2024 09 25 II. Input voor deelnemers ten behoeve van collegevoorstel voorstel dagelijks bestuur

Input voor deelnemers ten behoeve van collegevoorstel/voorstel Dagelijks Bestuur Onderwerp Toetreding Waterschap De Dommel tot de Gemeenschappelijke regeling Belastingsamenwerking Oost-Brabant Inleiding Waterschap De Dommel heeft op 22 juli 2024 een formeel verzoek gedaan tot toetreding tot de GR BSOB met ingang van 1 januari 2026 (zie bijlage I). Vanaf deze datum zal BSOB, gelijk aan de dienstverlening aan de andere deelnemers van BSOB, de belastingtaken uitvoeren voor Waterschap De Dommel. Dat gaat meer specifiek om de heffing en invordering van de Watersysteemheffingen, de Zuiveringsheffing en de Verontreinigingsheffing, alsmede de kwijtschelding van deze heffingen en de behandeling van bezwaar en beroep tegen besluiten in het kader van de heffing en invordering van deze heffingen. Waterschap De Dommel heeft voorafgaand aan het voornoemde formele verzoek een offerte traject doorlopen waarin BSOB op 17 mei 2024 offerte heeft uitgebracht. In aanloop naar deze offerte is met Waterschap De Dommel afgesproken dat we zo transparant mogelijk zullen zijn over de kosten. Hierbij is er meerdere malen overleg geweest tussen beide partijen, waarbij er sprake was van prettige en constructieve gesprekken. Waterschap De Dommel heeft input geleverd, zoals kengetallen en overige informatie, welke gebruikt zijn om de offerte op te stellen.

Uitgangspunt bij de offerte was dat de hoge kwaliteit en continuïteit van BSOB gegarandeerd blijft. Besluitvorming Volgens het Algemeen Bestuur van de GR BSOB heeft de toetreding van Waterschap De Dommel tot de GR BSOB voor BSOB toegevoegde waarde, omdat deze toetreding: Het beoogde effect is het formeel toetreden van Waterschap De Dommel tot de GR BSOB per 1 januari 2026. Na toetreding zal BSOB, gelijk aan de dienstverlening aan de andere deelnemers van BSOB, de belastingtaken uitvoeren voor Waterschap De Dommel. Argumenten - Het Dagelijks Bestuur van BSOB geeft een positief advies over de toetreding van Waterschap De Dommel tot BSOB, omdat deze toetreding: o Zorgt voor een toename van duurzame continuïteit van de organisatie. ▪ Strategisch • Het Algemeen Bestuur heeft eerder besloten dat het werkgebied van BSOB zich beperkt tot de werkgebieden van de waterschappen Aa en Maas en De Dommel. Het toetreden van Waterschap De Dommel past binnen deze strategische keuze. • Voor De Dommel is 1 januari 2026 een natuurlijk moment om toe te treden tot de GR BSOB, onder andere omdat dit samenvalt met de benodigde wijzigingen die moeten worden doorgevoerd in verband met de nieuwe Waterschapswet. Wanneer de toetreding nu niet wordt gerealiseerd ligt een mogelijke toetreding van De Dommel de komende jaren niet in het verschiet.

• Door de groei van de organisatie neemt BSOB een grotere positie in, in het speelveld van de lokale belastingen. Dit leidt tot een grote invloed en

o

grotere slagvaardigheid op eventuele wijzigingen in wet- en regelgeving. • Daarnaast zou met de groei van het aantal deelnemers een potentiële krimp in het aantal deelnemers (bijvoorbeeld door gemeentelijke herindelingen) beter opgevangen kunnen worden. • Waterschap De Dommel zal toetreden tot de GR en niet aansluiten via een DVO. In het verleden zijn er deelnemers aangesloten via een DVO, onder andere vanwege strategische en organisatorische HRredenen. Het risico hiervan binnen deze casus is vooralsnog beperkt en hierover worden aparte afspraken met Waterschap De Dommel gemaakt. • Tevens is aansluiting bij de GR voor de huidige deelnemers van belang in verband met het behoud van de koepelvrijstelling en de wens van Waterschap De Dommel om toe te treden tot het bestuur. • Het is de verwachting dat met de toetreding van De Dommel tot de GR BSOB gemeenten uit het werkgebied van De Dommel zullen willen toetreden tot de GR BSOB. Hiermee zou een financieel voordeel voor de gemeenten kunnen ontstaan. Gesprekken over eventuele toetreding met deze gemeenten vinden te allen tijde plaats in nauwe afstemming met het bestuur van BSOB en toetreding kan pas plaatsvinden als BSOB daar klaar voor is.

▪ Operationeel Door groei van de formatie van diverse teams (zowel operationeel als ondersteunend) neemt de kwetsbaarheid van BSOB op personeelsniveau af Tot financieel voordeel voor de bestaande deelnemers leidt (zie ook de financiële paragraaf)

Het Algemeen Bestuur van BSOB heeft op 12 september 2024 daarom het besluit genomen om het formele verzoek van Waterschap De Dommel tot toetreding tot de GR BSOB ter accordering voor te leggen aan de colleges respectievelijk het Dagelijks Bestuur van Waterschap Aa en Maas, met het verzoek om in te stemmen met het voorstel om de vrij besteedbare bestemmingsreserve (ad € 159.738) van BSOB te bestemmen voor de incidentele kosten van toetreding van Waterschap De Dommel. Dit omdat de toetreding van De Dommel voor BSOB in zijn algemeenheid van kwalitatieve toegevoegde waarde is en in de toekomst tot mogelijke nieuwe potentiële gemeentelijke toetreders kan leiden, met verdere bijbehorende positieve (financiële) effecten. Voorafgaand aan de formele taakuitvoering per 1 januari 2026 zal in de loop van 2024 een traject c.q. project tussen BSOB en Waterschap De Dommel worden gestart aangaande het converteren en migreren van de belastingadministratie, zodat met ingang van 1 januari 2026, zonder onderbrekingen, de taakuitvoering door BSOB kan worden gecontinueerd. Procedure Als gevolg van het voornoemde formele verzoek treedt artikel 54 van de GR BSOB in werking. De tekst van dit artikel luidt: “Artikel 54: Toetreding 1.

Het college van burgemeester en wethouders van een gemeente of het dagelijks bestuur van een waterschap dat wenst toe te treden, dient hiertoe een verzoek in bij het dagelijks bestuur van het

samenwerkingsverband. Het college van de desbetreffende gemeente of het dagelijks bestuur van het desbetreffende waterschap voegt hierbij het besluit tot toestemming van de gemeenteraad respectievelijk het algemeen bestuur van het waterschap als bedoeld in artikel 61, tweede lid van de wet. 2. Het dagelijks bestuur van het samenwerkingsverband brengt het verzoek ter kennis van het algemeen bestuur (van het samenwerkingsverband) en geeft daarbij een advies over de toetreding. 3. Toetreding kan geschieden nadat het algemeen bestuur hiertoe bij drie vierde meerderheid heeft besloten. 4. Een lid kan in het algemeen bestuur slechts voor toetreding stemmen, dan nadat hij hiervoor de instemming van het college van de deelnemer die hem heeft aangewezen heeft verkregen. Dit college kan deze instemming pas verlenen na verkregen toestemming van zijn vertegenwoordigend orgaan als bedoeld in artikel 61, tweede lid van de wet. 5. Nadat een besluit als in het derde lid is genomen, gaat de toetreding in op de eerste dag van het kwartaal volgend op het kwartaal waarin het besluit is genomen. 6.

Het algemeen bestuur kan nadere regels stellen omtrent de toetreding van nieuwe waterschappen of gemeenten in een toetredingsprotocol.” Nadat het formele verzoek van Waterschap De Dommel tot toetreding tot BSOB is voorgelegd aan de colleges respectievelijk het Dagelijks Bestuur van Waterschap Aa en Maas zal de toetreding de vergadering van het Algemeen Bestuur van BSOB d.d. 19 december 2024 vastgesteld worden. Hiermee wordt afgeweken van artikel 54 lid 5. De reden voor afwijking van dit artikel is dat Waterschap De Dommel op dat moment lopende contracten conform de geldende opzegtermijnen kan opzeggen. Kanttekeningen - BSOB heeft in het recente verleden ervaring met toetreding van nieuwe deelnemers middels een DVO. De ervaringen uit het verleden zijn meegenomen in de opstelling van de offerte, wat geresulteerd heeft in een prudente inschatting van zowel de kosten als de belasting op de organisatie. Met het toepassen van een projectmatige aanpak wordt de beheersbaarheid van de toetreding gewaarborgd, waarmee bereikt wordt dat de bestaande deelnemers geen negatieve effecten zullen ervaren. - BSOB heeft de overtuiging dat de toetreding van De Dommel tot de GR beheersbaar kan worden uitgevoerd.

Deze overtuiging rust op de constatering dat de werkdruk binnen BSOB het afgelopen jaar genormaliseerd is en op het feit dat de toetreding betrekking heeft op de meer geautomatiseerde processen binnen heffen en innen. In de betrokken teams kan voldoende capaciteit beschikbaar worden gemaakt om de toetreding te realiseren. De toetreding heeft geen betrekking op het proces waarderen, waarvoor de benodigde capaciteit moeilijker te verkrijgen is. Daarnaast is er bij de toetreding van De Dommel ook geen raakvlak met de ontwikkeling van het grote aantal WOZ-bezwaren en de NCNP-bureaus. De benodigde inzet om de toetreding beheerst te implementeren is onderdeel van de incidentele kosten. - Op basis van de Wet gemeenschappelijke regelingen dient een gemeenschappelijke regeling bepalingen te bevatten over ondermeer toetreding en wijziging van de regeling. De GR BSOB voorziet daarin met de artikelen 54 (toetreding) en 56 (wijziging). De bepaling van artikel 54 van de GR BSOB staat op zichzelf ten opzichte van artikel 56. Zodoende is na het doorlopen van het proces van artikel 54 niet opnieuw een proces van artikel 56 aan de orde, ook al leidt het besluit dat volgt uit artikel 54 tot een wijziging van de GR. De wijziging in de tekst van de GR BSOB is na het besluit tot toetreding een wijziging van technische aard. Dat wil zeggen dat er geen

-

wijzigingen zijn in de artikelen en dat waterschap de Dommel toetreedt op basis van de vigerende GR. Daarom verlangt de toetreding van Waterschap De Dommel geen (nieuwe) zienswijze en besluitvorming. Indien het besluit tot toetreding niet op tenminste 3/4 van de stemmen kan rekenen, wordt het formele verzoek tot toetreding van Waterschap De Dommel afgewezen en komt de toetreding niet tot stand. Mocht het Algemeen Bestuur geen toestemming geven voor de inzet van de bestemmingsreserve dan zal voor dit bedrag nog dekking gezocht moeten worden bij De Dommel respectievelijk Aa en Maas.

Financiën De aanbieding die gedaan wordt aan de potentiële deelnemer heeft als basis de aangeleverde kengetallen van deze potentiële deelnemer. De berekening is conform onze kostenverdeelmethode1 gemaakt. Eerst is er een inschatting van de kosten gemaakt, naar aanleiding van de toetreding. Deze verdeling van w-h-i (waarderen-heffen-innen) is vervolgens verwerkt in de kostenverdeelmethode/productiecijfers.

1 De

kostenverdeelmethode wordt periodiek geëvalueerd. Bij de volgende evaluatie zal zowel de toetreding van de nieuwe deelnemer als de wijzigingen in het belastingstelsel van waterschappen meegenomen worden.

Structurele kosten Aa n v u lle n d e

Exp lo it a t ie ko s t e n : ( * € 1.0 0 0 ) Overhea d

1e BW 20 24

ko s t e n

1e BW 20 24

To e t r e d in g

in c lu s ie f De

d e Do m m e l

Do m m e l

Lonen en sa la rissen

2.151

585

2.736

Overig e p ersoneelskost en

263

72

335

Inhuur p ersoneel

262

Ka p it a a lla st en

And ere va st e b ed rijfsm id d elen, a fsc hrijving

262

105

116

221

527

414

941

Rent e Aut om a t isering skost en Uit voering skost en

Kost en b et a ling sverkeer

Huisvest ing skost en Duurza m e g oed eren

1

1

274

274

10

Alg em ene kost en

293

10 75

368

Onvoorzien

58

18

76

Uit b est ed e d ienst en

751

150

901

4 .6 9 6

1.4 3 0

6 .126

Ta a kst elling / effec t en Rob ot isering To t a le la s t e n Rent eb a t en Overig e op b reng st en

Overig e b a t en

- 290

- 290

-3

-3

Op b reng st en invord ering To t a le b a t e n

- 29 3 To t a le ko s t e n o v e r h e a d

Wa a rd eren

Lonen en sa la rissen

4 .4 0 3

- 29 3 1.4 3 0

5 .8 3 3

2.051

2.051

34

34

Inhuur p ersoneel

1.369

1.369

Aut om a t isering skost en

259

259

Rep ro- en p ort okost en

12

12

750

750

4 .4 75

4 .4 75

Dir e c t e ko s t e n w a a r d e r e n

4 .4 75

4 .4 75

Do o r b e r e ke n d e ko s t e n o v e r h e a d

2.26 9

2.4 13

To t a le ko s t e n Wa a r d e r e n

6 .74 4

6 .8 8 8

Overig e p ersoneelskost en Uit b est ed e d ienst en

Uit voering skost en

Proc eskost enverg oed ing en

To t a le la s t e n Overig e op b reng st en To t a le b a t e n

Heffen

Lonen en sa la rissen

1.300

505

Overig e p ersoneelskost en

26

10

Inhuur p ersoneel

241

1.805 36 241

Aut om a t isering skost en

76

59

135

Rep ro- en p ort okost en

351

233

584

1.9 9 3

807

2.8 0 0

2.8 0 0

To t a le la s t e n Overig e op b reng st en

Overig e b a t en

To t a le b a t e n

Innen

Dir e c t e ko s t e n He f f e n

1.9 9 3

807

Do o r b e r e ke n d e ko s t e n o v e r h e a d

1.6 9 8

880

2.5 13

To t a le ko s t e n He f f e n

3 .6 9 1

1.6 8 7

5 .3 14 592

Lonen en sa la rissen

292

300

Overig e p ersoneelskost en

6

6

Inhuur p ersoneel

31

Rep ro- en p ort okost en

12 31

92

61

Uit voering skost en

Ab onnem ent Inlic ht ing enb urea u

12

15

26

Uit voering skost en

Inc a sso- en d eurw a a rd erskost en

175

219

394

Uit voering skost en

Kost en b et a ling sverkeer

154

193

347

Uit voering skost en

Uit voering skost en kw ijt sc held ing

29 79 3

1.5 8 3

1.5 8 3

To t a le la s t e n Overig e op b reng st en

79 0

152

29

Overig e b a t en

To t a le b a t e n

Ne t t o - ko s t e n

Dir e c t e ko s t e n In n e n

79 0

79 3

Do o r b e r e ke n d e ko s t e n o v e r h e a d

437

550

906

To t a le ko s t e n In n e n

1.227

1.3 4 3

2.4 9 0

11.6 6 2

3 .0 3 0

14 .6 9 2

Aa n v u lle n d e

Sa ld o b a t e n e n la s t e n ( * € 1.0 0 0 )

1e BW 20 24

ko s t e n

1e BW 20 24

To e t r e d in g

in c lu s ie f De

d e Do m m e l

Do m m e l

Alg em ene kost en

293.430,06

75.000,00

368.430,06

Aut om a t isering skost en

861.255,22

473.500,00

1.334.755,22

Duurza m e g oed eren

10.020,00

-

10.020,00

Huisvest ing skost en

274.202,55

-

274.202,55

Inhuur p ersoneel

1.903.081,98

-

1.903.081,98

Ka p it a a lla st en

104.723,30

115.800,00

220.523,30

5.793.843,43

1.390.000,00

7.183.843,43

Onvoorzien

58.397,70

18.073,32

76.471,02

Overig e op b reng st en

2.946,33-

-

2.946,33-

Overig e p ersoneelskost en

329.160,96

87.731,76

416.892,72

Rent eb a t en

290.000,00-

-

290.000,00-

Rep ro- en p ort okost en

454.100,00

293.914,12

748.014,12

-

-

Lonen en sa la rissen

Ta a kst elling / effec t en Rob ot isering

-

Uit b est ed e d ienst en

751.206,75

150.000,00

901.206,75

Uit voering skost en

1.121.042,37

426.273,76

1.547.316,13

11.6 6 1.5 17,9 7

3 .0 3 0 .29 2,9 6

14 .6 9 1.8 10 ,9 4

Ne t t o - ko s t e n

In onderstaande tabel is het voordeel voor de huidige deelnemers inzichtelijk gemaakt. Dit betreft een indicatief overzicht op basis van de gegevens over 2024. Er is geen rekenkundig voorbeeld van een afrekening opgenomen, omdat die in het reguliere proces per jaareinde mee zal lopen en daarmee vergelijkbaar is van opzet, als onderstaande tabel. 1e BW 20 24

11.661.518

Aa n v u lle n d e ko s t e n To e t r e d in g d e Do m m e l

3.030.293

1e BW 20 24 in c lu s ie f De Do m m e l

14.691.811

Be r e ke n d e d e e ln e m e r s b ijd r a g e De Do m m e l

3.434.454

V o o r d e e l h u id ig e d e e ln e m e r s

404.161

Aa n d e e l Wa t e r s c h a p Aa e n Ma a s

299.844

Aa n d e e l Ge m e e n t e n

104.317

Berekening deelnemersbijdrage

1e BW 2024 zonder De Dommel Totale bijdrage excl BTW Percentage van bijdrage BTW - verdeling op basis van % bijdrage

1e BW 2024 Totale bijdrage excl BTW Percentage van bijdrage BTW - verdeling op basis van % bijdrage

Verschil Totale bijdrage excl BTW Percentage van bijdrage BTW - verdeling op basis van % bijdrage Verschil inclusief BTW

Aa en Maas De Dommel 3.015.006 25,85% 252.614 3.267.620

Asten 375.960

Bernheze Boekel Deurne 662.465 210.529 695.142

3,22% 5,68% 1,81% 5,96% 31.500 55.505 17.639 58.243 doorschuifBTW voor gemeentelijke deelnemers

Aa en Maas De Dommel 2.715.162 3.434.454 18% 228.336 2.943.498

Asten Bernheze Boekel Deurne 371.172 649.775 210.545 686.332 0 23% 3% 4% 1% 5% 288.826 31.214 54.644 17.706 57.718 3.723.280 doorschuifBTW voor gemeentelijke deelnemers

Aa en Maas De Dommel -299.844 3.434.454 -7,37% -24.278 -324.122

Geldrop-Mierlo

23,38% 288.826 3.723.280

Asten -4.788

Bernheze Boekel Deurne -12.690 16 -8.811

-0,70% -1,26% -0,37% -1,29% -286 -861 67 -525 -5.074 -13.551 82 -9.335 doorschuifBTW voor gemeentelijke deelnemers

Nuenen Son Gemert Bakel Laarbeek Maashorst Oss Someren Totaal 912.006 511.754 371.295 651.229 483.611 1.231.042 2.105.628 435.851 11.661.518 7,82% 76.413

Geldrop-Mierlo

4,39% 42.878

3,18% 31.109

5,58% 54.563

4,15% 40.520

10,56% 103.143

18,06% 176.421

3,74% 36.518

100% 977.065

Nuenen Son Gemert Bakel Laarbeek Maashorst Oss Someren Totaal 898.462 504.746 367.334 642.706 478.029 1.230.994 2.071.766 430.335 14.691.811 0 0 0 6% 3% 3% 4% 3% 8% 14% 3% 100% 75.558 42.447 30.892 54.049 40.201 103.522 174.229 36.190 1.235.532

Geldrop-Mierlo -13.544

Nuenen -7.008

Son Gemert Bakel Laarbeek Maashorst -3.960 -8.523 -5.582 -49

-1,71% -0,95% -0,68% -855 -430 -218 -14.399 -7.438 -4.178

-1,21% -514 -9.037

-0,89% -319 -5.901

-2,18% 379 330

Oss Someren Totaal -33.862 -5.516 3.030.293 -3,95% -2.192 -36.055

-0,81% -328 -5.844

0% 258.466 3.288.759

In overeenstemming met de afspraken uit de DVO met Dienst Dommelvallei lopen deze gemeenten mee in de reguliere begrotings- en jaarrekeningcyclus en vindt er bij hen, net als de deelnemers uit de GR, afrekening volgens de kostenverdeelmethode plaats. Daarom zijn deze gemeenten meegenomen in de berekening van de verwachte deelnemersbijdrage na toetreding van Waterschap De Dommel. Incidentele kosten Naast bovenstaande structurele kosten is er een prudente inschatting gemaakt van de incidentele kosten. Deze kosten zijn zowel voor inzet en kosten bij Waterschap De Dommel als bij BSOB. De dekking van deze kosten staat separaat van de deelnemersbijdrage en moet gezocht worden bij de partners van BSOB. Alle partners (zowel Waterschap De Dommel, Waterschap Aa en Maas en de gemeentelijke deelnemers) hebben baat bij een robuust BSOB. Daarnaast ontstaan voor de gemeentelijke deelnemers in de toekomst mogelijk (bij toetreding nieuwe gemeentelijke deelnemers) significante positieve (financiële) effecten. Hoewel de gemeenten, zoals besproken in de paragraaf structurele kosten, financieel voordeel genieten is het financiële voordeel ten opzichte van Waterschap Aa en Maas significant lager, daarom wordt in beginsel geen aanvullende bijdrage gevraagd van de huidige deelnemers in de incidentele kosten. De financiële dekking moet daarom in beginsel gezocht worden bij Waterschap De Dommel.

Waterschap Aa en Maas heeft bij Waterschap De Dommel aangegeven mee te willen denken in de dekking van de kosten. Echter, omdat de toetreding van De Dommel voor BSOB in zijn algemeenheid van kwalitatieve toegevoegde waarde is en in de toekomst mogelijk, (bij toetreding nieuwe gemeentelijke deelnemers) tot positieve (financiële) effecten kan leiden voor de gemeentelijke deelnemers is het voorstel dat BSOB aan het Algemeen bestuur verzoekt om de vrij besteedbare bestemmingsreserve (ad €159.738) te bestemmen voor de incidentele kosten van toetreding van Waterschap De Dommel. Er is afgesproken met de waterschappen dat de toetreding van Waterschap De Dommel in transparantie wordt uitgevoerd. Vanuit BSOB is het uitgangspunt dat de inzet van de bestemmingsreserve voorkomt dat de business case van Waterschap De Dommel een onredelijk lange terugverdientijd heeft. Echter BSOB heeft geen inzicht in het financiële voordeel van de business case van Waterschap De Dommel. Risico’s De uitgebrachte offerte is gebaseerd op de kwalitatieve informatie, zoals verkregen van Waterschap De Dommel. Uitgangspunt van de offerte is dat de hoge kwaliteit en continuïteit van BSOB gegarandeerd is. Hierbij is zowel in de offerte van de structurele kosten als de incidentele kosten rekening gehouden.

Echter er zijn altijd onvoorziene omstandigheden mogelijk die leiden tot vertraging in het proces of tot financiële meerkosten. Mocht een

dergelijke situatie zich voordoen dan stelt het Dagelijks Bestuur van de GR BSOB het Algemeen Bestuur daarvan direct op de hoogte.