om inwoners te betrekken, zoals het uitdaagrecht.
We geven ruimte aan inwoners en organisaties die zelf verantwoordelijkheid willen nemen voor taken of voorzieningen in hun leefomgeving, of wanneer ze zelf met goede ideeën komen. Waar mogelijk denken we mee en ondersteunen we initiatieven die bijdragen aan de samenleving. De uiteindelijke besluiten blijven de verantwoordelijkheid van de gemeenteraad en het college. Een sterke organisatie Om onze plannen uit te voeren voor een groeiende gemeente en vanuit een zelfstandige positie is een professionele, toekomstbestendige en wendbare organisatie nodig. Daarom investeren we in de ontwikkeling van medewerkers, samenwerking en voldoende kennis binnen de organisatie. Op dit moment wordt een organisatieanalyse uitgevoerd. De uitkomsten daarvan en het organisatieadvies zullen richtinggevend zijn voor de verdere ontwikkeling van onze organisatie en daarmee van betekenis zijn voor de huidige bestuursperiode. Deze inzichten helpen ons om te bepalen welke organisatorische keuzes nodig zijn om onze ambities op een realistische en duurzame manier te realiseren. We willen een organisatie die flexibel is, verantwoordelijkheid neemt en goed kan inspelen op nieuwe ontwikkelingen. Veranderingen voeren we gedoseerd door, waarbij we stap voor stap verder bouwen aan de organisatie.
Goede dienstverlening Inwoners en ondernemers moeten kunnen rekenen op een gemeente die bereikbaar, duidelijk en behulpzaam is. Daarom blijven we werken aan goede dienstverlening, heldere communicatie en snelle beantwoording van vragen. We benutten de kansen van digitalisering en kunstmatige intelligentie om onze dienstverlening te verbeteren. Daarbij blijft persoonlijk contact mogelijk voor inwoners die daar behoefte aan hebben. Zelfstandig en samen sterk Bernheze blijft een zelfstandige gemeente. We geloven dat we als zelfstandige gemeente dicht bij onze inwoners staan en goed kunnen inspelen op wat er lokaal nodig is. Tegelijkertijd werken we samen met andere gemeenten en regionale partners wanneer dat voordelen oplevert voor onze inwoners. We nemen actief deel aan regionale samenwerkingen en zetten ons in voor een sterke vertegenwoordiging van de belangen van Bernheze. Daarbij zoeken we invloed op onderwerpen die belangrijk zijn voor onze inwoners. 29 Met deze aanpak bouwen we aan een gemeente die financieel gezond is, duidelijke keuzes maakt, inwoners serieus neemt en klaar is voor de toekomst.
Wat gaan we doen | Wanneer | Capaciteit | Middelen Actieve deelname aan de Regio Deal, RNOB en | 2026-2030 | Ja | In begroting NOVEX De Peel Doorontwikkelen van de zichtbaarheid van de | 2027-2028 | Nee | Niet in begroting, gemeente op het gebied van communicatie, recreatie | € 111.601 en toerisme | structureel Implementatie van de uitkomsten van de | 2027-2030 | Nee | Niet in begroting, organisatieanalyse | voorstel volgt Onderzoeken, verkennen en implementeren op welke | 2026-2028 | Nee | Softwarelicenties wijze het gebruik van AI de gemeente Bernheze kan | in begroting helpen in het eƯectief en eƯiciënt werken ter verbetering van de dienstverlening | Overige kosten niet in begroting, voorstel volgt Structureel op sterkte brengen van het secretariaat | 2027 | Nee | Niet in begroting, na de continuering van de uitbreiding van het aantal | € 89.345 bestuurders | structureel 30 31 DUURZAAMHEID De opgaven rond duurzaamheid en klimaat vragen om keuzes die zowel ambitieus als haalbaar zijn. Daarom verduurzamen we Bernheze op een manier die past bij het karakter van onze gemeente en uitvoerbaar is voor inwoners, ondernemers en de gemeente zelf. We maken afwegingen tussen duurzaamheid, leefbaarheid, ruimte en betaalbaarheid en investeren in een groene, gezonde en toekomstbestendige leefomgeving.
Daarbij bereiden we ons voor op klimaatverandering en zorgen we ervoor dat ons maatschappelijk vastgoed duurzaam en toekomstbestendig blijft, in lijn met de behoeften van onze inwoners en de gemeentelijke voorzieningenstructuur. In 2026 is de Paraplunotitie Duurzaamheid Bernheze geactualiseerd. Hierin zijn alle duurzame doelen tot 2030 opgenomen, inclusief een communicatiestrategie. Duurzame en betrouwbare energie De overstap naar duurzame elektriciteit en warmte brengt uitdagingen met zich mee. Vooral de beperkte ruimte op het elektriciteitsnet zorgt voor problemen bij woningbouw, bedrijven en verduurzaming. Daarom blijven we in gesprek met de netbeheerder en zoeken we actief naar oplossingen. We staan open voor nieuwe technieken en innovatieve projecten die kunnen helpen om deze problemen te verminderen. We blijven daarnaast inzetten op 11% energiebesparing in 2030, zoals afgesproken in de Regionale Energiestrategie. Ook onderzoeken we mogelijkheden voor lokale energieopslag en energiehubs, zodat opgewekte energie beter gebruikt kan worden wanneer deze nodig is. Voor de warmtetransitie stellen we het wettelijk verplichte Omgevingsprogramma Warmte op. Ruimte voor duurzame energieopwekking We werken aan de doelen uit de Regionale Energiestrategie en doen dat op een manier die past bij Bernheze.
Daarbij vinden we het belangrijk dat inwoners worden betrokken en dat ontwikkelingen passen bij de omgeving. Zoals afgesproken bij het vaststellen van de Omgevingsvisie gaan we terughoudend om met zon op land. De gronden in het buitengebied hebben een belangrijke economische of natuurlijke waarde die niet benut kan worden bij het realiseren van een zonnepark. Het plaatsen van windmolens wordt alleen overwogen wanneer er landelijke afstandsnormen zijn vastgesteld, zodat belangen van inwoners, gezondheid en ruimtelijke kwaliteit goed worden geborgd. Wanneer zicht kansen voordoen om aan te sluiten bij ontwikkelingen in de regio, bekijken we welke voordelen Bernheze hier uit kan halen. Innovatie en groen gas We zien kansen voor nieuwe vormen van duurzame energie. Groen gas kan bijvoorbeeld een belangrijke bijdrage leveren aan de energietransitie, vooral op plekken waar andere oplossingen minder geschikt zijn. Daarom bieden we ruimte aan initiatieven die passen binnen de omgeving en bijdragen aan een duurzame energievoorziening. Groen gas levert een bijdrage aan de reductie van CO2 en NH3. Daarnaast blijven we openstaan voor innovatieve oplossingen op het gebied van energieopwekking, -opslag en -gebruik. Schoon water en klimaatadaptatie Water wordt steeds belangrijker door langere periodes van droogte en hevige regenval.
We nemen maatregelen om Bernheze beter bestand te maken tegen hitte, droogte en wateroverlast. De eƯecten van klimaatverandering (droogte, overstromingen, extreme neerslag en hitte) nemen toe en raken direct aan veiligheid, leefbaarheid, gezondheid en ruimtelijke kwaliteit. We willen de kwetsbaarheid van de gemeente voor de gevolgen van klimaatverandering zo klein mogelijk maken en kansen benutten voor 8 32 preventie, kostenbesparing en borging in ruimtelijke processen. We werken samen met het waterschap aan de KRW (Kaderrichtlijn Water) impuls. Schoon water draagt bij aan de biodiversiteit en een aantrekkelijke leefomgeving voor mens, plant en dier. Deze thema’s worden uitgewerkt in het Omgevingsprogramma Groene Gezonde Structuren en het Actieplan Waterkwaliteit. Luchtkwaliteit en geurbeleid Om bij te dragen aan de doelen van het Schone Luchtakkoord (SLA) introduceren we voor Grond-, weg- en waterbouw (GWW) opdrachten een gunningsmethodiek waarbij inschrijvers die gebruikmaken van emissieloze werktuigen en voertuigen worden beloond. Om ondernemers te stimuleren te investeren in emissievrije werktuigen, zetten we ons in om samen met regiogemeenten het convenant Schoon en Emissieloos Bouwen te ondertekenen. Het geurbeleid regelt de hoeveelheid geur die agrarische bedrijven (zoals stallen en mestopslagen) mogen uitstoten om geurhinder voor omwonenden te beperken.
We actualiseren onze lokale normen en leggen die vast in het omgevingsplan. Verduurzaming voor iedereen Verduurzaming moet voor iedereen bereikbaar zijn. Daarom zetten we onze integrale energiearmoede aanpak voort. Daarmee kunnen ook inwoners met een lager inkomen profiteren van energiebesparende maatregelen. We ontwikkelen deze aanpak door in het Warmteprogramma. We stimuleren het verduurzamen van slecht geïsoleerde koopwoningen en ontzorgingsaanpak. We ondersteunen daarnaast initiatieven van inwoners, ondernemers en organisaties die bijdragen aan een duurzamer Bernheze. Investeren in afval We willen afvalinzameling eenvoudig, begrijpelijk en betaalbaar houden. Tegelijkertijd blijven we werken aan betere afvalscheiding en het hergebruik van grondstoƯen. Op basis van het uitvoeringsprogramma van het GrondstoƯenplan werken we verder aan het verbeteren van de afvalinfrastuctuur, afvalreductie en verbetering van de kwaliteit van de gescheiden ingezamelde afvalstromen. Er zal een keuze gemaakt worden voor de toekomstige milieustraatfunctie. Een groene en prettige leefomgeving Groen maakt onze dorpen aantrekkelijker, gezonder en beter bestand tegen warm weer. Daarom behouden en versterken we het groen in onze dorpen en wordt dit uitgewerkt in het Omgevingsprogramma Groene Gezonde Structuren.
Verdere vergroening is daarnaast een belangrijke pijler voor de toeristische uitstraling en aantrekkingskracht van de gemeente. Bij de inrichting van de openbare ruimte houden we rekening met biodiversiteit en klimaatverandering. We zorgen voor voldoende groen, schaduw en verkoeling en betrekken inwoners waar mogelijk bij veranderingen in hun leefomgeving. We zorgen ervoor dat het onderhoud van het openbaar groen voldoet aan de vastgestelde kwaliteitsnormen en zichtbaar bijdraagt aan biodiversiteit, klimaatadaptatie en leefbaarheid. Samen met buurtverenigingen willen we het uitdaagrecht gaan verkennen voor het onderhouden van onderdelen van de leefomgeving. Het onderhoud van speeltuintjes en groenstroken is in samenspraak over te dragen. Daarmee stimuleren we ook de cohesie van een buurt of vereniging. Ook hierbij hanteren we een ‘ja, mits’-houding. Daarnaast zetten we in op gebiedsontwikkelingen en Regiodeal-projecten zoals de robuuste verbinding van de Maashorst naar de Heeswijkse bossen en de ontwikkeling van de Hooge Vorssel. Deze gebieden zijn belangrijke recreatiegebieden voor onze inwoners.
Wat gaan we doen | Wanneer | Capaciteit | Middelen Vergroenen van woonwijken en dorpskernen, waarbij | 2026-2030 | Ja | Niet in begroting, versteende gebieden vergroend worden | voorstel volgt Verbeteren van speel- en beweegplekken, toestellen | 2027-2030 | Ja | Niet in begroting, en banken | voorstel volgt Uitvoeren van het Omgevingsprogramma Groene | Doorlopend | Ja | Niet in begroting, gezonde structuren | voorstel volgt Stimuleren van vergroenen van particuliere tuinen, | Doorlopend | Ja | Niet in begroting, daken en gevels, schoolpleinen en bedrijventerreinen | voorstel volgt Opstellen van een Warmteprogramma inclusief | 2027 | Ja | In begroting doorontwikkelde energiearmoedeaanpak Uitvoeren van projecten voor het isoleren van slecht | Doorlopend | Ja | In begroting geïsoleerde koopwoningen Uitvoeren van het actieplan Waterkwaliteit | 2027-2030 | Ja | Niet in begroting, € 25.000 incidenteel Voorbereiden op de gevolgen van klimaatverandering | 2027 | Nee | Niet in begroting, en behoud van een veilige en gezonde leefomgeving | € 61.140 structureel Realiseren van resterende ecologische | 2026-2030 | Ja | In begroting verbindingszones Robuuster maken van gemeentebossen | 2026-2030 | Ja | In begroting Uitvoeren van het Regio Deal-project voor realisatie | 2026-2029 | Ja | In begroting van een robuuste verbinding tussen de Maashorst - Groene Woud Vervangen van versleten
glascontainers | 2026-2028 | Ja | In begroting Vormgeven van een toekomstbestendige inzameling | 2026-2027 | Ja | In begroting en verwerking van incontinentiematerialen Vormgeven van een nieuwe werkwijze voor de | 2027 | Ja | In begroting inzameling van oud papier en karton Uitrusten van het minicontainerpark met nieuwe | 2027-2029 | Ja | In begroting chips Uitwerken van de vormgeving van de toekomstige | 2028-2029 | Ja | In begroting milieustraatfunctie Plaatsen van GFE-cocons/ondergrondse | Vanaf 2026 | Ja | In begroting restafvalcontainers bij hoogbouw Actualiseren van het geurbeleid | 2028 | Ja | In begroting Uitvoeren van het Regio Deal-project voor het | 2026-2029 | Ja | In begroting realiseren van het landschapspark Hoge Vorssel Realiseren van het landschapspark De Landerijen als | 2027-2030 | Ja | Niet in begroting, onderdeel van de Abdijvisie | verwachtte afschrijving na 2030 33