CConstaterende datBerkelland
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 6 - Agenda vergadering AB 25 april 2018

Raadsvergadering 21 september 2021, gemeente BerkellandBij agendapunt: Hamerstuk / Evaluatie samenwerking Regio Achterhoek - 8RHK ambassadeurs17.321 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

AGENDA VERGADERING ALGEMEEN BESTUUR Datum

:

25 april 2018

Tijd

:

9.30 – 11.30 uur

Plaats

:

Bestuurskamer Regio Achterhoek

CONCEPT AGENDA 1. Opening en vaststelling agenda 2. Verslag van de vergadering van 14 maart 2018 (bijlage) Vaststellen van het verslag. 3. Mededelingen, mondelinge terugkoppelingen en ingekomen stukken  Stand van zaken actie t.a.v. voorbereiding provinciale verkiezingsprogramma’s (mondeling S. Veneman)

Regio Achterhoek

4. Doorontwikkeling regionale samenwerking (bijlagen) Vaststellen van ”De Achterhoek werkt door 2.0”, en deze samen met 24ste Samenwerkingsregeling, begroting 2018 en 1ste begrotingswijziging 2018 aan te bieden aan de raden. Vanwege de overzichtelijkheid is het de bedoeling de stukken in 1 set richting raden te verzenden. In verband met de wettelijke reactietermijn van de raden op de Begrotingswijziging betekent dit dat de stukken direct na het AB van de 25e door het AB verzonden worden aan de raden. Daarbij is het van belang dat de colleges voorafgaand aan het AB:  Een voorgenomen besluit nemen over de 24ste Samenwerkingsregeling, onder voorbehoud van instemming van de gemeenteraad. De definitieve besluitvorming over de 24ste samenwerkingsregeling, begroting 2018 en 1ste begrotingswijziging 2018 is voorzien voor de vergadering van het AB op 11 juli. 5. Selectiecommissie Achterhoek Board (bijlage) Kennisnemen van het voorsorteren op de Achterhoek Board. 6. Lobby (bijlagen) Kennis nemen van de lobby gerelateerde zaken en activiteiten. Bespreken: a. Herijking Regiodeal b. Lentediner 16 mei

3O samenwerking 7. Terugkoppeling Stuurgroep 2020 van 19 april (mondeling door A. Spekschoor) Bijgevoegd is de conceptagenda.

Intergemeentelijke samenwerking

8. Afstemmingspunten uit de poho’s (bijlage) Bespreken van de afstemmingspunten. 9. Rondvraag en sluiting Doetinchem, 11 april 2018 Namens de voorzitter van Regio Achterhoek, mevrouw S. Veneman, secretaris/directeur

Verslag van de vergadering d.d. 14 maart 2018 Aanwezig

:

Verslag Afwezig

: :

De heren M. Boumans (voorzitter), J. Bengevoord, A. Spekschoor, P. Drenth, A. Stapelkamp (vervangt de heer G. Nijland), B. Kuster en de dames A. Bronsvoort, M. van Haaren en S. Veneman (secretaris) Mevrouw W. Stortelder De heer G. Nijland

1.

Opening en vaststellen agenda De heer Boumans opent de vergadering.

2.

Verslag van de vergadering van 31 januari 2018 Akkoord.

3.

Mededelingen en mondelinge terugkoppelingen Mevrouw Veneman meldt dat er eind april/begin mei een gezamenlijke raadsbijeenkomst zal worden gehouden. Onderwerpen zijn in ieder geval de doorontwikkeling en de Toekomstagenda. De bijeenkomst wordt voorbereid met de griffiers. De heer Stapelkamp geeft aan dat het goed zou zijn als er dan een factsheet beschikbaar is met de regionale onderwerpen. De heer Spekschoor stelt voor om als Achterhoek in beeld te brengen welke elementen we –vanuit gezamenlijk belang- in de provinciale verkiezingsprogramma’s zouden willen hebben. Dat heeft de vorige keer goed gewerkt. Afgesproken wordt om dit in klein verband voor te bereiden, waarbij alle politieke stromingen en gemeenten betrokken zijn. Actie S. Veneman/ P. Drenth.

4.

Doorontwikkeling regionale samenwerking De heer Boumans geeft aan dat de twee ontvangen adviezen beide aangeven dat de voorgestelde structuur kan, maar dat er nog wel wat uitdagingen zijn. Hij stelt voor om de adviezen op te volgen, maar dat dit niet voor deze vergadering mogelijk was. Mevrouw Veneman vult aan: dat betekent dus dat de GR later (AB 25 april) wordt vastgesteld, na verwerking van de adviezen. De heer Boumans vraagt om een reactie van de AB leden. De heer Spekschoor: complimenten voor de notitie. De adviezen waren een goede aanvulling. Bij het bezoek van de DG afgelopen vrijdag werd de suggestie gedaan om ook deze bestuurlijke vernieuwing mee te nemen in de Regiodeal. Aandachtspunt is hoe lopende processen ingepast worden in de doorontwikkeling. Soms lijken ze hun eigen weg te gaan. Hij is er voorstander van om de besluitvorming één geheel te laten zijn. Dus niet de GR los van de begroting. Mevrouw Veneman antwoordt dat we rekening moeten houden met de reactietermijn van 8 weken voor de begroting. Het kan samen, maar dan wel direct na 25 april rechtstreeks naar de raden. De GR moet dan twee weken van te voren door de colleges worden vastgesteld. De heer Stapelkamp vraag om een goed spoorboekje, voor de besluitvorming. De heer Stapelkamp geeft twee dingen mee: 1. Provincie betaalt mee, in hoeverre is dat een duurzame afspraak.

Ook gelet op de verkiezingen? We zouden een meerjarige afspraak moeten maken. 2. Er komt een nieuwe organisatie met nieuwe competenties. Hoe past dat op de oude organisatie? Is dit een risico? 3

De heer Boumans antwoordt dat punt 1. al besproken is met de provincie en geregeld gaat worden. Wat betreft punt 2. is het voor enkele medewerkers lastig om een goede plek te vinden in de nieuwe organisatie. Maar dat is oplosbaar. De heer Stapelkamp geeft aan dat de gemeentesecretarissen daar zorgen over hebben. Mevrouw Veneman antwoordt dat ze op 11 april hierover met hen spreekt. De heer Kuster: het college heeft wel ingestemd met de richting, maar geen besluit kunnen nemen omdat het quorum ontbrak. Oude IJsselstreek heeft ook een juridische toets laten doen (gebruikelijk in de gemeente als het gaat om grote dossiers). Op grote lijnen komt dit advies overeen met de twee andere adviezen. Het meest lastigste punt is de bevoegdheden die toegekend worden aan de Board en Raad. Onduidelijk is of dit adviescommissies of bestuurscommissies zijn. Bestuurscommissies moeten door de raden worden ingesteld. Dat kan één gemeente tegenhouden. Oude IJsselstreek heeft daarom voorkeur voor adviescommissies. De gemeente wil dat eerst de adviezen verwerkt c.q. uitgewerkt worden en dat het AB op 25 april een besluit neemt over het geheel. Ook vanuit de raad zijn er nog juridische vragen gesteld. Mevrouw Veneman antwoordt dat er juist gekozen is voor iets anders dan advies- of bestuurscommissies. De voorgestelde vorm staat niet in de Wet, maar is er ook niet mee in tegenspraak.

Het is een samenwerkingsafspraak. De heer Boumans vult aan: We werken binnen de kaders van de WGR, maar zoeken wel de ruimte op en doen iets extra’s. Dat is ook interessant voor het Rijk. Alternatief kan zijn om een stichting op de te richten. Maar daar hebben we bewust niet voor gekozen en gezocht naar ruimte binnen de WGR, De heer Kuster geeft aan dat dit wel duidelijk moet zijn, zodat we weten waar we ja tegen zeggen. De heer Boumans antwoordt dat de verankering op basis van de adviezen verder wordt uitgewerkt. De heer Drenth is van mening dat de GR een middel is. We moeten voorkomen dat we teveel het juridische traject ingetrokken worden. Dat haalt de energie eruit. Mevrouw Bronsvoort geeft aan dat te begrijpen, maar vindt ook dat het goed geregeld moet zijn. De heer Stapelkamp geeft aan dat wat hem betreft discussies over financiële en juridische vragen wel afgerond kunnen worden als we dit met elkaar willen. Mevrouw Bronsvoort is content met de adviezen, maar vindt wel dat er nog een slag gemaakt moet worden. Naar haar idee krijgt het AB toch meer gewicht als je de adviezen leest. Voor haar werd nog eens benadrukt dat de anders O’s erg bepalend kunnen gaan worden. Daar hoort dan meefinancieren echt bij. Anders kan dat een achilleshiel worden. Zij ziet ook graag vaststelling in één keer in april.

De heer Boumans antwoordt dat de andere O’s bijdragen via de regiegroep Smart Industry, SmartHub en de MBO gelden. Dat kan inzichtelijk gemaakt worden. Hij ziet weinig kans om veel middelen te genereren bij de andere O’s voor de organisatie. Zij hebben veel minder budget, dus het zal nooit gelijk op kunnen gaan lopen. De heer Drenth geeft aan dat de ondernemers de gemeentelijke bijdrage (belastinggeld) zien als een bijdrage van alle Achterhoekers. Mevrouw Van Haaren: De intentie is positief en Berkelland wil actief meedoen. De kracht van de Regio wordt gezien en de bestuurlijke en juridische toets zijn een goede aanvulling en tellen zwaar. Het geheel moet passen binnen de WGR. Belangrijk is wel dat we een besluit gaan nemen. Als het geen GR kan zijn, dan maar een stichting. Het moet geen machtsdiscussie worden, maar gericht op samenwerken.

4

De raad van Berkelland vreest voor dominantie vanuit de Achterhoek Board. Als voorbeeld noemt ze de AGEM. Berkelland doet mee, maar heeft wel een andere keuze gemaakt voor de afname van energie. Dat moet mogelijk zijn. Wat betreft het meebetalen van andere O’s kan Food Valley wellicht als voorbeeld dienen. Zij ziet ook graag eerst de adviezen vertaald voordat een definitief besluit kan worden genomen. Tot slot geeft ze aan dat de gemeentesecretaris ook op strategisch niveau graag aangehaakt wil worden. Mevrouw Veneman antwoordt dat ze dat herhaaldelijk heeft geprobeerd, maar geen ruimte heeft gekregen op de agenda van DNA. Er staat nu een afspraak op 11 april gepland. De heer Drenth: Doetinchem is akkoord, de juridische uitwerking volgt dan wel. Het gevoel is dat de energie er aan het uit lopen is omdat het zo lang duurt. De heer Drenth meldt dat de Stuurgroep A2020 nog veel opmerkingen had. Ze vinden het een heel organisatorisch gericht en overheid gedomineerd stuk. Ze beleven het anders, en zien nog niet dat het vooral de overheid is die hier een grote stap maakt. Verder viel de stuurgroep over de passage waarin alleen de overheid stemrecht heeft. Dat is niet goed geformuleerd. Ook de adviezen geven dit aan. De heer Bengevoord: De DG is erg enthousiast over deze bestuurlijke vernieuwing. Juridische regels zijn pas nodig als het verkeerd gaat.

Winterswijk wil nu gewoon beginnen. Niet nog meer adviezen vragen, de energie lekt anders weg. Ook Winterswijk vindt het belangrijk dat anderen mee betalen, maar wil laat eerst laten zien dat het een succes is. Dan komt dat wel. De adviezen vragen wel om een aanpassing, dus besluitvorming in één keer in april. De heer Boumans trekt de volgende conclusies: 1. Het AB herbevestigt de lijn en uitgangspunten die gekozen zijn in de notitie ‘de Achterhoek werkt door 2.0’. 2. Om de samenwerkingsregeling vast te kunnen stellen is het belangrijk eerst een aantal aanpassingen te doen n.a.v. de voorliggende juridische adviezen. Het DB krijgt de opdracht om de juridische adviezen te wegen en te verwerken in de GR en waar nodig de notitie ‘de Achterhoek werkt door 2.0’ hierop aan te passen. 3. In de AB vergadering van 25 april wordt alles integraal voor besluitvorming voorgelegd en komen de beslispunten ongewijzigd terug. 5.

Lobby De heer Bengevoord geeft aan dat rondom het Lentediner een programma met Duitse bestuurders wordt georganiseerd. Inclusief overnachting. Samen met de Duitse collega’s wordt een bezoek gebracht aan de Tweede Kamer en de Duitse Ambassade. Het programma volgt. Afgesproken wordt dat alle deelnemers aan het Lentediner met de bus gaan. Wel zal een deel mogelijk niet mee kunnen met de bus om de Duitse gasten goed te kunnen begeleiden. Bezoeken Statencommissie op 4 april. Akkoord. De heer Stapelkamp vraagt om bij een volgende bezoek ook Aalten in het programma op te nemen (bijv. Beele). Mevrouw Bronsvoort sluit graag aan bij het bezoek. De heer Spekschoor heeft ook interesse. Mevrouw Stortelder meldt dat het aantal deelnemers uit de Achterhoek afgestemd wordt op het aantal Statenleden dat komt.

6.

Terugkoppeling uit de stuurgroep A2020 d.d. 8 maart De stuurgroep is akkoord met de 3 projecten. Wel heeft de stuurgroep aangegeven dat als projecten kennis opleveren dit beschikbaar moet zijn voor iedereen en bedrijven dit niet kunnen inzetten om hun concurrentiepositie te verbeteren. Bij de voorliggende projecten speelt dat bijvoorbeeld bij de sensortechnologie. 5

Zie voor reactie stuurgroep op de doorontwikkeling onder agendapunt 4. 7.

Goedkeuring projecten t.b.v. aanvraag Gebiedsopgave De heer Kuster vraagt hoe de projecten tot stand komen. De gemeente is bijvoorbeeld niet aangehaakt bij de Euregioacademie maar doet wel veel met de Fachhochschüle in Bocholt. Hij mist de samenhang. De heer Drenth antwoordt dat alle projecten eerst langs de poho’s gaan. Blijkbaar is dit onvoldoende garantie voor voldoende verankering. Dat ziet hij ook terug bij de Regiodeal. Dat is dus een aandachtspunt.

8.

Afstemmingspunten uit de poho’s De heer Drenth: De slimme weg (gemeente Berkelland), is een burgerinitiatief en wordt onder de noemer van mobiliteit gezet. Het initiatief is prima, maar gaat vooral om leefbaarheid. De term is ook niet prettig gekozen, want als Achterhoek willen we vooral van N18 in de tweede fase een slimme weg maken. Mevrouw Stortelder meldt dat er een brief van de Euregio is binnengekomen om bij te dragen aan de grensinfopunten. Komt terug op de agenda. De heer Drenth meldt dat er naar zijn idee best middelen te vinden zijn om de 8 maanden voor de Buslijn Bocholt-Aalten te overbruggen. Het initiatief moet dan wel vanuit Aalten genomen worden.

9.

Rondvraag en sluiting De heer Drenth meldt dat op 19 maart Haagse Politici in de Achterhoek zijn in het kader van de Special Olympics. Dit kunnen we gebruiken als lobbymoment. Afgesproken wordt dat de heer Spekschoor de heer Drenth voorlopig vervangt in de Stuurgroep A2020.

Vastgesteld d.d. 25 april 2018

secretaris, drs. S. Veneman MBA

voorzitter, mr. M. Boumans MBA MPM terug naar agenda

6

ALGEMEEN BESTUUR Agendapunt 4 Doorontwikkeling Vergadering d.d. Agendapunt Onderwerp Portefeuillehouder

: 25 april 2018 :4 : Doorontwikkeling regionale samenwerking, De Achterhoek werkt door

2.0

: De heer M. Boumans

Voorstel Het AB besluit: 1. Bijlage 1 De Achterhoek werkt door 2.0 vast te stellen en ter besluitvorming aan te bieden aan de gemeenteraden.

Hierbij

2. De 24e Samenwerkingsregeling en de artikelsgewijze wijzigingen ter besluitvorming aan te bieden aan de gemeenten (Bijlage 2 en 2a). 3. Gemeenten verzoeken de zienswijzen van de raad ten aanzien van de gewijzigde begroting 2018 en de 1e begrotingswijziging 2018 vóór 27 juni 2018 schriftelijk kenbaar te maken. De vaststelling door het algemeen bestuur vindt plaats op 11 juli 2018 (Bijlage 3 en 3a). 4. De secretaris/directeur van de Regio Achterhoek opdracht te geven tot het laten uitvoeren van een onafhankelijke evaluatie van de nieuwe werkwijze, 2 jaar nadat deze formeel van start gaat.

Toelichting

Waar staan we nu?

In november en december 2017 hebben alle zeven Achterhoekse gemeenten een besluit genomen over de Achterhoek werkt door. Het AB en de gemeenteraden hebben Regio Achterhoek opdracht gegeven dit voorstel verder uit te werken, binnen de gestelde kaders en met inachtneming van de aangenomen amendementen en moties. In de afgelopen periode heeft deze uitwerking, gezamenlijk met de betreffende gremia, verder vorm gekregen. Zie voor een verantwoording over het proces van de afgelopen maanden bijlage 4. Dit alles komt samen in bijgaande uitwerking van het vastgestelde voorstel, een voorstel voor de gewijzigde Samenwerkingsregeling en een Begrotingswijziging. Het voorstel Het voorstel gaat uit van een partner samenwerking tussen de overheid, het onderwijs, de ondernemers en maatschappelijke organisaties in de Achterhoek. Via de Achterhoek Board sturen overheid, ondernemers en maatschappelijke organisaties gezamenlijk op de visie voor de Achterhoek richting 2030. De Achterhoekse raden komen meer aan het stuur in de samenwerking; via de Achterhoeks Raad sturen zij op de inhoud van de samenwerking. Dit voorstel is na vaststelling in december in de gemeenteraden verder uitgewerkt in de Achterhoek Werkt door 2.0.

Juridische toets

Naast de bestuurlijk en juridische toetsen die zijn uitgevoerd door Rob de Greef en Marcel Boogers ligt er ook een advies van Dirkzwager. Deze laatste is uitgevoerd in opdracht van Oude IJsselstreek. De adviezen zijn bijgevoegd in bijlagen 5a, 5b en 5c. De toon van de adviezen is positief. Een groot deel van de adviezen is verwerkt in het voorstel en in de voorgestelde 24 e Samenwerkingsregeling. Zo zijn n.a.v. de adviezen gewijzigd: o Artikel 22S3 en 22AA3 zijn vervallen (exclusief stemrecht lokale overheden); o Artikel 22H9 is toegevoegd (vertrouwens beginsel); o Artikel 22 lid 2. Deze bepaling was nog gebaseerd op de oude tekst WGR; o De bepaling in artikel 22N4 die de Achterhoek Raad de mogelijkheid geeft leden van de Board te ontslaan is geschrapt en vervangen door de vertrouwensregel in artikel 22HG (ook opgenomen in het voorstel)

Een aantal aanbevelingen zoals het houden van een evaluatie en het aantal bijeenkomsten van de Achterhoek Raad was in een eerder stadium reeds aangepast. Zie voor een uitgebreide reactie op de opmerkingen uit de bestuurlijke toetsen de bijlage 6: Reactie DB op adviezen. o

Dit laat de meer principiële vraag over die in twee van de juridisch adviezen wordt benoemd. Namelijk de vraag of je gremia in de GR mag toevoegen die niet in de WGR benoemd zijn. De Greef volgt de redeneerlijn dat dit niet mag, en dat de gremia Achterhoek Raad, Achterhoek Board en Thematafels dus gegoten moeten worden in een van de reeds beschreven gremia in de WGR; bestuurscommissies of adviescommissies. Wanneer we deze redeneerlijn volgen komen we op het scenario dat de Achterhoek Raad en Achterhoek Board bestuurscommissies of adviescommissies moeten worden. Bij dat eerste moeten mandaten worden overgedragen (wat in een eerder stadium vanuit verschillende gemeenten als onwenselijk is benoemd). Bij het instellen van de Board en Raad als adviescommissies ontstaat een onwenselijke verhouding tussen met name algemeen bestuur en Achterhoek Raad. Dit brengt ons terug naar de oorsprong van het voorstel. Aan het begin van het traject lag de keus voor of de GR het gewenste vehikel was om de 3O samenwerking verder vorm te geven. Het AB heeft er in 2017 voor gekozen dit te handhaven, met name omdat de positie van de gemeenteraden hiermee formeel goed verankerd is.

Om niet in een onwenselijke verhouding tussen AB en Achterhoek Raad te komen, komt het DB tot de conclusie dat het oorspronkelijke voorstel: het ‘oprekken’ van de mogelijkheden die de WGR biedt, zonder daar overigens mee in strijd te zijn de beste optie is. We voegen een aantal gremia toe, naast de bestaande formele gremia in de GR. Deze ‘informele’ gremia zijn in de praktijk belangrijke dragers van het systeem (de praktische werking van deze werkafspraken wordt in de drie externe juridische adviezen onderschreven). Dit betekent dat het informele systeem kan werken zoals is voorgesteld en bedacht, en dat daarnaast de noodrem uit het formele systeem voor gemeenten behouden blijven. De borging uit het formele systeem rondom publiekrechtelijke taken wordt immers op geen enkele manier aangetast. Onderstaande afbeelding komt uit de presentatie die Roeland Stolk in december jl in Ulft aan raadsleden heeft gegeven, hierin is het formele en informele deel van de invloed nog eens weergegeven.

Dit betekent dat er op dit vlak geen fundamentele aanpassingen in de samenwerkingsregeling zijn aangebracht. Hiermee behouden we de echte vernieuwing, en kan de Achterhoek samen met BZK verkennen of deze samenwerkingsstructuur meerwaarde biedt voor het aanpassen van de WGR.

Verdere uitwerking

Op een aantal gebieden is de komende periode nog ruimte voor verdere uitwerking;  De exacte invulling van de werkwijze van de Achterhoek Raad. Is het bijvoorbeeld wenselijk met aandachtsgebieden te gaan werken? En wat is een goede manier om (griffie) ondersteuning te organiseren voor de Achterhoek Raad?  Met de gemeentesecretarissen is nog verdieping nodig op de manier waarop de ambtelijke inzet die geregeld wordt via het Jaarplan het best vormgegeven kan worden.  Participatie vanuit bewoners. Een van de opties is inzet van de gemeentelijke Inwonerpanels. Op dit moment hebben 5 gemeenten al een dergelijk panel en zijn ruim 7.500 inwoners hierbij aangesloten. Deze panels zouden we straks kunnen gebruiken om regionale vraagstukken aan inwoners voor te leggen. Financiële effecten en de organisatie Regio Achterhoek Om de ambities van de Achterhoekse samenwerking in de komende periode waar te kunnen maken wordt een kwaliteitsslag gevraagd van Regio Achterhoek. Dit betekent een uitbreiding in formatie op het gebied van lobby en programmaregie. Gemeenten en de provincie, financieren de basisinfrastructuur, het procesgeld voor de Achterhoek Board en daarmee de organisatie Regio Achterhoek. De andere O’s dragen in ieder geval bij binnen projecten en programma’s en door de inzet van menskracht.

Daarnaast zou een structurele bijdrage vanuit ondernemers en maatschappelijke organisaties een verrijking zijn van het systeem. Dit wordt in de komende periode verder verkend. Het voorstel is bovendien tot een investeringsagenda te komen. Van de gemeenten wordt een extra inwonerbijdrage gevraagd van € 2, van de Provincie wordt eveneens een bijdrage van € 2 per inwoner gevraagd. De berekeningen in het document De Achterhoek werkt door 2.0’ en het begrotingsonderdeel ‘wat mag het kosten’ betreffen structurele bedragen voor een heel boekjaar. Het voorstel gaat echter uit van een begrotingswijziging per 1 juli 2018, zodat verhoging van de inwonerbijdrage voor 2018 € 1 bedraagt.

Bijdrage vanuit de Provincie

De Provincie heeft aangegeven grote meerwaarde te zien in de versterking van de samenwerking in de Achterhoek en is voorstander van dit voorstel. Zij nemen dan ook graag deel aan de Achterhoek Board. Ook voor wat betreft de financiële bijdrage is de inzet van de provincie positief. Het voorstel aan GS zal een bijdrage voor de komende 4 jaar zijn. Vervolgproces Na akkoord van het AB zal het voorstel zo spoedig mogelijk aan de gemeenten worden toegezonden ter besluitvorming in de gemeenteraden. Zie hiervoor het concept raadsvoorstel (bijlage 7). Voor de samenwerkingsregeling geldt dat ook de colleges hierover een besluit moeten nemen. Dat komt omdat de regeling een gemengde regeling is. Ook zijn er door een aantal raadsleden nog aanvullende juridische vragen gesteld (nadat de adviezen binnen waren). De antwoorden op deze vragen verwachten we eind april en zullen ook worden meegezonden dan wel nagezonden worden.

Meenemen (nieuwe) raadsleden

Op 14 mei is er een regionale bijeenkomst voor de raadsleden. Met een groot deel van de griffiers is deze avond voorgesproken. Daaruit is de volgende programma opzet gekomen: Deel I: Informatief deel over de Samenwerkingsregeling (GR) Regio Achterhoek en het definitieve voorstel ‘De Achterhoek Werkt door 2.0”. Dit deel is met name interessant voor de nieuwe raadsleden, maar iedereen is welkom. Naast toelichting op het voorstel, met name ook toelichting op het proces dat gelopen is. Dit ter voorbereiding op de besluitvorming in de raden en om de nieuwe raadsleden goed mee te nemen in het gelopen proces.

Deel II: Inhoudelijke samenwerkingsagenda. Toelichting op en status van de ToekomstKrant (overdrachtsdocument van Stuurgroep A2020 aan Board).  De thema’s die benoemd zijn in De Achterhoek Werkt door 2.0 (deze komen overeen met de thema’s in de ToekomstKrant);  Vervolgproces richting Achterhoek Agenda, wanneer komt de Achterhoek Raad in beeld;  Relatie met regionale omgevingsvisie. Met de griffiers is ook het vervolgtraject besproken. Als mogelijk geschikte datum waarop alle raden tegelijk een besluit zouden kunnen nemen is dinsdag 12 juni naar voren gekomen. Deze mogelijkheid wordt door enkele griffies nog verder verkend gelet op andere afspraken. Tot slot is met de griffiers verkend wanneer –bij positieve- besluitvorming- een eerste inhoudelijke bijeenkomst van de Achterhoek Raad zinvol en haalbaar zou zijn. Hiervoor is donderdag 20 september aangegeven. De installatie van de Boardleden zal eerder moeten plaatsvinden.

Algemeen Bestuur

Omdat de nieuwe samenwerkingsstructuur niet voor 1 juli 2018 van start zal gaan heeft ook het AB te maken met een tussenperiode na de verkiezingen. Op het moment dat wethouders die op dit moment nog zitting hebben in het AB niet doorgaan in de nieuwe coalitie zal vanuit het betreffende college een AB lid aangewezen worden voor de periode tot de nieuwe structuur van start gaat. Dit kan uiteraard ook direct een burgemeester zijn, daarmee wordt dan alvast voorgesorteerd op de nieuwe werkwijze waarbij alleen burgemeesters zitting hebben in het AB. Bij wisselingen in het AB zal vanuit het DB het nieuwe AB lid bilateraal worden bijgepraat. Communicatie In het AB zal de eerste communicatie richting pers (persbericht) worden besproken. Bijgevoegd (bijlage 8) is een ‘populaire’ verkorte conceptversie van De Achterhoek Werkt 2.0, deze is bedoeld om voor de professionele achterbannen te gebruiken. Deze versie wordt nog voorzien van afbeeldingen en zal voorafgaand aan de AB vergadering van 25 april klaar zijn. Na positieve besluitvorming zal het communicatieplan verder worden uitgewerkt. Deze communicatie zal grotendeels na besluitvorming in de gemeenteraden zijn. Planning

Wat

Wie

Wanneer

Toekomstagenda op hoofdlijnen door Stuurgroep aangeboden

Stuurgroep biedt Toekomstagenda aan, aan gedeputeerde Schouten en voorzitter Regio Achterhoek AB

19 maart

Besluitvorming rondom aanbieden voorstel aan colleges/gemeenteraden inclusief: 1. Het uitgewerkte voorstel 2. De gewijzigde Samenwerkingsregeling, waar een juridische en bestuurskundige toets is bijgevoegd inclusief reactie van het DB 3. De begrotingswijziging over tweede helft 2018 4. Procesverantwoording 5. Verkorte versie van het voorstel

25 april

Aanbieden van het voorstel aan de raden ter besluitvorming (inclusief samenwerkingsregeling) De Begrotingswijziging toezenden aan gemeenteraden, met verzoek hun zienswijze vóór 27 juni kenbaar te maken. Informeren en meenemen nieuwe raden in gezamenlijke radenbijeenkomst

Verzending vanuit AB

AB

14 mei

Besluit Vaststelling gewijzigde samenwerkingsregeling en begroting 2018

Individuele gemeenteraden AB

12 juni 2018 o.v.b. 11 juli 2018

Procedure: DB d.d.: 4 april 2018 Poho d.d.:

Vervolgactie: communicatie:

Nadere informatie bij: S. Veneman

25 april 25 april

Bijlagen: Meegezonden: Bijlage 1: De Achterhoek werkt door 2.0 Bijlage 2 en 2a: De gewijzigde Samenwerkingsregeling (24ste wijziging) en Artikelsgewijze wijzigingen Bijlage 3 en 3a: De gewijzigde begroting 2018 en 1e begrotingswijziging Bijlage 4: Procesverantwoording Bijlage 5a, 5b en 5c: bestuurlijke en juridische adviezen Bijlage 6; Reactie DB op de adviezen Bijlage 7: concept raadsvoorstel Bijlage 8: verkorte versie DAWD2.0”

Consequenties: Financieel: ja Personeel: ja

Tel.nr.: 0614144440 terug naar agenda

Bijlage 1 bij het AB voorstel “de Achterhoek werkt door 2.0” van 25 april 2018

De Achterhoek werkt door 2.0 Voorstel aan het AB van Regio Achterhoek voor een nieuwe regionale samenwerkingsstructuur

April 2018

1

INHOUD

Inleiding Leeswijzer

4

Hoofdstuk 1

Waar richt de regionale samenwerking zich op?

5

Hoofdstuk 2

De Achterhoek Raad

7

Hoofdstuk 3 Hoofdstuk 4

De Achterhoek Board De Achterhoek Thematafels

9

Hoofdstuk 5 Hoofdstuk 6 Hoofdstuk 7

Algemeen bestuur en dagelijks bestuur Regio Achterhoek De organisatie Financiën

14 16

Bijlage I Bijlage II

Totaaloverzicht nieuwe regionale samenwerking Eerste uitwerking Achterhoek Thematafels

Bijlage III Bijlage IV Bijlage H6-1 Bijlage H7-1 Bijlage H7-2

Welke route volgen de stukken? Wie krijgt welke stukken waarom en wanneer? Formatieplan strategische agenda Regio Achterhoek Verzamelstaat bijdragen gemeenten en provincie Investeringsfonds

11

19

22 23 26 30 31 32 33

2

Inleiding Woon je in de Achterhoek, dan woon je in eerste instantie in je buurtschap, dorp of stad maar (direct daarna) geldt dat je óók in de Achterhoek woont. Dat is de beleving van onze inwoners. Dat is ook de beleving van onze bedrijven en maatschappelijke organisaties. Deze beleving sluit aan bij het niveau waarop maatschappelijke opgaven zich aandienen: op het niveau van onze dorpen en steden maar ook op het niveau van onze regio. Vanuit deze achtergrond zijn we in de Achterhoek op zoek gegaan naar een versterking van de samenwerking op regionaal niveau. Een samenwerking die we allen willen, zonder daarbij uit het oog te verliezen dat veel opgaven zich op het niveau van dorp en stad aandienen en dus ook op dat niveau om een antwoord vragen. Opgaven voor de Achterhoek Belangrijke opgaven die zich de komende jaren zullen aandienen voor de Achterhoek als geheel zijn de bevolkingsontwikkeling (minder inwoners, ontgroening, vergrijzing), de economische ontwikkeling, de ontwikkeling van de woningmarkt, de bereikbaarheid van de regio en de duurzaamheidsopgave. Deze opgaven vragen een gezamenlijke, regionale aanpak en dan niet van de overheid alleen, maar in gezamenlijkheid met het bedrijfsleven, de maatschappelijke organisaties en onze inwoners. Nieuwe structuur voor samenwerking Regionale samenwerking is gericht op het aanpakken van regionale opgaven.

Daar hoort een structuur bij die de regionale samenwerking vormgeeft. Maar wat is de beste structuur daarvoor? De vele discussies van de afgelopen anderhalf jaar laten zien dat er (blijkbaar) geen ideale structuur is, dat elke structuur bediscussieerd kan worden. In dit voorstel schetsen wij de toekomstige structuur van de nieuwe Regio Achterhoek. De basis hiervoor ligt in de richtinggevende uitspraken die de betrokken gemeenteraden hierover gedaan hebben. We weten dat niet alle raadsleden het eens zijn met deze richtinggevende uitspraken. We menen echter wel dat hier een structuuruitwerking voorligt die én bijdraagt aan een goede gezamenlijke aanpak van maatschappelijke opgaven én gedragen wordt door een meerderheid van de raden en raadsleden. En we weten dat het voorstel op draagvlak kan rekenen van onze maatschappelijke partners en ondernemers. We denken dat door in de nieuwe structuur aan de slag te gaan, we onze focus kunnen richten op belangrijke maatschappelijke opgaven en tegelijk kunnen ervaren waar de nieuwe werkwijze goed loopt en waar deze ‘knelt’. Zo kunnen we ‘werkendeweg’ tot een steeds betere, effectievere samenwerkingsvorm komen. De samenwerkingsregeling Regio Achterhoek als ‘gemeenschappelijke regeling plus’ De basis voor de nieuwe regionale samenwerkingsstructuur is Regio Achterhoek als openbaar lichaam conform de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr).

Deze wet regelt een aantal zaken, zoals een bestuur en de samenstelling daarvan, de verhouding tussen bestuur en de gemeenteraden en de betrokkenheid van de gemeenteraden bij jaarstukken, kadernota en begroting. In de hier voorgestelde samenwerkingsregeling Regio Achterhoek zijn al deze elementen uit de Wgr overgenomen. Aanvullend daarop is een drietal gremia toegevoegd aan de samenwerkingsregeling: de Achterhoek Raad, de Achterhoek Board en de Achterhoek Thematafels. Hiermee formaliseren we de samenwerking tussen de drie O’s (overheid, ondernemers en maatschappelijke organisaties) en versterken we de rol van de gemeenteraden in de samenwerking. De Achterhoek Board en de Achterhoek Thematafels geven de samenwerking tussen de drie O’s gestalte, de een op strategische beleidsniveau, de ander op operationeel beleidsniveau. De Achterhoek Raad geeft de gemeenteraden op twee manieren een sterkere rol in de regionale samenwerking: ten eerste gaat de Achterhoek Raad over het Jaarplan, zonder de bevoegdheden van de individuele gemeenteraden over te nemen.

Ten tweede brengt de Achterhoek Raad raadsleden van alle betrokken gemeenten bij elkaar rondom inhoudelijke thema’s, waardoor de mogelijkheid ontstaat voor meer gezamenlijke sturing aan de voorkant van beleidsprocessen (richting Achterhoek Board en algemeen bestuur) en voor beter op elkaar afgestemde besluitvorming binnen de eigen gemeenteraden. Het moge duidelijk zijn dat de samenwerkingsregeling Regio Achterhoek hiermee een ‘gemeenschappelijke regeling met een plus’ is. Want naast een openbare lichaam conform de Wgr (Regio Achterhoek) bevat de samenwerkingsregeling drie aanvullende gremia. Door deze aanvullende gremia op te nemen in de samenwerkingsregeling, zijn ze even ´echt´ als het openbaar lichaam.

3

Leeswijzer Dit voorstel voor een nieuwe regionale samenwerkingsstructuur op basis van de Wgr, is geschreven met het oog op het gemeentelijk proces en het daarbij behorende detailniveau. Het voorstel gaat ervan uit dat de lezer bekend is met de opgaven voor de Achterhoek en de wens van ondernemers en maatschappelijke organisaties om samen met de overheid op te trekken en effectief samen te werken om deze opgaven aan te gaan. Het maken van afspraken over een nieuwe samenwerkingsstructuur die daarbij aansluit, is in dat licht een logische stap. Het document behandelt de nieuwe samenwerkingsstructuur met de onderdelen Achterhoek Raad, Achterhoek Board, Achterhoek Thematafels en Regio Achterhoek. Het is opgebouwd aan de hand van de kleuren in onderstaande figuur (zie bijlage I voor een versie inclusief de stukkenstroom): Oranje: Groen: Blauw: Rood: Paars:

Gemeenteraden en colleges van de zeven gemeenten; De samenwerking tussen ondernemers, (maatschappelijke) organisaties en de overheid (3O-samenwerking) in de Achterhoek Board en de Achterhoek Thematafels; Algemeen en dagelijks bestuur, organisatie en financiering van Regio Achterhoek Ondernemers en maatschappelijke Organisaties Provincie Gelderland

4

Hoofdstuk 1 Waar richt de regionale samenwerking zich op? Achterhoekers werken van oudsher sterk samen, en zijn daar ook goed in. Ze doen dat niet omdat het in de mode is, maar omdat het in hun DNA zit. De samenwerking tussen overheid, ondernemers en maatschappelijke organisaties kent een lange geschiedenis. Achterhoekers denken vanuit hun dorp, maar zeker ook vanuit de Achterhoek als geheel. Sommige zaken kun je nu eenmaal niet alleen aanpakken. Uitgangspunt voor de regionale samenwerking is dat het gaat om gemeentegrensoverschrijdende vraagstukken, die je als overheid, ondernemer of maatschappelijke organisatie niet alleen, maar uitsluitend gezamenlijk kunt oplossen.

Achterhoek 2020

In 2014 is gekozen voor de thema´s Werken, Wonen en Bereikbaarheid. In 2016 is de focus gelegd op ‘Smart” werken waarbij Wonen en Bereikbaarheid vooral als randvoorwaarden zijn opgevat. Om een bloeiende economie te kunnen behouden, is het essentieel om over een woningvoorraad te beschikken die aansluit bij de vraag. En zonder snelle verbindingen over weg, spoor en digitaal lukt het niet om (jong)talent, dat elders in Nederland woont, te binden. De focus van de afgelopen jaren op de economie in de Achterhoek begint zijn vruchten af te werpen. Ongeveer 80 bedrijven hebben zich bij SmartHub Achterhoek aangesloten om de Achterhoek samen te profileren als Smart Industry Regio en dé stage en afstudeerregio van Nederland. Projecten als Innovatiehubs en de Talententuin binden jonge mensen aan Achterhoekse bedrijven. Met projecten als STERA worden middelbare scholieren geïnteresseerd voor techniek. Bedrijven zoeken elkaar steeds meer op en doen aan Facility Sharing, met het Smart Business Centre als spil. We lopen voorop in de toepassing van het LoRa-netwerk (sensornetwerk) en zetten in op circulaire landbouw. De samenwerking met de Westfälische Hochschule in Bocholt heeft vorm gekregen en er is een grensoverschrijdend aanspreekpunt voor bedrijven gerealiseerd.

De Toekomstagenda en het vervolgproces

Intussen komt het jaar 2020 steeds dichterbij en is er veel nieuwe informatie beschikbaar over de staat van de Achterhoek1. Daarom is de Stuurgroep Achterhoek2020 gestart met een interactief proces om te bepalen hoe de agenda richting 2030 eruit moet zien. Bij dit proces zijn honderden mensen professioneel en als actieve en betrokken Achterhoeker aangesloten. Na een startbijeenkomst in oktober 2017 zijn acht ‘toekomstreizen’ georganiseerd rondom een aantal voor de Achterhoek belangrijke thema’s. In maart 2018 biedt de Stuurgroep de Toekomstagenda op hoofdlijnen aan (in de vorm van een Toekomst Krant) aan de gedeputeerde voor de gebiedsopgaven en de voorzitter van Regio Achterhoek.

Focus van de regionale agenda richting 2030

De samenwerking in de Achterhoek blijft zich richten op de ruimtelijk-economische agenda. Leidend is het draaiende houden en versterken van de economie. Hiervoor werken we aan een goed vestigingsklimaat voor bedrijven, aan goed en juist opgeleid personeel en een mooie en prettige woonomgeving. Een goede (digitale) bereikbaarheid is essentieel voor onze bedrijven en voor onze inwoners. Bovengenoemde opgaven kunnen we alleen realiseren door samen te werken en de

1 Denk aan de Transitieatlas voortgezet onderwijs (november 2017) die verschillen laat zien tussen de vraag naar

personeel en het aanbod, de negatieve pendel (de Achterhoek uit) en de afname van het aantal werknemers. Op het gebied van wonen is er het onderzoek naar de Achterhoekse Woonwensen en Leefbaarheid (AWLO 2017) en het onderzoek van Overmorgen die de mismatch tussen aanbod van en vraag naar woningen laat zien.

5

opgaven op het gebied van leefbaarheid, bereikbaarheid, vestigingsklimaat, infrastructuur en werk in samenhang te bekijken. Bedrijven in de Achterhoek geven aan dat hun voortbestaan en groei staat of valt met de beschikbaarheid van goed opgeleid (technisch) personeel. Ook op het gebied van de zorg zien we deze ontwikkeling. Er is dus meer aandacht nodig voor de manier waarop we vraag en aanbod op de arbeidsmarkt op elkaar laten aansluiten. Goede bereikbaarheid van (en binnen) de Achterhoek is hiervoor een randvoorwaarde. De tevredenheid van Achterhoekers over hun woonomgeving is groot. Deze kwaliteiten willen we behouden c.q. versterken. Om dit duurzaam te kunnen doen, zetten we in op circulaire economie en de energietransitie. Dit resulteert in de volgende thema’s voor de inrichting van de regionale samenwerking: 1. 2. 3. 4. 5. 6.

Smart Werken en Innovatie Onderwijs en Arbeidsmarkt Vastgoed en Woningmarkt Mobiliteit en Bereikbaarheid Circulaire economie en Energietransitie Zorginnovatie

Voor deze thema’s worden Thematafels ingericht (zie Hoofdstuk 4). Een eerste uitwerking van de onderwerpen die de Thematafels oppakken, is opgenomen in Bijlage II.

Samenwerking met Duitsland

Om onze ambities te kunnen waarmaken, heeft een goede samenwerking met Duitsland grote meerwaarde. Wanneer we in staat zijn de grensbarrière op te lossen, is het economisch potentieel van de Achterhoek veel groter dan nu het geval is. Vlak over de grens bevindt zich bovendien een uitstekende technische hogeschool. De samenwerking met Duitsland krijgt dan ook een duidelijke plek in de regionale samenwerking. Om deze samenwerking niet als doel op zich te benaderen, maar als logisch gegeven voor alle Thematafels, wordt geen aparte Thematafel gevormd voor grensoverschrijdende samenwerking. Voor de Achterhoek zijn zowel de Euregio als de Euregio Rijn Waal van belang. De samenwerking met de Euregio’s willen we in de komende periode intensiveren. Hierbij helpt het maken van massa, zoals nu wordt ingezet door samen met Twente op te trekken in de Euregio, onder meer in de commissie grens. Achterhoekse gemeenten investeren steeds meer in de samenwerking met gemeenten over de grens, onder ander via de Grenzhoppers.

Intergemeentelijke samenwerking

De Achterhoekse gemeenten werken naast deze ruimtelijk-economische agenda op tal van terreinen samen. Niet op alle onderwerpen gebeurt deze samenwerking onder de vlag van Regio Achterhoek. Zo valt het sociaal domein (uitgezonderd zorginnovatie) op dit moment buiten de samenwerking die gefaciliteerd wordt vanuit Regio Achterhoek. Ditzelfde geldt voor Vrijetijdseconomie, Sport en Cultuur.

6

Hoofdstuk 2 De Achterhoek Raad

Wat willen we bereiken? Een van de belangrijkste aanleidingen voor het doorontwikkelingstraject is om de sturingsmogelijkheden te vergroten die raadsleden hebben voor de regionale ontwikkelingen/besluitvorming. Hiervoor is het belangrijk dat raadsleden vroeg in het proces van regionale visievorming of beleidsontwikkeling kaderstellend op inhoud betrokken worden. Hiertoe wordt een Achterhoek Raad geïnstalleerd; een democratisch gelegitimeerd orgaan van raadsleden dat instemt met de grote lijnen van de regionale samenwerking en functioneert als ‘ambassadeur’ naar de lokale raden. Raadsleden uit verschillende gemeenten treffen elkaar hier en bepalen samen de globale koers voor de Achterhoek. Wij stellen voor de naam Achterhoek Raad te hanteren. Deze naam zegt niets over de formele status

van het orgaan, maar doet wel recht aan het idee achter de versterkte samenwerking. Deze Achterhoek Raad gaat over de inhoud van de samenwerking, en benoemt de kaders en thema’s die, eerst in de visie en daarna jaarlijks, belangrijk gevonden worden, en waarmee de Achterhoek Board aan de slag moet. Voorwaarde is dat de Achterhoek Raad kan ‘sturen aan de voorkant van het proces’ en goed gefaciliteerd wordt.

Hoe organiseren we dit? Bevoegdheden en taken van de Achterhoek Raad

De Achterhoek Raad krijgt geen formele, publiekrechtelijke bevoegdheden overgedragen. Dat betekent dat bijvoorbeeld het geven van zienswijzen op de begroting van Regio Achterhoek een bevoegdheid van de individuele gemeenteraad blijft, evenals het benoemen van leden in het algemeen bestuur. In juridische zin verandert er weinig aan de huidige situatie, maar in de inhoudelijke aansturing wel: 

  

De Achterhoek Raad stemt (al dan niet) in met de Achterhoek Agenda, Jaarplannen en evaluaties zoals die voorbereid en voorgesteld worden door de Achterhoek Board en stuurt daarmee aan de voorkant op de Agenda; De Achterhoek Raad krijgt het recht te amenderen en/of moties in te dienen op voorstellen van de Achterhoek Board (bijvoorbeeld het Jaarplan); De Achterhoek Raad krijgt de taak om de leden van de Achterhoek Board te benoemen; voordracht geschiedt door het algemeen bestuur en de achterbannen van de andere O’s; De Achterhoek Raad kan een Thematafel op ieder moment verzoeken om geïnformeerd te worden over de stand van zaken en kan de Achterhoek Board actuele onderwerpen meegeven; De leden van de Achterhoek Raad zijn ‘ambassadeurs’ van de regionale samenwerking in hun eigen gemeenteraad.

Individuele gemeenteraad

Achterhoek Raad

Zienswijzen geven op de begroting van Regio Achterhoek

Instemmen met de inhoud van de Achterhoek Agenda

Besluiten over grote, regionale projecten met ‘nieuw’ budget

Instemmen met de inhoud van de Jaarplannen

Voordragen en benoemen van leden algemeen bestuur van Regio Achterhoek

Benoemen van leden Achterhoek Board

7

Samenstelling van de Achterhoek Raad Het voorstel is dat de Achterhoek Raad zal bestaan uit: -

-

-

Eén vertegenwoordiger per fractie van elke deelnemende gemeente. Zo is elk politiek geluid vertegenwoordigd, maar wordt wel recht gedaan aan de electorale verhoudingen binnen de gemeenten; Deze vertegenwoordiger krijgt zoveel ‘stempunten’ als zijn fractie raadsleden kent. Dat betekent bijvoorbeeld dat de stem van een vertegenwoordiger van een fractie van vijf raadsleden vijf keer meetelt tijdens de stemming; De Achterhoek Raad wordt voorgezeten door de voorzitter van Regio Achterhoek.

De vertegenwoordiger is in principe een raadslid, maar kan in bepaalde gevallen ook vervangen worden door een raadsopvolger (bijvoorbeeld bij ziekte van een éénmansfractie). Ook is het mogelijk dat een raadslid uit één gemeente meerdere fracties (uit dezelfde óf een andere gemeente) vertegenwoordigt. Coalitievorming is mogelijk, maar natuurlijk niet verplicht. Raadsleden die niet als vertegenwoordiger benoemd zijn, zijn wel van harte welkom bij de bijeenkomsten van de Achterhoek Raad. De bijeenkomsten zijn openbaar.

Hoe wordt dit gefaciliteerd?  De frequentie van vergaderen wordt vastgesteld op minimaal driemaal per jaar.  Elke gemeenteraad kan vragen om extra beraadslaging wanneer hij dat nodig vindt.  Het is de verantwoordelijkheid van de Achterhoek Board om een vergadering van de Achterhoek Raad inhoudelijk voor te bereiden.  De cyclus van de Achterhoek Raad wordt zo goed mogelijk afgestemd op de cyclus van de gemeenteraden, zodat bijvoorbeeld het geven van zienswijzen op de begroting (door de gemeenteraad) en het stemmen over een Jaarplan (door de Achterhoek Raad) op passende momenten plaatsvinden. 

Vergaderingen van de Achterhoek Raad zijn openbaar, en (zo spoedig mogelijk) digitaal te volgen. Vergaderstukken worden ruimschoots op tijd toegezonden, zijn voor iedereen inzichtelijk en voor de leden van de Achterhoek Raad komt (griffie)ondersteuning vanuit Regio Achterhoek of vanuit de Achterhoekse gemeenten beschikbaar.

8

Hoofdstuk 3 De Achterhoek Board Wat willen we bereiken? De samenwerking in de Achterhoek tussen ondernemers, maatschappelijke organisaties en de overheid is van oudsher sterk. De noodzaak tot samenwerking in 3O-verband is bovendien steeds sterker geworden. De opgaven en uitdagingen waar de Achterhoek voor staat, kunnen alleen door een gezamenlijke inspanning van ondernemers, woningbouwcorporaties, zorginstellingen, het onderwijs en de overheid worden opgepakt. De Achterhoek Board is de motor die deze samenwerking initieert en kracht geeft.

Hoe organiseren we dit? De bevoegdheden en taken van de Achterhoek Board

De Achterhoek Board gaat vooral over de inhoudelijke voorbereiding en uitvoering van de thema’s waarop we als gemeenten met de andere twee O’s samenwerken: het is de Achterhoek Raad die instemt met de grote lijnen en de thema’s, het is de Board die voorbereidt, uitvoert (of hiervoor opdracht geeft), toeziet op de voortgang en terugkoppelt. De Board wordt ook verantwoordelijk voor de coördinatie van de lobby en de grensoverschrijdende samenwerking, met name gericht op Duitsland. Dit laatste gaat lopen via een bestuurlijk coördinatieteam, zoals de huidige D5-bestuurders. De Achterhoek Board krijgt geen formele, publiekrechtelijke bevoegdheden overgedragen. Dat betekent bijvoorbeeld dat het vaststellen van de begroting de taak blijft van het algemeen bestuur. Dat is nu ook al zo. In juridische zin verandert er weinig aan de huidige situatie, maar wat betreft inhoudelijke aansturing wel. Derhalve heeft de Board ten minste als taken:    

Voorbereiden van de beleidsinhoudelijke Achterhoek Agenda, de Jaarplannen en evaluaties en deze voorleggen aan de Achterhoek Raad; Voortgang en resultaten van de beleidsinhoudelijke Achterhoek Agenda en Jaarplannen bewaken zoals de Thematafels deze uitvoeren; Voorbereiden van beraadslagingen en bijeenkomsten van de Achterhoek Raad; Aanvullende taken op het gebied van lobby. We kiezen daarvoor omdat de Board het gezicht wordt van de Achterhoekse samenwerking tussen overheid, maatschappelijke organisaties en ondernemers.

De samenstelling van de Achterhoek Board

Het voorstel is dat de Achterhoek Board zal bestaan uit vertegenwoordigers van wat in de volksmond de ‘drie O’s’ zijn gaan heten: Overheid, maatschappelijke Organisaties en Ondernemers. Dat betekent dat de Board een mix zal worden van: Aantal 3 leden 3 leden

3 leden

1 lid 1 voorzitter

Wie Wethouders (uit de deelnemende gemeenten) Afgevaardigden namens de maatschappelijke organisaties (onderwijs, zorg en de woningbouwcorporaties) Afgevaardigden namens de ondernemers (VNO-NCW Achterhoek, MKB-Midden en SIKA) Gedeputeerde (van de provincie Gelderland) De voorzitter van Regio Achterhoek

Voorgedragen door Het algemeen bestuur van Regio Achterhoek De maatschappelijke organisaties De ondernemers

Het college van Gedeputeerde Staten van Gelderland Het algemeen bestuur van Regio Achterhoek 9

De Board zal dus bestaan uit elf personen; de voorzitter van de Board heeft geen stemrecht. De Achterhoek Raad benoemt de leden voor vier jaar. De maatschappelijke organisaties en de ondernemers bepalen zelf op welke wijze zij tot een voordracht komen. De voorzitter van Regio Achterhoek is ook de voorzitter van de Achterhoek Board. Naast de voorzitter zullen twee vicevoorzitters worden aangewezen; een vanuit de maatschappelijke organisaties en een vanuit de ondernemers.

Checks & balances rondom de Achterhoek Board

Het systeem gaat uit van vertrouwen. Toch willen we een aantal checks en balances organiseren. Hierbij gelden de volgende uitgangspunten:   

Er gaan geen publiekrechtelijke bevoegdheden over naar de Board; De Achterhoek Raad benoemt de leden van de Board; Bij de benoeming van Boardleden door de Achterhoek Raad krijgen zij van hen het vertrouwen, dit vertrouwen kan worden opgezegd met een motie van wantrouwen. Het is vervolgens aan de Boardleden of aan degenen die hen hebben voorgedragen om daar eventuele consequenties aan te verbinden; De Achterhoek Board komt minimaal vier keer per jaar bijeen, maar zoveel vaker als nodig is;

10

Hoofdstuk 4 De Achterhoek Thematafels

Wat willen we bereiken? De Achterhoek Thematafels zijn specifieke overlegtafels waarin leden van de 3 O’s samenwerken aan

het realiseren van concrete projecten en doelstellingen zoals de Achterhoek Board en Achterhoek Raad die vastgesteld hebben. Een Thematafel is altijd gekoppeld aan een specifiek onderwerp van de Achterhoekse samenwerking. Er wordt gestart met zes Thematafels:      

Smart werken & Innovatie Onderwijs & Arbeidsmarkt Vastgoed & Woningmarkt Mobiliteit & Bereikbaarheid Circulaire economie & energietransitie Zorginnovatie

Hoe organiseren we dit? Bevoegdheden en taken van de Achterhoek Thematafels

Elke Achterhoek Thematafel werkt aan concrete opdrachten. Deze opdrachten staan beschreven in de Jaarplannen, die de Achterhoek Board voorbereidt en coördineert, en waarmee de Achterhoek Raad instemt. Omdat een Thematafel over veel expertise beschikt, heeft deze een belangrijke taak bij het opstellen van de Jaarplannen en het informeren van de Achterhoek Raad. Zo kunnen ook initiatieven vanuit de maatschappelijke partners en ondernemers een plek krijgen in de samenwerking (maar wel altijd met instemming van de democratisch gelegitimeerde organen). De Thematafels hebben geen formele, publiekrechtelijke bevoegdheden. De Achterhoek Thematafels krijgen ten minste als taken:    

De uitvoering van de Jaarplannen van de Achterhoek Board; Het ophalen van projecten; Een inhoudelijke bijdrage leveren aan de voorbereiding van de beleidsinhoudelijke Achterhoek Agenda en Jaarplannen van de Achterhoek Board; De inhoudelijke voorbereiding van bijeenkomsten van de Achterhoek Raad en het informeren van leden van de Raad over ontwikkelingen ter zake van de werkzaamheden van de Thematafel;

De doelen en resultaten die we nastreven met het samenwerken op deze onderdelen, worden bepaald door de Achterhoek Raad, op voordracht van de Achterhoek Board. Daarmee zitten Raad en Board ‘aan het stuur’ van de samenwerking en is het vaak de Thematafel die de ‘stuurbewegingen’ daadwerkelijk realiseert. In principe vervangen de Thematafels de poho’s voor de onderwerpen waarop 3O-samengewerkt gaat worden. Dit is in alle poho’s besproken en akkoord bevonden, mits er ruimte blijft voor intergemeentelijke afstemming. Dit betekent dat het poho Sociaal blijft bestaan in zijn huidige vorm en met de huidige ondersteuning. Het poho Werk & Inkomen geeft aan hier op termijn in op te willen gaan. Het Werkbedrijf en het Platform Onderwijs en Arbeidsmarkt (POA) zijn zichzelf al gezamenlijk aan het organiseren. Zij vormen straks de Thematafel Onderwijs en Arbeidsmarkt. Deze tafel zoekt nadrukkelijk afstemming met uitvoeringsorganisaties als Laborijn. Het poho Vrijetijdseconomie, de samenwerking binnen de Stichting Achterhoek Toerisme en het bestuurlijke overleg sport blijven ongewijzigd en worden (nog) niet meegenomen in de nieuwe werkwijze. Voor de organisatie hiervan blijven de gemeenten verantwoordelijk.

Zie bijlage II voor de eerste uitwerking van de Thematafels.

11

Samenstelling van de Achterhoek Thematafels

Anders dan bij de Achterhoek Raad en -Board willen we de samenstelling van Thematafels niet op voorhand exact vastleggen. Een goede samenstelling kan immers per Thematafel (per onderwerp) verschillen. Het is om die reden erg belangrijk dat elke Thematafel een goede voorzitter krijgt: een kartrekker die goed weet hoe hij/zij de opdrachten van Raad en Board kan realiseren, en welke mensen hij/zij daarvoor nodig heeft. De Thematafel kiest een voorzitter uit haar midden, aan de hand van een functieprofiel. Hierbij wordt gestreefd naar een goede balans tussen voorzitters vanuit de overheid en vanuit maatschappelijke organisaties en ondernemers. Om de bezetting van de Thematafels de eerste keer te organiseren, vraagt de voorzitter van de Board relevante gremia om met kandidaten te komen. De leden van de Thematafel kunnen zelf de verdere bezetting bepalen, die dus kan variëren per Thematafel en ook door de tijd heen flexibel kan worden ingevuld: Er wordt gewerkt met duo’s, een voorzitter en een vicevoorzitter; één van beiden is een wethouder;  De samenstelling is als volgt: - De thematafel kent ten minste één vertegenwoordiger vanuit de overheid, één vanuit de maatschappelijke organisaties en één vanuit de ondernemers; - Per gemeente wordt één wethouder uitgenodigd; 

-

Alleen leden van het college van burgemeesters en wethouders, bestuurders of directeuren van bedrijven/instellingen kunnen aansluiten bij de Thematafel (het gaat immers om bestuurlijke tafels);  Er liggen kansen om in de Thematafels ook actief te werken aan de vernieuwing van de samenwerkingsmethode; bijvoorbeeld volgens de Harvard-methode Open onderhandelen. Checks & balances rondom de Achterhoek Thematafels

Het systeem gaat uit van vertrouwen. Toch willen we een aantal checks en balances organiseren. Hierbij gelden de volgende uitgangspunten:  

De (vice)voorzitter kan ontslagen worden door de Achterhoek Board; De Thematafels komen zo vaak bijeen als zij wenselijk achten, maar minimaal vier keer per jaar;

Het Jaarplan

De Achterhoek Board maakt op basis van de input van de Thematafels een Jaarplan. Hierin worden afspraken gemaakt over de doelen, resultaten en inzet. Dit plan wordt voorgelegd aan de Achterhoek Raad.

Wat staat er in het Jaarplan?  Het WAAROM: de noodzaak en/of kans;  Het WAARTOE: het (tussen)resultaat per jaar (wat willen we bereiken en wat moeten we daarvoor doen?)  Het HOE: de projectdefinities; wat gaan we doen en met wie?  De capaciteit en kwaliteit: welke capaciteit en kwaliteit levert elke partner? Iedere voorzitter krijgt ondersteuning van een programmaregisseur van Regio Achterhoek. Daarnaast is ondersteuning van een projectmedewerker beschikbaar. Het Jaarplan wordt tijdig besproken met de gemeentesecretarissen om afspraken te maken over ambtelijke inzet voor het komende jaar.

Hoe wordt dit gefaciliteerd? 

Vanaf september 2018 is het op een vaste maand per dag Regiodag. Alle Thematafels kunnen op deze dag te overleggen. Er is op die dag ook ruimte voor intergemeentelijke afstemming tussen wethouders, bilateralen en ambtelijke afstemming;

12

   

Optie is om op de Regiodag ook de Achterhoek Board en de Achterhoek Raad bijeen te laten komen; Inhoudelijk gedeputeerden sluiten naar behoefte een aantal maal per jaar aan bij de Thematafels; Iedere voorzitter wordt ondersteund door een programmaregisseur; daarnaast is ondersteuning van een projectmedewerker beschikbaar (beiden vanuit de Regio Achterhoek); Vergaderstukken van de Thematafels worden twee weken van tevoren door de programmaregisseur aan de gemeenten toegestuurd, zodat dit via de colleges kan lopen. Binnen een week na de vergadering volgt een afsprakenlijst; De huidige ambtelijke overleggen worden in de komende maanden opnieuw bekeken; zij blijven niet in dezelfde vorm bestaan. Onder de Thematafels wordt in programma’s of projecten gewerkt. De bedoeling is de inzet daarop flexibel te organiseren. Een en ander verloopt via het Jaarplan. Deze stroomlijning betekent dat er minder ambtelijke inzet nodig is voor het proces, zodat meer capaciteit beschikbaar is voor de inhoud; Het zou goed zijn binnen gemeenten te werken met een aanspreekpunt op regisseurs/ managementniveau per Thematafel (en zo mogelijk een combinatie van Thematafels). Deze kan met de programmaregisseur bekijken welke gemeentelijke inzet wenselijk en noodzakelijk is, en binnen gemeenten het (bestuurlijke) proces integraler dan nu bewaken c.q. borgen.

Eenzelfde werkwijze verkennen we met de provincie; Ook biedt bovenstaande de mogelijkheid voor de programmaregisseur om de agenda van de Thematafel op een eenduidige manier bij alle gemeenten onder de aandacht te brengen. Ook wanneer de betreffende gemeente niet deelneemt aan de Thematafel; Ondersteuning vanuit gemeenten in de vorm van poho-managers is niet meer nodig. Dit met uitzondering van zaken die intergemeentelijk worden georganiseerd, zoals het Sociaal domein en Vrijetijdseconomie.

13

Hoofdstuk 5 Algemeen en dagelijks bestuur Regio Achterhoek

Hoe organiseren we dit? Bevoegdheden en taken van het algemeen bestuur

Het algemeen bestuur krijgt in vergelijking met de oude situatie een minder inhoudelijke rol. De Achterhoek Board bepaalt immers samen met de Achterhoek Raad de inhoudelijke koers van de samenwerking. Het algemeen bestuur zal zich daarom meer gaan focussen op de formele, meer secundaire werkzaamheden van Regio Achterhoek. Deze werkzaamheden zijn zeker niet minder belangrijk, maar hebben wel een duidelijk ander karakter dan de taken van Achterhoek Raad en Achterhoek Board. Het algemeen bestuur gaat in hoofdzaak de volgende taken uitvoeren:    

Besluiten over de begroting van Regio Achterhoek; PIOFACH-taken: bijvoorbeeld personele aangelegenheden, administratie- en archieftaken, financiën, automatisering en huisvesting; Communicatie; Subsidies en –werving.

Samenstelling van het algemeen bestuur

Er verdwijnen geen publiekrechtelijke taken bij het algemeen bestuur, juist om de democratisch legitimatie te waarborgen. De werkzaamheden van het algemeen bestuur worden echter wel wat meer secundair van aard en zijn wat minder richtingbepalend dan voorheen. Het is de bedoeling om van het algemeen bestuur een minder ‘politiek’ orgaan te maken, zodat de Achterhoek Raad en Achterhoek Board goed aan zet komen om de inhoudelijke koers te bepalen. Het is daarom wenselijk om algemeen bestuursleden te benoemen die het gewend zijn om boven de partijen te staan. De keuze om enkel burgemeesters in het algemeen bestuur te benoemen ligt dan voor de hand. Elke gemeenteraad kan zijn eigen burgemeester voordragen als algemeen bestuurslid. Zo ontstaat een algemeen bestuur dat bestaat uit zeven burgemeesters, waarvan er een door de algemeen bestuursleden gekozen wordt als voorzitter. Deze voorzitter is ook de voorzitter van het dagelijks bestuur, van de Achterhoek Raad en van de Achterhoek Board.

Bevoegdheden en taken van het dagelijks bestuur

Voor het dagelijks bestuur geldt eigenlijk hetzelfde als voor het algemeen bestuur: in vergelijking met de oude situatie krijgt het dagelijks bestuur een minder inhoudelijke, primaire rol, maar behoudt zijn publiekrechtelijke bevoegdheden. Daarmee blijft het dagelijks bestuur o.a. verantwoordelijk voor:   

Voorbereiden en toezenden van de begroting van Regio Achterhoek; Voorbereiden van vergaderingen van het algemeen bestuur; De dagelijkse gang van zaken.

Samenstelling van het dagelijks bestuur

Het dagelijks bestuur wordt gevormd uit het algemeen bestuur: dit zijn altijd de gekozen voorzitter, plus twee andere leden. In de praktijk zal dit betekenen dat drie burgemeesters het dagelijks bestuur gaan vormen. Het algemeen bestuur kiest dus welk lid de voorzitter is (en daarmee automatisch voorzitter van het dagelijks bestuur) en welke twee leden daarnaast dagelijks-bestuurslid worden.

14

Taken Algemeen bestuur, Achterhoek Board en Achterhoek Thematafels

Algemeen bestuur

Achterhoek Board

Achterhoek Thematafels

Begroting Regio Achterhoek vaststellen na zienswijzen Raden (voorbereiding bij dagelijks bestuur)

Opstellen Achterhoek Agenda

Inhoudelijke voorbereiding Jaarplannen en bijbehorende financiële middelen

Kiezen van de voorzitter van Regio Achterhoek en leden van het dagelijks bestuur

Voorbereiden, (laten) uitvoeren en bewaken van de voortgang van Jaarplannen

Uitvoeren van Jaarplannen (onderwerpspecifiek)

Voordragen van de leden (wethouders) van de Achterhoek Board

Lobby

Informeren van Achterhoek Raad over voortgang projecten

Subsidies en verantwoording

Toetsen projecten en monitoring voortgang en integraliteit

Initiëren projecten

PIOFACH-taken

Coördinatie grensoverschrijdende samenwerking

15

Hoofdstuk 6 De organisatie Wat willen we bereiken? Het proces van de doorontwikkeling is gestart vanuit een drietal aanleidingen: 1. Het beter betrekken van raadsleden bij de regionale samenwerking 2. Meer slagkracht in de bestuurlijke besluitvorming 3. Meer uitvoeringskracht Rondom de uitvoeringskracht worden twee problemen ervaren. Zo is de uitvoeringskracht op dit moment erg versnipperd, omdat regionale inzet zowel vanuit de Regio (GR) als vanuit de Stuurgroep 2020 én vanuit de portefeuillehoudersoverleggen wordt geïnitieerd en aangestuurd. Ten tweede is bij Regio Achterhoek bezuinigd op kwantiteit en kwaliteit. In de afgelopen jaren is ervoor gekozen de menskracht ook voor het faciliteren van de samenwerking voornamelijk vanuit de gemeenten te laten komen. Dit betekent dat er weinig formatie ingezet kan worden op lobby en ook bijna geen menskracht beschikbaar is voor de ondersteuning van de portefeuillehoudersoverleggen. De doorontwikkeling geeft de mogelijkheid de organisatie Regio Achterhoek een kwaliteitsslag te geven. Een nieuwe samenwerkingsagenda vraagt een andere organisatie. Versterking van de inzet op inhoud en lobby vraagt meer en andere capaciteit. Ook de in de nieuwe samenwerking te formuleren en uit te voeren ambitie Achterhoek 2030 vraagt om passende operationele capaciteit.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Berkelland&id=b0283fbd-4b13-4480-809d-b8a6f9776fb7