CConstaterende datBergen op Zoom
Koppel je AI →
Document · PDF

Ter informatie brief college 28-09-2022 - Motie energietoeslag - U22-011246.

Raadsvergadering 29 september 2022, gemeente Bergen op ZoomBij agendapunt: Motie energietoeslag3.099 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Gemeente iŗj Bergen op Zoom

Aan de leden en burgerleden van de gemeenteraad van Bergen op Zoom

*U22-011246*

Uw kenmerk

Ons kenmerk

Uw brief

U22-011246

Cluster

ZB22001699 motie energietoeslag

2 8 SEP. 2022

Doorkiesnr.

Beh. door

Onderwerp:

Datum

Bijlage(n)

SVUSD

Beste leden en burgerleden van de gemeenteraad,

Tijdens de gemeenteraadsvergadering van 21 juli 2022 heeft u de motie energietoeslag aangenomen. Met deze motie heeft u het college verzocht om: 1.

4. 5.

Te onderzoeken wat de kosten zouden zijn om de inkomensnorm voor het verkrijgen van een eenmalige energietoeslag, ter hoogte van C 800,- te verhogen naar huishoudens met een inkomen tot 130oZo van het sociaal minimum en dit uiterlijk in september te melden; In verband met het vergroten van de in aanmerking komende groep inwoners, de aanmeldtermijn te verlengen tot het einde van het lopende jaar; Te onderzoeken wat de kosten zouden zijn als we studenten en jongeren onder 21 niet langer uitsluiten en dit uiterlijk in september te melden; Het aanvragen van de energietoeslag nogmaals te belichten zowel online als offline; Na het onderzoek door het college in september in samenspraak tussen raad en college een dekkingsvoorstel

6.

uit te werken; Te gaan lobbyen bij het rijk om ook deze kosten te dekken.

2. 3.

Het is goed om te weten dat dictum 1 inmiddels is ingehaald door de tijd, omdat het Rijk in juli een verhoging heeft aangekondigd van de energietoeslag naar 1300 euro. Dit is een 2e tranche van 500 euro, die bovenop de 1e tranche komt van de 800 euro energietoeslag. In deze bief geven wij u de resultaten van het onderzoek, de dilemma’s bij verhoging naar 130oZo (en 13507o) en gaan wij in op het gezamenlijk uitwerken van het dekkingsvoorstel. Daarnaast gaan wij in op het aanvragen van de energietoeslag en de lobby.

Resultaten onderzoek Om de resultaten goed te duiden, geven wij eerst de stand van zaken van de huidige energietoeslag van 800 euro voor huishoudens met inkomen onder de 1200A van het sociaal minimum en gaan wij in op de verhoging naar 1300 euro vanuit het Rijk.

Stand van zaken energietoeslag 800 euro In april 2022 bent u per brief (U22-003526) geïnformeerd over de uitvoering van deze eenmalige energietoeslag. Daarbij is aangegeven dat het college beleidsregels heeft vastgesteld voor de uitvoering van deze regeling en dat de uitvoering bij de ISD is belegd. Volgens de in april bekende cijfers van het CBS zijn er in onze gemeente 4100 huishoudens met

,;í -

Jacob ObrechSaan 4 4611 AR Bergen op Zoom Contact: www.bergenopzoom.nl

Postbus 35 4600 AA Bergen op Zoom I www.bergenopzoom.nl

T140164 F (0164)24 53 56 KvK 20169091

B nvBNG rek. nr. 28.50.00.942 8 IBAN: NL41BNGH 0285000942 B BIC: BNGHNL2G Bergen op Zoom, gemeente op de Brabantse Wal

' . W^i

een inkomen op of onder 12ŬX van het sociaal minimum. Er zijn daarbij ook huishoudens die volgens de beleidsregels niet in aanmerking komen, omdat ze niet in directe zin worden geconfronteerd met energielasten, zoals bewoners in een instelling of dak- en thuislozen. Daarnaast rekent het Rijk met een percentage dat de toeslag niet zal aanvragen. Om die reden is gerekend met een percentage dat de toeslag daadwerkelijk aanvraagt van 9507o van deze 4100 huishoudens, wat neerkomt op 3895 huishoudens. Er is eind april 2022 gestart met de uitvoering via de ISD. Op 30 augustus is de eenmalige energietoeslag van 800 euro verstrekt aan 3573 huishoudens. Dit komt neer op afgerond 9207o van het aantal te verwachten huishoudens. Daarmee is duidelijk dat een hoog aantal huishoudens de toeslag inmiddels heeft ontvangen. Volgens de huidige beleidsregels kan deze toeslag tot 1 september aangevraagd worden. Zoals toegezegd tijdens de commissievergadering van 15 juni jl. hebben wij het aanvraagformulier onderzocht op mogelijkheden voor eenvoudiger taalgebruik. De uitkomst is dat het formulier wordt aangepast naar eenvoudiger taalgebruik. Dit zal gereed zijn voor de nieuwe aanvragen.

Verhoging naar 1300 euro (met een 2e tranche van C 500) door het Rijk In juli heeft het Rijk aangekondigd de toeslag van 800 euro te verhogen naar 1300 euro. De middelen voor uitbetaling en uitvoering zijn in de septembercirculaire bekend gemaakt door het Rijk. Op dit moment worden beleidsregels aangepast om de verhoging na vaststelling zo snel mogelijk uit te voeren. In deze beleidsregels passen we tevens de aanvraagtermijn aan naar 31 december 2022. Met betrekking tot het niet uitsluiten van studenten wordt vanuit het Rijk nog nadere besluitvorming verwacht. Tot die tijd ondersteunen we de studenten (die zelfstandig uitwonend zijn en aantoonbaar te maken hebben met hogere energielasten) zo goed mogelijk binnen onze mogelijkheden. Dit voeren we uit conform de laatste jurisprudentie vanwege de uitspraak van rechtbank Gelderland, luidende dat studenten als gehele groep ten onrechte worden uitgesloten van de energietoeslag. Wanneer blijkt dat het Rijk of DUO niet voorziet in een regeling voorstudenten om tegemoet te komen aan de hogere energiekosten, nemen wij deze studenten op in de aangepaste beleidsregels. Wij communiceren de mogelijkheid tot aanvragen van de energietoeslag via onze website, via de website van de ISD en via sociale media. Wanneer de beleidsregels voor de 2e tranche gereed zijn, zal er via de deze media extra over worden gecommuniceerd.

Resultaten onderzoek U heeft verzocht om te onderzoeken wat de kosten zouden zijn om de inkomensnorm voor het verkrijgen van een eenmalige energietoeslag, ter hoogte van ē800,-, te verhogen voor huishoudens met een inkomen tot 13007o van het sociaal minimum en wat de kosten zouden zijn als we studenten en jongeren onder 21 niet langer uitsluiten. Omdat we als gemeente alleen gegevens hebben van de huishoudens die bekend zijn bij de ISD vanwege een uitkering of een minimaregeling, hebben wij ons (net als andere gemeenten) gebaseerd op de meest recente gegevens van het CBS.1 Daarbij bestaat het risico op een afwijking naar boven of naar beneden van deze gegevens, ten opzichte van de daadwerkelijke situatie. In de onderstaande tabellen vind u een weergave van de aantallen inwoners bij de inkomensnorm van 12007o, 13007o en 13507o, de kosten bij een toeslag van ê 800, ê 1300 euro, en een combinatie daarvan. Daarbij is gerekend met een kleiner percentage (207o ten opzichte van 507o bij de eerdere berekeningen met betrekking tot de eerste tranche van 6 800). Dit eveneens vanwege een groep inwoners die niet in aanmerking komt vanwege het wonen in een instelling of vanwege dak- of thuisloosheid en een verwacht percentage niet-aanvragers. De inkomensnorm van 13507o is meegenomen ter vergelijking met onze buurgemeenten die dit percentage hanteren.

Er is gerekend met de meest recente cijfers van het Rijk met betrekking tot de mei- en septembercirculaire, die na Prinsjesdag zijn gepubliceerd.

1 https://www.cbs.nl/nl-nl/maatwerk/2022/04/laag-inkomen-naar-kenmerken-en-wijk-buurt-2020

Uk

Gemeente įñ Bergen op Zoom

TABEL 1: Toeslag 800 euro

aantal Bedrag huishoudens verstrekking

norm 12096 norm 13096 norm 13596

4212 C 5060 C 5500 C

800,00 800,00 800,00

Gemiddelde uitvoeringskosten Subtotaal

C C C

75,00 75,00 75,00

C C C

af: percentage niet in aanmerking (o.a. verblijf instelling, briefadres) of dient geen aanvraag in

3.685.500,00 4.427.500,00 4.812.500,00

Totaal te verwachten kosten

296 C 296 C 296 C

totaal (Rijk en TONK) minus te financiële dekking Dekking meicirculaire Extra dekking TONK verwachte kosten

3.611.790,00 4.338.950,00 4.716.250,00

C 3.567.668 C C 3.567.668 C C 3.567.668 C

816.000,00 816.000,00 816.000,00

C C C

771.878,00 44.718,00 -332.582,00

Daarbij zien we het volgende: »

Bij de rijksnorm van 12007o zien we dat de inzet TONK nagenoeg niet nodig is;

«

Bij de norm 13007o zien we dat op 40.000 euro na, alle inzet aan TONK middelen nodig is;

»

Er zijn 848 huishoudens meer bij de inkomensnorm van 13007o ten opzichte van de norm van 12007o;

«

Er zijn 1288 huishoudens meer bij de inkomensnorm van 13507o ten opzichte van de norm van 120o7o;

«

Er is bij de norm van 13507o is geen dekking voor afgerond 332.000 euro na volledig inzettenTONK middelen.

TABEL 2: Toeslag 1300 euro

Norm 12096 Norm 13096 Norm 13596

af: percentage niet in aanmerking (o.a. verblijf instelling, Bedrag Gemiddelde briefadres) of dient Totaal te aantal geen aanvraag in verwachten kosten huishoudens verstrekking uitvoeringskosten Subtotaal 5.675.670,00 4212 C 1.300,00 C 75,00 e 5.791.500,00 296 C 296 C 6.818.350,00 5060 C 1.300,00 C 75,00 C 6.957.500,00 296 C 7.411.250,00 5500 C 1.300,00 e 75,00 C 7.562.500,00

financiële dekking septembercirculaire Extra dekking TONK C 5.843.169 C 816.000,00 C 5.843.169 C 816.000,00 C 5.843.169 C 816.000,00

totaal (Rijk en TONK) minus te verwachte kosten C 983.499,00 C -159.181,00 C -752.081,00

Daarbij zien we het volgende: »

Bij de rijksnorm van 120o7o zien we dat er geen extra inzet TONK middelen nodig is. Dit verschilt met de toeslag 800 euro vanwege de iets hogere dekking in de septembercirculaire voor de 2e tranche;

»

Er zijn 848 huishoudens meer bij de inkomensnorm van 130o7o ten opzichte van de norm van 1200Zo;

«

Er zijn 1288 huishoudens meer bij de inkomensnorm van 1350A ten opzichte van de norm van 12007o;

»

Er is bij de inkomensnorm van 13007o voor de toeslag ter hoogte 1300 euro, geen dekking voor afgerond 160.000 euro na volledig inzetten TONK middelen;

»

Er is bij de inkomensnorm van 13507o voor de toeslag ter hoogte 1300 euro, geen dekking voor afgerond 750.000 euro na volledig inzetten TONK middelen;

TABEL 3: Combinatie: 1300 euro Urn 120oÁ en 800 euro 130oA norm 12096 toeslag C 1300 en tot 130 96 C800 (totaal 5060 mensen) Norm 12096 norm 13096

financiële dekking septembercirculaire 4212 C 848 C

1.300,00 C 800,00 C

75,00 75,00

C c

5.791.500,00 742.000,00

296 e 296 e

5.675.670,00 727.160,00

c

6.402.830,00

totaal (Rijk en TONK) minus te Extra dekking TONK verwachte kosten

C 5.843.169 C

816.000,00

Bij deze combinatie zien we dat 560.000 euro (816.00-256.000) benodigd is aan dekking TONK middelen.

C

256.339,00

TABEL 4: Combinatie: 1300 euro tlm 1200A en 800 euro 13S0A norm 120 96 toeslag 1300 euro en tot13S 800 euro, totaal 5500 Norm 12096 norm 13596

totaal (Rijken TONK) minus te verwachte kosten

financiële dekking septembercirculaire 4212 C 1288 e

1.300,00 8oo,oo

C C

75,00 75.00

C C

5.791.500,00 1.127.000,00

296 C 296 C

5.675.670,00 1.104.460,00

C

6.780.130,00

C 5.843.169 C

816.000,00

0

120.961,00

Bij deze combinatie zien we dat er geen dekking is voor afgerond 121.000 euro na volledig inzetten TONK middelen. Deze combinatie van het uitkeren van 1300 euro aan huishoudens met een inkomensnorm tot en met 12007o en het uitkeren van 800 euro aan huishoudens van 12107o tot en met 13507o is conform te hanteren percentage in onze buurgemeenten op de Brabantse Wal.

Dilemma’s bij verhoging van de inkomensnorm boven de rijksnorm Vanuit het leidend principe van samenwerkingsdualisme maken we u graag deelgenoot van onze bestuurlijke dilemma’s met betrekking tot de uitvoering van deze motie. Wij willen namelijk mensen dit het hardst nodig hebben ondersteunen. Daarbij stuiten wij op een aantal politiek-bestuurlijke dilemma’s: 1.

Het is de vraag of het verhogen van de norm echt een oplossing is voor de inwoners die dit het meest nodig hebben. Het is namelijk een éénmalig geldbedrag zonder echt maatwerk. Het kan zijn dat er juist huishoudens zijn die het eigenlijk niet nodig hebben (bijvoorbeeld met een nog een goed lopend energiecontract, nul op de meterwoning en/of lagere maandlasten), toch een bedrag krijgen, terwijl huishoudens die bijvoorbeeld een middeninkomen hebben (en ook weer net buiten de 13ũ07o of 13507o vallen) maar hogere lasten hebben, er nog steeds niet voor in aanmerking komen en ook bij deze regeling niet gebaat zijn. Alternatief is om als gemeente een plan uit te werken om voor de inwoners die in de knel komen, maar boven de 12007o inkomensnorm komen, een maatwerkoplossing te kunnen bieden.

2.

Gelet op hoofdlijn nr. 6 uit programma 2 in het bestuursakkoord - We willen zoveel mogelijk inwoners

onafhankelijk maken van onze bijstandsuitkeringen en andere inkomensregelingen en in hun eigen kracht zeüen.' - zetten wij bij voorkeur in op duurzame oplossingen in plaats van een éénmalige

3.

4. 5.

6.

oplossing. Bijvoorbeeld het inzetten op langdurige kostenverlaging voor huishoudens door middel van energie besparende maatregelen. Inmiddels is een start gemaakt met het zorgen voor energiebesparende maatregelen voor inwoners met een laag inkomen. Daarnaast zet de gemeente al langer in op energiebesparende maatregelen voor inwoners via Duurzaam Bergen op Zoom en het Regionaal Energieloket met initiatieven om te verduurzamen. Er zijn nog meer maatregelen vanuit het Rijk aangekondigd om de effecten van een hogere energierekening en de hoge inflatie voor de huishoudens op te vangen. We lopen met een verhoging van de norm vooruit op deze maatregelen. Volgens de hoofdlijnen uit programma 2, gaan wij uit van de oplossing en niet van de regeling, het uitvoeren van deze motie staat - wegens het gebrek aan mogelijkheden tot maatwerk - op gespannen voet met dat principe. We wijken als gemeente bij het hanteren van een hogere inkomensnorm dan 12007o af van het Rijksbeleid. Dit betekent ook dat bij een eventuele volgende (3e) tranche vanuit het Rijk, wij als gemeente voor de huishoudens die bij ons aanvullend in aanmerking komen als we gaan naar een hogere inkomensnorm, ook mee moeten met deze uitbetaling, wederom op kosten van de gemeente en moet er opnieuw dekking worden gevonden. Leidend principe nr.

6 in het bestuursakkoord 'Samen Bergen Verzetten' zegt: “ Voorstellen vanuit de gemeenteraad met een deugdelijke financiële basis verwelkomen we." en in hoofdlijn nr.5 uit programma 5 staat: We steunen alleen voorstellen en amendementen die zijn voorzien van een deugdelijke financiële dekking, die aansluiten op een langdurig stabiele financiële koers. Voor de uitvoering van het verhogen van de inkomensnorm voorde energietoeslag van 1300 euro naar 13007o of 135ū7o ontbreekt deze financiële dekking.

7.

Leidend principe 8 uit het bestuursakkoord zegt: “We zorgen voor een stevige lobby in de VNG richting Rijksoverheid om reële vergoedingen voor noodzakelijke zorg af te dwingen. ” Het als gemeente geld vrijmaken voor het hanteren van een hogere inkomensnorm dan de voorgeschreven rijksregeling, kan belemmerend werken op de lobby. Het Rijk kan dan namelijk redeneren, dat de gemeente zelf genoeg middelen heeft om deze in te kunnen zetten, bovenop de rijksregeling.

m

Gemeente ñ Bergen op Zoom

Scenario’s Hieronder geven wij samenvattend de mogelijke scenario’s waar dekking voor is: 1.

Het uitbetalen van de toeslag van 1300 euro voorde inkomensnorm toten met 120o7), daarnaast de mogelijkheden onderzoeken voor een noodfonds, dat ingezet kan worden op het moment dat een huishouden vanwege de stijgende energieprijzen in een schrijnende situatie terecht is gekomen en er geen voorliggende voorzieningen meer zijn waar deze inwoner een beroep op kan doen. Dit kan gedekt worden door de middelen TONK van 816.000 euro.

2.

Combinatie: Het uitkeren van de energietoeslag van 1300 euro t/m 120o7o en 800 euro t/m 130^o Kosten: 66.402.830 Dekking (Rijk en TONK) 6 6.659.169 Over na dekking TONK 6 256.339

3.

De motie niet uitvoeren

Advies Ons advies is om, mede gelet op de geschetste dilemma's, in te zetten op scenario 1. Dit is het alternatief waar dekking voor is. Dit sluit ook het meest aan op het bestuursakkoord, met name de hoofdlijn bij programma 2, waarbij wij uitgaan van de oplossing en niet van de regeling. Met scenario 1 zetten wij in op een duurzame oplossing en maatwerk plaats van een éénmalige oplossing in geld. Voor scenario 2 is dekking mogelijk door middel van de resterende TONK middelen. Echter, gelet op de bovenstaande dilemma’s, met name 4 en 5, heeft dit scenario minder de voorkeur. Gezien de dilemma’s die geschetst zijn, behoort scenario 3 ook tot de mogelijkheden.

Hieronder de overige scenario’s waar geen dekking voor is: 4.

Het volledige bedrag van 1300 euro uitkeren aan de huishoudens met een inkomensnorm tot en met 13007o. Kosten: 6 6.818.350 Dekking (Rijk en TONK) 6 6.659.169 Geen dekking: 6 159.181

5.

Het volledige bedrag van 1300 euro uitkeren aan de huishoudens met een inkomensnorm tot en met 13507o. Kosten: 6 7.411.250 Dekking (Rijk en TONK) 6 6.659.169 Geen dekking: 6 752.081

6.

Combinatie: Het uitkeren van de energietoeslag van 1300 euro t/m 12007o en 800 euro t/m 13507o Kosten: 6 6.780.130 Dekking (Rijk en TONK) 6 6.659.169 Geen dekking: 6 120.961

Advies bij keuze voor scenario 4 t/m 6 Het college adviseert om niet te kiezen voor één van de scenario’s 4 t/m 6, vanwege het ontbreken van een deugdelijke dekking. Mede gelet op leidend principe 6 uit het bestuursakkoord. Vanuit het samenwerkingsdualisme geven wij u wel een aantal suggesties voor deze dekking, op basis van hoofdlijn nr. 2. programma 5: “Tekorten en begrotingswijzigingen

worden als uitgangspunt opgevangen binnen de programma’s zelf. Meevallers worden niet ingezet voor nieuwe uitgaven, maar komen in de algemene reserve. Nieuwe beleidskeuzes maken we bij het beleidskader." Daarnaast hebben we te maken met leidend principe 10 uit het bestuursakkoord: “We stellen waar nodig de prioriteiten bij op programmaniveau". Mogelijke suggesties zijn om dekking te vinden door:

1. 2.

te bezuinigen op het minimabeleid. de middelen te zoeken binnen het in november door de gemeenteraad te behandelen voorstel 2e concembericht.

Het college raadt suggestie 1, om te bezuinigen op het minimabeleid, sterk af, gelet op het feit dat juist het minimabeleid extra hard nodig is om de groep inwoners met een laag inkomen te ondersteunen. Wij stellen voor om, ten behoeve van een integrale afweging bij keuze voor één van de scenario’s 4 t/m 6, het uitwerken van een dekkingsvoorstel te betrekken bij de behandeling van het tweede concembericht 2022.

Met vriendelijke groet,

het college van burgemeester en wethouders van Bergen op Zoom,

secretaris,

burgemeester,

mr. Drs. Ing. M. van Vliet

Dhr. dr. F.A. Petter

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=BergenOpZoom&id=4b813752-43f0-4cd4-94b9-a2537c76b315