CConstaterende datBergen op Zoom
Koppel je AI →
Document · PDF

Vast te stellen bestemmingsplan als vervat in de bestandenset met planidentificatie NL.IMRO.0748.BP0258-0301

Beeldvorming 19 mei 2022, gemeente Bergen op ZoomBij agendapunt: Ongewijzigd vaststellen bestemmingsplan Erasmuslaan 6-1029.275 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

GEMEENTE BERGEN OP ZOOM BESTEMMINGSPLAN HET FORT-ZEEKANT 2012: PARTIËLE HERZIENING ERASMUSLAAN 6-10

TOELICHTING IDENTIFICATIECODE: NL.IMRO.0748.BP0258-0301

PLANSTATUS: STATUS: ONTWERP VASTGESTELD

DATUM: 14 DECEMBER 2021 9 JUNI 2022

1

INHOUDSOPGAVE 1

2

INLEIDING

4

1.1

Aanleiding en doel

4

1.2

Het plangebied

4

1.3

Vigerend bestemmingsplan

5

1.4

Leeswijzer

6

PLANBESCHRIJVING

7

2.1

Huidige situatie

7

2.2

Herontwikkeling plangebied

9

2.3

3

5

6

Uitgangspunten en ambities ................................................... 9

2.2.2

Doelgroep ...................................................................... 11

2.2.3

Duurzaam en levensloopbestendig bouwen ............................... 12

Toekomstige situatie

13

2.3.1

Residence Mazairac ........................................................... 13

2.3.2

Verkeer en parkeren ......................................................... 16

BELEIDSKADER

20

3.1

Het Rijk

20

3.2

Provincie Noord-Brabant

3.3 4

2.2.1

22

3.2.1

Provinciale aspecten ......................................................... 22

3.2.2

Regionale aspecten ........................................................... 26

Gemeente Bergen op Zoom

28

OMGEVINGSASPECTEN

31

4.1

Bedrijven en milieuzonering

31

4.2

Geluid

33

4.3

Luchtkwaliteit

34

4.4

Externe veiligheid

36

4.5

Bodem

40

4.6

Water

41

4.7

Archeologie

42

4.8

Ecologie

43

4.9

Duurzame verstedelijking

46

4.10

Milieueffectrapportage (m.e.r.)

48

JURIDISCHE TOELICHTING

51

5.1

Planopzet en systematiek

51

5.2

Toelichting op de regels

51

UITVOERBAARHEID

54

6.1

54

6.2

Maatschappelijke haalbaarheid 6.1.1

Participatie omwonenden ................................................... 54

6.1.2

Procedurele aspecten ........................................................ 55

Economische uitvoerbaarheid

55

2

BIJLAGEN 1.

GELUID – AKOESTISCH ONDERZOEK

2.

BODEM – VERKENNEND BODEM- EN ASBESTONDERZOEK

3.

BODEM – NADER BODEMONDERZOEK ASBEST

4.

WATER – ADVIES WATERSCHAP BRABANTSE DELTA

5.

ECOLOGIE – QUICKSCAN FLORA & FAUNA

6.

ECOLOGIE – NADER ONDERZOEK VLEERMUIZEN

7.

ECOLOGIE - STIKSTOFBEREKENING AERIUS 2020

8.

OMGEVINGSDIENST MIDDEN- EN WEST-BRABANT - STANDAARD GROEPSRISICO VERANTWOORDING

9.

PARTICIPATIE OMWONENDEN – VERSLAGLEGGING COMMUNICATIE

3

1

INLEIDING

1.1

Aanleiding en doel AKM projectontwikkeling bv is voornemens om een kwalitatief hoogwaardige nieuwe invulling te geven aan de gronden van de voormalige Mazairac Opel garage, gelegen aan de Erasmuslaan 6-10 te Bergen op Zoom. De garage is niet meer als zodanig in gebruik en de gebouwen staan inmiddels al enkele jaren leeg. Concreet is het voornemen om de bestaande gebouwen te slopen en vervolgens op de vrijkomende locatie een woongebouw, in bouwhoogte variërend van 3 tot 7 bouwlagen, te realiseren met daarbinnen in totaal 81 appartementen. De beoogde appartementen zijn geschikt voor iedere levensfase van de bewoners. Tevens worden de appartementen gasloos, ofwel ‘all electric’, opgeleverd. De voorgenomen herontwikkeling van de locatie Erasmuslaan 6-10 is niet inpasbaar binnen de regels van het vigerende bestemmingsplan ‘Fort-Zeekant’ van de gemeente Bergen op Zoom. Een partiële herziening van dit bestemmingsplan is dan ook nodig om het initiatief te kunnen realiseren. Het voorliggende bestemmingsplan vormt het nieuw planologisch kader voor de voormalige Mazairac-locatie, waarmee de beoogde woonbestemming inpasbaar wordt.

1.2

Het plangebied Het plangebied Erasmuslaan 6-10 bevindt zich in de wijk Fort Zeekant, gelegen ten zuiden van het centrum van Bergen op Zoom. In planologisch opzicht maakt het plangebied deel uit van de zone ‘bedrijfsdoeleinden’. Binnen deze zone, gelegen langs de spoorlijn Roosendaal-Vlissingen, komen bedrijven uit de milieucategorieën 1 t/m 3 voor. Daarnaast is in deze bedrijvenstrook sprake van enkele voormalige bedrijfswoningen. De voormalige Mazairac Opel garage ligt enigszins solitair ten opzichte van voornoemde bedrijvenstrook. De directe omgeving van het plangebied kenmerkt zich met name door woningen, detailhandel (supermarkten) en groen (bos/park). Het plangebied en omgeving is weergegeven in figuur 1.1. Figuur 1.1: Luchtfoto plangebied Erasmuskaan 6-10.

4

1.3

Vigerend bestemmingsplan Ter plaatse van het plangebied Erasmuslaan 6-10 geldt het bestemmingsplan ‘Het Fort-Zeekant 2012’, zoals dat op 27 juni 2013 door de gemeenteraad van Bergen op Zoom is vastgesteld en op 3 september 2013 onherroepelijk is geworden. In dit vigerende bestemmingsplan is aan het plangebied de enkelbestemming ‘Bedrijf’ toegekend. Aansluitend maakt het plangebied deel uit van een zone met gebiedsaanduidingen ‘Overig-IHCS-15’ en ‘Overig-IHCS-16’. Figuur 1.2: Verbeelding bestemmingsplan ‘Het Fort-Zeekant 2012’: uitsnede plangebied en omgeving.

De voor ‘Bedrijf’ aangewezen gronden zijn met name bestemd voor bedrijven en bedrijfsactiviteiten, voor zover deze voorkomen in de categorieën 1 of 2 van de aan het bestemmingsplan verbonden Staat van Bedrijfsactiviteiten of daarmee naar aard (qua milieuplanologische hinder) gelijk te stellen bedrijven en bedrijfsactiviteiten. De gebiedsaanduiding ‘Overig-IHCS’ heeft betrekking op de zogenaamde Inner Horizontal and Conical Surface (IHSC) van vliegbasis Woensdrecht. De aanduiding tot IHCS-gebied brengt met zich mee dat er in het betreffende gebied obstakelbeheersvlakken zijn ingesteld voor een veilig gebruik van luchthavens voor de militaire en civiele luchtvaart. Ter plaatse van de aanduiding ‘Overig – IHCS-15’ geldt ten behoeve van het obstakelvrije start- en landingsvlak met zijkanten een bouwverbod voor bouwwerken met een hogere bouwhoogten dan 125 meter boven NAP. Voor de gebiedsaanduiding ‘Overig – IHCS-16’ is dit 130 meter boven NAP. Voor de realisatie van gebouwen zijn in het bestemmingsplan bouwregels opgenomen, met name gericht op de positionering en maatvoering van de toegestane gebouwen. Zo is gesteld dat gebouwen uitsluitend binnen het op de verbeelding aangegeven bouwvlak mogen worden gebouwd en gelden specifieke maten ten aanzien van de toegestane bouwhoogten van de gebouwen.

Specifiek voor het plangebied Erasmuslaan 6-10 is in het vigerende bestemmingsplan een maximale bouwhoogte van 6 meter opgenomen en mag het bouwvlak voor maximaal 70% worden bebouwd.

5

Planologische strijdigheid herontwikkeling plangebied De voorgenomen herontwikkeling van het plangebied Erasmuslaan 6-10 is in strijd met het vigerende bestemmingsplan op de volgende punten: ˗ Het realiseren van een woonbestemming op een perceel met als bestemming ‘Bedrijf’. ˗ Het bouwen tot een hogere bouwhoogte dan planologisch is toegestaan.

1.4

Leeswijzer Het voorliggende bestemmingsplan ‘Erasmuslaan 6-10: Herontwikkeling tot woongebied’ betreft een partiële herziening van het bestemmingsplan ‘Het Fort-Zeekant 2012’. Het bestemmingsplan is opgebouwd uit de delen ‘Toelichting’, ‘Regels’ en ‘Verbeelding’. In de Toelichting wordt het plangebied en de daarin voorgenomen ontwikkelingen nader beschreven en wordt ingegaan op het doel van het bestemmingsplan. Vervolgens aan de hand van het relevante beleid en de relevante omgevingsaspecten de uitvoerbaarheid van het bestemmingsplan nader getoetst. Tot slot bevat de Toelichting een uitleg van de Regels. De Regels vormen, samen met de Verbeelding, het juridisch bindende deel van het bestemmingsplan. Deze Toelichting van het bestemmingsplan ‘Erasmuslaan 6-10: Herontwikkeling tot Woongebied’ is als volgt opgebouwd: ˗ Hoofdstuk 2: Beschrijving herontwikkeling plangebied. In dit hoofdstuk wordt nader ingegaan op de huidige situatie en de voorgenomen herontwikkeling. ˗ Hoofdstuk 3: Beleidskader. In dit hoofdstuk wordt de herontwikkeling van het plangebied getoetst aan nationaal, provinciaal en gemeentelijk beleid. ˗ Hoofdstuk 4: Omgevingsaspecten: In dit hoofdstuk wordt nader ingegaan op de aanwezige omgevingsaspecten en wordt de fysieke uitvoerbaarheid van de herontwikkeling getoetst aan de bijbehorende (wettelijke) normen. ˗ Hoofdstuk 5: Juridische planbeschrijving.

In dit hoofdstuk worden de regels van dit bestemmingplan - en de wijze waarop de regels gehanteerd dienen te worden – uiteengezet. ˗ Hoofdstuk 6: Uitvoerbaarheid. In dit hoofdstuk wordt nader ingegaan op de economische en maatschappelijke uitvoerbaarheid van de voorgenomen herontwikkeling.

6

2

PLANBESCHRIJVING

2.1

Huidige situatie Het plangebied betreft het perceel van de voormalige Mazairac Opel garage, gelegen aan de Erasmuslaan 6-10 te Bergen op Zoom. De Erasmuslaan vormt de entree naar het centrum van Bergen op Zoom en is tevens de hoofdontsluiting van het plangebied. Via de Erasmuslaan is het plangebied eveneens bereikbaar via het Pater Luijtenpad. Het plangebied maakt deel uit van de wijk Het Fort/Zeekant, één van de oudere woonwijken in Bergen op Zoom. In het kader van stedelijke vernieuwing heeft de gemeente de afgelopen jaren invulling gegeven aan een wijkontwikkelingsplan, gericht op het opwaarderen van deze wijk. Het opwaarderen van Het Fort/Zeekant betreft niet alleen het vervangen van oudere woningen door nieuwbouw, maar ook de herinrichting van de openbare ruimten en een herstructurering van de stedenbouwkundige structuur van de wijk. Tot de kenmerkende groenstructuren van Het Fort/Zeekant behoort het stadspark, gelegen aan de zuidzijde van het plangebied. Aan de noordzijde grenst het plangebied aan de Erasmuslaan, een belangrijke entree van het centrum van Bergen op Zoom. Ten oosten van het plangebied bevinden zich woningen, die via de Galgenbaan aansluiten op de Erasmuslaan. Aan de westzijde van het plangebied ligt het Glacis, een (vooroorlogse) wijk met veel (rij)woningen. Deze wijk heeft een eigen winkelcentrum met, grenzend aan het plangebied, twee supermarkten.

Verder zijn in de omgeving van het plangebied verschillende maatschappelijke functies (scholen) en andere centrumfuncties aanwezig. Figuur 2.1: Topografische weergave huidige situatie plangebied en omgeving.

Figuur 2.2a: Huidige situatie plangebied en omgeving.

7

Figuur 2.2b: Sfeerimpressie plangebied, gezien vanaf maaiveld.

Het plangebied staat kadastraal bekend als Bergen op Zoom, sectie F, nummers 6861, 7033, 8076 en 9073 met een gezamenlijk oppervlak van circa 6.427 m2. De kadastrale kaart van het plangebied is opgenomen in figuur 2.3. Figuur 2.3: Kadastraal overzicht plangebied.

8

2.2

Herontwikkeling plangebied

2.2.1

Uitgangspunten en ambities Het plan tot herontwikkeling van de voormalige Mazairac garage tot het wooncomplex ‘Residence Mazairac’ is genomen met de volgende uitgangspunten en ambities als vertrekpunten: Duurzame woningen voor een brede doelgroep ˗ Ambitie is om milieu- en energetisch hoogwaardige woningen c.q. appartementen te realiseren. Insteek is het realiseren van gasloze energievoorzieningen (‘all-electric’) binnen het woongebouw. ˗ De appartementen, gericht op het koopsegment van de markt, sluiten optimaal aan op de wensen en behoeften van zowel jongeren als ouderen, al dan niet in gezinsvorm. ˗ Het bouwlan voorziet in – waar mogelijk - levensloopbestendige woningen, waarmee met name senioren goede doorstromingsmogelijkheden kunnen worden geboden. Erasmuslaan ontwikkelt zich als entree naar het centrum ˗ De gemeente zal de komende jaren investeren in de herinrichting en vergroening van de Erasmuslaan. Door hier een kwalitatief hoogwaardig front te maken richting Erasmuslaan, ofwel de entree naar het centrum van Bergen op Zoom te markeren, kan de beoogde herontwikkeling van het plangebied een positieve bijdrage leveren aan deze kwaliteitsimpuls.

Zorgvuldige inpassing bouwplan in de omgeving ˗ Onder het motto ‘laag waar het moet en hoog waar het kan’ zal het bouwvolume dusdanig worden vormgeven, dat het een hoog ambitieniveau verenigt met de zowel de beperkingen als de mogelijkheden vanuit de directe omgeving. Kwalitatief hoogwaardig buiten- en binnengebied ˗ Ambitie is om voor de bewoners te voorzien een gemeenschappelijke buitenruimte te realiseren binnen het wooncomplex, in de vorm van gezamenlijke daktuin met veel groen: het ‘sociale hart van het project’. ˗ Het herontwikkelingsplan wordt zo goed mogelijk ‘groen’ ingekleed, waarbij het groen zal worden gerealiseerd binnen de daktuin van het beoogde woongebouw alsmede aan de grenzen van het plangebied. Oplossen c.q. verleggen toegangsweg naar expeditie winkels ˗ Om te komen tot een kwalitatief hoogwaardige woonomgeving zal het huidige tracé van bevoorrading van de supermarkten (via verbindingsweg tussen de Galgenbaan en het Pater Luijtenpad) worden verplaatst naar de bestaande fietsaansluiting tussen de Erasmuslaan en de hier achterliggende wijk. Ambitie is om een boulevard-achtige ontsluiting te creëren voor voetgangers en fietsers, waarbij de incidentele vrachtwagen voor de expeditie ‘te gast’ is. Als vertrekpunt voor de nieuwe inrichting van de Mazairac-locatie gelden de bestaande stedenbouwkundige structuren rondom het plangebied.

De weergave van deze structuren in figuur 2.4 geeft aan dat het plangebied in een complexe omgeving ligt, waarin allerlei soorten bouwvormen voorkomen. De groenstructuur aan zowel de zijde van de Erasmuslaan als aan de achterzijde van het plangebied draagt bij aan de woon- en leefkwaliteit in deze omgeving. Het aanwezige groen schept daarbij tevens ruimte voor het toevoegen van bouwvolume binnen het plangebied, met inachtname van de huidige bebouwing in de omgeving. Het gebrek aan een duidelijke hoofdstructuur, waarop kan worden aangesloten, maakt dat het belangrijk is om binnen het plangebied een nieuw bouwvolume zorgvuldig in te bedden in zijn directe omgeving.

9

Figuur 2.4: Herontwikkelingsplan: vertreksituatie (bron: Ingenieursburo AKM).

Vanuit voornoemde punten en refererend aan ‘Het Glacis1’, de omringende wijk van het plangebied, fungeert het principe van een vesting, ofwel laagbouw met een kantelenwand en torens op de hoeken, als inspiratiebron voor de architectonische uitwerking van het herontwikkelingsplan. Het voortraject van planvorming heeft geleid tot een eerste opzet van het herontwikkelingsplan, zoals weergegeven in figuur 2.5. Figuur 2.5: Herontwikkelingsplan: ambities en architectonisch ‘Glacis’-concept (bron: Ingenieursburo AKM).

In samenspraak met omwonenden en andere belanghebbenden rondom het plangebied is vervolgens nader invulling gegeven aan aspecten als woonvorm, privacy, verkeer en parkeren alsmede de stedenbouwkundige inpassing van het wooncomplex in deze omgeving. Het gevoerde participatietraject is nader beschreven in hoofdstuk 6 van deze Toelichting. Het proces van planvorming c.q. doorontwikkeling van het bouwvolume heeft geleid tot een tussentijds bouwplan, zoals schematisch weergegeven in figuur 2.6.

1 Een glacis is het glooiende terrein rondom een vesting. De wijknaam refereert daarmee aan een vesting die hier vroeger

heeft gestaan.

10

Figuur 2.6: Herontwikkelingsplan: vertaling planvorming naar tussentijds bouwplan c.q. bouwvolume.

Bron: Ingenieursburo AKM.

In het tussentijdse bouwplan waren als ‘torens op de hoeken’ twee bouwdelen opgenomen, bestaande uit respectievelijk 10 en 12 bouwlagen. In een tussentijdse toetsing heeft de Welstandcommissie van Bergen op Zoom in haar vergadering van 31 augustus 2020 in beginsel goedkeuring verleend. De in het tussentijdse bouwplan opgenomen ‘torens’ vormde voor de omwonenden echter (te) grote obstakels om aan dit tussentijdse bouwplan eveneens hun volledige goedkeuring te verlenen. Mede op basis van een intensief en verbreed participatietraject met zowel omwonenden als de gemeente Bergen op Zoom is vervolgens een herzien bouwplan aan de omwonenden voorgelegd. In dit bouwplan had de initiatiefnemer 5 verschillende bouwmodellen c.q. varianten opgenomen, waarbij de omwonenden in de gelegenheid werden gesteld een weging van deze modellen te geven. Ruim 60 respondenten hebben vervolgens een reactie uitgebracht. In deze fase van de planvorming is de initiatiefnemer tevens het (keukentafel)gesprek aangegaan met meer dan 30 omwonenden, naast een directe communicatie met leden van de gemeenteraad. Als centrale lijn in deze fase van het participatietraject gold ‘het beste recht te doen aan de uitgebrachte stemming met als uitgangspunt dat geluisterd wordt naar de meerderheid, maar waar tegelijkertijd de belangen van de minderheid niet uit het oog worden verloren’.

Het participatietraject heeft uiteindelijk geresulteerd in een bouwplan voor Residence Mazairac, dat als ‘een gewogen perspectief’ via dit bestemmingsplan realiseerbaar wordt gemaakt.

2.2.2

Doelgroep In Residence Mazairac komen 81 levensloopbestendige en duurzame koopappartementen, waarvan het merendeel in oppervlakte varieert van circa 50 m2 tot circa 120 m2 en er enkele appartementen zijn met een oppervlak groter dan 120 m2. Met als woonconcept ‘Meer wonen in de stad’ wenst de initiatiefnemer in te spelen op een brede groep van woningzoekenden uit de midden- en hogere inkomensgroepen. In beginsel zijn de appartementen geschikt voor huishoudens van alle leeftijden, maar kan worden gesteld dat de zogenaamde ‘empty-nesters’ binnen de doelgroep een belangrijke subgroep vormen. Het betreft hier veelal senioren (55-plussers), waarvan de kinderen inmiddels het huis uit zijn en die hun (grondgebonden) eengezinswoning willen verruilen voor een nieuw luxe appartement met parkeergelegenheid. Met name senioren, reeds woonachtig in Bergen op

11

Zoom en omgeving, wordt hier en nu de kans geboden om binnen de eigen vertrouwde omgeving te blijven wonen. Met de realisatie van levensloopbestendige appartementen wordt deze ‘doorstroombeweging’ (extra) positief gestimuleerd. Het planconcept is overigens niet enkel en alleen gericht op ‘seniorenwoningen’ en aan het bouwplan kan dan ook geen ‘seniorenlabel’ worden toegekend. Senioren van vandaag zijn immers vitaal en worden niet graag geassocieerd met ouderdom. Het opnemen van een aantal (verhoudingsgewijs) kleinere appartementen brengt tot slot met zich mee dat - weliswaar in mindere mate – ook starters op de woningmarkt tot de doelgroep kunnen worden gerekend.

2.2.3

Duurzaam en levensloopbestendig bouwen Duurzaam Het voorgenomen wooncomplex is duurzaam van opzet en zijn de appartementen all-electric uitgevoerd, waarbij geanticipeerd wordt op de toepassing van warmtepompen met tevens een koelingsmogelijkheid. Kort samengevat zijn in het bouwplan de volgende aspecten van duurzaamheid opgenomen: ˗

Warmtepompen met verticale bronnen Vanuit gasloos bouwen als norm worden verticale bodemwisselaars als warmtepompsysteem toegepast. Met de keuze voor dit systeem worden alle appartementen tevens standaard van koeling voorzien en kunnen de daken grotendeels worden vrijgespeeld van zonnepanelen. Op de vrijgekomen ruimte kan dan een andere (groene) invulling komen.

˗

Zonnestroom voor algemene ruimten Ten behoeve van de verlichting van de algemene ruimten worden op de hoektorens zonnestroompanelen aangebracht met een totale jaarlijkse opbrengst van zo’n 30.000 kWh.

˗

Waterretentie, vasthouden van regenwater In het bouwplan zijn groene mos-sedumdaken opgenomen, gericht op het verlagen van de omgevingstemperatuur en het vertragen (met name in de zomer) van de opwarming van de bouwconstructie (zie figuur 2.7). Figuur 2.7: Mos-sedumdaken op verschillende bouwlagen (Bron: Ingenieursburo AKM).

˗

Groene binnentuin als sociaal hart van het wooncomplex Het binnentuin, op niveau 1e verdieping, wordt gesitueerd rondom een aantal volwassen bomen, die in het onderliggende parkeerterrein worden ingeplant. Op het dek zal een combinatie van grassen, kuipbeplating, zitelementen en natuurlijke afwerkingen een groen en geluidluw totaalbeeld opleveren.

12

˗

Aanbreng groen rondom het wooncomplex Om de impact van ‘verstening’ te reduceren en een kwaliteitsimpuls aan de leefomgeving te kunnen geven is voorzien in de aanbreng van groen rondom de bouwlocatie. Meer concreet worden, in aanvulling op het groen binnen het wooncomplex, ook de kaders rondom het plangebied voorzien van groenperken. Het betreft hier de stroken langs de Erasmuslaan en bij het Glacis alsmede de groenstrook die ontstaat na het wegnemen van de bestaande expeditieroute van Ahold aan de zijde van het Patersbos.

Levensloopbestendig Mede gelet op de ‘senioren’ binnen de doelgroep worden de appartementen waar mogelijk gerealiseerd als levensloopbestendige wooneenheden. Dit betekent dat de appartementen mede zijn afgestemd op mensen met een behoefte (al dan niet op termijn) aan zorgvoorzieningen in hun woning. Op het niveau van zowel de woongebouwen als de afzonderlijke appartementen zijn hierbij de volgende maatregelen aan de orde: - Goede toe- en doorgankelijkheid van het gebouw c.q. appartement in termen van voldoende ruime gangbreedtes, draaicirkels en brede deuren. - Voorzieningen voor automatische deuren. - Bereikbare brievenbussen en deurbellen (ook bij rolstoelgebruik). - Geen drempels. - Voorzieningen voor audio-videosysteem bij toegangsdeur.

2.3

Toekomstige situatie

2.3.1

Residence Mazairac In de nieuwe situatie bevindt zich binnen het plangebied een appartementengebouw c.q. wooncomplex, in bouwhoogte variërend van 3 tot 7 bouwlagen. De bouwhoogte varieert in de beoogde opzet van circa 9,5 m tot circa 21,5 m. Het beoogde wooncomplex ‘Residence Mazairac’ omvat in totaal 81 appartementen met balkon, waarbij de meeste appartementen in oppervlak variëren van circa 50 m2 tot circa 120 m2. In de toplaag van het complex worden 2 appartementen als ruime penthouses gerealiseerd, met oppervlaktes variërend van circa 230-260 m2.

13

Figuur 2.8: Footprint en bouwlagen Residence Mazairac (Bron: Ingenieursburo AKM).

Naast een eigen balkon voorziet het bouwplan in een gezamenlijke buitenruimte voor de bewoners. Deze binnentuin, met een oppervlak van circa 700 m2, zal op het binnenterrein van het woongebouw worden gerealiseerd op een hoogte van circa 3,2 m boven maaiveld (niveau 1e verdieping). De ruimte onder deze gezamenlijke tuin op maaiveldniveau zal worden ingericht als parkeerplaats voor de auto’s van de bewoners en hun bezoekers. Tot slot worden de benodigde bergingen inpandig op de begane grond gerealiseerd. Figuur 2.9: Binnentuin Residence Mazairac (Bron: Ingenieursburo AKM).

14

Figuur 2.10: Artist-impression Residence Mazairac, zijde Erasmuslaan (oost -> west).

Bron: Ingenieursburo AKM. Figuur 2.11: Artist-impression Residence Mazairac, zijde Erasmuslaan (west -> oost).

Bron: Ingenieursburo AKM. Figuur 2.12: Artist-impression Residence Mazairac, zijde Galgenbaan.

Bron: Ingenieursburo AKM.

15

2.3.2

Verkeer en parkeren Als basis voor het berekenen van het aantal benodigde parkeerplaatsen geldt de Beleidsnota Parkeren van de gemeente Bergen op Zoom. In deze nota uit 2013 zijn handreikingen opgenomen teneinde zo goed mogelijk antwoord te kunnen geven op parkeervraagstukken binnen de gemeente. In combinatie met de Nota P-normering (2015) is het gemeentelijke parkeerbeleid erop gericht om de mogelijkheden voor stedelijke vernieuwing en herstructurering binnen de gehele gemeente te verruimen. De gemeente stelt hierbij dat het star vasthouden aan parkeernormen bij ontwikkelingen niet meer past in het huidige economische klimaat. Binnen de visie en uitgangspunten van het parkeerbeleid zijn maatwerkoplossingen dan ook noodzakelijk. Als blijkt dat het aantal parkeerplaatsen niet op eigen terrein gerealiseerd kan worden, kan hiervan worden afgeweken. In de Nota P-normering Bergen op Zoom geeft de gemeente daarbij drie manieren op volgorde aan waarop dit kan plaatsvinden: 1. Parkeren (deels) opvangen door benutting bestaande parkeerruimte. 2. Aanleg parkeerplaatsen in de openbare ruimte. 3. Afwijkingsbevoegdheid College van B&W. Gekoppeld aan de bouw van woningen zijn in de Nota P-normering Bergen op Zoom de volgende parkeernormen opgenomen volgens figuur 2.13. Figuur 2.13: Parkeernormen ‘Wonen’ (Bron: Nota P-normering Bergen op Zoom).

Conform de Nota P-normering Bergen op Zoom bevindt het plangebied voor Residence Mazairac zich aan de noordzijde van het gebiedstype ‘Rest bebouwde kom’, direct grenzend aan ‘Schil BoZ’. De Erasmuslaan vormt de ‘scheidslijn’ tussen deze twee gebiedstypen en fungeert tevens als hoofdontsluiting van Residence Mazairac, waarbij deze hoofdontsluiting centrumgericht is. Hiermee is goed verdedigbaar dat het gebiedstype ‘Schil BoZ’ van toepassing is bij de realisatie van Residence Mazairac. Schilgebied Bergen op Zoom (‘Schil BoZ’) Dit gebied is direct gelegen om het centrumgebied. Hier vindt met name de verkeersontsluiting van het centrum plaats richting andere gebieden in de gemeente Bergen op Zoom en daarbuiten (richting uitvalswegen). Hier ligt vaak wel een directe relatie met het centrum en is het gebied ook makkelijker toegankelijk met alternatieve vervoerswijzen. Rest bebouwde kom Bergen op Zoom Het aanbod en de kwaliteit van andere vervoerswijzen dan de auto zijn in deze gebiedszone lager dan in het centrum. Daarom zal het aandeel autogebruik in deze zone hoger zijn en is de parkeervraag voor een functie hier in principe dan ook hoger.

Conform de Nota P-normering Bergen op Zoom geldt voor woningen een parkeervraag gerelateerd aan bezoekers van bewoners van 0,3 parkeerplaats per woning. Daarbij stelt de Nota dat deze 0,3 parkeerplaats per woning gerealiseerd wordt in de openbare ruimte - of in een openbaar toegankelijk gebied – uit oogpunt van efficiënt ruimtegebruik.

16

In het herontwikkelingsplan voor het plangebied Erasmuslaan 6-10 c.q. de realisatie van Residence Mazairac is voorzien in ruimte voor de aanleg van 114 parkeerplaatsen op eigen perceel. Verdeeld over de 81 appartementen (oppervlak-onafhankelijk) betekent dit een gemiddelde van circa 1,40 parkeerplaats per appartement. Concreet zijn de 81 appartementen qua oppervlak volgens figuur 2.13 als volgt onderverdeeld: ˗ 4 wooneenheden met een oppervlak kleiner dan 60 m2 x 1.1 = 4,4 ˗ 7 wooneenheden met een oppervlak tussen 60-80 m2 x 1.3 = 9,1 ˗ 16 wooneenheden met een oppervlak tussen 80-100 m2 x 1.6 = 25,6 ˗ 34 wooneenheden met een oppervlak tussen 100-120 m2 x 1.7 = 57,8 ˗ 20 wooneenheden met een oppervlak groter dan 120 m2 x 1.8 = 36,0 ˗ 81 wooneenheden (cumulatief): = 132,9 Gekoppeld aan de formele parkeernormen voor ‘Schil BoZ’ dient het plan ‘Residence Mazairac’ volgens bovenstaande verdeling te voorzien in (afgerond) 133 parkeerplaatsen. Gekoppeld aan de P-norm van 0,3 parkeerplaats per woning zijn hiervan 24 parkeerplaatsen afgestemd op bezoekers van de bewoners. In totaal worden zijn er 134 parkeerplaatsen in het plan Mazairac voorzien op zowel het eigen terrein als binnen het exploitatiegebied zoals dit opgenomen is in de anterieure overeenkomst.

Deze 134 parkeerplaatsen zijn als volgt onderverdeeld: ˗ 114 parkeerplaatsen zijn direct te bereiken vanuit de centrale entree van de eigen parkeervoorziening. ˗ 20 parkeerplaatsen zijn openbaar toegevoegd aan de nieuwe woonstraat Pater Luijtenpad (betaald parkeren regime). De aanleg hiervan is geborgd via de anterieure overeenkomst. Het college heeft ingestemd met de benodigde grondruilovereenkomst (gemandateerd). Het definitieve herinrichtingsontwerp voor het Pater Luijtenpad is nog ter instemming voor te leggen aan de gemeente. De positionering van de parkeerplaatsen, zoals beschreven, is weergegeven in figuur 2.14. Figuur 2.14: Inrichtingsplan parkeervoorzieningen Residence Mazairac (Bron: Ingenieursburo AKM).

17

Op perceel zelf is dus uit te gaan van 114 parkeerplaatsen. Er worden voor de nieuwe bewoners geen eerste of tweede parkeervergunningen afgegeven in het openbaar gebied. Als blijkt dat vanuit de nieuwe bewoners er minder behoefte is aan parkeerplaatsen op eigen terrein dan kunnen deze (tijdelijk) worden ingevuld ten behoeve van extra verblijfskwaliteit en groen. Dit dient aantoonbaar gemaakt te worden door de initiatiefnemer door bij de woningverkoop het beoogde autobezit/gebruik te peilen. Ook kan dan gepeild worden of voldoende interesse is voor een deelauto op eigen terrein (elke deelauto vervangt 7 andere auto’s, met name het tweede autobezit). Gezien de doelgroep van veelal senioren/gepensioneerden en de ligging van het plangebied in relatie tot hoogwaardig openbaar vervoerpunten in de omgeving en de in het plan opgenomen grote overbouwde fietsenstalling nabij de entree van de eigen parkeervoorziening is dit de verwachting. Initiatiefnemer zal hier na de woningverkoopfase de gemeente over informeren. Met name het aanwezige groen rondom het bouwplan wordt gezien als een waardevolle en als zodanig te behouden/realiseren kwaliteit in dit deel van Bergen op Zoom. De in figuur 2.14 met stippellijn aangegeven parkeerplaatsen worden niet fysiek direct aangelegd indien dit aantoonbaar gemaakt is en gemeente hiervoor haar akkoord heeft gegeven.

In plaats daarvan worden binnen de eigen parkeervoorziening wordt in ieder geval een drietal verbrede minder valide parkeerplaatsen aangelegd. Het betreft hier parkeerplaatsnummers: 09, 29, 37 (met rode stip aangeduid) nabij de beide hoofdentrees. Fietsenstallingen Om het fietsgebruik te stimuleren worden in beide torens fietsenstallingen aangebracht, naast het gebruik van de eigen bergingen met een capaciteit van circa 85 fietsen. Omleggen expeditie route winkelvoorzieningen Huidige situatie In de huidige situatie worden de winkels op het Glacis-terrein bevoorraad via de Galgenbaan (zie figuur 2.15). Dit wordt door zowel de gemeente als de omwonenden gezien als een ongewenste situatie. Algemeen beeld is dat de huidige situatie niet alleen veel overlast geeft, maar ook voor een gevaarlijke verkeersituatie zorgt op de plek waar fietspad en expeditieroute elkaar kruisen. Figuur 2.15: Huidige situatie expeditie- en fietsroute (Bron: Ingenieursburo AKM).

18

Uitganspunten toekomstige situatie en proces planvorming Eén van de uitgangspunten in de ontwikkeling van het voorliggende herontwikkelingsplan is het onderzoek naar en de integratie van een verlegging van de bestaande expeditie route van/naar Ahold door de Galgenbaan. In het voortraject van participatie is hier door omwonenden al in een vroeg stadium aandacht om gevraagd, hetgeen tot een positieve grondhouding vanuit de buurt heeft geleid. Gedurende het verdere proces van planvorming is uit (verkennende) overleggen met Ahold gebleken dat er reeds in een renovatietraject voor het bestaande parkeerterrein was voorzien. In het najaar van 2019 heeft een groot comité-overleg met initiatiefnemer en ontwerpers, Ahold met adviseurs en de gemeente Bergen op Zoom plaatsgevonden, waarbij de integratie van de verlegging van de expeditie route met de plannen voor renovatie van het parkeerterrein zijn bespoken. Hieruit zijn een aantal voorstellen naar voren gekomen welke allen voorzagen in een nieuwe expeditieroute voorlangs het gebouw en een mogelijke verlegging van bestaande fietsroute. Ten aanzien van het herontwikkelingsplan voor de locatie Erasmuslaan 6-10 ligt de focus op een plan dat onafhankelijk van de plannen van Ahold kan worden gerealiseerd. Ahold heeft ondertussen haar parkeerterrein gerenoveerd en respecteert hiermee de bestaande erfgrenzen.

Toekomstige situatie: Pater Luijtenpad en ‘shared space’ Het voorgaande brengt met zich mee dat Ahold met respect voor de eigen erfgrenzen de renovatie van het parkeerterrein heeft uitgevoerd en is gekozen voor een ‘shared space’ oplossing. Dit betekent dat de beschikbare ruimte voor het gebouw dusdanig wordt gerealiseerd dat er een 8 meter brede strook kan worden aangelegd waarover gewandeld, gefietst en de incidentele expeditie op ontspannen wijze kan plaatsvinden. Figuur 2.16: Inpassing ‘shared space’ strook (Pater Luijtenpad) tussen terrein Ahold en bouwplan.

Bron: Bron: Ingenieursburo AKM.

Resumerend wordt het Pater Luijtenpad ingezet als nieuwe bevoorradingsroute vanaf de Erasmuslaan naar het terrein van Ahold en blijft dit pad van belang voor de nieuwe bewoners en voor voetgangers en fietsers naar de achtergelegen buurt/school. Gezocht wordt naar een heldere en ontspannen inrichting waar een vrachtwagen zich ‘te gast’ gedraagt.

19

3

BELEIDSKADER

3.1

Het Rijk Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte In maart 2012 is de landelijke Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) vastgesteld. Hierin schetst het Kabinet hoe Nederland er in 2040 uit moet zien: concurrerend, bereikbaar, leefbaar en veilig. Tot de essenties van de SVIR kunnen worden gerekend dat de Rijksoverheid zich vooral gaat richten op nationale belangen en dat meer bewegingsvrijheid geboden zal worden aan provincies en gemeenten op het gebied van ruimtelijke ordening. Het Rijk stelt hierbij dat provincies en gemeenten beter op de hoogte zijn van de situatie in hun regio en de vraag van bewoners, bedrijven en organisaties. Zij kunnen dan ook beter afwegen wat er in een gebied moet gebeuren. De visie van ‘decentraal wat kan en centraal wat moet’ vormt dan ook een essentieel beleidsaspect binnen de SVIR. Rijksdoelen en regionale opgaven In de SVIR heeft het Rijk de volgende drie rijksdoelen gesteld om Nederland concurrerend, bereikbaar, leefbaar en veilig te houden voor de middellange termijn (2028): ˗ Het vergroten van de concurrentiekracht van Nederland door het versterken van de ruimtelijk economische structuur van Nederland. ˗ Het verbeteren, instandhouden en ruimtelijk zekerstellen van de bereikbaarheid, waarbij de gebruiker voorop staat.

˗ Het waarborgen van een leefbare en veilige omgeving, waarin unieke natuurlijke en cultuurhistorische waarden behouden zijn. De rijksdoelen zijn in de SVIR uitgewerkt tot nationale opgaven, die regionaal neerslaan. De gemeente Bergen op Zoom maakt in dit opzicht deel uit van de MIRT2-regio Brabant en Limburg. Opgaven van nationaal belang in deze regio zijn onder meer het verbeteren van het vestigingsklimaat van de Brainport Zuidoost-Nederland en het tot stand brengen en beschermen van het Natuurnetwerk Nederland (NNN), inclusief de Natura2000-gebieden. Vanaf 1 januari 2014 vormt het beleid voor het NNN echter geen onderdeel meer van het rijksbeleid en zijn de provincies inmiddels verantwoordelijk voor het natuurbeleid voor deze gebieden. Specifiek voor West-Brabant is vanuit de SVIR de opgave gesteld om de economische groei, de krimpende bevolking, de landschappelijke kwaliteit en de ingrepen in het kader van de energietransitie en klimaatverandering integraal aan te pakken. Vanuit deze opgave behoeft het vestigingsklimaat voor (buitenlandse) bedrijven en kenniswerkers versterking met onder meer hoogwaardige woonmilieus. Duurzame verstedelijking Vraaggericht programmeren en realiseren van verstedelijking door provincies, gemeenten en marktpartijen is nodig om groei te faciliteren, te anticiperen op stagnatie en krimpregio’s leefbaar te houden.

Ook dient de ruimte zorgvuldig te worden benut en overprogrammering te worden voorkomen. Om een en ander te bereiken is vanaf 2012 de ‘Ladder voor duurzame verstedelijking’ opgenomen in het Besluit ruimtelijke ordening (Bro). Dit houdt in dat bij ruimtelijke besluiten moet worden gemotiveerd hoe een zorgvuldige afweging is gemaakt van het ruimtegebruik. In de SVIR is bepaald dat de concrete invulling en uitvoering van het verstedelijkingsbeleid c.q. toetsing aan de ‘Ladder’ wordt overgelaten aan de provincies en gemeenten.

2

MIRT: Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport.

20

Nationale Omgevingsvisie De Rijksoverheid werkt momenteel aan een nieuwe Omgevingswet, welke alle huidige wetten over de leefomgeving bundelt. Daarbij hoort ook één rijksvisie op de leefomgeving: de Nationale Omgevingsvisie (NOVI). De NOVI is een instrument van de nieuwe Omgevingswet en loopt vooruit op het moment dat die wet in gaat. Tot die tijd geldt de NOVI als structuurvisie onder de Wet ruimtelijke ordening (Wro). Zodra de Omgevingswet in gaat zal de NOVI gelden als instrument, zoals in de nieuwe wet is bedoeld. Op 11 september 2020 is de NOVI naar de 2e Kamer gestuurd. Met de NOVI geeft het kabinet richting aan grote opgaven waardoor Nederland de komende 30 jaar verandert. Het gaat daarbij om grote en complexe opgaven, zoals klimaatverandering, energietransitie, circulaire economie, bereikbaarheid en woningbouw. De NOVI richt zich vooral op ontwikkelingen, waarin meerdere nationale belangen bij elkaar komen en keuzes tussen die belangen in samenhang moeten worden gemaakt. Waar de opgaven vragen om een geïntegreerde benadering, komen deze samen in de volgende 4 prioriteiten: 1. 2. 3. 4.

Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie. Duurzaam economisch groeipotentieel. Sterke en gezonde steden en regio’s. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied.

Ten aanzien van de woningvoorraad is in de NOVI als uitdaging opgenomen dat in heel Nederland deze voorraad verduurzaamd, vernieuwd en getransformeerd moet worden. Transformatie van bestaand leegstaand vastgoed in woningen heeft in het algemeen de voorkeur. De transformatieen sloopopgave van woningen is daarbij vooral een regionaal vraagstuk. Aansluitend op deze ruimtelijke ontwikkelstrategie wordt in de NOVI ook een samenhangende aanpak van de sociaaleconomische ontwikkeling van de regio voorgesteld. Door de snellere vergrijzing kunnen tekorten in passende woonvoorzieningen in (met name) de zorgsector zich hier eerder voordoen. Besluit algemene regels ruimtelijke ordening Het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) voorziet in de juridische borging van het actuele nationaal ruimtelijk beleid. Het bevat regels die de beleidsruimte van andere overheden ten aanzien van de inhoud van ruimtelijke plannen inperken, daar waar nationale belangen dat noodzakelijk maken. In lijn met de belangen, zoals beschreven in de SVIR, betreft het Barro onderwerpen op het gebied van de hoofdinfrastructuur, de elektriciteitsvoorziening, het NNN en de waterveiligheid. Toetsing initiatief aan Rijksbeleid Het initiatief raakt geen nationale belangen, zoals opgenomen in de SVIR en nader geregeld in het Barro.

In lijn met de visie ‘decentraal wat kan en centraal wat moet’ is de toetsing van het initiatief aan de Ladder voor duurzame verstedelijking opgenomen in paragraaf 4.9 van deze Toelichting, als vervolg op de analyses van de behoefteramingen en aansluitend op de toetsingen aan de omgevingsaspecten. Toetsing van het initiatief op het NNN en Natura2000 is opgenomen in paragraaf 4.8 van deze Toelichting, onder het omgevingsaspect ‘Ecologie’. Op voorhand kan worden gesteld dat het plangebied niet is gelegen binnen één van deze natuurgebieden met een beschermde status. Het initiatief anticipeert op de toekomstige omgevingsvisie van het Rijk door via sloop en nieuwbouw op een binnenstedelijke locatie een passend antwoord te creëren op een structureel aanwezige vraag naar woningen (voor een nadere analyse van de woonbehoefte wordt verwezen naar paragraaf 3.2 en 3.3 van deze Toelichting). Conclusie Rijksbeleid Het initiatief is inpasbaar binnen de ambities en doelstellingen van het Rijksbeleid.

21

3.2

Provincie Noord-Brabant

3.2.1

Provinciale aspecten Omgevingsvisie In december 2018 heeft de provincie Noord-Brabant de Omgevingsvisie vastgesteld. Hierin benoemt de provincie haar belangrijkste ambities voor de fysieke leefomgeving voor de komende jaren. Deze ambities zijn met name gelegen op gebied van de energietransitie, een klimaatproof Brabant, Brabant als slimme netwerkstad en een concurrerende, duurzame economie. Meer concreet formuleert de provincie haar ambitie als “Hoe moet de Brabantse leefomgeving er in 2050 uitzien?” Als mobiliserend tussendoel stelt de provincie de vraag wat in 2030 voor elkaar moet zijn gebracht om die ambitie te verwezenlijken. Het doel voor 2050 en gestelde tussendoel voor 2030 zijn weergegeven in onderstaand kader. Doel 2030: Brabant heeft een aanvaardbare leefomgevings- kwaliteit doordat voor alle aspecten wordt voldaan aan de wettelijke normen. Doel 2050: Brabant heeft een goede leefomgevingskwaliteit doordat op alle aspecten beter wordt gepresteerd dan wettelijk als minimumniveau is bepaald.

In de Omgevingsvisie geeft de provincie aan dat de afgelopen decennia het op zorgvuldige wijze accommoderen van de groei van de bevolking, de economie en de mobiliteit centraal stond. Voor de komende decennia stelt de provincie dat de kernopgave gelegen is in het toekomstbestendig maken van de dorpen en steden binnen de provincie. Transformatie van het stedelijk gebied wordt een belangrijke opgave. Het ‘up to date’ houden van het bestaand stedelijk gebied ziet de provincie daarbij als essentieel voor een duurzame, sociale en economische ontwikkeling van de steden en dorpen van Brabant. De provincie wil het gesprek over stedelijke ontwikkeling dat in de afgelopen decennia werd gedomineerd door de vraag: ‘wat moeten we nog toevoegen’, ombuigen naar het gesprek over ‘welke opgave en kansen liggen er in het bestaand stedelijk gebied en de bestaande gebouwenvoorraad?’ Om haar doelen te bereiken zet de provincie in op een samenhangende ruimtelijke koers. Tot de speerpunten behoort duurzame verstedelijking. In dit kader stelt de provincie dat uitbreiding van het bestaande stedelijk gebied in steden en dorpen alleen wenselijk is vanuit kwalitatieve overwegingen en bij een concrete marktvraag.

Herbestemmen is het nieuwe bouwen; als gevolg van economische, technologische en maatschappelijke ontwikkelingen staan de steden en dorpen van Brabant steeds vaker voor herbestemmings- en transformatieopgaven in hun bebouwde gebied. Hier liggen kansen voor het toekomstbestendig maken van het stedelijk gebied en ook voor het creëren van ruimte voor onder meer woningbouw. In dit opzicht ligt er de komende 10 jaar een forse woningbouwopgave van circa 120.000 woningen, daarna loopt de opgave volgens prognoses in omvang terug. Dat betekent dat er komende 10 jaar dé kans ligt om de kwaliteit van het stedelijk gebied op orde te brengen en de leegstand aan te pakken. Interim Omgevingsverordening In aansluiting op de Omgevingsvisie hebben Provinciale Staten van Noord-Brabant de Interim Omgevingsverordening3 vastgesteld. De Omgevingsverordening is één van de instrumenten die de

3 De Interim omgevingsverordening vervangt de Provinciale milieuverordening, Verordening natuurbescherming, Verordening

Ontgrondingen, Verordening ruimte, Verordening water en de Verordening wegen. Het ontwerp van de toekomstige Omgevingsverordening is op 23 maart 2021 vastgesteld en heeft van 9 april tot en met 20 mei ter inzage gelegen.

22

Provincie heeft om haar ambities uit Omgevingsvisie te realiseren. Ten aanzien van duurzame stedelijke ontwikkeling is in de Interim Omgevingsverordening opgenomen dat een bestemmingsplan, dat voorziet in de ontwikkeling van een locatie voor wonen, werken of voorzieningen, binnen Stedelijk gebied ligt en een onderbouwing bevat dat de ontwikkeling past binnen de regionale afspraken en het – in lijn met de ‘Ladder’ - een duurzame stedelijke ontwikkeling is. Aansluitend is in de Interim Omgevingsverordening opgenomen dat een duurzame stedelijke ontwikkeling voor wonen, werken of voorzieningen: ˗ een goede omgevingskwaliteit met een veilige en gezonde leefomgeving bevordert; ˗ zorgvuldig ruimtegebruik bevordert, waaronder transformatie van verouderde stedelijke gebieden; ˗ optimaal invulling geeft aan mogelijkheden voor productie en gebruik duurzame energie; ˗ rekening houdt met klimaatverandering, waaronder het tegengaan van hittestress en voldoende ruimte voor de opvang van water; ˗ optimaal invulling geeft aan de mogelijkheden voor duurzame mobiliteit; ˗ bijdraagt aan een duurzame, concurrerende economie.

Brabantse Agenda Wonen Met als uitgangspunt de motie ‘Versnellen en verduurzamen woningbouwproductie’ van Provinciale Staten en vanuit de urgentie het wonen en het woningbouwprogramma in te zetten voor de bredere, met de omgevingskwaliteit samenhangende doelen, is in september 2017 de Brabantse Agenda Wonen opgesteld. De Agenda Wonen sluit aan op de ambitie van de provincie te blijven behoren tot de top van Europese kennis- en innovatieregio’s. Een aantrekkelijk woon-, leef- en vestigingsklimaat is hiervoor essentieel. Vanuit de gegeven ambities en doelstellingen en binnen de kaders van het provinciaal (ruimtelijk) beleid zijn in de Brabantse Agenda Wonen vier actielijnen geschetst en zes richtinggevende principes geformuleerd. Deze lijnen en principes geven aan waarop de komende jaren de accenten liggen als het gaat om het bouwen en wonen. Actielijnen en richtinggevende principes Actielijnen 1. Accent op duurzame verstedelijking. 2. Meer nadruk op de bestaande woningvoorraad. 3. Inzetten op een vraaggericht, flexibel planaanbod met ruimte voor nieuwe woonvormen. 4. Versterken van de regionale samenwerking en vernieuwen van regionale woningbouwafspraken. Richtinggevende principes 1.

Het woningbouwprogramma zet optimaal in op (toekomstige) binnenstedelijke locaties – inbreiden, herstructureren, transformeren – en op het herbestemmen van leegstaand en leeg komend vastgoed, met als uitgangspunt dat zorgvuldig ruimtegebruik voor zuinig ruimtegebruik gaat. 2. De provincie geeft ruim baan voor ‘goede woningbouwplannen’ binnen het bestaand stedelijk gebied van steden en dorpen: woningbouw op geschikte inbreidings-, herstructurerings- en transformatielocaties en in leegstaand vastgoed, die aansluit op een actuele vraag. 3. De provincie legt in Brabant meer nadruk op de bestaande woningvoorraad, met specifieke aandacht voor herstructurerings- en transformatieopgaven, verduurzaming van de voorraad en het geschikt maken van woningen en de woonomgeving voor mensen met een zorgvraag. 4. In Brabant worden vraaggerichte woningbouwplannen ontwikkeld, die aansluiten op de vraag van huishoudens en met oog voor nieuwe, flexibele en tijdelijke woonvormen en strategische toevoegingen aan de bestaande woningvoorraad. 5. Om tijdig en adequaat in te kunnen spelen op de dynamiek op de woningmarkt, veranderende woonwensen en onvoorziene ruimtelijke ontwikkelingen zorgt de provincie voor realisme en flexibiliteit in de regionale en gemeentelijke woningbouwplanning en -programmering. 6.

De provincie versterkt de samenwerking op de regionale woningmarkt in Brabant, met de gemeenten als eerste aan zet. 7. 8. 9.

23

In de Agenda Wonen bevestigt de provincie dat het aspect ‘Wonen’ een belangrijke rol speelt bij het behouden en versterken van de regiospecifieke kwaliteiten van Brabant. Niet in de laatste plaats omdat Brabant nog een flinke woningbouwopgave heeft, met een sterk accent op de komende jaren (+120.000 woningen tot 2030). Hierbij gaat het niet alleen om het wonen ‘sec’, ofwel het voorzien in de behoefte van huishoudens aan voldoende en geschikte woonruimte. Meer en meer gaat het ook om de meerwaarde van het wonen als een van de drijvende krachten achter tal van sociaal-maatschappelijke en ruimtelijk-kwalitatieve (transitie)opgaven. Opgaven waarbij urgentie is geboden en het van belang is het wonen stevig te verbinden met thema’s als leegstand, economische structuurversterking, duurzaamheid, energie en klimaatadaptatie. In lijn met het voorgaande heeft de provincie de ambitie om te (blijven) behoren tot de top van Europese kennis- en innovatieregio’s. Een aantrekkelijk woon-, leef- en vestigingsklimaat is hiervoor essentieel. Het is dan ook van provinciaal belang, dat de regionale woningmarkt goed functioneert.

En een goed functionerende regionale woningmarkt betekent met name dat: ˗ er voldoende woningen worden gebouwd; ˗ er een gevarieerd en aantrekkelijk aanbod is van woningen en woonmilieus, dat aansluit op de vraag van de woonconsument; ˗ er oog is voor verduurzaming en kwaliteitsverbetering van de bestaande woningvoorraad en woonomgeving; ˗ het wonen bijdraagt aan de omgevingskwaliteit van stad én dorp en de mogelijkheden voor woningbouw op binnenstedelijke locaties en om woonruimte te realiseren in leegstaand vastgoed zo goed mogelijk worden benut; ˗ het planaanbod voor woningbouw realistisch en flexibel is; ˗ het planaanbod – zowel kwantitatief, kwalitatief als ruimtelijk – regionaal is afgewogen. Bevolkings- en woningbehoefteprognose In 2020 heeft de Provincie Noord-Brabant haar bevolkings- en woningbehoefteprognose voor het laatst geactualiseerd. Om goed zicht te houden op de demografische ontwikkelingen actualiseert de provincie regelmatig haar prognoses, gemiddeld eens in de drie jaar. Zo bestaat steeds een actueel beeld van veranderingen in omvang en samenstelling van de Brabantse bevolking, evenals van de effecten hiervan op het ‘Wonen’. De actuele prognoses geven aan de Brabant de komende jaren op provinciaal niveau nog een behoorlijke woningbouwopgave wacht (zie figuur 3.1).

Dit om de verwachte groei van het aantal huishoudens op te kunnen vangen en bestaande woningtekorten terug te dringen. Tot 2050 zal de woningvoorraad moeten toenemen met circa 220.000 woningen (+19%). Een groot deel van die groei - bijna 160.000 woningen ofwel driekwart van de opgave – zal voor 2035 moeten worden gerealiseerd en zo’n 120.000 woningen al voor 2030. Dat betekent dat er de eerstkomende 10 jaar op provinciaal niveau jaarlijks gemiddeld zo’n 12.000 woningen (netto) aan de voorraad moeten worden toegevoegd. Bij dit alles zijn er regionaal grote en toenemende verschillen in groei van de woningvoorraad en concentreert de groei zich vooral in stedelijke gebieden.

24

Figuur 3.1: Groeiprognose woningvoorraad Noord-Brabant, 2020-2050 (Bron: provincie Noord-Brabant).

Voor de regio West-Brabant, waartoe Bergen op Zoom behoort, is een geprognosticeerde groei voorzien van 25.900 woningen in de periode 2020-2030, bijna 2.600 gemiddeld per jaar. De provincie heeft indicaties aan gemeenten gegeven van planningsruimte voor woningbouw in de komende jaren. Gemeentelijke bestemmingsplannen, die voorzien in de nieuwbouw van woningen of anderszins leiden tot een (netto) toename van de woningvoorraad, dienen te passen binnen dit (regionale) afsprakenkader. Ook de actielijnen en richtinggevende principes uit de Brabantse Agenda Wonen vormen hierbij een belangrijke leidraad. Figuur 3.2: Indicatie toename woningvoorraad per gemeente, 2020-2040 (Bron: provincie Noord-Brabant).

Voor de gemeente Bergen op Zoom is voor de korte termijn, dat wil zeggen in de periode 2020 tot 2025 een geprognosticeerde groei voorzien van 1.155 woningen, gemiddeld 231 per jaar. Tot slot zijn in figuur 3.3 en figuur 3.4 achtereenvolgens de bouw- en capaciteitsindicatoren weergegeven. Deze indicatoren bieden de provincie inzicht in de actuele stand van zaken bij het invullen van de woningbehoefte. Figuur 3.3: Bouwindicator 2022 – korte termijn (Bron: Provincie Noord-Brabant).

De ‘Bouwindicator 2022 - korte termijn’ geeft aan in welke mate de in 2020 en 2021 vooruit berekende groei van de woningvoorraad naar verwachting ook gerealiseerd wordt. Een waarde <100 geeft aan dat de verwachte groei onder de vooruit berekende groei ligt. Dit laatste is het geval bij de gemeente Bergen op Zoom.

25

Figuur 3.4: Capaciteitsindicatoren woningbouw – stand per 01-01-2020 (Bron: Provincie Noord-Brabant).

De capaciteitsindicatoren woningbouw geven aan of er voldoende (harde) plancapaciteit binnen gemeenten is vastgesteld om te voorzien in voldoende woningbouw. Een waarde <100 is een indicatie dat er nog onvoldoende (harde) plancapaciteit is om hierin te kunnen voorzien. Dit laatste is het geval bij de gemeente Bergen op Zoom. Kort samengevat wacht Brabant de komende tijd dus nog een flinke woningbouwopgave, met een accent op de eerstkomende jaren. Aansluitend is het provinciale beleid gericht op het concentreren van de verstedelijking. Dit betekent dat het leeuwendeel van de woningbouw gerealiseerd dient te worden in de stedelijke concentratiegebieden, omdat de woningvoorraad in deze gebieden verhoudingsgewijs sterker groeit dan in de landelijke gebieden. Toetsing initiatief aan provinciale aspecten Het voornemen om een (inmiddels niet meer in gebruik zijnde) bedrijfslocatie binnen het stedelijk gebied van Bergen op Zoom om te vormen tot een woonlocatie beantwoordt aan de opgave die de provincie zich heeft gesteld in haar Omgevingsvisie. Met de realisatie van 81 appartementen komt het initiatief bovendien tegemoet aan de structurele vraag naar woningen in dit deel van de provincie en het (enigszins) verkleinen van de achterstand in plancapaciteit in de regio West-Brabant.

Naast de bijdrage aan de actielijnen en richtinggevende principes uit het provinciale beleid vormt het initiatief tevens een kwaliteitsimpuls voor de ruimtelijke omgeving in dit deel van Bergen op Zoom. Niet alleen wordt een kwalitatief hoogwaardige nieuwe invulling gegeven aan het plangebied, maar wordt ook een verbeterde ‘groene’ inpassing van dit perceel in de directe omgeving gerealiseerd.

3.2.2

Regionale aspecten Woningbehoefteonderzoek WestBrabant, Tholen en Bevelanden De samenwerkende corporaties in West-Brabant, Tholen en Bevelanden laten eens in de drie jaar een woningbehoefteraming opstellen. In 2019 zijn daarbij ook de gemeenten, waaronder Bergen op Zoom, aangehaakt en is tevens de provincie nauwer betrokken bij de totstandkoming van dit onderzoek. In het meest actuele Woningbehoefteonderzoek WestBrabant, Tholen en Bevelanden; ‘Een gemeenschappelijke basis voor beleid’ d.d. 07-10-2019 wordt ‘vergrijzing’ benoemd als één van de meest dominante ontwikkelingen op het vlak van de demografie in de regio’s. Anno 2019 onderscheiden de regio’s zich vooral door een hoog aandeel 65-plussers (32% ten opzichte van 28% landelijk). Tevens zal het aantal en aandeel alleenstaanden in de regio’s sterk toenemen. Deze alleenstaanden wonen, zeker waar het gaat om ouderen, opvallend ruim (qua aantal kamers en vierkante meters). De vergrijzing is daarmee in belangrijke mate bepalend voor de ontwikkeling van de toekomstige woningbehoefte. De ouderen die verhuizen richten zich vooral op gelijkvloerse woningen, waardoor de vraag naar toe- en doorgankelijke woningen eveneens zal

26

toenemen. De actuele woningbehoefteraming laat in dit opzicht zien dat de behoefte aan koopwoningen, waaronder appartementen, toeneemt. In de volgende figuren, afkomstig van de provinciale Monitor Wonen, is de behoefteontwikkeling aan koopwoningen nader gespecificeerd naar woningtype (figuur 3.5), prijsklasse (figuur 3.6) en woninggrootte (figuur 3.7). Figuur 3.5: Ontwikkeling behoefte aan woningen naar woningtype; 2019-2035 volgens vier scenario’s.

Figuur 3.6: Ontwikkeling behoefte aan koopwoningen naar prijsklassen; 2019-2035 volgens vier scenario’s.

Figuur 3.7: Ontwikkeling behoefte aan koopwoningen (totaal) naar woninggrootte; 2019-2035 volgens de provinciale prognose 2017 i.c.m. de economische basisvariant.

Geconstateerd kan worden dat de behoefte aan appartementen met lift toeneemt. In elke prijsklasse is er sprake van een toenemende behoefte. Tevens geven bovenstaande figuren aan dat de behoefte aan appartementen in Bergen op Zoom de komende jaren substantieel en scenario-onafhankelijk toeneemt, met in de koopsector aantallen in de ordegrootte van 500 wooneenheden. Deze toename is zichtbaar bij alle prijsklassen en manifesteert zich in het bijzonder bij de verhoudingsgewijs grotere wooneenheden.

27

Toetsing initiatief aan regionale aspecten Aanvullend op en in lijn met de toetsing aan de provinciale aspecten kan worden gesteld dat het initiatief, middels de realisatie van levensloopbestendige appartementen, tegemoet komt aan een structurele vraag naar passende woningen vanuit ouderen. Gesteld kan worden dat de beoogde appartementen niet alleen kwantitatief maar ook kwalitatief bijdragen aan een structurele vraag naar woningen in Bergen op Zoom en omgeving. Conclusie provinciaal beleid Het initiatief sluit aan op het provinciale beleid, dat gericht is op een duurzame verstedelijking en zorgvuldig en zuinig ruimtegebruik en daarmee ruim baan biedt voor goede plannen binnen het bestaand stedelijk gebied. De voorgenomen herontwikkeling van een binnenstedelijke bedrijfslocatie tot een woonlocatie sluit aan op een actuele vraag naar woningen en kan snel in aanbouw worden genomen. Op deze wijze kan het initiatief bijdragen aan een bestuurlijk breed gewenste versnelling van de woningbouwproductie.

3.3

Gemeente Bergen op Zoom Woonvisie en uitvoeringsagenda 2020 Met de woonvisie, vastgesteld in januari 2020, geeft de gemeente richting aan het woonbeleid voor de komende jaren. De gemeente kiest ervoor om haar beleid niet tot achter de komma te formuleren, omdat zij per situatie ruimte wil bieden aan creatieve ideeën. Daarom wordt ruimte geboden aan goede initiatieven, waarmee de woonvisie een afwegingskader vormt voor nieuwe woningbouwplannen. Op regionaal niveau heeft de gemeente de woonvisie afgestemd met de omliggende gemeenten. Ook is de woonvisie afgestemd op de provinciale en regionale kaders en afspraken. Het resultaat is een woonvisie en een uitvoeringagenda om concreet mee aan de slag te gaan. De belangrijkste uitgangspunten van de woonvisie zijn hieronder nader omschreven. ˗ Nieuwbouw die écht iets toevoegt aan de bestaande woningvoorraad Conform provinciale prognose en regionale afspraken wil de gemeente jaarlijks circa 225 nieuwe woningen toevoegen. Streven is om met de nieuwbouw goed aan te sluiten op de marktbehoefte en doorstroming mogelijk te maken/op gang te brengen, zodat met de oplevering van één woning zoveel mogelijk huishoudens binnen de verhuisketen in staat worden gesteld om wooncarrière te maken. Nieuwbouw is toekomstbestendig en wordt ingepast met respect voor de omgeving.

˗ Nieuwbouw op basis van behoefte De toename van het aantal huishoudens tot 2030 en de vergrijzing waarmee Bergen op Zoom te maken krijgt vragen om toevoeging van geschikte woningen voor ouderen. De gemeente streeft er naar dat zoveel mogelijk woningen die worden toegevoegd geschikt zijn voor ouderen. Dit vraagt om toekomstgericht en levensloopbestendig bouwen. ˗ Woningen voor jongeren en starters Ook jongeren en starters, die op dit moment moeilijk aan een woning kunnen komen vragen de aandacht van de gemeente. Nieuwbouw van woningen moet leiden tot doorstroming en het vrijkomen van woningen voor jongeren en starters in de bestaande c.q. betaalbare voorraad. Daarnaast faciliteren we op kernniveau ook de bouw van nieuwe woningen om deze doelgroep te kunnen huisvesten. ˗ Woningen voor jonge gezinnen Daarnaast heeft de gemeente als ambitie om in alle wijken en kernen voldoende woningaanbod te hebben voor jonge gezinnen met een modaal tot bovenmodaal inkomen; dit zorgt voor diversiteit en draagkracht voor voorzieningen.

28

Woningbouwprogrammering Bergen op Zoom In overeenstemming met het provinciaal beleid kiest de gemeente voor inbreiding en transformatie binnen bestaand stedelijk gebied en niet voor uitbreiding. Dit is in lijn met de Ladder voor duurzame verstedelijking. De gemeente gaat uit van een realistische woningbouwprogrammering van gemiddeld 225 woningen per jaar. Daarmee kan worden voorzien in de natuurlijke aanwas en in de voorziene huishoudensverdunning binnen de gemeente, plus de migratie vanuit de regio en daarbuiten. In de Programmabegroting 2019–2022 heeft de gemeente opgenomen dat tot en met 2022 circa 1.100 woningen worden toegevoegd aan de bestaande voorraad. Toekomstvisie Bergen op Zoom 2025 De ‘Toekomstvisie 2025’ geeft een beeld van de gewenste ontwikkelingsrichting voor Bergen op Zoom. Als vertrekpunt geldt dat Bergen op Zoom een aantrekkelijke woongemeente is met een grote diversiteit aan woonmilieus, waaronder het centrum van Bergen op Zoom. De diversiteit in woonmilieus wordt doorgezet in de typologieën en architectuur en de daarbij behorende diversiteit in doelgroepen en persoonlijke voorkeuren en wensen van de bewoners. De keuze voor kwaliteit betekent een verschuiving van grootschalige woningbouwprojecten naar maatwerk in de bestaande wijken in 2025.

In haar toekomvisie geeft de gemeente aan dat zij samen met onder andere projectontwikkelaars invulling zal geven aan het hoge ambitieniveau op het gebied van wonen en de potentie als woongemeente verder wil verzilveren. Het is van belang dat de woningvoorraad in de gemeente goed aansluit op de behoefte, zodat er woningen zijn voor jong en oud, rijk en arm, gezinnen en alleenstaanden. Daarnaast is het van belang aandacht te geven aan duurzaam bouwen en de levensloopbestendigheid van woningen. Concept-Toekomstvisie Bergen op Zoom 2035 In februari 2021 gaf de gemeente Bergen op Zoom kennis van haar concept ‘Toekomstvisie 2025’. In deze concept-visie geeft de gemeente aan in te willen zetten op het realiseren van een groei van het inwoneraantal. Om de ‘place to be’ te zijn, wil de gemeente meer woningen bouwen voor meer inwoners. Inwoners die bij kunnen dragen aan de voorzieningen die de gemeente nodig acht in Bergen op Zoom. Concreet is in de concept-visie onder ‘Handelingsperspectieven’ opgenomen om, naast het bouwen van de 3.000 geplande woningen, tot 2035, 4.000 extra (duurzame) woningen te bouwen. Realisatie van deze woningen is voorzien op zowel inbreidingsals uitbreidingslocaties. Structuurvisie Bergen op Zoom 2030 De ‘Structuurvisie 2030’ van de gemeente Bergen op Zoom is een ruimtelijke vertaling van de toekomst van de gemeente.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=BergenOpZoom&id=bc44dd7c-5779-4a88-a357-ed0393fdcec5