Bijlage 1.1 Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023 (ontwerp bestemmingsplan) Toelichting
Tekst van het document
Bestemmingsplan Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023 Toelichting
Documenttitel: Bestemmingsplan Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023 Toelichting Status: ontwerp Datum: 19 december 2023 Projectnaam: Leusinkbrink Projectnummer: BJ3500 Opdrachtgever: Gemeente Berkelland Referentie: Auteur(s): JT Collegiale toets: Datum/paraaf toets: Vrijgegeven door: HF Datum/paraaf vrijgave:
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
Inhoudsopgave
Toelichting
5
Hoofdstuk 1 Inleiding
7
1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6
7 7 8 8 8 9
Aanleiding en doel Ligging en begrenzing plangebied Wat houdt een bestemmingsplan in? Geldende bestemmingsplannen De bij het plan behorende stukken Leeswijzer
Hoofdstuk 2 Huidige situatie
11
2.1 2.2
Huidige situatie Nieuwe situatie
11 11
Hoofdstuk 3 Beleidskader
13
3.1 3.2 3.2.1 3.2.2 3.3 3.3.1 3.3.2 3.3.3 3.4 3.4.1 3.4.2 3.4.3 3.4.4
13 14 15 16 18 18 20 21 21 21 22 23 23
Rijksbeleid Provinciaal beleid Omgevingsvisie Gelderland Omgevingsverordening Gelderland Regionaal beleid Regionale Woonagenda 2023 - 2030 Achterhoekse Woonwensen en Leefbaarheidsonderzoek Toetsing aan regionaal beleid Gemeentelijk beleid Omgevingsvisie gemeente Berkelland Structuurvisie Berkelland Kwalitatieve toetsingscriteria woningbouw en Ruimte voor extra woningbouw Woonvisie gemeente Berkelland 2020 - 2025
Hoofdstuk 4 Planbeschrijving
25
4.1
25
Doelstellingen en uitgangspunten
Hoofdstuk 5 Omgevingsaspecten
31
5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.5.1 5.5.2 5.5.3 5.5.4 5.6 5.7 5.8 5.9 5.10 5.11
31 32 33 35 35 35 36 37 37 38 39 41 42 44 45
Algemene beoordeling milieueffecten (m.e.r.) Archeologie en cultuurhistorie Bedrijven en milieuzonering Bodemkwaliteit Ecologie Wettelijk kader Situatie plangebied Conclusie ecologisch onderzoek Stikstofberekening Externe veiligheid Geluidhinder Geurhinder Luchtkwaliteit Verkeer en parkeren Water
Hoofdstuk 6 Juridische planopzet
47
6.1 6.2
47 47
Standaard en plansystematiek Toelichting op de regels
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
2
Hoofdstuk 7 Uitvoerbaarheid
51
7.1 7.2 7.2.1 7.2.2
51 51 51 51
Economische uitvoerbaarheid Maatschappelijke uitvoerbaarheid Vooroverleg Inspraak
Bijlagen bij de toelichting Bijlage 1
Advies Archeologie
Bijlage 2
Vooradvies Externe Veiligheid
Bijlage 3
Advies Geluid
Bijlage 4
Advies Bodem
Bijlage 5
Vooradvies Ecologie
Bijlage 6
Vooradvies Stikstof
Bijlage 7
Quickscan en nader onderzoek Ecologie
Bijlage 8
Advies MER
Bijlage 9
Advies Luchtkwaliteit
Bijlage 10
Advies Geur veehouderij
Bijlage 11
Advies geur industriële bedrijven
Bijlage 12
Rapport wegverkeerslawaai.
Bijlage 13
Aeriusberekening
Bijlage 14
Bijlage 1 Aanlegfase 2025
Bijlage 15
Bijlage 2 Aanlegfase 2026
Bijlage 16
Bijlage 3 Aanlegfase 2027
Bijlage 17
Bijlage 5 referentiesituatie 2023
Bijlage 18
Bijlage 4 Gebruiksfase 2028
Bijlage 19
Inspraaknotitie bestemmingsplan
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
3
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
4
Toelichting
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
5
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
6
Hoofdstuk 1
1.1
Inleiding
Aanleiding en doel
Eerdere ontwikkeling in de omgeving heeft plaatsgevonden in de vorm van het bestemmingsplan Leusinkbrink/Oostelijke Verbindingsweg. De locatie betreft in feite binnenstedelijk agrarisch gebied met daarin nog een bedrijfslocatie. Door aankoop eind 2022 van de bedrijfslocatie Groenloseweg 44 in Ruurlo is de gemeente eigenaar geworden van alle te ontwikkelen percelen binnen het plangebied. Op het perceel Groenloseweg 44 zullen alle gebouwen volledig gesloopt en gesaneerd worden. Door ook afspraken binnen de Regionale Woonagenda Achterhoek 2023 - 2030, Regionale Woondeal kan het gebied als woningbouw in één keer worden ontwikkeld. Om woningbouw mogelijk te maken is dit bestemmingsplan noodzakelijk.
1.2
Ligging en begrenzing plangebied
Het plangebied is gelegen in de bebouwde kom van Ruurlo. Het plangebied wordt globaal aan de noorden oostzijde begrensd door de woningen aan de Brinklaan. De zuidgrens wordt grotendeels gevormd door de Groenloseweg, met uitzondering van enkele woningen aan de noordzijde van deze straat. Het plangebied wordt aan de westkant begrens door de Hessenweg en de Nieuwenhuissteeg. De globale begrenzing is in blauw weergegeven op onderstaande afbeelding.
Afbeelding 1.1: Globale begrenzing plangebied Leusinkbrink (bron: Google Maps)
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
7
1.3
Wat houdt een bestemmingsplan in?
Het gemeentelijke bestemmingsplan is een middel waarmee functies aan gronden worden toegekend. Het gaat dus om het toekennen van bouw- en gebruiksmogelijkheden. Vanuit de Wet ruimtelijke ordening volgt een belangrijk principe: het gaat om toelatingsplanologie. Het wordt de grondgebruiker (eigenaar, huurder etcetera) toegestaan om de functie die het bestemmingsplan geeft, uit te oefenen. Dit houdt in dat: de grondgebruiker niet kan worden verplicht om een in het bestemmingsplan aangewezen bestemming ook daadwerkelijk te realiseren; en de grondgebruiker geen andere functie mag uitoefenen in strijd met de gegeven bestemming (de overgangsbepalingen zijn hierbij mede van belang). Een afgeleide van de gebruiksregels in het bestemmingsplan zijn regels voor bebouwing (omgevingsvergunning voor het bouwen) en regels voor het verrichten van ‘werken, geen bouwwerken zijnde, en werkzaamheden’ (omgevingsvergunning voor het uitvoeren van werk, geen bouwwerk zijnde, of van werkzaamheden). Een bestemmingsplan regelt daarom: het toegestane gebruik van gronden (en de bouwwerken en gebouwen); en een bestemmingsplan kan daarbij regels geven voor: het bebouwen van de gronden; het verrichten van werken, geen bouwwerken zijnde, en werkzaamheden. Het bestemmingsplan is een belangrijk instrument voor het voeren van ruimtelijk beleid, maar het is zeker niet het enige instrument.
Andere ruimtelijke wetten en regels zoals de Woningwet, de Erfgoedwet, de Algemene Plaatselijke Verordening, de Wet milieubeheer en de Bouwverordening zijn ook erg belangrijk voor het uitoefenen van ruimtelijk beleid.
1.4
Geldende bestemmingsplannen
Het nieuwe plangebied bestaat feitelijk uit twee algemene bestemmingsplannen. In eerste aanleg viel het gehele plangebied onder het bestemmingsplan Leusinkbrink/Oostelijke verbindingsweg. Een plan dat geldt als een artikel 10 plan en onherroepelijk is geworden op 24 september 1998. Het westelijk deel van het nieuwe plangebied valt nog binnen dit plan. Het oostelijk deel betreft het bestemmingsplan Leusinkbrink/Oostelijke verbindingsweg, herziening 2001-1. Het bestemmingsplan is onherroepelijk geworden 29 augustus 2002 en betreft eveneens een zogenaamd artikel 10-plan. Het gebied heeft verschillende bestemmingen, waarbij agrarische doeleinden en woondoeleinden de belangrijkste zijn. Verder zijn er onder andere nog een bestemming horeca en bedrijven.
1.5
De bij het plan behorende stukken
Het onderhavige bestemmingsplan 'Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023' bestaat naast deze toelichting met bijlagen uit de volgende stukken: regels verbeelding Op de verbeelding zijn de bestemmingen van de gronden binnen het plangebied aangegeven. In de regels zijn bepalingen opgenomen om de uitgangspunten van het plan zeker te stellen. De verbeelding
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
8
en de regels vormen samen het juridisch bindende gedeelte van het plan en moeten samen 'gelezen' worden. Het plan gaat vergezeld van een toelichting. De toelichting geeft een duidelijk beeld van het bestemmingsplan en van de daaraan ten grondslag liggende gedachten en keuzes. De toelichting maakt geen deel uit van het juridisch bindende deel van het bestemmingsplan. De toelichting is van wezenlijk belang voor een juiste interpretatie en toepassing van het bestemmingsplan.
1.6
Leeswijzer
In hoofdstuk 2 van de toelichting wordt de huidige situatie in het plangebied beschreven. Vervolgens wordt in hoofdstuk 3 het beleidskader van Europa, het Rijk, de provincie en betrokken gemeenten uiteen gezet. In hoofdstuk 4 wordt ingegaan op de doelstelling en uitgangspunten. Hoofdstuk 5 gaat over de omgevingsaspecten die voor dit plangebied relevant zijn. Hoofdstuk 6 beschrijft de juridische opzet waarbij de plankaart en planregels worden besproken. Tot slot volgt in de hoofdstukken 7 een beschrijving van de uitvoerbaarheid van het plan en de resultaten van de inspraak en overleg.
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
9
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
10
Hoofdstuk 2
2.1
Huidige situatie
Huidige situatie
Het overgrote deel van het plangebied wordt nu nog agrarisch gebruikt. Het meest oostelijke deel, globaal tussen de vrijstaande woningen aan de Brinklaan heeft een groenfunctie, die door de wijk wordt gebruikt. Om het plangebied heen zijn hoofdzakelijk woningen gesitueerd
2.2
Nieuwe situatie
De voorgenomen ontwikkeling ziet toe op het realiseren van 72 woningen binnen het plangebied. De woningbouw moet een logische invulling geven aan het gebied, waarbij zoveel mogelijk wordt aangesloten bij de bestaande structuur. Er is een stedenbouwkundig plan gemaakt waarbij zoveel mogelijk rekening is gehouden met de bestaande infrastructuur en woningbouw en met onder andere de bestaande bomenstructuur, hoogtes in het veld, parkeren en verkeersafwikkeling. Een beschrijving van het plangebied is te vinden in hoofdstuk 4. Een groot deel van de woningen zijn geschikt voor starters, stellen en eenoudergezinnen. De prijs van deze woningen is hierop afgestemd. Zie voor meer detailinformatie paragraaf 3.3.3. Voorgaande is in lijn met het rijks- en provinciaal beleid, waarbij een zo breed mogelijk scala aan woningvoorraad moet worden gerealiseerd voor zoveel mogelijk groepen woningzoekenden. De woningen hebben geen gasaansluiting. Waterhuishoudkundige voorziening Om bovengronds water te kunnen bergen bij een hevige bui, worden wadi's aangelegd. De wadi's worden verspreid over het plangebied gerealiseerd. De wadi's hebben onvoldoende capaciteit om het regenwater bij een hevige bui te kunnen bergen. Binnen het plangebied zullen daarvoor infiltratievoorzieningen worden gerealiseerd. In paragraaf 5.11 wordt het aspect water en waterhuishouding verder toegelicht.
Groenvoorzieningen De groenvoorzieningen liggen voornamelijk geconcentreerd aan de uiteinden van de verschillende bouwblokken ter afronding. Verder zijn in het wegprofiel bomenrijen opgenomen, als een soort afscheiding tussen weg en de woonpercelen.
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
11
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
12
Hoofdstuk 3
3.1
Beleidskader
Rijksbeleid
Nationale Omgevingsvisie (NOVI) Algemeen Nederland heeft te maken met grote uitdagingen, die van invloed zijn op onze fysieke leefomgeving. Opgaven die hier spelen zijn bijvoorbeeld verstedelijking, verduurzaming en klimaatadaptatie. Deze opgaven zijn nauw met elkaar verweven. Voorgaande vraagt een nieuwe, integrale manier van werken waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) zorgt voor een gezamenlijke aanpak die moet leiden tot een duurzaam perspectief voor onze leefomgeving. Belangrijkste prioriteiten Op basis van het toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Het Rijk stuurt en geeft richting op basis van de nationale belangen. Voorgaande heeft geleid tot vier prioriteiten. 1. Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie: Nederland vraagt aanpassing op basis van de gevolgen van klimaatverandering. In 2050 is Nederland klimaatbestendig en waterrobuust. Voorgaande vraagt om maatregelen in de leefomgeving, waarmee tegelijkertijd de leefomgevingskwaliteit verbeterd kan worden en kansen voor natuur geboden kunnen worden. In 2050 heeft Nederland daarnaast een duurzame energievoorziening, waarvoor ruimte nodig is. Door deze ruimte zoveel mogelijk te clusteren, wordt versnippering van het landschap voorkomen en wordt de ruimte zo efficiënt mogelijk benut.
Het Rijk zet in op ruimtelijke reserveringen voor het hoofdenergiesysteem op nationale schaal. 2. Duurzaam economisch groeipotentieel: Nederland werkt toe naar een duurzame, circulaire, kennisintensieve en internationaal concurrerende economie in 2050. Daarmee kan ons land zijn positie handhaven in de top vijf van meest concurrerende landen ter wereld. Ingezet wordt op een innovatief en sterk vestigingsklimaat met een goede 'quality of life'. Belangrijk is wel dat onze economie toekomstbestendig wordt, oftewel concurrerend, duurzaam en circulair. 3. Sterke en gezonde steden en regio’s: In de steden en stedelijke regio’s zijn nieuwe locaties nodig voor wonen en werken. Bij voorkeur binnen de bestaande stadsgrenzen, zodat de open ruimten tussen stedelijke regio’s behouden blijven. Hiervoor is optimale afstemming nodig op en investeringen in mobiliteit. Voorafgaand hier aan zal helder moet zijn welke randvoorwaarden de leefomgevingskwaliteit en -veiligheid daar stelt en welke extra maatregelen nodig zijn, wanneer er voor deze locaties wordt gekozen. Zo blijft de gezondheid in steden en regio’s geborgd. 4. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied: Nieuw perspectief ontstaat voor de Nederlandse landbouwsector als koploper in de duurzame kringlooplandbouw.
Een goed verdienpotentieel voor de bedrijven wordt gecombineerd met een minimaal effect op de omgevingskwaliteit van lucht, bodem en water. Daarbij wordt ingezet op ontwikkeling van de karakteristieke eigenschappen van het Nederlandse landschap. Het vertegenwoordigt een belangrijke cultuurhistorische waarde. Verrommeling en versnippering, van bijvoorbeeld wildgroei van distributiecentra, is ongewenst en moet worden tegengegaan. Afwegingsprincipes Belangen kunnen soms botsen doordat de druk op de fysieke leefomgeving in Nederland zo groot is. Het streven is daarom gericht op het maken combinaties en win-win situaties te creëren, wat niet altijd mogelijk is. In bepaalde situaties zijn scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. Binnen de NOVI worden hiervoor drie afwegingsprincipes gehanteerd: 1. Combinatie van functies gaan voor enkelvoudige functies. In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
13
tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte; 2. Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal. Het verschilt tussen gebieden wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling en tussen concurrentiekracht en leefbaarheid. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; 3. Afwentelen wordt voorkomen. Het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie inwoners, zonder dat dit ten koste gaat van toekomstige generaties. Toetsing van het plangebied aan de NOVI Bij het onderhavig plan zijn geen nationale belangen in het geding en ook is geen sprake van enige belemmering met betrekking tot de prioriteiten zoals verwoord in de NOVI. Bij de planopzet is qua functie en bouwmogelijkheden rekening gehouden met de kenmerken en identiteit van het gebied. De NOVI vormt voor dit bestemmingsplan geen belemmering. Ladder voor duurzame ontwikkeling Algemeen In de SVIR (voorloper van de NOVI) is de ladder voor duurzame verstedelijking geïntroduceerd. Deze ladder is per 1 oktober 2012 als motiveringseis in het Besluit ruimtelijke ordening (artikel 3.1.6, lid 2) opgenomen. De ladder is vervolgens op 1 juli 2017 in het Besluit ruimtelijke ordening gewijzigd.
Aanleiding hiervoor vormde de in de praktijk gesignaleerde knelpunten bij de uitvoering van de Ladder en de wens om te komen tot een vereenvoudigd en geoptimaliseerd instrument. Doel van de ladder voor duurzame verstedelijking is door een goede ruimtelijke ordening te komen tot een optimale benutting van de ruimte in stedelijke gebieden. Er geldt een motiveringsvereiste voor het bevoegd gezag als nieuwe stedelijke ontwikkelingen planologisch mogelijk worden gemaakt. Om een ontwikkeling adequaat te kunnen toetsen aan de ladder is het noodzakelijk inzicht te geven in de begrippen ‘bestaand stedelijk gebied’ en ‘stedelijke ontwikkeling’. In de Bro zijn hiertoe artikel 1.1.1 definities opgenomen. Hieronder worden de definities gegeven: bestaand stedelijk gebied: ‘bestaand stedenbouwkundig samenstel van bebouwing ten behoeve van wonen, dienstverlening, bedrijvigheid, detailhandel of horeca, alsmede de daarbij behorende openbare of sociaal culturele voorzieningen, stedelijk groen en infrastructuur’.
stedelijke ontwikkeling: ´ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.´ Bij het beschrijven van de behoefte dient te worden uitgegaan van het saldo van de aantoonbare vraag naar de voorgenomen ontwikkeling (de komende tien jaar, zijnde de looptijd van het bestemmingsplan) verminderd met het aanbod in planologische besluiten, ook als het feitelijk nog niet is gerealiseerd (harde plancapaciteit). Toetsing plangebied aan de ladder Vaststaat dat bij het plangebied sprake is van de realisering van 72 woningen. In deze situatie is sprake van een nieuwe stedelijke ontwikkeling. Aangetoond moet worden dat het bestemmingsplan voorziet in een woonbehoefte. In paragraaf 3.4.3 wordt hierop nader ingegaan. Toetsing plangebied aan het rijksbeleid Rekening houdend met de conclusie uit paragraaf .. kan worden geconcludeerd dat het relevante ruimtelijke ordeningsbeleid op rijksniveau de ontwikkelingen die binnen dit bestemmingsplan mogelijk worden gemaakt niet in de weg staan.
3.2
Provinciaal beleid
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
14
3.2.1
Omgevingsvisie Gelderland
Algemeen De Omgevingsvisie 'Gaaf Gelderland' is op 19 december 2018 vastgesteld en inwerking getreden op 1 maart 2019. De provincie wil Gelderland in de toekomst 'gaaf' houden. Actie moet daarom nu al plaatsvinden. Op 01 februari 2022 zijn geconsolideerde versies van de Omgevingsverordening en de Omgevingsvisie Gaaf Gelderland vastgesteld. Ook heeft er een nog een actualisatieslag plaatsgevonden op 5 juni 2022 (aspect water). Consolidatie van de omgevingsverordening dateerd van 21 december 2022 (versie: januari 2023). De provincie heeft in dit kader stevige uitdagingen, gelet op de grote en verscheidende ontwikkelingen die Gelderland raken. Centraal staan een gezond, veilig, schoon en welvarend Gelderland, waarbij de focus ligt op duurzaamheid, verbondenheid en een krachtige economie, bestanddelen voor een gezond, veilig, schoon en welvarende provincie. De provincie streeft, om de focus te houden op een duurzaam, verbonden en economisch krachtig Gelderland, naar zeven samenhangende ambities. Het gaat hierbij om: 1. Duurzaamheid In 2050 is Gelderland klimaatneutraal. Dit wordt bereikt door grootschalige besparing en opwekking uit verschillende duurzame bronnen van energie, zoals wind, zon, waterkracht, biomassa en bodemenergie. Innovatie en het uitrollen van bewezen technieken wordt in dat kader gestimuleerd. 2. Klimaatadaptatie In 2050 is Gelderland klimaatbestendig.
De provincie is goed voorbereid en toegerust op de gevolgen van klimaatverandering: wateroverlast, droogte, hittestress en overstromingsgevaar. In 2020 zijn samen met partners de risico’s en kansen van het veranderend klimaat in beeld gebracht en strategieën opgesteld die leidraad zijn voor ons handelen. 3. Circulaire economie Gelderland wil de eerste afvalloze provincie van Nederland zijn. Afval bestaat niet meer; er zijn alleen nog grondstoffen die blijvend hun waarde behouden in onze schone industrie. Om dit te bereiken is in 2030 het gebruik van primaire grondstoffen in Gelderland met 50% teruggebracht. 4. Biodiversiteit In 2050 gaat het goed met de biodiversiteit in Gelderland. In Gelderland wordt natuurinclusief gewerkt. Biodiversiteit wordt overal waar mogelijk versterkt en ingepast, óók buiten de specifiek als natuur aangewezen gebieden. In 2030 is 75% van de Europese doelen van de vogel- en habitatrichtlijn behaald. 5. Bereikbaarheid In 2050 is de groei van de mobiliteit op een slimme manier opgevangen en verplaatsen mensen in Gelderland zich veilig, snel, betaalbaar en klimaatneutraal. Snel en veilig internet fungeert daarbij als alternatief voor fysieke verplaatsingen. Het netwerk voor goederenvervoer in Gelderland is dan toegankelijk, duurzaam en klimaatneutraal.
In 2030 is al het busvervoer zonder uitstoot en is 35% van het totaal aantal verplaatsingen met de fiets. 6. Vestigingsklimaat Gelderland wil de concurrerende positie binnen het internationale stedelijke netwerk van Amsterdam, Brussel en Keulen verder versterken. Om onderscheidend te blijven, halen we in 2050 maximaal profijt uit de unieke combinatie van stedelijke en groene kwaliteiten. In 2050 zijn alle werklocaties in Gelderland duurzaam ingericht qua energie, klimaatbestendigheid en logistieke en productiestromen. Gelderland is koploper in Nederland. 7. Woon- en leefomgeving Gelderland heeft een aanbod aan woningtypen en woonmilieus passend bij de diversiteit aan woningvraag; voor ieder een passende, duurzame woning. We benutten de bestaande bebouwde
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
15
omgeving optimaal met voldoende ruimte voor klimaatadaptieve maatregelen. Alle nieuwbouw wordt aardgasloos aangelegd en zoveel mogelijk circulair gebouwd. In 2035 zijn alle (bestaande) wijken van het aardgas. Woningen in Gelderland zijn in 2050 klimaatneutraal. De Omgevingsvisie is uitsluitend bindend voor de Provincie zelf en heeft geen rechtstreekse doorwerking naar het bestemmingsplan. Een aantal beleidsuitspraken uit de Omgevingsvisie is doorvertaald naar de Omgevingsverordening. Klimaatadaptatie In 2022 is klimaatadaptatie toegevoegd aan de Omgevingsverordening. Het Nederlandse klimaat verandert snel. We krijgen te maken met hete zomers en natte winters. Het aantal weerextremen neemt rap toe. De provincie werkt aan het verminderen van de impact van hitte, droogte, wind- en wateroverlast. Aanpassingen zijn nodig om grote schade aan gebouwen, infrastructuur en gewassen tegen te gaan. Ook schade aan de biodiversiteit en onze gezondheid moet voorkomen worden. Doel van de provincie is om in 2050 een aan het veranderde klimaat aangepast Gelderland te hebben. Planspecifiek In het bijzonder voor het onderhavige plan is de ambitie 'Woon- en leefklimaat' van belang. Gelderland heeft op woongebied een bijzondere positie met uiteenlopende woonkwaliteiten, zowel stedelijk als landelijk.
De Gelderse streken hebben ieder hun eigen aard, waar mensen zich thuis en verbonden met elkaar voelen. In de groeiende Gelderse steden komen veel activiteiten samen. Tegelijkertijd investeert de provincie in een vitaal platteland, juist als daar krimp plaatsvindt. Bouwen binnen bestaand verstedelijkt gebied is vertrekpunt, om zo het landschap open, groen te houden en het voorzieningenniveau op peil te houden en leegstand te voorkomen. Vastgesteld kan worden dat het plangebied al geheel valt binnen het verstedelijkt gebied, van een feitelijke buitenstedelijke ontwikkeling is daarom geen sprake. Met het plan wordt een belangrijke bijdrage geleverd aan zowel de woningbehoefte als aan het verbeteren van het woon- en leefklimaat. Voor wat betreft de woningbehoefte wordt verwezen naar paragraaf 3.4.4 Met meeweging van de conclusie van paragraaf 3.4.4 kan worden geconcludeerd dat het bestemmingsplan in overeenstemming is met de Omgevingsvisie Gaaf Gelderland.
3.2.2
Omgevingsverordening Gelderland
Algemeen Tegelijk met de Omgevingsvisie Gaaf Gelderland, is ook de Omgevingsverordening Gelderland vastgesteld door Provinciale Staten. De Omgevingsverordening is een van de instrumenten om de ambities uit Omgevingsvisie te kunnen realiseren. Bijna alle regels op het gebied van ruimtelijke ordening, milieu, natuur, water, verkeer en bodem zijn in deze verordening opgenomen. Om termijn zal de Omgevingsverordening regels bevatten die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving. De verordening bevat eveneens een algemene instructieregel over klimaatadaptatie. Gaat het binnen een bestemmingsplan om een nieuwe activiteit of ontwikkeling, dan moet de toelichting bij het bestemmingsplan ook een beschrijving geven van maatregelen of voorzieningen om de risico's van klimaatverandering te voorkomen of te beperken en zal ingegaan moeten worden op de afweging, die daarbij is gemaakt. In de beschrijving/afweging moet in ieder geval op de volgende aspecten worden ingegaan: waterveiligheid; wateroverlast; droogte en; hitte. Toetsing plangebied aan provinciaal beleid Vastgesteld kan worden dat de locatie valt binnen stedelijk gebied. Het plan kan bijdragen aan de doelstellingen voor de ruimtelijke kwaliteit en een goede woon- en leefkwaliteit. Het plan voorziet in woningbouw in belangrijke mate in de goedkope en het middeldure segment.
Ingezet wordt op met name rijenwoningen en halfvrijstaande woningen. Het plangebied is op ruime
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
16
afstand van het gebied dat is aangeduid als Natura 2000-gebied en het Gelders Natuurnetwerk. Zoals hiervoor is aangegeven stelt de provincie aanvullende eisen met betrekking tot klimaatadaptatie (afdeling 2.7 Omgevingsverordening, artikel 2.65 b. Op basis van de klimaatatlas gemeente Berkelland is in beeld gebracht welke risico's zich kunnen voorzien in het plangebied als gevolg van klimaatverandering: wateroverlast: Op basis van de klimaatatlas kan worden vastgesteld dat het meest westelijke deel van het plangebied bij een lange extreem hevige bui leidt tot grote plassen op straat, in tuinen en op het land. Zie hiervoor onderstaande uitsnede uit de atlas. De blauwe kleur geeft de wateroverlast weer, naar mate de kleur donkerder wordt zijn de gevolgen extremer.
Afbeelding .. : Gedeelte klimaatatlas, consequenties extreem hevige bui (bron: Klimaatatlas) Het kaartbeeld laat zien dat in het zuidwestelijk deel sprake is van wateroverlast. Er kan plasvorming ontstaan bij een extreem hevige bui (zowel kort als lang). Bij extreem hevige neerslag zo blijkt uit de klimaatatlas blijft het water tot maximaal 1 uur staan. Hiertoe zal waterbergingscapaciteit binnen het plangebied gerealiseerd moeten worden. In paragraaf 5.11 is het aspect water verder onderzocht en uitgewerkt. hitte: Hittestress is een term die aangeeft dat een sterk verhoogde gevoelstemperatuur optreedt, die onaangenaam en zelfs schadelijk kan zijn voor mens en dier. De aanwezigheid van veel verhard oppervlak verhoogt de gevoelstemperatuur en daarmee de hittestress, terwijl de aanwezigheid van schaduw en groen deze verlaagt. De klimaatatlas geeft een algemeen beeld op basis van het huidig gebruik. Door woningbouw zal het gebied vergelijkbaar worden met de woonwijken in de directe omgeving. Op basis van de klimaatatlas en vergelijking met omliggende woonwijken komt naar voren dat de kans op het ervaren van hittestress in de openbare ruimte groot is. Voor wat betreft de gebouwen kan worden vastgesteld dat eventuele hittestress afhankelijk is van de isolatie van gebouwen. Binnen een woongebied zal de temperatuur wisselend zijn.
Binnen het plangebied wordt zoveel mogelijk groen gerealiseerd, zodat dit een bijdrage kan leveren aan de reductie van hittestress. Uitgangspunt is dat de woningen maximaal worden geïsoleerd en voldoen aan de huidige normen. Daarmee is de toekomstige bebouwing ook minder gevoelig voor opwarming. droogte:
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
17
Het kaartmateriaal uit de klimaatatlas maakt duidelijk dat binnen het plangebied sprake is van lage grondwaterstanden. De waterstanden variëren van 1,8 tot 2,5 meter onder maaiveld tot dieper dan 2.5 meter onder maaiveld. In extreem droge jaren zal de grondwaterstand nog verder zakken. Vastgesteld kan worden dat sprake is van lagere grondwaterstanden en van drooggevoeligheid. Deels kan het worden tegengegaan door het hemelwater binnen het plangebied te bergen en te laten infiltreren in de bodem. In het plangebied zijn geen waterpartijen en beken aanwezig die stil kunnen komen te staan of droog kunnen vallen. Een risico voor de volksgezondheid kan daarmee worden uitgesloten. Door hemelwater binnen het gebied te laten infiltreren wordt voldoende ingezet op het voorkomen of beperken van mogelijke risico's door droogte als gevolg van klimaatverandering. overstroming: De kaartbeelden van de klimaatatlas laten zien dat er geen watergangen in of nabij het plangebied liggen. Mocht ergens de dijk van de IJssel of de Rijn doorbreken, dan vormt overstroming geen risico voor het plangebied.
3.3
Regionaal beleid
3.3.1
Regionale Woonagenda 2023 - 2030
Algemeen De gemeenteraad van Berkelland heeft op 7 maart 2023 ingestemd met de Regionale Woonagenda Achterhoek 2023-2030 'Goed wonen in een vitale regio'. Visie op wonen in de achterhoek De centrale boodschap is het 'goed wonen in een vitale regio'. Dit betekent dat bewust gekozen moet worden voor extra acties om voldoende en passende woningen voor iedereen te kunnen bieden. Daarnaast moet de woonopgave nauw en integraal verbonden worden aan de economische- en gebiedsopgaven in de regio. De komende jaren staan de volgende ambities centraal: 1. Een passende woning voor iedereen: Wonen in de Achterhoek betekent groen, ruim en gezond wonen in vitale en zorgzame gemeenschappen. Nu en in de toekomst wil de regio in de Achterhoek een passende woning kunnen blijven bieden door het complete en gedifferentieerde woningaanbod verder te versterken. Dat betekent dat het tekort aan woningen wordt ingelopen en de slagingskansen van huishoudens wordt vergroot. Daarbij wordt ingespeeld op de veranderende woonbehoefte en wordt gezorgd dat nieuwe woningbouw én de bestaande woningvoorraad, daarop aansluit. Er wordt gestreefd naar betaalbare woonlasten, passend bij de portemonnee van de inwoners en woningzoekenden. De stijgende koop- en huurprijzen, energielasten en bouwkosten dagen ons hierbij uit. In het bijzonder hebben we extra aandacht voor starters en ouderen.
De ontwikkeling dat mensen (in combinatie met zorg) zo lang mogelijk zelfstandig willen (of moeten) wonen is hier onderdeel van; 2. Goed wonen voor een gezonde en duurzame Achterhoekse economie: De Achterhoekse economie draait op gewortelde familiebedrijven, sociaal kapitaal en innovatie, maar ook op arbeidskrachten en talent. Dat wil de regio in de toekomst graag zo houden. De krapte op de arbeidsmarkt in onder meer de agrosector, maakindustrie, de zorg en de bouw is een grote uitdaging voor de komende jaren. Er is binnen het bedrijfsleven veel behoefte om jong talent te behouden en aan te trekken. Daarom wil de regio zorgen voor meer betaalbare en passende huisvesting; 3. Wonen als basis voor de leefbaarheid: Wonen is meer dan een dak boven het hoofd en 'stenen stapelen'. Goed wonen is onlosmakelijk verbonden met de kwaliteit van de fysieke leefomgeving, leefbaarheid, klimaatadaptatie, voorzieningen en bereikbaarheid. Werken aan de woonopgaven betekent werken aan de leefomgeving en de ambitie om daarbij stedelijke en landelijke gebieden in de regio te versterken. De regio ziet wonen daarom als een integraal onderdeel van gebiedsopgaven in het stedelijk en landelijk gebied. Anders gezegd: het bouwen en transformeren van woningen en gebouwen is naast een vastgoedopgave bovenal een integrale gebiedsopgave.
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
18
'Goed wonen in een vitale regio', dat is de centrale boodschap van de regionale woonagenda. De agenda kent een drietal ambities, namelijk: 1. Een passende woning voor iedereen; 2. Goed wonen voor een gezonde en duurzame Achterhoekse economie; 3. Wonen als basis voor de leefbaarheid. De drie ambities zijn doorvertaald in vier programmalijnen. Programmalijnen De vier programma lijnen kunnen als volgt worden weergegeven: 1. Vergroten woningvoorraad en versnelling productie: De Achterhoekse woningmarkt staat onder een groeiende druk en de woningtekorten zijn hoog. Steeds meer huishoudens hebben moeite om de gewenste woning te kopen of te huren. Als samenwerkende partijen voelt de regio een hoge urgentie om hier iets aan te doen, om de woningvoorraad te vergroten en de productie van woningen te versnellen. De regio voorziet een woningvraag tot en met 2030 van 4.800 woningen (Trend-basisscenario). De ambitie is uitgesproken om 11.500 extra woningen te realiseren in de Achterhoek. 2. Investeren in kwaliteit bestaande woningvoorraad: Nieuwbouw voegt slechts een fractie toe aan de Achterhoekse woningvoorraad. Als het gaat om de toekomstwaarde van de woningvoorraad, gaat het vooral over de kwaliteit van de bestaande woningen en buurten. 3. De Achterhoek, een plek voor iedereen: De betaalbaarheid en beschikbaarheid van woningen in de Achterhoek staat voor veel mensen onder druk.
Achterhoekers hebben moeite met het vinden van een passende woning met woonlasten passend bij hun inkomen. Daarnaast is het type aanbod van de woningen in de Achterhoek in toenemende mate een probleem: veel woningen passen niet bij de levensfase of woonbehoefte van woningzoekenden. Met name voor jonge huishoudens, starters, ouderen, arbeidskrachten en aandachtsgroepen geldt dat er een grote behoefte is aan meer betaalbare woningen op de Achterhoekse woningmarkt. 4. Wonen als integrale gebiedsopgave: Naast de woonopgaven staan we als Achterhoek de komende jaren aan de lat voor een aantal andere - aan woningbouw gerelateerde – grote opgaven. Daarbij staat het streven van de regio voor het behoud en de versterking van brede welvaart voor alle Achterhoekers centraal. We hebben met elkaar verschillende opgaven op het gebied van leefbaarheid, inclusiviteit, sociaaleconomische positie en gezondheid. Dit zijn thema’s die direct raken aan woongeluk en de kwaliteit van woonomgeving. Daarvoor blijft de regio investeren in deze opgaven om zo vitaliteit en toekomstbestendigheid van buurten en dorpen te waarborgen. In de agenda wordt onder andere aandacht besteed aan versnelling van de woningbouw, betaalbaar en levensloopbestendig wonen, duurzaam bouwen, voorzieningen voor spoedzoekers en het nog meer toekomstbestendig maken van de bestaande woningvoorraad.
Ook worden verbanden gelegd met (ruimtelijke) opgaven en regionale ambities die in het verlengde liggen van wonen (zoals arbeidsmarkt, circulariteit en wonen met zorg). Regionale Woondeal met provincie Gelderland en het Rijk In de Nationale Woon- en Bouwagenda is de wens uitgesproken dat er op de schaal van heel Nederland 900.000 woningen moeten worden bijgebouwd. Omdat er vooral behoefte is aan betaalbare woningen, moet 2/3 er van de te bouwen woningen behoren tot de categorie betaalbaar. Betaalbare koopwoningen zijn in het programma woningen tot de landelijke betaalbaarheidsgrens (2023, € 355.000). Betaalbare huurwoningen zijn de sociale huurwoningen en midden-huurwoningen tot aan de
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
19
€ 1.000 per maand. Maar in ieder geval moet 28% van alle te realiseren woningen een sociale huurwoning zijn. Dit komt neer op 250.000 sociale huurwoningen op de schaal van Nederland. De minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening heeft de regie op de realisatie van deze woningvoorraad neergelegd bij de provincies. Op 9 maart 2023 ondertekende de regio Achterhoek de Woondeal waarin in de Achterhoek tot en met 2030 8.390 woningen zal bijbouwen (Berkelland 875). Met een geambieerd doel van 11.500 woningen. Binnen de 8.390 woningen hanteren wij ook de indeling in 2/3 betaalbaar. De afspraken uit de Regionale Woondeal zijn ook opgenomen in de Regionale Woonagenda Achterhoek 2023-2030 via de herijkte kwalitatieve toetsingscriteria. Met de vaststelling van de Regionale Woondeal en de Regionale Woonagenda Achterhoek 2023-2030 is de behoefte aangetoond (peildatum 2022) en zijn afspraken gemaakt over de aantallen die in ieder geval gerealiseerd moeten worden. Tot slot zijn ook de kwalitatieve toetsingscriteria opgenomen in de nieuwe Regionale Woonagenda Achterhoek 2023-2030. Toetsing Nieuwe woningen in bestemmingsplannen (toekomstige omgevingsplannen) moeten als individueel onderdeel passen in de door de Gedeputeerde Staten vastgestelde Regionale Woonagenda Achterhoek 2023-2030. Als gevolg van dit plan wordt invulling gegeven aan een gebied dat onderdeel is van Leusinkbrink.
Op deze locatie zullen 72 woningen worden gebouwd. Daarmee wordt een bijdrage geleverd aan de ambitie om een passende woning voor iedereen te realiseren. Het volkshuisvestelijke programma bestaat voor een groot deel uit woningen die gericht zijn om de doorstroming op de woningmarkt te bevorderen. 27% van de woningen vallen in de categorie sociale huur. De corporatie zal deze woningen realiseren en beheren. Om invulling te geven aan de vraag naar betaalbare starterswoningen, moet 12% van de woningen gerealiseerd worden onder de € 250.000 volgens de kwalitatieve toetsingscriteria. Daarnaast valt 32% van de te realiseren woningen in de categorie betaalbare koop (betaalbaarheidsgrens tot € 355.000). Slechts 28% valt in de categorie 'overig' en kent prijzen vanaf € 355.000. Ten minste 46% van de koopwoningen zal levensloopgeschikt zijn. Daarnaast wordt rekening gehouden met klimaatadaptatie. Slechts 58% van het gebied is uitgeefbaar voor woningbouw. Met dit plan stimuleren we de langst mogelijke verhuistrein door veel levensloopgeschikte woningen toe te voegen. We geven direct kansen voor starters op de woningmarkt. Ook doorstromers krijgen in het kader van een goede dynamiek in de wijk een plek. Conclusie Geconcludeerd kan worden dat het plan past binnen de doelstellingen van de Regionale Woonagenda Achterhoek 2023-2030 en in de totale opgave binnen Ruurlo.
3.3.2
Achterhoekse Woonwensen en Leefbaarheidsonderzoek
De Achterhoek is een fijne woonplek. De inwoners zijn doorgaans heel tevreden over hun woning en hun leefomgeving. De Achterhoek heeft een robuuste economie en scoort goed op Brede Welvaart. Het AWLO (Achterhoekse Woonwensen en Leefbaarheidsonderzoek) en de uitgevoerde woningmarktanalyses laten ook zien dat er een aantal uitdagingen zijn. De belangrijkste bevindingen van het uitgevoerde onderzoek zijn: De bevolkingsontwikkeling van de Achterhoek is omgeslagen naar groei door vestiging van jonge huishoudens en gezinnen van buiten de regio en een afnemend vertrek van jonge huishoudens uit de regio; De beroepsbevolking in de Achterhoek neemt af. Migratie uit zowel binnenland als buitenland vangt dit deels op. Het aantal in te vullen vacatures stijgt; De druk op de woningmarkt loopt op. Er is nauwelijks keuze in de koopsector en de prijzen stijgen. Ook in de sociale huursector neemt de zoektijd toe en reageren steeds meer mensen op vrijkomende woningen; Om te voorkomen dat de druk verder oploopt, zijn meer woningen nodig. Door de stijging van de huizenprijzen raakt een deel van de woningvoorraad buiten bereik van huishoudens met een laag
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
20
inkomen of een middeninkomen. Starters komen in de huidige situatie de koopmarkt niet op. In de huursector vormen de Uuthuuskes een welkome oplossing voor starters, ook in de koopsector zijn goedkope en betaalbare (starters)woningen nodig; Ouderen zeggen te willen verhuizen, maar stellen de stap vaak uit. Daar zijn verschillende redenen voor, waarvan gebrek aan geschikt woningaanbod er één is. Levensloopgeschikte woningen zijn er onvoldoende. In de sociale huursector bestaat de extra woningvraag per saldo geheel uit levensloopgeschikte woningen. Ook in de koopsector zijn meer voor ouderen geschikte woningen nodig; Bijna 40% van de woningvoorraad in de Achterhoek heeft een energielabel D of slechter. Bijna een kwart van de voorraad heeft een energielabel F of G. De meeste woningen met een slecht energielabel staan in de koopvoorraad en de voorraad van particuliere verhuurders. Daarbij blijkt uit het AWLO dat veel mensen tevreden zijn met de energiezuinigheid van hun woning en daarom niet hard lopen om deze verder te verduurzamen; De woon- en leefomgeving in de Achterhoek is top. De waardering voor de woon- en leefomgeving is gestegen sinds het vorige onderzoek en ligt nu op een 8. Maar er zijn ook wel zorgen. In een deel van de wijken en buurten zijn de inwoners niet gerust op de positieve ontwikkeling van hun buurt.
Er is een redelijk grote planvoorraad, maar slechts iets meer dan de helft van de plannen voor de periode tot 2025 heeft een harde planstatus; Er zijn veel plannen voor goedkope en betaalbare koopwoningen en voor levensloopgeschikte woningen. Dat sluit goed aan bij de woningbehoefte. De bouw hiervan blijft echter achter.
3.3.3
Toetsing aan regionaal beleid
Voorliggend plan voorziet in de bouw van 72 woningen in de kern van Ruurlo. Hiermee is sprake van een binnenstedelijke ontwikkeling. Uit het AWLO blijkt dat de nieuwe woningen nodig zijn vanwege de groei van de bevolking. De laatste jaren is de druk op de woningmarkt sterk toegenomen. Met voorliggend plan wordt een belangrijke bijdrage geleverd aan het realiseren van voldoende woningen. Vastgesteld kan worden dat de woningbouw die mogelijk wordt gemaakt met dit bestemmingsplan in overeenstemming is met de Regionale Woonagenda Achterhoek 2023 - 2030 en het Achterhoeks Woonwensen en Leefbaarheidsonderzoek uit 2021.
3.4
Gemeentelijk beleid
3.4.1
Omgevingsvisie gemeente Berkelland
Op 1 januari 2024 treedt de Omgevingswet in werking. De Omgevingswet dient te zorgen voor het bereiken en in stand houden van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit. Eén van de instrumenten om dat te bereiken is het vaststellen van een omgevingsvisie. In de omgevingsvisie komt het beleid van de fysieke leefomgeving aan bod. De visie biedt een vooruitblik op de leefomgeving tot het jaar 2030 met een doorkijk naar 2040. Niet alleen de ruimtelijk vraagstukken, maar ook de sociale en economische vraagstukken en ontwikkelingen komen binnen de visie aan de orde. De ontwikkelingsvisie gemeente Berkelland is als ontwerp ter inzage gelegd op 14 september 2023. De visie kent een onderverdeling in vier hoofdstukken. Na de inleiding wordt in gegaan op het beleid, de trends en de ontwikkelingen. Hierbij wordt ingegaan op het beleid, vergelijkbaar met die zoals weergegeven binnen dit hoofdstuk van het bestemmingsplan. Hoofdstuk 3 is ingeruimd voor de waarden en kwaliteiten binnen Berkelland. In hoofdstuk 4 komt Berkelland in de toekomst aan de orde, waarbij de ontwikkelingen in Berkelland worden besproken aan de hand van de lagenbenadering, de verhaallijnen voor de toekomst, de Omgevings Effect Rapportage en uiteindelijk de visie. In het slothoofdstuk wordt aangegeven hoe de visie dient te worden uitgevoerd en waargemaakt.
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
21
Om de leefomgeving vitaal te houden wordt ingezet op het beheerst laten groeien van de kernen. IN de eerste plaats in de kernen zelf. Als het niet anders kan aan de randen van de grote kernen. Belangrijk daarbij het gegeven dat het landschap niet wordt aangetast en bij voorkeur wordt versterkt. Nieuwe woonlocaties moeten goed bereikbaar zijn per openbaar vervoer, fiets en auto. Om aan alle groepen binnen de bevolking ruimte te bieden worden verschillende types woningen gebouwd. Hierbij worden duurzame woningen heel belangrijk gevonden. Ingezet wordt op zonnepanelen, het stimuleren van duurzame bouwmaterialen en het werken aan een klimaatbestendige inrichting van de openbare ruimte. Vastgesteld kan worden dat het bestemmingsplan past binnen de uitgangspunten van de omgevingsvisie.
3.4.2
Structuurvisie Berkelland
Algemeen De raad van de gemeente Berkelland heeft op 26 oktober 2010 de Structuurvisie Berkelland 2025 vastgesteld. De Structuurvisie Berkelland 2025 geeft richting aan het ruimtelijke, economische en maatschappelijke beleid van de gemeente Berkelland. Ruimtelijke en economische vraagstukken zijn de basis voor deze visie. Deze Structuurvisie is het vertrekpunt voor het verdere beleid van Berkelland voor de toekomst. Ten aanzien van het aspect 'wonen' is het behouden van de rust, de variatie en de kleinschaligheid van het woningaanbod in de toekomst het uitgangspunt van de gemeente. De gemeente Berkelland kenmerkt zich als gemeente waar diverse vormen van ruimtegebruik naast elkaar voorkomen. De vier hoofdkernen hebben daarbij ieder hun eigen kwaliteiten. Deze kwaliteiten worden verder versterkt. Ruurlo: In de structuurvisie is voor de grote kernen aangegeven wat de belangrijkste ontwikkelingen tot 2025 inhouden. Voor Ruurlo zijn deze ontwikkelingen beschreven aan de hand van de categorieën wonen, economie, voorzieningen, infrastructuur en overig.
Voor wat betreft de categorie 'wonen' zijn de volgende ontwikkelingen genoemd: Ruurlo verder profileren als dorp voor recreatie en aantrekkelijk en bereikbaar wonen; Ruurlo profileren als aantrekkelijke vestigingsklimaat voor mensen van buiten de regio; Stimuleren van kansen voor exclusiever wonen; Meer keuzemogelijkheden bieden voor starters en huishoudens met een laag inkomen (differentiatie in huurwoningen en eengezinswoningen in de nieuwe wijk; Eigen bewoners bedienen, maar ook bovenlokale markt als kanskaart bedienen; Ruurlo bouwt relatief veel woningen in de komende jaren. Vanuit profilering als aantrekkelijk gebied voor mensen van buiten de regio is dit goed te verantwoorden. Daarbij inzetten op aantrekkelijk , luxe wonen; Accent op betaalbare huur- en eengezinswoningen (voor starters en lager inkomens) verzwaren; Profileren aantrekkelijke woonomgeving.
Toetsing plangebied aan de Structuurvisie De voorgenomen ontwikkeling betreft de herontwikkeling van een voormalig binnenstedelijk agrarisch gebied en in het gebied gelegen bedrijf naar woningen. Als gevolg van dit plan worden de bedrijfsgebouwen met bijbehorend woonhuis op het perceel Groenloseweg 44 gesloopt en wordt het gebied ingericht met 72 woningen. In de kern Ruurlo is geen andere locatie voorhanden waar een dergelijk programma kan worden gerealiseerd. Daarmee wordt met het plangebied een nieuwe ruimtelijke impuls gegeven. Dit draagt bij aan de leefbaarheid in de kern. Geconcludeerd kan worden dat het voornemen past binnen de Structuurvisie Berkelland 2025. Verder kan worden vastgesteld dat de ontwikkelingen binnen deze wijk aansluit bij de uitgangspunten, zoals geformuleerd in de Structuurvisie Berkelland 2025.
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
22
3.4.3
Kwalitatieve toetsingscriteria woningbouw en Ruimte voor extra woningbouw
Algemeen De gemeenteraad van Berkelland heeft in 2019 de Kwalitatieve toetsingscriteria voor woningbouw in Berkelland vastgesteld. Feitelijk gaat het hier om een uitwerking van de regionaal gemaakte afspraken. Ook is in dit kader de notitie 'Ruimte voor extra woningbouw' in 2019 opgesteld. Voor de kern Ruurlo blijkt dat er mogelijkheden zijn voor het toevoegen van woningen voor bepaalde doelgroepen. De gemeente geeft invulling aan de kwalitatieve toetsingscriteria door: Per kern bepalen wat de behoefte is, omdat elke kern uniek is wat betreft de woningmarkt. In veel kernen staan panden leeg of komen panden leeg te staan. Voorrang wordt gegeven aan de transformatie van leegstaand vastgoed, dat kan herbestemming zijn of sloop gevolgd door nieuwbouw. Alleen in uitzonderlijke gevallen uitbreidingsruimte aan de randen van de kern. Eerst lege plekken in de kernen invullen. Verwachten van inwoners en initiatiefnemers dat ze hun goedgekeurde bouwplannen binnen drie jaar uitvoeren. Daarna nog één jaar de kans om dat alsnog te doen, voordat de vergunning vervalt. Aanvullend op de regionale afspraken wil Berkelland in elke kern steeds enkele bouwlocaties (waaronder kavels) op voorraad houden. Zo kan snel worden ingespeeld op de behoefte van inwoners en nieuwe marktontwikkelingen.
Binnen de gemeente Berkelland is vaak sprake van een mismatch op de woningmarkt en bovendien is sprake van weinig doorstroming. Vastgesteld kan worden dat het aantal startende huishoudens groter is dan het aantal huishoudens dat een koopwoning verlaat. Veel jongeren zijn daarom mogelijk in de afgelopen jaren naar omliggende dorpen vertrokken. Het college heeft besloten om extra plancapaciteit beschikbaar te stellen om in de behoefte te kunnen voorzien. Toetsing Door realisatie van 72 woningen, waarbij ingezet wordt voor goedkope en middeldure woningen, wordt invulling gegeven aan bovenbenoemde behoefte.
3.4.4
Woonvisie gemeente Berkelland 2020 - 2025
Algemeen Op 26 mei 2020 is door de gemeenteraad van Berkelland de lokale Woonvisie 2020-2025 vastgesteld. Door de vaststelling van de Woonvisie heeft de gemeente Berkelland haar ambitie voor de komende jaren herijkt. In Berkelland is het plezierig wonen, dat wil de gemeente door de Woonvisie Gemeente Berkelland 2020-2025 verder versterken. De gemeente zet in op wendbaar, flexibel woonbeleid. De visie is niet in beton gegoten, maar geeft aan wat er de komende jaren nodig is, met de kennis van nu. Samen met corporaties, inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties zijn drie samenhangende ambities geformuleerd die de kern vormen van de nieuwe woonvisie: a. Toekomstgerichte woningen en wijken. De gemeente Berkelland streeft naar woningen die aantrekkelijk zijn, zowel voor de huidige als toekomstige bewoners. Meer variatie in woonvormen, kwaliteit en prijsklassen is nodig om voor alle inwoners passende en fijne woonruimte beschikbaar te hebben. Er ligt een opgave in het moderniseren, verbeteren van de uitstraling, verduurzamen, levensloopgeschikter en asbestvrij maken van de woningen; b. Aantrekkelijke nieuwe woningen. Er wordt ruimte geboden voor goede, innovatieve woningbouwplannen, die zoveel mogelijk worden ingezet voor wat de (transformatie van de) bestaande voorraad onvoldoende of (nog) niet kan bieden.
Elke ontwikkeling moet raak zijn en een bijdrage leveren aan de specifieke opgaven op wijk- of kernniveau. Het grootste knelpunt ervaart de gemeente Berkelland bij jongeren. Veel van hen zijn op zoek naar een
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
23
betaalbare, instapklare (eengezins-)woning. De gemeente kan hen helpen door direct voor hen te bouwen, óf door het stimuleren van doorstroming. Verder ligt er ook een knelpunt bij ouderen. De wens groeit om hun ruime eengezinswoning te verlaten voor een levensloopbestendige woning. Naast jongeren en ouderen wil de gemeente ook aantrekkelijker zijn voor gezinnen die willen doorstromen. c. Wonen, welzijn en zorg. Ouderen moeten zo lang mogelijk zelfstandig kunnen blijven wonen. Lukt dit niet dan moet er voldoende en divers aanbod aan huisvesting zijn in de kernen voor mensen met een zorgvraag. Daarbij is het van belang dat gemeente, zorgpartijen en corporaties nog beter gaan samenwerken. We hebben oog en bieden maatwerk voor de vraag van bijzondere doelgroepen, zoals statushouders en beschermd wonen. Toetsing Als gevolg van dit plan wordt een voormalig binnenstedelijk agrarisch gebied ingevuld met passende woningbouw en worden hierbij ook betrokken de gronden behorend bij het perceel Groenloseweg 44. De voormalige bedrijfsgebouwen en dienstwoning op dit perceel worden gesloopt. In de voorgaande paragraaf is terug te lezen welk volkshuisvestelijke programma op deze locatie moet worden gerealiseerd. Met dit plan stimuleren we de langst mogelijke verhuistrein door veel levensloopgeschikte woningen toe te voegen. We geven direct kansen voor starters op de woningmarkt.
Ook doorstromers krijgen in het kader van een goede dynamiek in de wijk een plek. We creëren hiermee oplossingen voor de meest voorkomende knelpunten die zijn gesignaleerd en opgeschreven in de lokale woonvisie 2020-2025. Op basis van vorenstaande kan geconcludeerd worden dat het voorgenomen plan een bijdrage levert aan de ambities van de lokale woonvisie 2020-2025.
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
24
Hoofdstuk 4
4.1
Planbeschrijving
Doelstellingen en uitgangspunten
Het gaat hierbij om een inbreidingsplan binnen de kern Ruurlo, zodat hier 72 woningen gerealiseerd kunnen worden. Het stedenbouwkundig plan is uitgangspunt voor het opstellen van dit bestemmingsplan. Stedenbouwkundige opzet In het ontwerp is er voor gekozen om de vrijstaande woningen zoveel mogelijk te oriënteren op de Brinklaan en de Groenloseweg. De tweekappers zijn voor een belangrijk aandeel gesitueerd langs de het bestaande groen en direct aansluitend op de ontsluiting van de Brinklaan. Het binnengebied wordt ingeruimd voor rijenwoningen. Onderstaande afbeelding geeft stedenbouwkundig ontwerp schematisch weer.
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
25
Afbeelding 4.1 Stedenbouwkundige schets (bron: RHDHV) Ontsluitingswegen. De woonwijk wordt ontsloten op de Brinklaan daar waar nu nog de groenvoorzieningen zijn gesitueerd. Er komt verder een nieuwe ontsluiting aan de zuidwestkant van het plangebied op de Hessenweg. De
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
26
ontsluiting van het totale gebied is op onderstaande afbeelding in het rood aangegeven. De langzaam verkeerroutes zijn in het geel aangegeven.
Afbeelding 4.2: Overzicht ontsluitingen plangebied (rode en gele kleuren).
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
27
Parkeren Uitgangspunt voor de vrijstaande woningen en de twee-kappers is dat parkeren hoofdzakelijk plaatsvindt op eigen terrein. Ten behoeve van de rijenwoningen worden parkeerkoffers gerealiseerd. Voor een belangrijk deel worden deze gerealiseerd tussen de woonblokken in. Voor het overige wordt het parkeren gevonden aan de rand van het plangebied danwel in het middengebied tussen twee blokken rijenwoningen in. Uitgangspunt voor de rijenwoningen is 1.8 parkeerplaats in de openbare ruimte per rijwoning. Voor de vrijstaande en twee-kapper is het uitgangspunt gekozen van 2 parkeerplaatsen op eigen terrein, met de kanttekening dat daarnaast nog 0,3 parkeerplaats in de openbare ruimte gevonden moet worden, gerekend per te realiseren woning. Groen De bestaande groenstructuur aan de westkant van het plangebied wordt ingepast in het plan en maakt hiervan onderdeel uit. Voor het beperken van hittestress worden langs de ontsluitingswegen gericht bomen aangeplant. De bomen worden zoveel mogelijk aan de zuidzijde van de wegen gerealiseerd, zodat met de tijd sprake is van schaduwwerking op de wegen. Alternatief is beplanting aanbrengen aan de west- of oostzijde van wegen. Waterhuishouding Door de lage grondwaterstanden binnen het gebied is het van het grootste belang het hemelwater te bergen en te laten infiltreren in de bodem van het plangebied.
Deels zal aan de westzijde van het plangebied het grondpeil worden opgehoogd, aangezien bij extreme regenval hier water blijft staan. Tegenover de twee-kappers wordt maximaal ingezet op het realiseren van wadi's. Hiermee kan echter niet worden volstaan. Ook langs de ontsluiting ter hoogte van de Brinklaan wordt ingezet op het realiseren van wadi's. Om hier een beeld bij te krijgen wordt verwezen naar onderstaande afbeelding, waar de gebieden voor de wadi's in lichtblauw zijn aangegeven. Hiermee wordt zoveel mogelijk ingezet op het voorkomen of beperken van mogelijke risico's door droogte als gevolg van klimaatverandering.
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
28
Afbeelding 4.3: Overzichtskaart locaties voor wadi's (lichtblauwe kleur) Woningbouw Bij de planopzet is rekening gehouden met de volkshuisvestelijke belangen van de verschillende te realiseren woningen. Het plan gaat uit van de realisering van 25 rijenwoningen (klein) en 30
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
29
rijenwoningen (groot). Van de tweekappers is het aantal 13, waarvan één woning die qua stijl en grootte overeenkomt met een tweekapper, maar geschakeld wordt aan de naastgelegen tweekappers, middels de bijgebouwen. De ruimte van het perceel is onvoldoende om hier twee geschakelde woningen te realiseren. Het aantal vrijstaande woningen is gesteld op 9 woningen. Onderstaand schema geeft een inzicht in het type woningen, diepte van de kavels en de beukmaat. Verder wordt aangegeven voor wie de betreffende woningen geschikt zijn. Diepte kavel
Beukmaat Kavelbreedte 5.4
Rijenwoningen klein Rijenwoningen groot
21.5 (excl. achterpad) 23-25 (excl. achterpad)
Tweekappers
20
10,5
Vrijstaand
30-32
12.5-19
6
Geschikt voor starters en betaalbaar dure huur, goedkope koop en levensbestendig tweekappers en levensloopbestendi g particuliere kavels en projectmatig
Aantal woningen 26 27
10
9
Afbeelding 4.4: Overzicht verdeling type woningen binnen plangebied.
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
30
Hoofdstuk 5
Omgevingsaspecten
Bij het opstellen van een bestemmingsplan is het verplicht om te kijken in hoeverre de ontwikkelingen binnen het plan gevolgen kan hebben voor de verschillende omgevingsaspecten. In dit hoofdstuk is beschreven wat de gevolgen per omgevingsaspect zijn en is waar mogelijk een planologische verantwoording gegeven.
5.1
Algemene beoordeling milieueffecten (m.e.r.)
Wettelijk kader Op grond van hoofdstuk 7 van de Wet milieubeheer en het Besluit milieueffectrapportage (Besluit m.e.r.) is het noodzakelijk om ten behoeve van een bestemmingsplan dat kaderstellend is voor of een besluit neemt over projecten met grote milieugevolgen een milieueffectrapportage te doorlopen. Onderdeel C van de bijlage Besluit m.e.r. geeft de omvang aan van dergelijke projecten. Van andere projecten moet het bevoegd gezag beoordelen of deze projecten belangrijke negatieve gevolgen voor het milieu kunnen hebben. Deze projecten staan in onderdeel D van de bijlage Besluit m.e.r. Hierbij geldt de omvang van een project als richtwaarde, en niet als absolute drempelwaarde. Daarom is vrijwel altijd een toets noodzakelijk of sprake is van een project met grote milieugevolgen. Deze toets dient plaats te vinden aan de hand van de criteria van Bijlage III, van de EU-richtlijn m.e.r. De hoofdcriteria waaraan moet worden getoetst zijn: kenmerken van de projecten, plaats van de projecten en kenmerken van het potentiële effect. Toetsing De Omgevingsdienst Achterhoek is om advies gevraagd. Het advies is als Bijlage 8 bij de toelichting gevoegd.
Vastgesteld wordt dat de aangevraagde ontwikkeling wordt gezien als een activiteit vallend onder één van de categorieën van onderdeel C of D van de bijlage van het Besluit milieueffectrapportage, maar de activiteit de drempelwaarde niet overschrijdt. Zie hiervoor onderstaande schema uit de bijlage.
Afbeelding 5.1: Gedeelte uit bijlage van het Besluit milieueffectrapportage (bron: Omgevingsdienst Achterhoek) Vastgesteld kan worden dat de ontwikkeling valt onder één van de categorieën van onderdeel D van de bijlage van het Besluit milieueffectrapportage, maar dat de activiteit onder de drempelwaarde blijft. In deze situatie is dan vervolgens een vormvrije m.e.r.-beoordeling nodig. Op grond hiervan moet worden vastgesteld of er een m.e.r. moet plaatsvinden. In het advies stelt de omgevingsdienst vast dat nog niet bekend is of er een passende beoordeling nodig is voor de Wet natuurbescherming, alsdan is het plan m.e.r.-plichtig. Op basis van de Natuurtoets kan worden vastgesteld dat geen passende beoordeling nodig is. Kanttekening moet worden gemaakt voor
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
31
het slopen van de gebouwen op het perceel Groenloseweg 44. In het kader van de Wet natuurbescherming is een ontheffing nodig en zullen mitigerende maatregelen getroffen moeten worden voordat de feitelijke uitvoering wordt gestart ten behoeve van het voorkomen van de gewone dwergvleermuis.
5.2
Archeologie en cultuurhistorie
Wettelijk kader Erfgoedwet Op 1 juli 2016 is de Erfgoedwet in werking getreden. Deze wet bundelt meerdere wetten en regelingen op gebied van behoud en beheer van cultureel erfgoed, waaronder de Monumentenwet 1998. Het deel van de Monumentenwet dat betrekking heeft op de fysieke leefomgeving gaat over naar de Omgevingswet treedt per 1 januari 2024 in werking. Tot die tijd valt dit onderdeel binnen de overgangsregeling van de Erfgoedwet. Hierin staat dat bij de vaststelling van een bestemmingsplan rekening dient te worden gehouden met de in de grond aanwezige danwel te verwachten monumenten. Toetsing archeologie De Omgevingsdienst Achterhoek is gevraagd om advies. Het advies is als Bijlage 1 bij deze toelichting gevoegd. In het advies wordt het volgende gesteld. In het plangebied heeft al veel archeologisch onderzoek plaatsgevonden. Op basis van de landelijke archeologie database/GIS (Archis) is te zien dat elk deel van het plangebied al eens archeologisch is onderzocht. Zie hiervoor onderstaande uitsnede uit Archis.
Afbeelding 5.2: Uitsnede overzicht archeologische onderzoeken plangebied (bron: Archis).
Ruurlo, Leusinkbrink Zuid 2023
32
In aansluiting hierop heeft in 2005 archeologisch bureau- en booronderzoek plaatsgevonden voor Leusink Zuid. Hieronder is een kaartbeeld weergegeven van dit archeologisch onderzoek.