Beleidskader_Wet_maatschappelijke_ondersteuning_2024-2028_Regio_Brabant_Noordoost-Oost.PDF

Beleidskader

Wet maatschappelijke ondersteuning 2024-2028 Regio Brabant NoordoostOost

Inhoud 1. Inleiding

3

2. Ontwikkelingen en risico’s

5

3. Regionale beleidsvisie Wmo 6 4. Regionale uitvoering: contractering, inkoop, monitoring en toezicht

8

4.1 Contractering van zorgaanbieders Wmo 8 4.2 Inkoop van reguliere geïndiceerde Wmo-ondersteuning

8

4.3 Monitoring 9 4.4 Toezicht

9

5. Integrale regionale samenwerking 6. Lokaal Wmo-beleid

11

12

Beleidskader Wmo BNO-O 2024 - 2028 | 2

1. Inleiding Aanleiding

In de Wmo staat dat de gemeenteraad periodiek een plan

Vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) zijn ge-

vaststelt over het gemeentelijke beleid voor maatschappelijke

meenten verantwoordelijk voor de ondersteuning van inwoners

ondersteuning. Dit plan maken we regionaal. De regionale

die niet op eigen kracht zelfredzaam zijn. Dankzij deze onder-

samenwerking die hierbij hoort leggen we net als in de afgelo-

steuning kunnen onze inwoners zo lang mogelijk, fijn en veilig

pen periode vast via een centrumregeling.

thuis blijven wonen. De ondersteuning kan in verschillende

Ons huidige plan en onze huidige centrumregeling loopt op 1

vormen geboden worden: ondersteuning in de wijk, algemene

januari 2024 af. We hebben begin 2022 de regionale samenwer-

voorzieningen en Wmo-maatwerk. Dit beleidskader gaat met

king geëvalueerd. De zorgaanbieders en gemeenten zijn positief

name over Wmo-maatwerk en op welke manier we regionaal

over de samenwerking en over de manier waarop centrumge-

gezamenlijk inkopen. Maatwerk leveren betekent dat iedere

meente Oss haar rol uitvoert. Daarom zetten we de regionale

persoon passende ondersteuning krijgt. Daarbij is het belangrijk

samenwerking BNO-O in de periode 2024-2028 voort.

dat de kwaliteit van geleverde ondersteuning goed is. Aandachtspunten Wmo-beleid 2024-2028: Voor ons allemaal geldt dat we het liefst zo lang mogelijk

In het voorliggende regionale beleidskader Wmo staan onze

zelfstandig willen wonen en meedoen in de samenleving. Als

kaders voor het sturen op en inkopen van de Wmo-ondersteu-

dat niet (meer) lukt, dan is dat ingrijpend voor degene die dit

ning. Doordat de samenleving voortdurend in ontwikkeling is,

overkomt. Het is belangrijk om ons daar bewust van te zijn.

hebben we beleidskaders nodig die richtinggevend zijn in het

Het is niet voor iedereen even makkelijk om hulp te vragen.

continue proces om te anticiperen en reageren op veranderin-

Een deel van onze inwoners probeert zichzelf vrij lang op

gen in de samenleving.

verschillende manieren en met hulp uit hun eigen omgeving te redden, terwijl andere inwoners de weg naar de gemeente

In dit beleidskader beschrijven we de aandachtspunten, mede

eenvoudig weten te vinden.

voortkomend uit onze evaluatie, waar we ons in de komende vijf jaar op gaan richten:

Waar we ons bij de eerste groep soms zorgen maken of de

•

telzorgers overbelast dreigen te raken, zouden we van de

De maatschappelijke ontwikkelingen vragen om voortdurende aandacht voor innovatie en transformatie van de zorg.

stap naar ondersteuning vragen te groot is en hun man•

Vanuit onze regionale inkoop en contractmanagement heb-

tweede groep willen vragen om eerst in de eigen omgeving

ben we aandacht voor de kwaliteit van de zorg, stimuleren

naar oplossingen te zoeken voordat zij een beroep doen op

het initiatief en innovatie vanuit zorgaanbieders en zoeken

ondersteuning vanuit de gemeente. Door de vergrijzing neemt

naar manieren om administratieve lasten voor zorgaanbieders en gemeenten zo laag mogelijk te houden.

het aantal inwoners die een ondersteuningsvraag hebben steeds verder toe, tegelijkertijd merken we steeds vaker dat

•

Vanuit onze regionale monitoring volgen we het gebruik

de beschikbaarheid van die ondersteuning beperkt wordt door

en de kosten van de ondersteuning én de ervaringen van

de steeds verder toenemende krapte op de arbeidsmarkt. Nog

onze cliënten.

sterker dan in voorgaande jaren hebben we de kracht van de

•

Vanuit ons regionaal uitgevoerde toezicht controleren we de uitvoering en kwaliteit van de Wmo-ondersteuning.

samenleving nodig om het samen te kunnen blijven redden. •

We maken regionaal beleid op hoofdlijnen dat ondersteu-

Wet maatschappelijke ondersteuning

nend is aan de ‘algemene’ Wmo- taken en ontwikkelingen

De Wmo geeft gemeenten de opdracht om hun inwoners te

die vooral op lokaal niveau uitgevoerd moeten worden.

helpen, zodat zij zo lang mogelijk zelfstandig thuis kunnen

Waar nodig zoeken we niet alleen lokaal maar ook regio-

blijven wonen en deel kunnen nemen aan de maatschappij.

naal naar integrale verbanden.

Het gaat om inwoners vanaf 18 jaar, mensen met lichamelijke beperkingen, mensen met een verstandelijke beperking en mensen met psychische problemen.

Beleidskader Wmo BNO-O 2024 - 2028 | 3

Samenhangende notities Het voorliggende beleidskader Wmo maakt deel uit van vier met elkaar samenhangende regionale Wmo-kaders: •

De Centrumregeling Wmo regio BNO-O 2024-2028: Hierin staan de samenwerkingsafspraken over de regionale samenwerking, inkoop en contractering, monitoring en toezicht Wmo BNO-O voor de periode 2024-2028.

•

Dit Beleidskader Wmo regio BNO-O 2024-2028 met daarin de aandachtspunten voor het Wmo-beleid voor onze regio.

•

Het Koersdocument Inwoners met een psychische kwetsbaarheid 2024-2028. De opgaven voor deze doelgroep zijn, vanwege landelijke ontwikkelingen en de complexiteit van deze doelgroep, erg omvangrijk. Daarom beschrijven we deze beleidskaders in een aparte beleidsnotitie.

•

Het Inkoopplan Wmo BNO-O 2024-2025: Hierin staat voor een periode van respectievelijk twee en drie jaar onder welke voorwaarden de inkoop en contractering gebeurt. We maken eerst het inkoopplan Wmo voor 2024-2025. In 2025 maken we het Inkoopplan Wmo BNO-O voor de periode 2026-2028.

Beleidskader Wmo BNO-O 2024 - 2028 | 4

2. Ontwikkelingen en risico’s Het sociaal domein is altijd in beweging. Belangrijke ontwikke-

Wmo is een open-einderegeling

lingen en risico’s voor de komende jaren zijn:

De Wmo is een open-einderegeling: een inwoner die ondersteuning nodig heeft moet die altijd krijgen, ook als het

Vergrijzing

beschikbare budget op is. Alle regiogemeenten zien vanaf

Door dubbele vergrijzing (steeds meer mensen worden oud en

de introductie van het abonnementstarief (2020) een forse

oude mensen worden steeds ouder) neemt de groep ouderen

stijging van volumes en kosten, mede als gevolg van de

in omvang toe. Daarbij vraagt de toename van de groep kwets-

aanzuigende werking van het abonnementstarief. Het stelt

bare ouderen extra aandacht. De vraag naar maatschappelijke

gemeenten voor lastige keuzes om voorzieningen betaalbaar

ondersteuning neemt toe en ook het beroep op mantelzor-

en beschikbaar te houden voor diegenen die het echt nodig

gers en vrijwilligers stijgt. Daarbij is een extra risico dat, met

hebben. In het regeerakkoord is de intentie uitgesproken om

het toenemen van de vergrijzing, de groep mantelzorgers

vanaf 2025 tot een rechtvaardiger systeem van eigen bijdrage

afneemt.

te komen. Vooralsnog gaat dit alleen om de maatwerkvoorziening huishoudelijke zorg. De vraag is echter of deze intentie de

Krapte arbeidsmarkt/Schaarste zorgpersoneel

gemeenten in voldoende mate financieel zal kunnen compen-

Voor het bieden van Wmo-ondersteuning zijn er voldoende

seren.

professionals nodig. De personeelstekorten binnen de zorg zijn algemeen bekend. In relatie tot de toenemende vergrij-

Concluderend

zing is dit een belangrijk risico voor de beschikbaarheid van

Deze vier ontwikkelingen hangen met elkaar samen en

voldoende Wmo-ondersteuning.

versterken elkaar. De komende jaren zal de druk op de Wmo-ondersteuning toe blijven nemen. Nog meer dan voor-

Ambulantisering van zorg

heen moeten we samenwerken om te zorgen dat we het als

Inwoners krijgen steeds vaker thuis zorg vanuit de zorgver-

samenleving samen kunnen blijven redden.

zekeringswet of de Wet langdurige zorg. Ook duurt het langer voordat inwoners overgaan van Wmo-ondersteuning naar de Wet langdurige zorg . Wachttijden bij de tweedelijns zorg, leiden tot een grotere vraag naar Wmo-ondersteuning waar die eigenlijk niet meer toereikend is. Andersom is er een uitstroom gaande in de GGZ, beschermd wonen en ziekenhuizen. De vragen voor Wmo-ondersteuning nemen daardoor toe en de periode waarvoor de ondersteuning nodig is wordt langer. Door deze ontwikkelingen wordt de ondersteuning in de thuissituatie zwaarder en neemt de complexiteit van situaties toe.

Beleidskader Wmo BNO-O 2024 - 2028 | 5

3. Regionale beleidsvisie Wmo We bouwen in deze beleidsperiode voort op de regionale sa-

Voortzetting regionaal beleid innoveren en transformeren

menwerking en ontwikkelingen van de afgelopen jaren. Voor

We gaan verder met het onderzoeken en ontwikkelen van ande-

de uitvoering van de Wet maatschappelijke ondersteuning

re vormen van ondersteuning. Waarbij we de huidige producten

blijft onze regionale visie:

tegen het licht houden en waar nodig aanscherpen of nieuwe producten ontwikkelen. Op die manier kunnen we goed aan

De mogelijkheden van inwoners staan centraal:

blijven sluiten bij de ondersteuningsvragen van onze inwoners.

We gaan zoveel mogelijk uit van de eigen kracht van inwoners en stimuleren en activeren deze eigen kracht. Zo

De transformatie van de Wmo is noodzakelijk om (het systeem

zorgen we er voor dat iedereen kan meedoen en zo lang

van) maatschappelijke ondersteuning beheersbaar en betaal-

mogelijk zelfstandig kan blijven wonen. Ook als iemand

baar te houden. In de afgelopen jaren hebben we geleerd dat

ouder wordt, een handicap, een beperking of een chroni-

het transformeren van (het systeem van) maatschappelijke

sche ziekte heeft.

ondersteuning een continue proces is.

Formele en informele ondersteuning doen het samen:

Risico’s en ontwikkelingen

De druk op de samenleving neemt toe door onder andere

Gezien de grote ontwikkelingen en risico’s die we omschreven

de vergrijzing, ambulantisering van zorg en krapte op de

in hoofdstuk 2 (Vergrijzing, krapte arbeidsmarkt/schaarste

arbeidsmarkt. Samenwerking tussen formele en informele

zorgpersoneel, ambulantisering van zorg, Wmo als open-ein-

ondersteuning is (nog) lang niet altijd vanzelfsprekend,

deregeling) is het de komende jaren onze opdracht om te

maar wel noodzakelijk om de ondersteuning beschikbaar

blijven zorgen dat degenen die het echt nodig hebben onder-

en betaalbaar te houden.

steuning vanuit de Wmo kunnen blijven ontvangen. Daarbij is het van belang om grip te hebben en houden op de kwaliteit

Ondersteuning zo dichtbij, eenvoudig en tijdelijk mogelijk:

en beheersbaarheid van de inkoop van Wmo-ondersteuning.

Ondersteuning moet zo dichtbij, eenvoudig en tijdelijk

We gaan onderzoeken op welke wijze onze inkoop kan worden

mogelijk zijn (bij voorkeur in en door de eigen omgeving).

doorontwikkeld naar een inkoopstructuur waarbinnen gewerkt

Hierdoor is ondersteuning toegankelijk, laagdrempelig en

en gestuurd kan worden op kwaliteit en beheersbaarheid. We

is vroeg-signalering en preventie mogelijk. Wanneer het

brengen daarbij in beeld welke voor- en nadelen de verschil-

(tijdelijk) met de eigen mogelijkheden en het eigen netwerk

lende inkoopsytstematieken hebben.

niet lukt om mee te doen, geven we ondersteuning op basis van de Wet maatschappelijke ondersteuning.

Naast het onderzoeken van de ontwikkelmogelijkheden van onze inkoopsystematiek, werken we in onze regio continu aan

Kwaliteit en Beheersbaarheid:

het verbeteren van onze inkoop van en sturing op de Wmo-on-

We gaan onderzoeken hoe we, met de drie bovenstaan-

dersteuning. Hierbij gaat bijvoorbeeld om het invoeren van

de beleidskaders als leidraad, ons zorglandschap beter

resultaatgericht indiceren, het evalueren en aanpassen van de

beheersbaar kunnen maken zodat de kwaliteit van de

huidige productomschrijvingen, maar ook om aanscherpingen

ondersteuning gewaarborgd kan worden.

vanuit Contractmanagement en Inkoop gericht op strengere voorwaarden voor zorgaanbieders om een contract te krijgen

Om volgens onze regionale visie te blijven werken is het

en het opschonen van het bestand van zorgaanbieders t.a.v.

nodig dat:

zorgaanbieders die wel een contract maar geen cliënten in

•

onze regio hebben.

De Wmo-ondersteuning past bij de hulpvraag en gericht is op ‘meedoen’ en zo lang mogelijk fijn en veilig thuis wonen.

•

Er voldoende, passende, kwalitatief goede en beschikbare voorzieningen zijn, nu en in de toekomst.

•

We doorlopend blijven werken aan transformatie en innovatie.

•

We binnen het sociaal domein integraal samenwerken.

Beleidskader Wmo BNO-O 2024 - 2028 | 6

Speerpunten regionaal Wmo-beleid: Resultaatgericht indiceren: •

We sturen lokaal op cliëntniveau op de transformatie. Daarbij is het van belang om in het trajectplan de ondersteuning resultaatgericht te omschrijven, tijdig te evalueren en bij te sturen.

Evalueren en aanpassen van de Wmo-productomschrijvingen: •

We onderzoeken of en welke aanpassingen er nodig zijn in onze Wmo-productomschrijvingen.

•

We onderzoeken of er behoefte is aan nieuwe producten binnen ons aanbod van Wmo-maatwerk.

Transformatie en innovatie: •

We blijven sturen op innovatie en transformatie. Enerzijds verankeren we dit via de overeenkomsten die we met zorgaanbieders afsluiten. En anderzijds benutten we lokale ontwikkelingen en pilots om ervaringen op te doen met de succes- en faalfactoren van het transformeren van de zorg.

Maatschappelijke risico’s en ontwikkelingen: •

Onderzoeken en signaleren welke gevolgen en mogelijke oplossingen er zijn t.a.v. de grote maatschappelijke ontwikkelingen m.b.t. vergrijzing, krapte arbeidsmarkt/schaarste zorgpersoneel, ambulantisering van zorg, Wmo als open-einderegeling.

•

We gaan onderzoeken op welke wijze onze inkoop kan worden doorontwikkeld naar een inkoopstructuur waarbinnen gewerkt en gestuurd kan worden op kwaliteit en beheersbaarheid. Daarbij hebben we aandacht voor het feit dat de administratieve last bij aanbieders niet toeneemt.

Beleidskader Wmo BNO-O 2024 - 2028 | 7

4. Regionale uitvoering: contractering, inkoop, monitoring en toezicht Vanuit regionale teams organiseren we in onze regio de

4.2

contractering van zorgaanbieders, de inkoop van Wmo-on-

Inkoop van reguliere geïndiceerde Wmo-ondersteuning

dersteuning, monitoring, cliëntervaringsonderzoek en de

Resultaatgericht

uitvoering van het toezicht op de uitvoering van de Wmo-on-

We blijven inzetten op het vergroten van de grip op de effec-

dersteuning en de zorgaanbieders. In dit hoofdstuk staan

ten van de ingezette ondersteuning. Daarbij werken we aan

de kaders en aandachtspunten voor de uitvoering van deze

resultaatgericht indiceren door de uitvoering.

regionale teams.

De komende jaren wordt er duidelijkheid verwacht over de

4.1

Contractering van zorgaanbieders Wmo

houdbaarheid van het resultaatgericht indiceren binnen de Wmo. Team C&I zal deze landelijke ontwikkelingen volgen en

Contract- en relatiemanagement

advies geven aan de regio welke consequenties nieuwe wet-

Contract- en relatiemanagement, gericht op kwaliteit van de

en regelgeving heeft en zal er voor zorgdragen dat er conform

te leveren zorg, nemen een steeds belangrijkere positie in.

wettelijke verplichtingen ingekocht wordt.

Een goede organisatie van contract- en kwaliteitsmanagement leidt tot het duurzaam waarborgen van de kwaliteit, conti-

Kwaliteit

nuïteit van ondersteuning aan inwoners en het verminderen

Het is belangrijk om te blijven investeren in de kwaliteit van

van de beheerskosten. De regionale inkooporganisatie blijft

de Wmo-ondersteuning:

daarnaast inspelen op de behoefte om kennis te delen en te

•

Op individueel niveau zijn een goede vraagverheldering,

netwerken. Hiervoor is in 2022 de website www.riwmo.nl ge-

trajectplannen en evaluaties van belang voor kwalitatief

lanceerd, en vinden er netwerkbijeenkomsten en overlegtafels

goede ondersteuning.

met aanbieders plaats.

•

We beoordelen nieuwe aanbieders op basis van onze kwaliteitsvoorwaarden en monitoren deze kwaliteit in de

Het regionale kwaliteitskader Wmo maakt onderdeel uit van de overeenkomsten. Zorgaanbieders zijn verplicht om

periodieke contractgesprekken. •

Via signaalgericht toezicht onderzoeken we zorgaanbie-

zich hieraan te houden. Indien nodig kan het kwaliteitskader

ders waarover signalen zijn dat de kwaliteit te kort schiet.

aangepast worden aan de hand van bevindingen, ervaringen

Via proactief toezicht houden we een vinger aan de pols bij

of wetswijzigingen. Voorlopig worden hier geen wijzigingen

de totale groep van gecontracteerde zorgaanbieders. Bij

in verwacht.

calamiteiten voert de GGD het toezicht voor ons uit.

Samenwerking met zorgaanbieders om beschikbaarheid van

Keuzevrijheid en beschikbaarheid

de zorg te waarborgen (krapte op de arbeidsmarkt)

Belangrijk is voldoende keuzevrijheid voor inwoners, vol-

In de overeenkomsten met zorgaanbieders is een acceptatie-

doende onderscheidend vermogen van aanbieders (groot,

plicht opgenomen. Daarmee regelen we dat iedereen met een

klein, ZIN, PGB, expertise bijzondere doelgroepen, afgestemd

Wmo-indicatie toegang tot ondersteuning kan krijgen. Maar

vraag- en aanbod), beschikbaarheid van zorg, en spreiding van

met de huidige krapte op de arbeidsmarkt komt die toegang

voorzieningen in de regio.

tot ondersteuning in het geding. De krapte op de arbeidsmarkt kan leiden tot personeelstekorten en/of een tekort aan gekwa-

Transformeren

lificeerd personeel. Op dit moment krijgen wij vanuit zorgaan-

In de beleidsperiode 2020-2023 hebben we via een aparte

bieders reeds signalen dat cliënten langer moeten wachten

regeling (2% transformatieregeling) een extra impuls gegeven

voordat de zorg opgestart kan worden.

aan de transformatie van zorg. Daarbij hebben aanbieders bin-

De krapte op de arbeidsmarkt leidt daarom tot risico’s voor de

nen de eigen organisatie de transformatie een plek gegeven,

beschikbaarheid van Wmo-ondersteuning. Samenwerking van

of hebben ze deelgenomen aan pilots die vanuit gemeenten

zorgaanbieders met elkaar en met de gemeenten is meer dan

uitgevoerd zijn. De transformatie gedachte is, zowel bij de

ooit nodig om mensen die het echt nodig hebben te kunnen

zorgaanbieders al bij gemeenten, goed onder de aandacht

helpen. Team Contractering & Inkoop (C&I) gaat onderzoeken

gebracht. We gaan dit structureel regelen door in onze over-

op welke manier zorgaanbieders gefaciliteerd kunnen worden

eenkomsten met zorgaanbieders op te nemen dat ze jaarlijks

om dit gezamenlijke probleem op te pakken.

minimaal 2% van hun omzet moeten inzetten voor transfor-

Beleidskader Wmo BNO-O 2024 - 2028 | 8

matie van zorg. De transformatie wordt vanaf 2024 een vast

•

Een realtime dashboard inzichtelijk voor alle gemeenten.

onderwerp van gesprek bij de contractgesprekken met C&I.

•

Een structureel overleg met de regio data-analisten (kennis-deling, data-gedreven vragen t.b.v. regio benchmarking

Beheersbaarheid van inkoop

identificeren) en het aan de voorkant betrekken van de

Er is een compact regionaal team Contractering en Inkoop en

data-analist t.b.v. meetbare beleidsontwikkeling.

een compact team Toezicht. Daarmee zijn de mogelijkheden beperkt om te sturen en controleren op kwaliteit van zorg

Cliëntervaringsonderzoek (CEO)

in een breed en divers zorglandschap. Vanaf 2015 wordt

Vanaf 2023 zijn we gestart met het CEO nieuwe stijl. Hierbij

Wmo-ondersteuning ingekocht op basis van de open-house

ligt de focus op het meer continue meten en data weergeven

systematiek. Dat houdt in dat iedere zorgaanbieder die inte-

in een dashboard. Waardoor we onder meer:

resse heeft om zorg te leveren in onze regio (en aan de voor-

•

waarden voldoet) in aanmerking komt voor een overeenkomst. Op dit moment hebben we ongeveer 145 zorgaanbieders

ervaringen kunnen vragen; •

gecontracteerd voor de verschillende zorgproducten. We starten een onderzoek naar het vergroten van de beheersbaarheid

kunnen vragen naar hun ervaring met de kwaliteit en effectiviteit van de ondersteuning;

•

t.a.v. onze inkoopsystematiek. Daarbij kijken we niet alleen naar de mogelijkheden binnen onze open-house-inkoopsyste-

cliënten korter na hun contact met de gemeente naar hun

cliënten van wie de aanvraag voor een beschikking afgewezen is vragen we naar hun ervaringen;

•

matiek, maar kijken we ook naar andere inkoopvormen.

indien nodig kunnen verbijzonderen naar leeftijdscategorieën of zorgvormen.

In de periode 2024-2025 evalueren we de ervaringen van We hebben hierbij de volgende kaders die we belangrijk

het CEO nieuwe stijl. Op basis van de uitkomsten van deze

vinden:

evaluatie zal de nieuwe CEO opzet worden doorontwikkeld en/

•

Ondersteuning is passend, vraaggericht en op maat.

of aangepast.

•

Vergroten van kwaliteit en beheersbaarheid van de inkoop.

•

Voldoende keuzevrijheid van de klant t.a.v. de gecontrac-

4.4

teerde aanbieders.

De Wmo-regio BNO-O heeft voor het team Toezicht Wmo als

Ondersteuning dichtbij en met voldoende spreiding over

uitgangspunt en doel het volgende geformuleerd: ‘We voeren

•

Toezicht

de regio.

toezicht op basis van samenwerking en vertrouwen, we willen

•

Verlagen van administratieve lasten.

met elkaar leren en verbeteren.’

•

Kwalitatief goede ondersteuning en de meetbaarheid daarvan.

4.3

Taken team toezicht: •

Monitoring

signaalgericht en proactief toezicht voor ZIN- en PGB-aanbieders

Via monitoring en het cliëntervaringsonderzoek houden we

•

controle op kwaliteit en rechtmatigheid

zicht op twee aspecten: • •

Cijfers over trends en ontwikkelingen m.b.t. de aantallen

Doel:

cliënten (zorggebruik) en financiën.

•

inzicht in kwaliteit van geleverde ondersteuning

Cijfers over trends en ontwikkelingen m.b.t. de ervaringen

•

rapporteren en adviseren m.b.t. verbeterpunten

van de cliënten.

•

gevraagd en ongevraagd advies betreffende trends, ontwikkelingen en kwaliteitsverbetering

Monitoring We blijven inzetten op het doorontwikkeling van onze mo-

In deze beleidsperiode wordt de capaciteit voor toezicht uit-

nitoring. Voor 2024 en 2025 zal een actueel beschikbaar en

gebreid. Zo kunnen er naast signaalgericht ook meer pro-ac-

interactief regionaal dashboard worden ontwikkeld op basis

tieve toezichtsonderzoeken uitgevoerd worden. Daarmee

van de in 2023 bestaande (statische) monitor.

ontstaat er meer zicht op en een meer representatiever beeld

In het kort willen we met de doorontwikkeling van monitoren/

van de kwaliteit van de geleverde zorg. Dit draagt bij aan de

dashboard het volgende bereiken:

kwaliteit(sverbetering) in de keten. En die kwaliteitsverbete-

•

Formuleren en bijstellen van beleid op basis van data en

ring heeft weer een positieve impact op de kwaliteit van de

duiding.

geleverde zorg.

•

Zicht op de tijdelijkheid van de Wmo ondersteuning: gegevens per aanbieder over in-, door- en uitstroom.

Beleidskader Wmo BNO-O 2024 - 2028 | 9

Speerpunten Regionale uitvoering: contractering, inkoop, monitoring en toezicht Contractering van zorgaanbieders: •

Voortzetten en versterken van contract- en relatiemanagement. Daarbij wordt gekeken hoe regiogemeenten kunnen worden betrokken bij het relatiemanagement als daar aanleiding toe is of behoefte aan is.

•

Gezamenlijk met zorgaanbieders zoeken naar oplossingen voor knelpunten die ontstaan door krapte op de arbeidsmarkt.

Inkoop van Wmo-ondersteuning: •

Doorontwikkelen resultaatgericht indiceren.

•

Volgen wettelijke ontwikkelingen rondom resultaatgericht beschikken.

•

Blijven investeren op kwaliteit op cliëntniveau, aanbiederniveau en via toezicht.

•

In stand houden van keuzevrijheid en beschikbaarheid van ondersteuning.

•

De transformatie van zorg bevorderen door in de overeenkomsten op te nemen dat aanbieders 2% van hun omzet inzetten t.b.v. de transformatie van zorg.

•

We starten een onderzoek naar het vergroten van de beheersbaarheid t.a.v. onze inkoopsystematiek. Daarbij kijken we niet alleen naar de mogelijkheden binnen onze open-house-inkoopsystematiek, maar kijken we ook naar andere inkoopvormen.

Monitoring: •

We blijven inzetten op de doorontwikkeling van onze monitoring. Voor 2024 en 2025 zal een actueel beschikbaar en interactief regionaal dashboard worden ontwikkeld op basis van de in 2023 bestaande (statische) monitor.

•

Op basis van de ervaringen met het CEO nieuwe stijl in 2022 en 2023 stellen we vast of deze methode inzicht in de cliëntervaringen geeft, zodat we, waar nodig, onze dienstverlening kunnen bijstellen.

Toezicht Wmo: •

We breiden de capaciteit voor toezicht uit. Zo kunnen er naast signaalgericht ook meer pro-actieve toezichtsonderzoeken uitgevoerd worden. Daarmee ontstaat er meer zicht op en een representatiever beeld van de kwaliteit van de geleverde zorg. Dit draagt bij aan de kwaliteit(sverbetering) in de keten.

Beleidskader Wmo BNO-O 2024 - 2028 | 10

5. Integrale regionale samenwerking Naast de regionale samenwerking Wmo, zijn er meerdere

Wmo en arbeidsmarktbeleid

regionale samenwerkingsverbanden. Een aantal andere

In alle afgesloten Wmo contracten in de regio BNO-O is een

samenwerkingsverbanden heeft plannen ontwikkeld die ook

social return verplichting opgenomen. Contractueel is afge-

voor een deel het Wmo-domein raken. Hierover zijn integrale

sproken dat 5% van de omzet ingezet moet worden voor social

samenwerkingsafspraken gemaakt. Als er in deze beleidspe-

return van de doelgroep met een afstand tot de arbeidsmarkt.

riode ontwikkelingen zijn die aanleiding geven tot nieuwe of uitbreiding van integrale samenwerkingsafspraken, dan zullen we die op dat moment oppakken.

Er is afgesproken dat de Wmo-regio BNO-O zich committeert aan: •

De (uitvoering van de) afspraken rondom social return.

Wmo en jeugd Het integrale regionale plan van aanpak jeugd 16 tot 27 jaar is

Wmo en de aanpak werkgroep VIA (Veilig in Afhankelijk-

geformuleerd langs 5 actielijnen die de subdoelen vormen van

heidsrelaties, voorheen HGKM)

dit plan van aanpak:

De nieuwe naam geweld in afhankelijkheidsrelaties beschrijft

1. Formuleer een gezamenlijke lange termijn ambitie om de

beter dan Huiselijk Geweld en Kindermishandeling de brede

belangrijkste randvoorwaarden ‘wonen, opleiding/werk,

doelgroep die te maken krijgt met geweld. Hierbij horen

inkomen, netwerk, begeleiding/hulp’ (de zogenaamde BIG

bijvoorbeeld ook seksueel misbruik en geweld, intiem terreur

5) voor zelfstandigheid van jeugdigen te bevorderen.

en femicide, mensenhandel, ouderenmishandeling en eer-

2. Ontwikkel op lokaal niveau een integrale aanpak op be-

gerelateerd geweld. De aanpak van de regionale werkgroep

leids- en casusniveau met regionale ondersteuning.

ViA (Veilig in Afhankelijkheidsrelaties) zoals verwoord in het

3. Detecteren en monitoren van de doelgroep op lokaal

Koersplan ViA voor een integrale aanpak Noordoost Brabant

niveau en volgen beleidsmatige effecten op regionaal

(2023-2028), vraagt lokaal en regionaal een aanpak vanuit

niveau.

jeugd, volwassenen (welzijn, Wmo en volwassenenhulp) en

4. Structureel betrekken van jeugdigen met ervaring.

veiligheid. Een belangrijk thema in deze integrale aanpak is

5. Versterken informele zorg, implementeren JIM. (JIM staat

het werken volgens de visie Gefaseerde Samenwerken aan

voor: Jouw Ingebrachte Mentor. De jongere kiest zelf

Veiligheid en het werken met de TOP3 methodiek voor de pro-

iemand uit zijn of haar netwerk. Een JIM is meer dan een

fessionals. Deze methodiek ondersteunt het werken volgens

buddy of een maatje: het is een vertrouwenspersoon, ie-

de visie. Zo wordt de aanpak om geweld duurzaam te stoppen

mand die meedenkt en meebeslist, die zij aan zij staat met

effectiever. In de kern komt de aanpak erop neer dat allerlei

de hulpverlener, en die door de jongere als ondersteunend

professionals in 3 fasen gedurende een traject samenwerken

ervaren wordt).

rondom veiligheid (zorg, civiel, straf en bestuur) waarbij de gemeente de regierol heeft. De 3 fasen in de TOP-3 methodiek

Er is afgesproken dat de Wmo-regio BNO-O zich committeert aan:

omvatten het werken aan directe veiligheid, dan aan stabiele

•

De 5 actielijnen voor de integrale aanpak jeugd 16-27

alle fasen blijft er zicht op veiligheid voor alle leden van een

jaar.

gezin/huishouden.

•

veiligheid door risico-gestuurde zorg, en tenslotte herstel. In

Het lokaal onderzoeken hoe alle benodigde expertise (jeugdhulp, WMO, participatie, onderwijs, wonen) oplossingen op casusniveau.

Er is afgesproken dat de Wmo-regio BNO-O zich committeert aan:

Het beschikbaar maken van relevante lokale data om

•

voldoende verbonden is om te komen tot integrale •

goed zicht te krijgen op de doelgroep (aan de hand

De integrale aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling op basis van de Top 3-methodiek.

van de Big Five ‘wonen, opleiding/werk, inkomen, netwerk, begeleiding/hulp’), de knelpunten en het effect van de interventies.

Beleidskader Wmo BNO-O 2024 - 2028 | 11

6. Lokaal Wmo-beleid Aansluitend op de regionale kaders die we in dit beleidskader

•

Algemene voorzieningen. Algemene voorzieningen zijn

- de Centrumregeling Wmo BNO-O - het Inkoopplan Wmo en

vrij toegankelijk; inwoners hebben hierbij geen indicatie-

het Koersdocument voor Inwoners met een psychische kwets-

besluit nodig. Met deze algemene voorzieningen kunnen

baarheid vastleggen, kan elke gemeente lokaal Wmo-beleid

bijvoorbeeld mantelzorgers ondersteuning krijgen. Hierbij

en lokale uitvoeringsplannen vaststellen. Elke gemeente

gaat het om behouden en verbeteren van de samenhang

bepaalt zelf hoe en over welke onderwerpen dit gaat.

en leefbaarheid, voldoende mogelijkheden voor ontmoeting en ruimte geven aan burgerinitiatieven.

Ter illustratie noemen we hier kort een aantal van deze lokale

•

De lokale toegang tot maatschappelijke ondersteuning.

thema’s:

Elke gemeente organiseert zijn eigen toegang tot de

•

De kracht van de samenleving. Wij kunnen als overheid

Wmo-ondersteuning. Deze lokale toegang hangt samen

niet alles oplossen en regelen. Het is belangrijk dat men-

met de regionale toegang tot beschermd wonen en maat-

sen elkaar helpen, ondersteunen en problemen in de eigen

schappelijk opvang. Deze regionale toegang tot beschermd

omgeving proberen op te oplossen.

wonen en maatschappelijke opvang omschrijven we in het

Mantelzorg. Mantelzorg is onbetaalde en vaak langdurige

Koersdocument Inwoners met een psychische kwetsbaar-

hulp en ondersteuning voor familieleden of vrienden. Het

heid 2024-2028.

•

is belangrijk om mantelzorgers zo goed mogelijk te onder-

•

•

Maatwerkvoorzieningen. Bij maatwerkvoorzieningen gaan

steunen. Gemeenten zorgen dat er verschillende vormen

we uit van de persoonlijke situatie van de inwoner. Op

van ondersteuning beschikbaar is.

basis daarvan geven we een indicatiebesluit af. Bij maat-

Burgerinitiatieven. Inwoners hebben een belangrijke rol

werk binnen de Wmo gaat het niet om (langdurige) zorg,

in het vinden van oplossingen in de eigen leefomgeving.

maar om ondersteuning om bijvoorbeeld zo lang en goed

We zien de gemeentelijke rol vooral in het ondersteunen

mogelijk zelfstandig te wonen en om mee te doen.

van de verbinding tussen initiatieven van inwoners, zorgaanbieders, woningcorporaties, ondernemers en andere maatschappelijke organisaties.

Beleidskader Wmo BNO-O 2024 - 2028 | 12