Presentatie Raadsbijeenkomst.
Tekst van het document
Visie buitengebied Bergen op Zoom
Werkbijeenkomst Gemeenteraad 29 november 2022
Welkom
Visie buitengebied Bergen op Zoom
Werkbijeenkomst Gemeenteraad 29 november 2022 Programma • Opening • Toelichting op proces • Opzet koersdocument
(19:30 – 19:35) (19:35 – 19:50) (19:50 – 20:20)
Pauze • Interactieve sessie met casussen • Afronding •
;
(20:30 – 21:30) (21:30 – 21:45)
Visie buitengebied Bergen op Zoom
Werkbijeenkomst Gemeenteraad 29 november 2022
Fase 1 Fase 2
Voorbereiding Stand van zaken • Ophalen informatie • Werkateliers • Ansichtkaarten • Gebiedssafari
Koersdocument • Deelgebieden • Concept initiatieventoets
Vaststelling Visie Buitengebied
Fase 3 Ontwerpvisie • Werkateliers • Online research community • Ontwikkelrichtingen
maart ‘22
Fase 4 Visie Buitengebied • Informatiesessies • Ter inzage legging visie
juli ‘22 maart ‘23 augustus ‘23
december ‘23
Visie buitengebied Bergen op Zoom
Werkbijeenkomst Gemeenteraad 29 november 2022
Participatie • Social design traject • Betrekken van stakeholders • Ansichtkaartenactie en online research community
Visie Buitengebied Bergen op Zoom: Het Koersdocument
Omgevingsvisie Bergen op Zoom • Gemeentegebied dekkend • ‘Wat’ doen we en ‘waar’ • Wonen en bedrijvigheid: Planmatige ontwikkelingen
Visie Buitengebied Bergen op Zoom • Specifiek voor het buitengebied • ‘Hoe’ maken we ontwikkelingen mogelijk • Wonen en bedrijvigheid: VAB-locaties en incidentele ontwikkelingen
Opzet koersdocument Verleden • Geomorfologie • Ontginningsgeschiedenis • Bewoningsgeschiedenis
Heden • Landschapswaarden • Gebruikswaarden • Beleidsanalyse Toekomst • Deelgebieden • Opgaven per thema (concept) • Initiatieventoets (concept)
Visie buitengebied Bergen op Zoom
Het Koersdocument
Het verleden: geomorfologie
Visie buitengebied Bergen op Zoom
Koersdocument
Het verleden: ontginnings-en bewoningsgeschiedenis
Visie buitengebied Bergen op Zoom
Koersdocument
Het heden: landschapswaarden • • •
Bodem- en watersysteem Archeologie en cultuurhistorie Natuurwaarden
Visie buitengebied Bergen op Zoom
Koersdocument
Het heden: gebruikswaarden • •
Agrarisch gebruik Recreatief gebruik
Visie buitengebied Bergen op Zoom
Koersdocument
Het heden: beleidsanalyse • • •
Stedelijke ontwikkeling Agrarische ontwikkeling en natuurgebieden Niet-agrarische ontwikkelingen
Visie buitengebied Bergen op Zoom
Koersdocument
De toekomst: deelgebieden
Visie buitengebied Bergen op Zoom
Koersdocument
De toekomst: thema’s
Landbouw
Natuur en landschap
Recreatie
Klimaat en energie
Wonen
Bedrijvigheid en infrastructuur
Deelgebieden
Het Markiezaat Alleen extensieve en natuur-inclusieve vormen van landbouw wenselijk, gezien de belangrijke natuurwaarden van het gebied. Focus op ontwikkeling schorrengebied en het verder onderzoeken van het creëren van een brakwatermilieu. Behouden van de belevingswaarde van het open landschap. In eerste instantie focussen op verder ontwikkelen extensieve recreatiemogelijkheden in combinatie met natuurwaarden. Intensieve recreatievormen alleen toestaan wanneer deze bijdrage leveren aan natuurbouw. Verzilting behoort tot de verkenningsmogelijkheden. Energieopwekking kan in overleg met Staatsbosbeheer tot de mogelijkheden behoren als het echt meerwaarde oplevert voor Bergen op Zoom.
Woonontwikkelingen niet wenselijk gezien natuurwaarden van het gebied.
Bedrijfspercelen en/of bedrijventerreinen niet wenselijk gezien natuurwaarden van het gebied.
Deelgebieden
De Zeekleipolders Gezien de geschiktheid van de gronden voor akkerbouw hier op blijven inzetten waar mogelijk. Hiermee kan ook het agrarisch karakter van het gebied behouden blijven. Verder versterken robuuste ecologische drager Lange Water door beekherstelprojecten. Verder natuurwaarden en open landschapswaarden behouden waar mogelijk. Extensieve recreatie is mogelijk in het gebied in combinatie met de bestaande agrarische functies. Hierbij kan onder andere gedacht worden aan kamperen bij de boer of iets dergelijks. In beginsel een geschikt gebied voor zowel retentiemogelijkheden als energieopwekkingsmogelijkheden. Hierbij wel de focus op het behoud van het open landschap.
Woonontwikkelingen mogelijk in het kader van VAB. Aanwijzen nieuwe bebouwingsconcentratie kan tot de mogelijkheden behoren wanneer hierbij wel rekening gehouden wordt met het open polderlandschap.
Bedrijfsontwikkelingen mogelijk, wanneer deze goed inpasbaar zijn in de omgeving en logisch aansluiten bij bestaande infrastructuur en/of andere bedrijfspercelen.
Deelgebieden
De Steilrand Enkel ruimte voor kleinschalige en duurzame akkerbouw/veehouderij wanneer deze bijdraagt aan het cultuurhistorisch behoud van de steilrand.
De Steilrandzones kunnen een ecologische brug vormen tussen oost en west in het buitengebied van Bergen op Zoom, wanneer verrommeling van het landschap tegengegaan wordt. Extensieve recreatie is mogelijk in het gebied in combinatie met de bestaande agrarische functies. Hierbij kan onder andere gedacht worden aan kamperen bij de boer of iets dergelijks.
Gebied is mogelijk alleen interessant voor kleinschalige uitbreiding waterwinning. Verder zoveel mogelijk intact houden cultuurhistorisch waardevolle geologische en hydrologische situatie.
Woonontwikkelingen enkel mogelijk in het kader van VAB (Vrijkomende Agrarische Bebouwing).
Kleinschalige bedrijfsontwikkelingen mogelijk; in principe te weinig ruimte voor planmatige ontwikkelingen voor lokale of bovenlokale bedrijventerreinen.
Deelgebieden
De Brabantse Wal Alleen landbouw behouden in de enclaves met een sterke focus op agrarisch natuurbeheer en/of voedselbossen. Andere vormen van landbouw sterk weren gezien de natuurwaarden van het gebied. Natuurontwikkeling op de Brabantse Wal sterk richten op klimaatadaptiviteit, waarbij droogteproblematiek in de kiem gesmoord moet worden (zie ook GGA Brabantse Wal). Cultuurhistorische waarde beter zichtbaar maken in het landschap. Sterk inzetten op het zoneren van intensieve recreatievormen rondom verkeerskundig logische posities. Inzetten op scheiden van recreatieve modaliteiten (wandelaars, ruiters, MTB etc.). Prioriteit is aanpak droogteproblematiek, die ontstaat door laag grondwaterpeil en grote mate van inzijging. Energieopwekking is gelet op aanwezige natuurwaarden niet wenselijk.
VAB-ontwikkelingen kunnen gewenst zijn als deze bijdragen aan terugdringen stikstofemissies.
Alleen incidentele toevoeging bedrijfspercelen (bv. in het kader van VABontwikkeling) mogelijk. Infrastructuur moet mogelijk op plekken opgewaardeerd worden bij nieuwe zoneringen intensieve recreatie.
Deelgebieden
Het Coulisselandschap Voortzetting agrarische bedrijven mogelijk, passend binnen de karakteristiek van het coulisselandschap. Aansluiting zoeken bij buitengebied omliggende gemeentes. Sterke focus op verdere natuurontwikkeling rondom natte natuurparel Halsters Laag, mede in combinatie met het in stand houden van waardevolle kwelstroming vanaf de Wal/elders. Extensieve recreatie is mogelijk in het gebied in combinatie met de bestaande agrarische functies. Behouden en waar mogelijk uitbreiding toestaan van bestaande verblijfsrecreatieve bedrijven t.o.v. de Wal. In het noorden zijn voldoende mogelijkheden voor aanvullende waterberging, mits daarbij rekening wordt gehouden met Halsters Laag. Nat gebied kan gebruikt worden in relatie tot droogteproblematiek Brabantse Wal.
VAB-locaties zijn hier wenselijk wanneer deze stedenbouwkundig en landschappelijk inpasbaar zijn.
Agrarische bedrijfsontwikkelingen mogelijk, mits goed landschappelijk ingepast en rekening houdend met bestaande natuurwaarden. Gebied is erg goed ontsloten door aanwezigheid A4.
Werkdocument Toetsingskader
Voorbeeld: Landbouw
Lijn:
Nieuwvestiging IV
NEE
Nieuwvestiging niet-IV
NEE
Voortzetting of nieuwvestiging grondgebonden teelten
Landbouw
JA MITS
Voortzetting of nieuwvestiging kassenbouw
NEE
Toevoegen of omvormen tot biologische / duurzame landbouw
JA
Toelichting: Nieuwvestiging intensieve veehouderij mbt milieueisen niet wenselijk Met betrekking tot natuurwaarden niet wenselijk
Voortzetting biologische teelt inclusief agrarisch natuurbeheer Glastuinbouw binnen het fijnmazig buitengebied niet wenselijk Omschakeling naar biologisch landbouw
Lijn: NEE
JA MITS
JA
NEE
JA MITS
Ecotourisme
Verbreding
Agrarisch natuurbeheer
Hoofdlijn landbouw
JA MITS
JA MITS
JA
Bestaand gebruik, uitbreiden met natuurlijke grazers
Alleen extensieve en natuurinclusieve vormen van landbouw wenselijk, gezien de belangrijke natuurwaarden van het gebied.
JA
Lijn: Toelichting: Nieuwvestiging intensieve NEE veehouderij mbt milieueisen niet wenselijk Kleinschalig en inheems, toevoeging aan de NEE landschappelijke kwaliteit, autenthiek Wenselijke agrarische vestiging/voortzetting om JA MITS agrarisch karakter te behouden Glastuinbouw binnen het fijnmazig buitengebied niet wenselijk Mits de openheid van het landschap niet in het geding komt, mogelijkheid voor strokenteelt Recreatie, energie-opwekking, combinatie met natuurbeheer Alle kansen benutten in combinatie met innovatieve landbouw
Gezien de geschiktheid van de gronden voor akkerbouw hier op blijven inzetten waar mogelijk. Hiermee kan ook het agrarisch karakter van het gebied behouden blijven.
NEE
JA MITS
NEE
JA MITS
Het Coulisselandschap
De Brabantse Wal
De Steilrand
De Zeekleipolders
Het Markiezaat
Lijn: Toelichting: Nieuwvestiging intensieve NEE veehouderij mbt milieueisen niet wenselijk Niet wenselijk nabij stedelijke bebouwing, Niet passend bij de NEE landschappelijke kwaliteit
Toelichting: Nieuwvestiging intensieve veehouderij mbt milieueisen niet wenselijk Met betrekking tot natuurwaarden niet wenselijk
Rekening houden met de cultuurhistorische randvoorwaarden van de steilrand . Glastuinbouw binnen het fijnmazig buitengebied niet wenselijk Rekening houden met de cultuurhistorische randvoorwaarden van de steilrand Gebied is te klein. Landschappelijke kwaliteit behouden Rekening houden met de cultuurhistorische randvoorwaarden van de steilrand
Dit ten dienste staat van het ecologisch functioneren van het landschappelijk ensemble
NEE TENZIJ
NEE
JA
JA
JA
Glastuinbouw binnen het fijnmazig buitengebied niet wenselijk Duurzame en biologische landbouw in de enclaves kan hand in hand met de Wal Hierbij kan gedacht worden aan voedselbossen Agrarisch natuurbeheer heeft veel potentieel in de enclaves in de Brabantse Wal
Lijn: NEE
JA MITS
JA MITS
NEE
JA
JA
JA
Toelichting: Nieuwvestiging intensieve veehouderij mbt milieueisen niet wenselijk Passend in het landschap, Ter ondersteuning streekproducten Brabantse Wal, kleinschalig Passend in het landschap, Ter ondersteuning streekproducten Brabantse Wal, kleinschalig Glastuinbouw binnen het fijnmazig buitengebied niet wenselijk Passend binnen de landschappelijke kaders van het coulisselandschap Verbreding mogelijk op relatief grote percelering Alle kansen benutten in combinatie met innovatieve landbouw
Alleen landbouw behouden in de enclaves met Voortzetting agrarische bedrijven mogelijk, Enkel ruimte voor kleinschalige en duurzame een sterke focus op agrarisch natuurbeheer passend binnen de karakteristiek van het akkerbouw/veehouderij wanneer deze bijdraagt en/of voedselbossen. Andere vormen van coulisselandschap. Aansluiting zoeken bij aan het cultuurhistorisch behoud van de landbouw sterk weren gezien de natuurwaarden buitengebied omliggende gemeetes. steilrand. van het gebied.
Visie buitengebied Bergen op Zoom
Werkbijeenkomst Gemeenteraad 29 november 2022 Pauze
Casus 1 - Een nieuw verdienmodel voor een landgoed: Eigenaren van een landgoed op de Brabantse Wal willen het landgoed niet alleen behouden, maar de cultuurhistorisch waardevolle structuren beter zichtbaar maken. Om het landgoed te onderhouden en te ontwikkelen, zien de eigenaren de mogelijkheden om een klein aantal seniorenwoningen te realiseren op het landgoed. Ze besteden veel aandacht aan een goede landschappelijke inpassing van deze seniorenwoningen in de bestaande structuren van het landgoed, waardoor deze gezien de groene omgeving gunstig in de markt gezet kunnen worden. Opbrengsten zullen direct geïnvesteerd worden in het behoud en de ontwikkeling van het landgoed en in meerjarig onderhoud.
Casus 2 - Bedrijfswijziging op de Steilrand: Een bestaand kleinschalig agrarisch bedrijf, met ca. 3 ha grond, dat al geruime tijd gevestigd is op een cultuurhistorisch waardevol perceel op de Steilrand ziet weinig perspectief in het agrarisch voortzetten van het bedrijf. De niet-agrarische neventak van het bedrijf en/of de woonfunctie heeft echter wel toekomst. De initiatiefnemer wil daarom het agrarische bedrijf op de locatie beëindigen, en daarmee de agrarische bedrijfsbestemming naar een reguliere woning- of bedrijfsbestemming (wonen/paardenpension/vorm van industriële bedrijvigheid) omzetten. De initiatiefnemer ziet ook kansen om meerdere woningen op de nu nog agrarische gronden te realiseren.
Casus 3 – Energieinitiatieven in de polder Een ontwikkelaar ziet potentieel voor de ontwikkeling van een energiepark in de Auvergnepolder van ca. 5 ha groot. De polder is volgens de initiatiefnemer een zeer geschikte locatie voor dit energiepark, die voor een substantieel inwonersdeel van Bergen op Zoom grote meerwaarde creëert. De ontwikkelaar is op zoek naar mogelijkheden om deze ontwikkeling verder uit te werken en vraagt de gemeente welke randvoorwaarden hiervoor gehanteerd worden.
Casus 4 - Uitbreiding recreatiepark in het Coulisselandschap: Een bestaand recreatiepark aan de rand van de Brabantse Wal, maar liggend in het Coulisselandschap, heeft de wens om het park uit te breiden richting de Brabantse Wal. Deze uitbreiding omvat het plaatsen van een 100-tal luxe recreatieverblijven en vermaakvoorzieningen. De uitbreiding is dusdanig substantieel, dat er in het piekseizoen grotere verkeersstromen van en naar het park te verwachten zijn. Ook zal er met de uitbreiding herbegrenzing van Natuurnetwerk Brabant noodzakelijk zijn.
Visie buitengebied Bergen op Zoom
Werkbijeenkomst Gemeenteraad 29 november 2022 Afronding