T_Bijlage 20 Zienswijzennota
Tekst van het document
-
-
de bouwvergunning uit 2011 ten onrechte niet is betrokken bij de beoordeling van de inspraakreactie en ook geen rekening is gehouden met een toezegging ter zitting dat medewerking worden verleend aan een bouwplan ter grootte van 2.000-2.100 m²; de opmerking niet serieus wordt genomen dat thans zou moeten worden aangetoond dat bedrijfsverplaatsing naar een bedrijventerrein economisch onhaalbaar is.
Beoordeling Naar aanleiding van de mededeling dat de eerder ingediende inspraakreactie over het voorontwerpbestemmingsplan als herhaald en ingelast moet worden beschouwd, wordt aangegeven dat dit ook geldt voor de beoordeling van deze inspraakreactie zoals die is opgenomen in het inspraakverslag (indiener 125) en ook bij brief van 4 oktober 2021 is teruggekoppeld aan de indiener. De beoordeling van de inspraakreactie gaat onder meer over de bestaande oppervlakte aan bedrijfsgebouwen. Daarbij is de op 8 februari 2011 vergunde overkapping ten onrechte buiten beschouwing gelaten (nr. AB 2010092). Omdat vergunde bebouwing volgens het nieuwe bestemmingsplan ook geldt als bestaande bebouwing, is op het bedrijf samen met het kantoor en de werkplaats inderdaad dus sprake van 1.150 m² aan bedrijfsgebouwen. Dit betekent dat het nieuwe bestemmingsplan via de bouwregels mogelijkheden biedt om deze oppervlakte bij rechte met 230 m² uit te breiden tot 1.380 m². Vervolgens kan deze met 345 m² worden uitgebreid tot 1.725 m² wanneer aan de voorwaarden voor het verlenen van de daarvoor benodigde binnenplanse afwijking kan worden voldaan. Net als bij de beoordeling van de inspraakreactie blijft daarmee de conclusie bestaan dat het nieuwe bestemmingsplan ruimere bouwmogelijkheden biedt dan het voor het bedrijf Kempersweg 1b/Ruurloseweg 202b geldende bestemmingsplan “Buitengebied, herziening V”.
Dit bestemmingsplan laat immers 1.000 m² aan bedrijfsgebouwen toe, een oppervlakte die via een binnenplanse afwijking met 10% kan worden vergroot tot maximaal 1.100 m². Dit betekent dat de zienswijzen geen aanleiding geven tot aanpassing van de planregeling voor het bedrijf Kempersweg 1b/Ruurloseweg 202b omdat zij een beperking zouden inhouden van de geldende bouwmogelijkheden, ook niet wanneer wordt uitgegaan van de daarin genoemde gegevens. Verder maken de zienswijzen melding van een “ter zitting van de Afdeling” door de gemeente gedane toezegging om medewerking te verlenen aan een bouwplan tot vergroting van de bedrijfsgebouwenoppervlakte tot 2.000-2.100 m². Voor zover hiermee wordt gedoeld op de zitting van Afdeling over het bestemmingsplan “Buitengebied Berkelland 2012” kan worden opgemerkt dat daarbij geen toezegging is gedaan en ook de Afdeling in haar uitspraak van 27 augustus 2014 (nr. 201308008/1/R2, zie r.o. 14) constateerde dat de ter zitting op 17 juni 2014 gepresenteerde uitbreidingsplannen geen concrete uitbreidingsplannen betroffen waarmee de gemeenteraad rekening had hoeven houden. Daaraan voorafgaand was van de zijde van de gemeente al aangegeven dat een uitbreiding met 750 m²/1.000 m² niet werd toegelaten.
Van enige toezegging is echter geen sprake geweest, waarbij ook het niet-weerspreken van een niet gedane toezegging vanzelfsprekend niet leidt tot een toezegging. Naar aanleiding van de inspraakreactie is aangegeven dat bij bedrijfsuitbreidingen op basis van de binnenplanse afwijkingsregel uit het nieuwe bestemmingsplan moet worden aangetoond dat een bedrijfsverplaatsing naar een bedrijventerrein economisch onhaalbaar is, dit in lijn met de provinciale omgevingsverordening. Dit betekent dus niet dat dit nu al moet gebeuren maar wel in beeld kan komen bij eventuele toekomstige uitbreidingsplannen. In de mondelinge toelichting op de zienswijzen is aangegeven dat het bedrijf uitbreidingsplannen heeft voor een extra bedrijfsgebouwenoppervlakte van ongeveer 850 m² en dus vraagt om een bedrijfsgebouwenoppervlakte van 2.000 m² toe te staan in het nieuwe bestemmingsplan. Daarbij is een verplaatsingsonderzoek volgens indiener niet 56
nodig, is er geen sprake van een precedentrisico en is elders ook meegewerkt aan een soortgelijke uitbreiding van de bedrijfsgebouwen. Verzocht wordt om 2.000 m² aan bedrijfsgebouwen toe te staan omdat anders de continuïteit van het bedrijf wordt bedreigd en het ter plekke produceren van (semi)producten niet mogelijk zal blijven. Indiener heeft daarnaast in een zowel per mail als per post toegezonden brief van 4 april 2022 aangegeven dat over het bieden van uitbreidingsmogelijkheden in zijn bijzijn toezeggingen zijn gedaan ter zitting van de Afdeling. Naar aanleiding van de namens de eigenaar ingediende inspraakreactie over het voorontwerpbestemmingsplan “Buitengebied Berkelland 2020” is al aangegeven dat het voor Kempersweg 1b geldende bestemmingsplan “Buitengebied, herziening V” een bedrijfsgebouwenoppervlakte toelaat van 1.000 m², een omvang die via een binnenplanse afwijking kan worden verhoogd tot 1.100 m². Hierboven is verder aangegeven dat het nieuwe bestemmingsplan op basis van de bestaande oppervlakte aan bedrijfsgebouwen (1.150 m²) rechtstreeks kan worden vergroot tot 1.380 m² en via een binnenplanse afwijking nogmaals tot 1.725 m². Dit betekent dat het nieuwe bestemmingsplan voor het bedrijf Klempersweg 1b ruimere uitbreidingsmogelijkheden biedt dan het geldende bestemmingsplan maar inderdaad geen uitbreiding tot 2.000 m² toelaat.
Gelet op de inhoud van de provinciale Omgevingsverordening (zie artikel 2.12) kan een dergelijke uitbreiding echter ook pas worden toegestaan nadat is aangetoond dat het in redelijkheid niet mogelijk is om het betreffende bedrijf te verplaatsen naar een bedrijventerrein. Dit geldt ook voor het bedrijf Kempersweg 1b in Beltrum nu dit een bedrijfsvloeroppervlakte heeft van meer dan 1.000 m² en vraagt om een uitbreiding van meer dan 250 m². De gemeente heeft met deze criteria rekening gehouden bij het opstellen van de planregels van het nieuwe bestemmingsplan en kan dus daarom niet zonder nader onderzoek meewerken aan een ophoging van de toegestane bedrijfsgebouwenoppervlakte tot 2.000 m². Daarvoor zal allereerst echter een concreet uitbreidingsplan aan de gemeente moeten worden voorgelegd op basis waarvan één en ander kan worden onderbouwd en besluitvorming kan plaatsvinden. Deze werkwijze is ook gevolgd bij andere niet-agrarische bedrijven in het buitengebied waarvan de uitbreidingsplannen in het kader van buitenplanse afwijkingsprocedures moesten worden beoordeeld aan de eisen uit artikel 2.12 van de provinciale Omgevingsverordening. Bij de mondelinge toelichting is niet verder ingegaan op de beweerde toezegging ter zitting van de Afdeling zodat op dat punt wordt volstaan met het bovenstaande.
De mondelinge toelichting op de zienswijzen geeft dan ook geen aanleiding tot aanpassingen ten opzichte van het ontwerpbestemmingsplan. Aanpassing ten opzichte van het ontwerpbestemmingsplan De zienswijzen geven geen aanleiding tot aanpassingen. Zienswijze 68: Samenvatting Indiener is eigenaar van het bedrijf Kempersweg 1b in Beltrum en herhaalt de namens hem ingediende zienswijzen (zie indiener 67). In aansluiting daarop geeft hij aan dat momenteel een oppervlakte van 1.150 m² is vergund en dat het bedrijf uiterlijk binnen 4 jaar een uitbreiding met nogmaals 1.000 m² nodig heeft. Beoordeling Naar aanleiding van de namens indiener ingediende zienswijzen kan worden opgemerkt dat de eerder ingediende inspraakreactie over het voorontwerpbestemmingsplan als herhaald en ingelast moet worden beschouwd, wordt aangegeven dat dit ook geldt voor de beoordeling van deze inspraakreactie zoals die is opgenomen in het inspraakverslag (indiener 125) en ook bij brief van 4 oktober 2021 is teruggekoppeld aan de indiener. In de beoordeling van de inspraakreactie wordt onder meer gesproken over de bestaande oppervlakte aan bedrijfsgebouwen. Daarbij is inderdaad de op 8 februari 2011 vergunde overkapping ten oprechte buiten beschouwing gelaten. Omdat vergunde 57
bebouwing volgens het nieuwe bestemmingsplan ook geldt als bestaande bestaande bebouwing, is op het bedrijf samen met het kantoor en de werkplaats dus sprake van 1.150 m² aan bedrijfsgebouwen. Dit betekent dat het nieuwe bestemmingsplan via de bouwregels mogelijk maakt om deze oppervlakte bij rechte met 230 m² uit te breiden tot 1.380 m² en om deze vervolgens met 345 m² uit te breiden tot 1.725 m² wanneer aan de voorwaarden voor het verlenen van de daarvoor benodigde binnenplanse afwijking kan worden voldaan. In aansluiting op de beoordeling van de inspraakreactie blijft dus de conclusie dat het nieuwe bestemmingsplan ruimere bouwmogelijkheden biedt dan het voor het bedrijf Kempersweg 1b/Ruurloseweg 202b geldende bestemmingsplan “Buitengebied, herziening V”. Dit bestemmingsplan laat immers maximaal 1.000 m² aan bedrijfsgebouwen toe, een oppervlakte die via een binnenplanse afwijking met 10% kan worden vergroot tot 1.100 m². Dit betekent dat de zienswijzen geen aanleiding geven tot aanpassing van de planregeling voor het bedrijf Kempersweg 1b/Ruurloseweg 202b, ook niet wanneer wordt uitgegaan van de daarin genoemde gegevens. Verder maken de zienswijzen melding van een “ter zitting van de Afdeling” door de gemeente gedane toezegging om medewerking te verlenen aan een bouwplan tot vergroting van de bedrijfsgebouwenoppervlakte tot 2.000-2.100 m².
Voor zover hiermee wordt gedoeld op de zitting van Afdeling over het bestemmingsplan “Buitengebied Berkelland 2012” kan worden opgemerkt dat daarbij geen toezegging is gedaan en ook de Afdeling in haar uitspraak van 27 augustus 2014 (nr. 201308008/1/R2, zie r.o. 14) constateerde dat de ter zitting op 17 juni 2014 gepresenteerde uitbreidingsplannen geen concrete uitbreidingsplannen betroffen waarmee de gemeenteraad rekening had hoeven houden. Daaraan voorafgaand was van de zijde van de gemeente al aangegeven dat een uitbreiding met 750 m²/1.000 m² niet werd toegelaten. Van enige toezegging is echter geen sprake geweest, waarbij ook het niet-weerspreken van een niet gedane toezegging vanzelfsprekend niet leidt tot een toezegging. Naar aanleiding van de inspraakreactie is aangegeven dat bij bedrijfsuitbreidingen op basis van de binnenplanse afwijkingsregel uit het nieuwe bestemmingsplan moet worden aangetoond dat een bedrijfsverplaatsing naar een bedrijventerrein economisch onhaalbaar is, dit in lijn met de provinciale omgevingsverordening. Dit betekent dus niet dat dit nu al moet gebeuren maar wel in beeld kan komen bij eventuele toekomstige uitbreidingsplannen.
In aansluiting op de beoordeling van de namens indiener ingediende zienswijzen kan worden opgemerkt dat het nieuwe bestemmingsplan via de planregels ruimere bouwmogelijkheden bieden dan het geldende bestemmingsplan “Buitengebied, herziening V”. Met de enkele mededeling van indiener dat in de komende jaren een bouwplan wordt ingediend, is nog geen sprake van een voldoende concreet plan dat aanleiding geeft om de bouwmogelijkheden uit het nieuwe bestemmingsplan nog verder te verruimen. Daarbij komt dat een dergelijke uitbreiding bijna gelijkstaat met een verdubbeling van de bedrijfsgebouwenoppervlakte en daarom vraagt om een maatwerkbeoordeling waarbij ook aspecten als landschappelijk inpassing aan de orde komen. Het is tegen die achtergrond niet wenselijk om in het nieuwe bestemmingsplan al direct de toegestane bedrijfsgebouwenoppervlakte te verhogen tot bijvoorbeeld 2.250 m². Overigens zou inwilliging van die wens juist wel inhouden dat indiener al moet aantonen dat bedrijfsverplaatsing naar een bedrijventerrein om economische redenen onhaalbaar is, iets wat indiener blijkens de door en namens hem ingediende zienswijzen echter niet voornemens is. Dit alles betekent dat de wens om een uitbreiding met 1.000 m² aan bedrijfsgebouwen toe te staan niet kan worden overgenomen.
Aanpassing ten opzichte van het ontwerpbestemmingsplan De zienswijzen geven geen aanleiding tot aanpassingen. Zienswijze 69: Samenvatting 58
Namens de eigenaren van het agrarisch bedrijf Rekkense Binnenweg 43 in Rekken wordt verzocht om: - het op de verbeelding bij het ontwerpbestemmingsplan ingetekende agrarische bouwvlak aan te passen omdat het ‘bouwvlak-op-maat’-principe niet wordt onderschreven en leidt tot planschade; - de bijlage bij de planregels met de onherroepelijke natuurtoestemmingen aan te passen; - ook de cliënt op de hoogte te houden van de ontwikkelingen in deze bestemmingsplanprocedure. Beoordeling Het ontwerpbestemmingsplan “Buitengebied Berkelland 2020” voorziet voor het perceel Rekkense Binnenweg 43 in de bestemming ‘Agrarisch met Waarden Landschapswaarden’ en in een agrarisch bouwvlak. Verzocht wordt om het ingetekende agrarische bouwvlak zodanig te verruimen dat het overeenkomt met het bouwvlak uit het geldende bestemmingsplan. Naar aanleiding daarvan wordt opgemerkt dat het toekennen van het agrarisch bouwvlak volgens de in 2010 vastgestelde uitgangspunten voor het nieuwe bestemmingsplan gebeurt aan de hand van de bestaande bedrijfsgebouwen en de eerste ontwikkelingsstap van het agrarisch bedrijf. Het bouwvlak op de verbeelding van het ontwerpbestemmingsplan is vervolgens ontstaan nadat met de eigenaren contact is gelegd over hun toekomstplannen.
Daarbij is sinds 2011 al aangegeven dat de gemeente in het nieuwe bestemmingsplan de omvang van de agrarische bouwvlakken uit de geldende bestemmingsplannen niet één-op-één kan overnemen maar zal moeten uitgaan van een bouwvlak-op-maat-benadering waarbij ook niet aan elk agrarische bedrijf een even groot bouwvlak kan worden toebedeeld. Nu het agrarisch bouwvlak uit het ontwerpbestemmingsplan voldoet aan de bovengenoemde uitgangspunten en naar aanleiding van de inspraakreactie van de eigenaren over het voorontwerpbestemmingsplan zelfs nog is aangepast aan de wensen van de eigenaren, geven de zienswijzen geen aanleiding tot aanpassing van het bouwvlak. Voor agrarische bedrijven bleef het sinds 2011 overigens nog gewoon mogelijk om uitbreidingsplannen op basis van de geldende bestemmingsplannen te realiseren. Om die reden levert de beoogde aanpassing van de omvang van het agrarisch bouwvlak volgens de vastgestelde uitgangspunten voor het nieuwe bestemmingsplan dan ook geen grondslag op voor planschade (tegenwoordig: tegemoetkoming in schade) omdat zij al zeer lange tijd voorzienbaar was. De zienswijzen geven aan dat voor het bedrijf Rekkense Binnenweg 43 in Rekken een vergunning is aangevraagd op grond van de Wet natuurbescherming (Wnb).
Gedeputeerde Staten van Gelderland hebben deze op 12 januari 2022 geweigerd met een verwijzing naar de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (Afdeling) over de Logtsebaan van 20 januari 2021 (nr. 201907142/1/R2). Het verzoek om deze zogenoemde positieve weigering te verwerken in het nieuwe bestemmingsplan, kan echter niet worden overgenomen omdat de rechtspraak dat niet toestaat. Dit blijkt onder meer uit de uitspraak van 29 mei 2019 (meerdere zaaknummers, ECLI:NR:RVS:2019:1603) waarin de Afdeling concludeerde dat alleen onherroepelijke toestemmingen op grond van de Natuurbeschermingswet 1998 (Nbw) of Wnb waarvoor een passende beoordeling is verricht kunnen worden verwerkt in een bestemmingsplan. Verder levert een positieve weigering ook geen nieuwe Wnb-toestemming op die kan worden verwerkt in een bestemmingsplan. Dit betekent dat de in de zienswijzen aangekondigde en inmiddels verleende positieve weigering niet kan worden opgenomen in bijlage 6 bij de planregels naast de daarin al genoemde Nbw-vergunning van 10 augustus 2018. Omdat de zienswijzen door een gemachtigde worden ingediend namens een cliënt, informeren wij ook de gemachtigde over de beoordeling van de zienswijzen en de 59
voortgang van de bestemmingsplanprocedure. Het ligt vervolgens op de weg van de gemachtigde om zijn cliënt te informeren. Aanpassing ten opzichte van het ontwerpbestemmingsplan De zienswijzen geven geen aanleiding tot aanpassingen. Zienswijze 70: Samenvatting Namens de eigenaren van het agrarisch bedrijf Morsdijk 2-2a in Ruurlo wordt verzocht om: - het pand Morsdijk 2 aan te duiden als plattelandswoning; - in het nieuwe bestemmingsplan mogelijkheden te bieden om agrarische bouwvlakken te vergroten tot meer dan 1,5 ha; - de bijlage bij de planregels met de onherroepelijke natuurtoestemmingen aan te passen; - het Plussenbeleid alleen van toepassing te laten zijn op uitbreidingen van een niet-grondgebonden veehouderij(tak) buiten het toe te kennen agrarisch bouwvlak; - te voorzien in een nadere aanduiding ‘niet-grondgebonden veehouderij’; - alsnog een binnenplanse afwijkingsregel op te nemen voor het wisselen in diersoorten; - ook de cliënt op de hoogte te houden van de ontwikkelingen in deze bestemmingsplanprocedure. Beoordeling Het nieuwe bestemmingsplan voor het buitengebied van Berkelland kent de mogelijkheid om voormalige agrarische bedrijfswoningen aan te merken als plattelandswoningen in de zin van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo).
Daarbij is er niet voor gekozen om te werken met aanduidingen op de verbeelding omdat dat bij het aanmerken van nieuwe plattelandswoningen vraagt om een procedure waarmee de verbeelding te kunnen aanpassen. Om dergelijke procedures te voorkomen, is voorzien in de algemene gebruiksafwijkingsregels waarop ook in de zienswijzen wordt gewezen. Deze maakt het mogelijk om een omgevingsvergunning aan te vragen om te worden aangemerkt als plattelandswoning. Als daarbij kan worden aan de randvoorwaarden, dan kan deze omgevingsvergunning worden verleend zonder dat daarvoor een bijzondere procedure nodig is voor het aanpassen van de verbeelding. Mocht een als ‘plattelandswoning’ aangemerkte voormalige bedrijfswoning weer in beeld komen om te worden gebruikt al (tweede) bedrijfswoning, dan kan worden verzocht om de verleende omgevingsvergunning weer in te trekken. Ook dan hoeft de verbeelding van het nieuwe bestemmingsplan niet te worden aangepast. Deze methode om dus niet te werken met aanduidingen op de verbeelding maar met een omgevingsvergunning en een binnenplanse afwijkingsregeling, levert voor de betrokkenen dus minder procedures op en pakt daardoor ook qua leges goedkoper uit.
Om die reden geeft dit onderdeel van de zienswijzen dan ook geen aanleiding tot het opvoeren van een specifieke aanduiding op de verbeelding maar wordt de indiener in overweging gegeven om na het in werking treden van het bestemmingsplan een omgevingsvergunning aan te vragen. Het ontwerpbestemmingsplan “Buitengebied Berkelland 2020” voorziet voor het perceel Morsdijk 2a in de bestemming ‘Agrarisch’ en in een agrarisch bouwvlak. Verzocht wordt om in de planregeling mogelijkheden te bieden voor het vergroten van agrarische bouwvlakken tot omvang groter dan 1,5 ha. Naar aanleiding daarvan wordt opgemerkt dat het toekennen van het agrarisch bouwvlak volgens de in 2010 vastgestelde uitgangspunten voor het nieuwe bestemmingsplan gebeurt aan de hand van de bestaande bedrijfsgebouwen en de eerste ontwikkelingsstap van het agrarisch bedrijf. Daarbij gaat het gemeentelijk ruimtelijk beleid ten aanzien van de omvang van agrarische bouwvlakken voor niet-grondgebonden veehouderijen uit van 60
een maximale omvang van 1,5 ha. Dit uitgangspunt is doorvertaald in de planregels over bijvoorbeeld het vergroten van agrarische bouwvlakken via een wijziging van het nog vast te stellen bestemmingsplan. Omdat het toelaten van nog grotere bouwvlakken voor niet-grondgebonden veehouderijen zich niet verdraagt met het gemeentelijk ruimtelijk beleid, dat overigens ook is beschreven in de (bijlagen) bij de plantoelichting, wordt de wens tot verruiming van de planregeling niet overgenomen. Daarbij wordt opgemerkt dat ook het geldende bestemmingsplan geen mogelijkheden biedt voor het vergroten van agrarische bouwvlakken tot een omvang die groter is dan 1,5 ha. De zienswijzen geven aan dat Gedeputeerde Staten van Gelderland op 22 oktober 2012 op grond van de Natuurbeschermingswet 1998 een vergunning hebben verleend voor het bedrijf Morsdijk 2-2a (nr. 2012-006693). De gegevens van deze met de zienswijzen meegezonden vergunning waren bij de gemeente nog niet bekend maar zullen bij de vaststelling van het bestemmingsplan worden opgenomen in bijlage 6 bij de planregels. In verband hiermee wordt deze bijlage bij de planregels gewijzigd vastgesteld. De gemeenteraad heeft op 19 maart 2019 de Structuurvisie Plussenbeleid vastgesteld.
Dit besluit is genomen ter uitvoering van artikel 2.31 en artikel 2.33 van de Omgevingsverordening Gelderland waarin de gemeentebesturen de opdracht kregen om beleidsregels vast te stellen over de uitbreidingsmogelijkheden voor de nietgrondgebonden veehouderij. Hiermee beperkt de Omgevingsverordening zich niet langer tot uitbreidingen van agrarische bouwvlakken, zoals dat voorheen wel het geval was en ook in de provinciale Handreiking Plussenbeleid blijkbaar nog lijkt door te klinken. De huidige tekst van de Omgevingsverordening vereist echter wel degelijk dat de gemeente het Plussenbeleid via nieuw vast te stellen bestemmingsplannen ook van toepassing laat zijn op uitbreidingen van niet-grondgebonden veehouderijen binnen de daarbij toe te kennen agrarische bouwvlakken. Dit is bij de totstandkoming van het gemeentelijk Plussenbeleid en van het nu voorliggende bestemmingsplan ook bevestigd door het provinciebestuur. Met het vaststellen van de Omgevingsverordening heeft het provinciebestuur echter geen inbreuk willen maken op bestaande rechten in de toen geldende bestemmingsplannen. Wèl moet het Plussenbeleid worden verwerkt in de regels van nieuw vast te stellen bestemmingsplannen zoals het nieuwe bestemmingsplan voor het buitengebied van Berkelland.
Dit is ook verwoord op pagina 14 van de Structuurvisie Plussenbeleid en in de plantoelichting van het voorliggende bestemmingsplan. Dit betekent dan ook dat dit onderdeel van de zienswijzen geen aanleiding geeft tot aanpassingen in de planregels die het Plussenbeleid van toepassing verklaren binnen de toe te kennen agrarische bouwvlakken. De omschrijving van de begrippen ‘grondgebonden veehouderijbedrijf’ en ‘nietgrondgebonden veehouderijbedrijf’ sluiten aan op de definities uit de provinciale omgevingsverordening die instructieregels geeft voor het onderscheid tussen grondgebonden en niet-grondgebonden veehouderij. Uit deze definities komt inderdaad naar voren dat onder meer de omvang van de voor een veehouderij beschikbare grond relevant kan zijn voor het bepalen of sprake is van een grondgebonden of een nietgrondgebonden veehouderij. Omdat eigendomsverhoudingen kunnen veranderen betekent dit dat het niet wenselijk is om bij de vaststelling van het bestemming al op de verbeelding aan te geven of op een bedrijfslocatie sprake is van een niet-grondgebonden veehouderij(tak). Wanneer op het moment van uitbreiding van het betrokken bedrijf immers géén sprake meer zou zijn van een niet-grondgebonden veehouderij(tak), dan zou het bedrijf via een dergelijk aanduiding wel zijn gebonden aan de aanvullende regels die gelden voor het uitbreiden van een niet-grondgebonden veehouderij.
Om die reden kiest de gemeente ervoor om deze beoordeling te laten plaatsvinden op het moment dat een uitbreidingsplan aan haar wordt voorgelegd en om in de planregels onderscheid te maken tussen het uitbreiden van een grondgebonden veehouderij(tak) en het uitbreiden van een niet-grondgebonden veehouderij(tak). Zeker bij gemengde bedrijven kan dan elke vorm van uitbreiding worden beoordeeld aan het daarvoor geldende beleid zonder 61
eventuele onduidelijkheden vanwege op voorhand gegeven kwalificaties die op het moment van uitbreiding wellicht zijn achterhaald. Artikel 3.1.2, lid d, onder 5 van de planregels geeft aan dat binnen een nietgrondgebonden veehouderij(tak) uitsluitend de bestaande diersoort is toegestaan. Van deze bepaling kan worden afgeweken door toepassing van de afwijkingsregel in artikel 3.6.6 van de planregels. Deze afwijkingsbepaling verwijst echter alleen naar artikel 3.1.2, lid e en maakt daarom niet voldoende duidelijk dat zij ook is bedoeld om af te wijken van het bepaalde in artikel 3.1.2, lid d. onder 5 van de planregels. Dit betekent dat de zienswijzen aanleiding geven om de afwijkingsregel in artikel 3.6.6 aan te vullen via een gewijzigde vaststelling van het bestemmingsplan. Omdat de zienswijzen door een gemachtigde worden ingediend namens een cliënt, informeren wij ook de gemachtigde over de beoordeling van de zienswijzen en de voortgang van de bestemmingsplanprocedure. Het ligt vervolgens op de weg van de gemachtigde om zijn cliënt te informeren. Aanpassing ten opzichte van het ontwerpbestemmingsplan Artikel 3.6.6 van de planregels en bijlage 6 bij de planregels zijn aangevuld.
Zienswijze 71: Samenvatting Namens de eigenaren van het agrarisch bedrijf Huurninkallee 11 in Beltrum wordt verzocht om: - het op de verbeelding bij het ontwerpbestemmingsplan ingetekende agrarische bouwvlak aan te passen omdat het ‘bouwvlak-op-maat’-principe niet wordt onderschreven en leidt tot planschade; - te voorzien in een nadere aanduiding ‘niet-grondgebonden veehouderij’; - alsnog een binnenplanse afwijkingsregel op te nemen voor het wisselen in diersoorten; - ook de cliënt op de hoogte te houden van de ontwikkelingen in deze bestemmingsplanprocedure. Beoordeling Het ontwerpbestemmingsplan “Buitengebied Berkelland 2020” voorziet voor het perceel Huurninkallee 11 in de bestemming ‘Agrarisch’ en in een agrarisch bouwvlak. Verzocht wordt om het ingetekende agrarische bouwvlak zodanig te verruimen dat het qua omvang overeenkomt met het bouwvlak uit het geldende bestemmingsplan. Naar aanleiding daarvan wordt opgemerkt dat het toekennen van het agrarisch bouwvlak volgens de in 2010 vastgestelde uitgangspunten voor het nieuwe bestemmingsplan gebeurt aan de hand van de bestaande bedrijfsgebouwen en de eerste ontwikkelingsstap van het agrarisch bedrijf.
Daarbij is aangegeven dat de gemeente in het nieuwe bestemmingsplan de omvang van de agrarische bouwvlakken uit de geldende bestemmingsplannen niet één-op-één kan overnemen maar zal moeten uitgaan van een bouwvlak-op-maat-benadering waarbij ook niet aan elk agrarische bedrijf een even groot bouwvlak kan worden toebedeeld. Dit uitgangspunt is vervolgens ook gevolgd bij de procedure voor het later vernietigde bestemmingsplan “Buitengebied Berkelland 2012” en bij de opstelling van de voorontwerpbestemmingsplannen “Buitengebied Berkelland 2016” en “Buitengebied Berkelland 2020”. Nu het agrarisch bouwvlak uit het ontwerpbestemmingsplan beantwoordt aan de bovengenoemde uitgangspunten en de zienswijzen geen blijk geven van concrete plannen voor een uitbreiding van het agrarisch bedrijf of het verplaatsen van de bedrijfswoning, geven zij ook geen aanleiding tot aanpassing van het ingetekende bouwvlak. Het gegeven dat het noordoostelijke deel van het perceel buiten het gebied met de aanduiding ‘wetgevingszone – zoekgebied voorkeurstracé buisleidingenstrook’ ligt is daarbij overigens niet relevant. Voor gronden binnen deze landelijk begrensde zone 62
levert deze aanduiding namelijk geen directe belemmering op voor het realiseren van eventuele gebouwen, iets waarvan alleen sprake is binnen het gebied met de aanduiding ‘wetgevingszone - reservering voorkeurstracé buisleidingenstrook’. Voor agrarische bedrijven bleef het sinds 2011 overigens nog gewoon mogelijk om uitbreidingsplannen op basis van de geldende bestemmingsplannen te realiseren. Om die reden levert de beoogde aanpassing van de omvang van het agrarisch bouwvlak volgens de vastgestelde uitgangspunten voor het nieuwe bestemmingsplan dan ook geen grondslag op voor planschade (tegenwoordig: tegemoetkoming in schade) omdat zij al zeer lange tijd voorzienbaar was. De omschrijving van de begrippen ‘grondgebonden veehouderijbedrijf’ en ‘nietgrondgebonden veehouderijbedrijf’ sluiten aan op de definities uit de provinciale omgevingsverordening die instructieregels geeft voor het onderscheid tussen grondgebonden en niet-grondgebonden veehouderij. Uit deze definities komt inderdaad naar voren dat onder meer de omvang van de voor een veehouderij beschikbare grond relevant kan zijn voor het bepalen of sprake is van een grondgebonden of een nietgrondgebonden veehouderij.
Omdat eigendomsverhoudingen kunnen veranderen betekent dit dat het niet wenselijk is om bij de vaststelling van het bestemming al op de verbeelding aan te geven of op een bedrijfslocatie sprake is van een niet-grondgebonden veehouderij(tak). Wanneer op het moment van uitbreiding van het betrokken bedrijf immers géén sprake meer zou zijn van een niet-grondgebonden veehouderij(tak), dan zou het bedrijf via een dergelijk aanduiding wel zijn gebonden aan de aanvullende regels die gelden voor het uitbreiden van een niet-grondgebonden veehouderij. Om die reden kiest de gemeente ervoor om deze beoordeling te laten plaatsvinden op het moment dat een uitbreidingsplan aan haar wordt voorgelegd en om in de planregels onderscheid te maken tussen het uitbreiden van een grondgebonden veehouderij(tak) en het uitbreiden van een niet-grondgebonden veehouderij(tak). Zeker bij gemengde bedrijven kan dan elke vorm van uitbreiding worden beoordeeld aan het daarvoor geldende beleid zonder eventuele onduidelijkheden vanwege op voorhand gegeven kwalificaties die op het moment van uitbreiding wellicht zijn achterhaald. Artikel 3.1.2, lid d, onder 5 van de planregels geeft aan dat binnen een nietgrondgebonden veehouderij(tak) uitsluitend de bestaande diersoort is toegestaan. Van deze bepaling kan worden afgeweken door toepassing van de afwijkingsregel in artikel 3.6.6 van de planregels.
Deze afwijkingsbepaling verwijst echter alleen naar artikel 3.1.2, lid e en maakt daarom niet voldoende duidelijk dat zij ook is bedoeld om af te wijken van het bepaalde in artikel 3.1.2, lid d. onder 5 van de planregels. Dit betekent dat de zienswijzen aanleiding geven om de afwijkingsregel in artikel 3.6.6 aan te vullen via een gewijzigde vaststelling van het bestemmingsplan. Omdat de zienswijzen door een gemachtigde worden ingediend namens een cliënt, informeren wij ook de gemachtigde over de beoordeling van de zienswijzen en de voortgang van de bestemmingsplanprocedure. Het ligt vervolgens op de weg van de gemachtigde om zijn cliënt te informeren. In de mondelinge toelichting op de zienswijzen is aangegeven dat de eigenaren van Huurninkallee 11 toekomstperspectief verliezen door de toepassing van het ‘bouwvlakop-maat’-beginsel. Daarover kan worden aangegeven dat de huidige eigenaren het bedrijf in 2019 hebben gekocht en al sinds 2010 bekend is dat het ‘bouwvlak-op-maat’beginsel wordt gehanteerd bij het opstellen van het nieuwe bestemmingsplan. De huidige eigenaren konden bij de aankoop van het bedrijf dus al weten welk beleid de gemeente hanteert bij het toekennen van agrarische bouwvlakken in het nieuwe bestemmingsplan voor haar buitengebied.
Verder komt het bouwvlak uit het ontwerpbestemmingsplan overeen met de bouwvlakken uit de voorontwerpbestemmingsplannen “Buitengebied Berkelland 2020” en “Buitengebied Berkelland 2016”, waarbij het laatstgenoemde voorontwerpbestemmingsplan in 2019 voor iedereen digitaal beschikbaar was via de 63
gemeentelijke website (pdf-formaat) en de landelijke voorziening voor ruimtelijke plannen. Hierboven is al vermeld dat het agrarisch bouwvlak op de verbeelding van het ontwerpbestemmingsplan is vormgegeven volgens dit principe, terwijl de zienswijzen daarnaast geen concrete plannen voor een uitbreiding van het agrarisch bedrijf of het verplaatsen van de bedrijfswoning bevatten. Dit brengt met zich mee dat ook de mondelinge toelichting daarop geen aanleiding geeft tot aanpassing van het ingetekende bouwvlak. Verder is in de mondelinge toelichting aangegeven dat het wenselijk is om per agrarisch bouwvlak aan te geven of daarbij sprake is van een grondgebonden of een nietgrondgebonden veehouderij. Hiermee zou kunnen worden voorkomen dat bij een afname van het landbouwareaal van een grondgebonden veehouderij opeens sprake zou zijn van een niet-grondgebonden veehouderij, iets wat in strijd zou zijn met het verbod op nieuwvestiging van niet-grondgebonden veehouderij uit de provinciale Omgevingsverordening.
Naar aanleiding hiervan kan worden opgemerkt dat in deze situatie echter geen sprake zou zijn van nieuwvestiging van een niet-grondgebonden veehouderijbedrijf, er is immers geen sprake is van de vestiging van een nieuw agrarisch bouwvlak maar van een bedrijfsaanpassing op een al bestaande agrarisch bouwvlak die volgens de provinciale Omgevingsverordening wordt aangemerkt als ‘hervestiging’. Het nieuwvestigingsverbod uit de provinciale Omgevingsverordening is in deze situatie dan ook niet van toepassing zodat het ook niet nodig is om daarvoor op de verbeelding de genoemde voorziening te treffen. De mondelinge toelichting op de zienswijzen geeft dan ook geen aanleiding tot verdere aanpassingen ten opzichte van het ontwerpbestemmingsplan.
Aanpassing ten opzichte van het ontwerpbestemmingsplan Artikel 3.6.6 van de planregels is aangevuld Zienswijze 72: Samenvatting Namens de eigenaren van het agrarisch bedrijf Borculoseweg 80 in Eibergen wordt verzocht om: - geen bestemming ‘Wonen’ toe te kennen aan de woning Borculoseweg 78 (Eibergen) omdat dat een belemmering oplevert voor de bedrijfsactiviteiten van indiener; - een afwijkingsbevoegdheid op te nemen voor het realiseren van een eerste bedrijfswoning op agrarische bouwvlakken met de aanduiding (-bw); - het op de verbeelding bij het ontwerpbestemmingsplan ingetekende agrarische bouwvlak aan te passen omdat het ‘bouwvlak-op-maat’-principe niet wordt onderschreven en leidt tot planschade; - de meegezonden vergunning op grond van de Wet natuurbescherming alsnog te verwerken in het bestemmingsplan omdat het inspraakverslag beschrijft dat deze is verwerkt in bijlage 6; - ook de cliënt op de hoogte te houden van de ontwikkelingen in deze bestemmingsplanprocedure. Beoordeling Ten aanzien van de bestemming ‘Wonen’ voor het perceel Borculoseweg 78 dat het voor de uitbreidingsmogelijkheden van de veehouderij Borculoseweg 80 niet uitmaakt of de woning Borculoseweg 78 een woonbestemming krijgt. Dit vanwege: a. het gegeven dat de veehouderij op deze woning aan dezelfde milieunormen moet voldoen, ongeacht het feit of hier een bestemming ‘Agrarisch’ of ‘Wonen’ op rust; b.
de omstandigheid dat de veehouderij in relatie tot deze woning voldoende gebruiksruimte heeft voor verdere uitbreiding. Op 21 juli 2021 is voor de locatie Borculoseweg 80 verder een melding Activiteitenbesluit ingediend voor het houden van varkens in een zogenaamde zonvarkensstal. Op 26 juli 64
2021 is daarvoor een aanvraag omgevingsvergunning beperkte milieutoets (aanvraagOBM) ingediend die op 14 en 17 oktober 2021 is aangevuld met een aanmeldnotitie m.e.r.-beoordeling. De melding en de aanvraag-OBM hebben betrekking op het houden van de in onderstaande tabellen genoemde dieraantallen.
Daarbij heeft de woning Borculoseweg 78 voor 19 maart 2000 opgehouden onderdeel uit te maken van de veehouderij Borculoseweg 80, zodat deze niet kan worden aangemerkt als een voormalige agrarische bedrijfswoning als bedoeld in de Wet geurhinder en veehouderij (Wgv). De planologische status van de woning is daarbij niet bepalend. Uit een voor 19 maart 2000 verleende milieuvergunning blijkt dat de woning geen onderdeel is van de inrichting. Woningen die vanuit de milieuvergunde situatie voor 19 maart 2000 al geen deel uitmaakten van een andere veehouderij, worden niet gezien als voormalige agrarische bedrijfswoningen. In die zin werpt de omzetting van de bestemming van ‘Agrarisch’ naar ‘Wonen’ voor Borculoseweg 78 geen verdergaande belemmeringen op dan nu al het geval is. Wellicht ten overvloede is niettemin een geurberekening uitgevoerd. Bij een dergelijke woning kan anders dan bij een voormalige agrarische bedrijfswoning als bedoeld in de Wgv niet worden volstaan met toetsing aan de minimumafstand van 50 meter. Daarom is de geurbelasting op deze woning berekend en afgezet tegen de hier geldende geurnorm van 14 odour units/m3.
Met behulp van het rekenprogramma V-Stacks Vergunning 2020 is een worst case berekening op de woning uitgevoerd, waarbij het fictieve emissiepunt is gelegd op de rand van het agrarisch bouwvlak (uitgaande van de begrenzing en maatvoering in het ontwerpbestemmingsplan). Voor de overige rekenparameters is aangesloten bij de waarden uit de indiende melding en aanvraag-OBM. Dit leidt tot de brongegevens in onderstaande tabel.
Berekening met V-Stacks Vergunning 2020 leidt tot het resultaat in onderstaande tabel.
65
De berekening in de worst case situatie leidt tot een geurbelasting van 6,1 odour units/m3. Hierbij wordt dus ruimschoots voldaan aan de geurnorm van 14 odour units/m3. Bij deze geurbelasting is ter plaatse van de woning Borculoseweg 78 sprake van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat en wordt de veehouderij ook niet onevenredig belemmerd in de uitbreidingsmogelijkheden. Daarnaast wordt ruimschoots voldaan aan de minimumafstanden voor geur uit het Activiteitenbesluit voor agrarische bedrijfsopslagen voor mest en voer. Met betrekking tot fijn stof kan daarnaast worden opgemerkt dat er sprake is van een relatief geringe emissie van fijn stof. Zoals blijkt uit de ISL3a-berekening bij de melding/aanvraag-OBM levert het bedrijf op Borculoseweg 80 dan ook geen significante bijdrage aan de concentraties fijn stof ter plaatse van de woning Borculoseweg 78. Vanuit de VNG-publicatie Bedrijven en milieuzonering (editie 2009) geldt voor een varkenshouderij verder een richtafstand van 200 meter. De richtafstand voor het onderdeel geur (die 200 meter bedraagt) blijft daarbij echter buiten beschouwing, omdat voor geur van veehouderijen specifieke wetgeving bestaat die hierop voorrang heeft. De richtafstanden voor de overige onderdelen (geluid, stof en gevaar) komen uit op maximaal 50 meter. Aan die richtafstand wordt ruimschoots voldaan ten opzichte van de woning Borculoseweg 78.
Nu ook het onderdeel geur geen belemmeringen opwerpt is de omzetting naar ‘Wonen’ vanuit de systematiek van bedrijven en milieuzonering toelaatbaar. Zoals gezegd geldt voor een varkenshouderij voor het onderdeel geluid een richtafstand van 50 meter. Aan die richtafstand wordt zoals gezegd ruimschoots voldaan ten opzichte van de woning Borculoseweg 78. Daarbij is het bovendien zo dat voor een woning met een woonbestemming dezelfde geluidnormen gelden als voor een bedrijfswoning met een agrarische bestemming. Uit dit alles komt naar voren dat het toekennen van de bestemming ‘Wonen’ aan de voormalige bedrijfswoning Borculoseweg 78 geen belemmeringen oplevert voor de bedrijfsvoering op het perceel Borculoseweg 80. Het op de verbeelding ingetekende agrarisch bouwvlak voor Borculoseweg 80 is voorzien van de functieaanduiding “(-bw)”. Deze functieaanduiding is bedoeld om aan te geven dat ter plaatse geen bedrijfswoning aanwezig is en dat ook geen bedrijfswoning wordt toegestaan. Zij is in het bestemmingsplan onder meer opgenomen voor agrarische bouwvlakken zonder agrarische bedrijfswoning die voorheen deel uitmaakten van een gekoppeld agrarisch bouwvlak, dit om te voorkomen dat na de ontkoppeling van beide delen nieuwe mogelijkheden zouden ontstaan voor het bouwen van extra bedrijfswoningen. Dit is nader toegelicht in de plantoelichting.
Omdat het agrarisch bouwvlak Borculoseweg 80 in het geldende bestemmingsplan deel uitmaakt van een gekoppeld agrarisch bouwvlak en zelf geen agrarische bedrijfswoning kent, biedt het nieuwe bestemmingsplan dus ook niet de mogelijkheid om deze alsnog te realiseren. Om die reden is de in de inspraakreactie namens indieners ingebrachte wens om de functieaanduiding “(-bw)” te schrappen dan ook niet overgenomen en wordt naar aanleiding van de zienswijzen ook niet de wens overgenomen om te voorzien in een afwijkingsregel voor het realiseren van een eerste bedrijfswoning. Dit laatste verdraagt zich immers niet met het al genoemde uitgangspunt om geen nieuwe bedrijfswoningen toe te laten binnen toe te kennen agrarische bouwvlakken waar zich nog geen bedrijfswoning bevindt. Het ontwerpbestemmingsplan “Buitengebied Berkelland 2020” voorziet voor het perceel Borculoseweg 80 in Eibergen in de bestemming ‘Agrarisch’ en in een agrarisch bouwvlak. Verzocht wordt om het ingetekende agrarische bouwvlak zodanig te verruimen dat het overeenkomt met het bouwvlak uit het geldende bestemmingsplan. Naar aanleiding daarvan wordt opgemerkt dat het toekennen van het agrarisch bouwvlak volgens de in 2010 vastgestelde uitgangspunten voor het nieuwe bestemmingsplan gebeurt aan de hand van de bestaande bedrijfsgebouwen en de eerste ontwikkelingsstap van het agrarisch bedrijf.
Daarbij is sinds 2011 al aangegeven dat de gemeente in het nieuwe bestemmingsplan de omvang van de agrarische bouwvlakken uit de geldende bestemmingsplannen niet één-op-één kan overnemen maar zal moeten uitgaan van een 66
bouwvlak-op-maat-benadering waarbij ook niet aan elk agrarische bedrijf een even groot bouwvlak kan worden toebedeeld. Dit uitgangspunt is vervolgens ook gevolgd bij de procedure voor het later vernietigde bestemmingsplan “Buitengebied Berkelland 2012” en bij de opstelling van de voorontwerpbestemmingsplannen “Buitengebied Berkelland 2016” en “Buitengebied Berkelland 2020”. Dit bracht onder meer met zich mee dat het bouwvlak uit het voorontwerpbestemmingsplan “Buitengebied Berkelland 2020” werd afgestemd op de op 20 september 2018 verleende omgevingsvergunning voor het realiseren van een vleeskalverenstal. Nu het agrarisch bouwvlak uit het ontwerpbestemmingsplan beantwoordt aan de bovengenoemde uitgangspunten, geven de zienswijzen zelf geen aanleiding tot aanpassing van het bouwvlak. Dat laatste is echter wel nodig om het ingetekende agrarische bouwvlak aan te passen aan de op 29 november 2021 verleende omgevingsvergunning voor het bouwen van twee varkensstallen op het perceel. Nu de meest noordelijke van deze twee stallen de bouwvlakgrens aan de noordzijde overschrijdt, wordt het bouwvlak aan de noordzijde met 10 meter opgeschoven. Voor agrarische bedrijven bleef het sinds 2011 overigens nog gewoon mogelijk om uitbreidingsplannen op basis van de geldende bestemmingsplannen te realiseren.
Om die reden levert de beoogde aanpassing van de omvang van het agrarisch bouwvlak volgens de vastgestelde uitgangspunten voor het nieuwe bestemmingsplan dan ook geen grondslag op voor planschade (tegenwoordig: tegemoetkoming in schade) omdat zij al zeer lange tijd voorzienbaar was. De beoordeling van de inspraakreactie doet wellicht voorkomen alsof de voor Borculoseweg 80 op 16 oktober 2018 verleende Natuurbeschermingswetvergunning zou worden opgenomen in bijlage 6. Dit wordt echter niet benoemd in de afsluitende tekst onder ‘Aanpassing t.o.v. het voorontwerpbestemmingsplan ”Buitengebied Berkelland 2020”’ en was ook niet de bedoeling. De rechtspraak stond en staat namelijk niet toe dat toestemmingen die zijn verleend met toepassing van het Programma Aanpak Stikstof (PAS) één-op-één worden overgenomen in een nieuw vast te stellen bestemmingsplan. Dit komt onder meer naar voren in de uitspraak van 29 mei 2019 (ECLI:NL:RVS:2019:3061, meerdere zaaknummers) waarin de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State concludeerde dat het PAS niet voldeed aan de eisen die voortkomen uit de Europese Habitatrichtlijn. Dit betekent dat de in de inspraakreactie meegestuurde Wnb-vergunning niet kon worden opgenomen in bijlage 6 bij de planregels van het ontwerpbestemmingsplan en ook bij de vaststelling van het bestemmingsplan daarin niet kan worden verwerkt.
Overigens gaf deze bijlage ook al aan dat toestemmingen op grond van de Wnb daarin niet kunnen worden opgenomen wanneer zij zijn verleend met toepassing van het PAS. Omdat de zienswijzen door een gemachtigde worden ingediend namens een cliënt, informeren wij ook de gemachtigde over de beoordeling van de zienswijzen en de voortgang van de bestemmingsplanprocedure. Het ligt vervolgens op de weg van de gemachtigde om zijn cliënt te informeren. Aanpassing ten opzichte van het ontwerpbestemmingsplan Het agrarisch bouwvlak is aangepast aan de op 29 november 2021 verleende omgevingsvergunning. Zienswijze 73: Samenvatting Namens de eigenaren van de agrarische bedrijven Kulsdom 1, 2, 5, 9 en 11 in Geesteren wordt verzocht om het agrarisch bouwvlak voor Kulsdom 2 te voorzien van de functieaanduiding ‘paardenhouderij’, om het ingetekende agrarisch bouwvlak Kulsdom 911 te laten aansluiten op het projectbesluit uit 2010 en om de lijst met onherroepelijke natuurtoestemmingen aan te passen met de vergunningen op grond van de Natuurbeschermingswet 1998 die zijn verleend voor Kulsdom 1 en Kulsdom 5, 9 en 11. 67
Beoordeling Het ontwerpbestemmingsplan “Buitengebied Berkelland 2020” voorziet voor de percelen Kulsdom 1, 2, 5, 9 en 11 in de bestemming ‘Agrarisch met Waarden – Landschapswaarden’ en een agrarisch bouwvlak. Op Kulsdom 2 na zijn deze agrarische bouwvlakken voorzien van de functieaanduiding ‘paardenhouderij’ (ph). Nu op Kulsdom 2 echter sprake is van een paardenhouderij, is het wenselijk om ook dit bouwvlak te voorzien van deze functieaanduiding. Ten aanzien van de paardenbakken, paddocks, tred- en trainingsmolen en vaste mestopslag bij Kulsdom 5 wordt gevraagd om te bevestigen dat deze ook buiten het ingetekende agrarisch bouwvlak zijn toegestaan. Bij deze kan dit worden bevestigd omdat de planregels bij de bestemming ‘Agrarisch met Waarden – Landschapswaarden’ dit soort bestaande voorzieningen inderdaad toelaten. Ten aanzien van Kulsdom 9 en 11 is op 23 november 2010 een projectbesluit verleend zoals bedoeld in het toenmalige artikel 3.10 van de Wet ruimtelijke ordening (Wro). Met dit projectbesluit is het onderliggende bestemmingsplan “Buitengebied, integrale herziening” (Borculo) en het daarin opgenomen agrarisch bouwvlak echter niet aangepast, maar toestemming verleend om bouwwerken te realiseren die niet passen in dat bestemmingsplan. Het aanpassen van het bouwvlak zou alleen mogelijk zijn geweest als het bestemmingsplan zou zijn gewijzigd of zijn herzien.
Dit betekent dat het agrarisch bouwvlak zelf nog niet is aangepast met het verlenen van het projectbesluit en dat aanpassing daarvan pas aan de orde is met het vaststellen van een nieuw bestemmingsplan zoals dat nu aan de orde is. Het nieuwe bestemmingsplan hanteert voor het toekennen van agrarisch bouwvlakken het uitgangspunten dat dat gebeurt aan de hand van de bestaande bedrijfsgebouwen en de eerste ontwikkelingsstap van het agrarisch bedrijf. Het agrarisch bouwvlak op de verbeelding bij het ontwerpbestemmingsplan voorziet naar aanleiding van een eerder verzoek van indiener in uitbreidingsruimte achter de bestaande stallen en niet in bouwvlak volgens de begrenzing van het projectbesluit. Deze aanpassing is doorgevoerd naar aanleiding van zienswijzen over het ontwerpbestemmingsplan “Buitengebied Berkelland 2012” die zijn overgenomen in het op 26 juni 2013 vastgestelde bestemmingsplan “Buitengebied Berkelland 2012”. Het daarin vastgestelde liet de bouw van de stro-opslag toe en voorzag daarnaast in de gevraagde uitbreidingsruimte achter de bestaande stallen. Ditzelfde agrarisch bouwvlak is naderhand ook verwerkt in de voorontwerpbestemmingsplannen “Buitengebied Berkelland 2016” en “Buitengebied Berkelland 2020” en het ontwerpbestemmingsplan waarop de nu ingediende zienswijzen zich richten.
Er is dus niet zozeer sprake van een foutief ingetekend agrarisch bouwvlak, maar van een bouwvlak dat de uitvoering van het projectbesluit toelaat èn waarbij de uitbreidingsruimte is afgestemd op de wensen die de indiener eerder heeft ingebracht. Nu in de voorliggende zienswijzen geen sprake is van bouwplannen voor gebouwen buiten het ingetekende bouwvlak, geven zij dan ook geen aanleiding tot aanpassing van het ingetekende agrarisch bouwvlak omdat dat voldoet aan de uitgangspunten voor het toekennen van agrarische bouwvlakken. De zienswijzen geven aan dat Gedeputeerde Staten van Gelderland op 25 januari 2013 op grond van de Natuurbeschermingswet 1998 een vergunning hebben verleend voor Kulsdom 1 (nr. 2012-019965) en voor Kulsdom 5, 9 en 11 (nr. 2012-019945). Deze verleende vergunningen waren bij de gemeente nog niet bekend maar zijn aan de gemeente toegezonden. Zij zullen bij de vaststelling van het bestemmingsplan worden opgenomen in bijlage 6 bij de planregels. In verband hiermee wordt deze bijlage bij de planregels gewijzigd vastgesteld. Aanpassing ten opzichte van het ontwerpbestemmingsplan Het agrarisch bouwvlak voor Kulsdom 2 is voorzien van de functieaanduiding ‘paardenhouderij’ en bijlage 6 bij de planregels is aangevuld. Zienswijze 74: 68
Samenvatting De Bomenstichting Achterhoek geeft aan dat de opmerkingen uit haar inspraakreactie over het voorontwerpbestemmingsplan van kracht blijven en verzoekt daarop aansluitend in haar zienswijzen om: - bij de bestemmingsomschrijvingen geen nevenbestemming toe te laten waarvoor op incidentele basis vergunningen zijn verleend omdat de incidentele situaties daarmee generiek worden voor het gebied (genoemd wordt artikel 8.1, lid f t/m k bij de bestemming ‘Bos’); - de gemeentelijke ambities ten aanzien van biodiversiteit meer te laten terugkomen in de planregels; - alle zandwegen te bestemmen als ‘zandweg’ en bij de verbodsbepalingen over het verharden van zandwegen ook aan te geven dat halfverharding niet is toegestaan; - de toegestane diepte voor grondbewerkingen aan te passen omdat 45 cm niet noodzakelijk is voor de reguliere agrarische bewerking maar de bodemstructuur wel nadelig beïnvloedt; - landschapselementen ook op de verbeelding op te nemen als de procedure daarvoor nog niet is doorlopen, waarbij het niet-opnemen van landschapselementen binnen bouwvlakken kan leiden tot onduidelijkheid over onder meer de bescherming van landschapselementen en eventuele herplantverplichtingen; - planregels op te nemen over lichthinder; - de in de gemeente geldende geurnormen aan te passen; - in het milieueffectrapport aandacht te besteden aan het opnemen van beschermingsregels ten
aanzien van gewasbeschermingsmiddelen; - de regels over de ‘omgevingsvergunning voor het uitvoeren van een werk, geen bouwwerk zijnde, of van werkzaamheden’ (vroeger: aanlegvergunning) uit artikel 4.7 en artikel 5.7 van toepassing te laten zijn op alle gronden met de bijbehorende agrarische gebiedsbestemming en niet alleen op gebieden binnen die gebiedsbestemmingen met een gebiedsaanduiding; - artikel 10.1, lid c t/m f te schrappen uit bij de bestemmingsomschrijving voor ‘Groen – Landschapselement’; - de bouwregel voor de bestemming ‘Groen – Landschapselement’ zodanig aan te passen dat deze géén gebouwen of bouwwerken toestaan; - bij de bestemmingen ‘Bos’ en Groen – Landschapselement’ de bepalingen te laten vervallen die een uitzondering maken voor werkzaamheden die vallen onder de werking van de Wet natuurbescherming (art. 8.5.2, lid d en artikel 10.4.2, lid c van de planregels). Beoordeling Naar aanleiding van de mededeling dat de eerder ingediende inspraakreactie over het voorontwerpbestemmingsplan als herhaald en ingelast moet worden beschouwd, wordt aangegeven dat dit ook geldt voor de beoordeling van deze inspraakreactie zoals die is opgenomen in het inspraakverslag (indiener 317) en ook bij brief van 4 oktober 2021 is teruggekoppeld aan de Bomenstichting.
Over de functies die zijn genoemd in artikel 8.1, lid f t/m k van de planregels kan worden opgemerkt dat dit geen incidentele functies betreffen op basis van incidentele vergunningen. Het gaat hier om al bestaande functies die er plekke worden uitgeoefend op basis van in het verleden verleende omgevingsvergunningen of het overgangsrecht van het geldende bestemmingsplan. Daarbij richtten de vergunningen voor bijvoorbeeld het gedenkbos in Neede en het vrijheidsbos in Geesteren zich op het realiseren van nieuw bebossing op voorheen agrarisch gebruikte gronden. Tegen die achtergrond is het niet wenselijk om af te zien van het verwerken van deze functies in het nieuwe bestemmingsplan. De wens om de omschrijving bij de bestemming ‘Bos’ aan te passen wordt dan ook niet overgenomen.
69
De gemeenteraad van Berkelland heeft op 26 oktober 2021 het Biodiversiteitsplan gemeente Berkelland vastgesteld. Dit plan is bedoeld als inspiratiedocument voor de uitvoering van projecten en geeft inzicht in de in Berkelland aanwezige natuurwaarden. Het vastgestelde biodiversiteitsplan zal nog worden gevolgd door een contourennota en een uitvoeringsplan en kan als inspiratiedocument dienen bij projecten waarbij bijvoorbeeld sprake is van landschappelijke inpassing of de realisatie van nieuwe natuur. Op deze manier gaat het ook worden ingezet bij de toepassing van de op veel plekken in het nieuwe bestemmingsplan opgenomen afwijkings- en wijzigingsregels. Via die planregels kan de gemeente dus ook vormgeven aan de gemeentelijke ambities ten aanzien van biodiversiteit. Het nieuwe bestemmingsplan biedt zodoende zowel aan initiatiefnemers als aan de gemeente mogelijkheden om bij de uitvoering van plannen aandacht te besteden aan het verbeteren van biodiversiteit. Bij de beoordeling van de inspraakreacties is al aangegeven dat het bestemmingsplan het niet mogelijk maakt om zandwegen zomaar te verharden. Het verharden van paden en wegen is namelijk in principe verboden en is alleen toelaatbaar als daarvoor een omgevingsvergunning is verleend waarbij onder meer de natuurlijke en cultuurhistorische waarden zijn afgewogen.
Daarbij zal via een aanvulling van de plantoelichting worden benadrukt dat dit verbod en het bijbehorende vergunningstelsel ook gelden als het gaat om halfverharding omdat dat het aanbrengen daarvan ook geldt als het verharden van paden en wegen. Voor het uitvoeren van grondbewerkingen dieper dan 0,45 meter is onder het nieuwe bestemmingsplan vaak een ‘omgevingsvergunning voor het uitvoeren van een werk, geen bouwwerk zijnde, of van werkzaamheden’ (vroeger: aanlegvergunning) vereist. Daarbij is de diepte van 45 centimeter aangehouden zodat voor diepploegen een omgevingsvergunning vereist is en voor niet-kerende bodembewerkingen niet. Dit sluit aan op het normale gebruik en op de bestaande praktijk. De bestemming ‘Groen – Landschapselement’ richt zich op groenelementen en andere landschapselementen. Bomen en groenelementen binnen agrarische bouwvlakken worden daarbij niet ondergebracht in de bestemming ‘Groen – Landschapselement’ maar vallen wel onder de regels van de Bomenverordening. Via deze Bomenverordening kan ook een herplantplicht worden opgelicht zonder dat dat tot onduidelijkheden leidt. Daarnaast verloopt het opleggen van landschappelijke inpassingsmaatregelen meestal via het verlenen van omgevingsvergunningen.
De uitvoering van inpassingsmaatregelen kan dan worden verankerd in vergunningvoorschriften zodat het niet nodig is om voor elke individuele situatie ook nog de verbeelding bij het bestemmingsplan aan te passen. Dat is overigens ook niet nodig om de realisatie en het onderhoud van vergunde maatregelen zo nodig te kunnen afdwingen omdat dat kan gebeuren op basis van de verleende omgevingsvergunning en de daarin opgenomen voorschriften. De gemeenteraad heeft in het verleden besloten om lichthinder niet in het bestemmingsplan te reguleren. Het bestemmingsplan is daar ook niet het geëigende instrument voor, omdat lichtnormen of zorgplichtbepalingen om lichthinder te voorkomen daar niet in mogen worden opgenomen. De milieuwetgeving biedt daarvoor wel handvatten in het Activiteitenbesluit milieubeheer. Hierin zijn specifieke middelvoorschriften en een zorgplicht opgenomen om lichthinder te voorkomen dan wel zoveel mogelijk te beperken. Daarbij wordt verder overleg en voorlichting ingezet als aanvullend instrument om lichthinder en lichtvervuiling via het milieuspoor te voorkomen. Het al dan niet aanpassen van de geurnormen is geen onderdeel van een bestemmingsplanprocedure. Het is aan de gemeenteraad om dit verder op te pakken via een eventuele aanpassing van de geldende geurverordening.
In het milieueffectrapport het MER is overigens wel onderzoek gedaan naar de geurbelasting van veehouderijen in de huidige situatie en de met het bestemmingsplan mogelijk gemaakte situatie. Daaruit
70
kwamen geen zodanige knelpunten naar voren dat hiervoor via de planregels moest worden voorzien in aanvullende maatregelen bovenop de geldende geurwetgeving. Het milieueffectrapport bevat over het gebruik van mest en bestrijdingsmiddelen een uitspraak waar het gaat over bufferzone rond natte natuurgebieden die zijn aangeduid als ‘beschermingszone natte landnatuur’ Het is echter met name de provinciale Omgevingsverordening die daarover in artikel 3.19 een rechtstreeks bindende regel bevat die voortbouwt op de meststoffenwet. Als de gemeente over hetzelfde onderwerp ook een regeling zou opnemen in het bestemmingsplan, dan ontstaat een situatie waarbij onduidelijkheid bestaat over het bevoegd gezag bij eventuele overtredingen van de al geldende regel uit de provinciale omgevingsverordening. Om die reden zijn in het bestemmingsplan op dit punt geen nadere regels gesteld. Het systeem van de planregeling voor aanlegvergunningen voorziet er in dat voor de gebieden met een bijzondere gebiedsaanduiding een aanlegvergunningstelsel is opgenomen. Deze zijn gericht op de kwaliteiten van deze gebieden, zodat het niet logisch zou zijn om deze voor het gehele gebied met de betreffende gebiedsbestemming te laten gelden.
Bij de omschrijving van de bestemming ‘Groen – Landschapselement’ in artikel 10.1 zijn de onderdelen c t/m f opgenomen vanwege al bestaande of toegestane vormen van gebruik van de ondergrond. Zo zijn via artikel 10.1, lid c de bestaande (onverharde) wegen en paden toegestaan en dus niet eventuele nieuwe (onverharde) paden en wegen. Verder hangen water- en waterhuishoudkundige voorzieningen zoals bijvoorbeeld een poel soms zo nauw samen met landschapselementen dat deze ook binnen de bestemming ‘Groen – Landschapselement’ worden toegelaten. Daarnaast is extensief recreatief medegebruik toegelaten nu het begrip ‘recreatief medegebruik’ in de begripsomschrijvingen is omschreven als “een recreatief gebruik van gronden dat ondergeschikt is aan de functie van de bestemming waarbinnen dit recreatieve gebruik is toegestaan”. Dit betekent dat het extensieve recreatieve medegebruik alleen maar is toegestaan zolang het past binnen de bestemming ‘Groen – Landschapselement’. Dit is bijvoorbeeld het geval wanneer binnen deze bestemming wordt gewandeld over een bestaand pad. Ook is het op sommige plekken in het buitengebied al toegestaan om parkeerplaatsen te realiseren op gronden die in het nieuwe bestemmingsplan de bestemming ‘Groen – Landschapselementen’ krijgen.
Dit bestaande recht is via de aanduiding ‘parkeerterrein’ overgenomen in het nieuwe bestemmingsplan zodat duidelijk is dat het nadrukkelijk niet de bedoeling is om overal binnen deze bestemming een parkeerterrein te realiseren. Gelet op dit alles is het niet wenselijk om af te zien van het verwerken van deze functies in het nieuwe bestemmingsplan. De wens om de omschrijving bij de bestemming ‘Groen - Landschapselement’ aan te passen wordt dan ook niet overgenomen. Aansluitend hierop laten de bouwregels bij de bestemming ‘Groen – Landschapselement’ geen gebouwen toe en zijn daarbinnen alleen bouwwerken, geen gebouw zijnde toegestaan wanneer deze qua gebruik passen in deze bestemming. Daarbij is met name dat laatste gebruiksaspect van belang voor het toelaten van bouwwerken. Daarmee is het dus ook niet zo dat het nieuwe bestemmingsplan binnen de bestemmingsplan ‘Groen – Landschapselement’ bouwwerken toelaten die qua gebruik niet passen binnen deze bestemming. Daarbij is een toegelaten hoogte van 3 meter vrij gebruikelijk, zodat er geen aanleiding is om deze aan te passen. Tenslotte spreken de planregels bij de bestemming ‘Bos’ over een “…bosbeheerplan op grond van de Wet natuurbescherming” (artikel 8.1, lid c en artikel 8.5.2, lid a).
Omdat bosbeheerplannen echter alleen worden opgesteld binnen Natura 2000-gebieden en in Berkelland daarvan geen sprake is, is een verwijzing naar die planvorm in de planregels niet wenselijk. Daarmee kan ook artikel 8.5.2, lid c worden geschrapt en kunnen de