Presentatie proces Landgoed Vrederust
Tekst van het document
Landgoed Vrederust
Beeldvorming gemeenteraad Dinsdag 4 juni 2024
Agenda 1. Opening 2. Toelichting proces 1.
Veranderend zorglandschap GGZ WNB
2.
Proces tot nu toe
3.
Uitleg ontwikkelvisie
4.
Indicatief vervolgproces
5.
Externe participatie & communicatie ontwikkelvisie
3. Toelichting analyse en conceptvisie Landgoed Vrederust 4. Vragen en afsluiting
Veranderend zorglandschap GGZ WNB
Plangrens ontwikkelvisie
Concentratiegebied GGZ WNB
Eigendom GGZ WNB t.b.v. ontwikkeling
Eigendom woningcorporatie
•
Het zorglandschap is de afgelopen jaren veranderd waarbij mensen zoveel mogelijk deelnemen aan en wonen in de maatschappij (ambulantisering zorg).
•
GGZ WNB heeft momenteel naast de kernpanden, ook gedateerde gebouwen en gebouwen zonder functie. Daarnaast is onderhoud van een groot landgoed kostbaar.
•
De zorginstelling wenst haar vastgoed qua omvang en kwaliteit op de nieuwe eisen aan te passen en haar financiële positie op duurzame wijze te verbeteren voor continuïteit van zorg en werkgeverschap.
•
GGZ WNB wenst zich te concentreren op twee delen van het landgoed en de rest van het landgoed middels een integrale ontwikkelvisie te verkopen.
•
De ontwikkeling sluit aan bij de woningbouwopgave van de gemeente Bergen op Zoom.
Proces tot nu toe 2023 Jul
Aug
Sep
2024 Okt
Nov
Dec
Jan
Feb
Maa
Apr
Mei
Jun
Onderzoeken Programma van Eisen (iPvE) Ontwikkelvisie Interne participatie & communicatie Externe participatie & communicatie
28 september Beeldvorming opdracht & proces pilotproject
GGZ WNB Gemeente
Participatie & communicatie
Oktober Intentieovereenkomst GGZ WNB en gemeente
7 mei C-discussie
November Project aangemeld voor versnellingstafel
21 mei 1e sessie omwonenden
Vandaag Beeldvorming gemeenteraad
Toelichting ontwikkelvisie Integrale visie waarin op hoofdlijnen uitgangspunten vastgelegd worden om richting te geven aan de ontwikkeling van Landgoed Vrederust Bouwstenen ontwikkelvisie
Grens plangebied
Duiding ontwikkelvelden
Zorgvisie GGZ WNB
Verkeersontsluiting
VOORBEELD
Onderzoeken
Cultuurhistorische waarde landschap en gebouwen landgoed
Wensen belanghebbenden
Flora en fauna
Boommetingen
Mobiliteit
Verkeer
Geluid
Asbest
Bodem
Stikstof
Indicatief vervolgproces 2024 Q1
Q2
2025 Q3
2026
2027
2028
2029
2030
2031
Q4
Onderzoeken Programma van Eisen (iPvE) Ontwikkelvisie Verkooptraject Haalbaarheid & ontwerpfase
Planologische procedures
Gefaseerd
Realisatie Interne participatie & communicatie
Externe participatie & communicatie
Vandaag Beeldvorming
Oktober Besluitvorming
Q3 2025 Verkoop
GGZ WNB
Ontwikkelaar
Gemeente
Participatie & communicatie
Externe participatie & communicatie ontwikkelvisie Kick-off Omwonenden
Beeldvorming Gemeenteraad
Werksessie Omwonenden
Inloopbijeenkomst Geïnteresseerden
•
21 mei
•
4 juni (vandaag)
•
Begin juli (indicatief)
•
Augustus (indicatief)
•
Introductie proces en
•
Aanleiding, proces en
•
Werksessie over relevante
•
Presenteren (concept)
participatie •
Analyse en conceptvisie landgoed
•
Verzamelen krachten & knelpunten huidig landgoed
•
Feedback op concept visie toekomstig landgoed
participatie •
Analyse en conceptvisie landgoed
ontwikkelvisie
thema’s o.b.v. input kick-off •
Voorbeeldthema’s: ▪
Mobiliteit
▪
Groen
▪
Voorzieningen
•
Input op (concept) ontwikkelvisie ophalen
Bijlage | Voorbeelden onderdelen ontwikkelvisie
Sferen en
Hoofdstructuur
Maximum
landschaps-
Ontwikkel-
Geluids-
verkeer &
aantal
Segmentering
stijlen
velden
oplossingen
parkeernorm
woningen
woningen
Beeld-
Definitieve
kwaliteitsplan
verkaveling
Toepassing geluidsmaatregelen
Inrichting openbare ruimte
Verdeling woningen over landgoed
Woningtypologieën
Landgoed Vrederust Halsteren
JUNI 2024
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
Opgave Landgoed Vrederust, gelegen in Halsteren binnen de gemeente Bergen op Zoom, is de hoofdlocatie van GGZ WNB. Door veranderingen in de zorg is er geen behoefte meer aan een zorgterrein van deze omvang. GGZ WNB gaat een gedeelte van de locatie afstoten. GGZ WNB is in gesprek met de gemeente Bergen op Zoom om woningbouw te realiseren op een gedeelte van de locatie die zij willen verkopen. De gemeente Bergen op Zoom heeft de opdracht gekregen van de Provincie om bij te dragen aan de realisatie van 7.000 extra woningen in de regio. In lijn met deze doelstelling staat de gemeente positief tegenover de ontwikkeling van woningen op het terrein van Landgoed Vrederust. Met dit uitgangspunt werkt GGZ WNB aan een ontwikkelvisie voor het landgoed. Dit betekent dat GGZ WNB plannen ontwikkelt om het landgoed geschikt te maken voor de bouw van nieuwe woningen, met als doel bij te dragen aan de regionale woningnood en het creëren van een leefbare en duurzame woonomgeving.
N
BURO LUBBERS Landschapsarchitectuur en stedenbouw
2 / 27
JUNI 2024
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
Ligging
De Beek
A4
Fort De Roovere
Hoge cultuurhistorische, recreatieve en ecologische waarde •
Overgangsgebied tussen Brabantse Wal en West Brabantse
HALSTEREN
Waterlinie •
Recreatief landschap tussen Bergen op Zoom en Halsteren
•
Kan gebruik maken van voorzieningen Halsteren en Bergen op Zoom
•
Verbonden aan ketting van parken Bergen op Zoom
•
Gunstige ligging ten aanzien van auto-ontsluiting
Fort Prinssen
Vredelust
Randweg Noord Bergse Heide Kleine Melanen Park
Meilustbos Oscar Van Hemelpark
A4 Schoolgemeenschap
WEST BRABANTSE WATERLINIE
Anton Van Duinkerkenpark
BERGEN OP ZOOM
Station
BRABANTSE WAL
Fort Waterschans
N Binnenschelde
BURO LUBBERS Landschapsarchitectuur en stedenbouw
Regionale positionering
3 / 27
JUNI 2024
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
Ruimtelijke structuren STRUCTUURVISIE 2030
VISIE GROENSTRUCTUUR
GROEN EN WATERSTRUCTUREN
STRUCTUURVISIE BERGEN OP ZOOM 2030 KERNEN (4.2) EN WONEN (4.3) Kerngebied met centrumfunctie Kerngebied (niet direct gericht op voorzieningen) Woonwijk herstructurering Woonwijk Woonwijk in afbouw of oprichting WERKEN EN RECREATIE (4.4) Bedrijventerrein Bedrijventerrein restcapaciteit, nog in gebruik te nemen Zoekgebied voor bedrijvigheid (lange termijn) Gemengde functies Concentratiegebied kantoren Grootschalige voorzieningen (zorg, onderwijs, detailhandel) Zone voor een cultural valley Recreatieve doeleinden Recreatieve zone Binnenschelde Recreatieve poort Lievensberg BEREIKBAARHEID (4.5) Transformatiezone snelweg (met verzorgingsfuncties Wouwse Tol en Heimolen Voorgestane tracé goederenspoor Hoofdwegenstructuur Spoorlijn Buisleidingstraat
GROEN, WATER EN CULTUURHISTORIE (4.6) Parken en groenstructuur Bos Coulissenlandschap Kleigebied gericht op landbouw Natte natuur Water Water met natuurwaarden Steilrand Natte verbinding versterken Groene verbinding versterken Historische forten / Schans Geledingszone tussen kernen
•
Zone voor ‘‘grootschalige voorzieningen’’ binnen bosrand
•
Aansluiting op serie parken vanuit binnenstad
•
Uitloper hoofdgroenstructuur
•
Zone voor ‘‘bos en park’’ omzoomd door natuurgebied NNB
BURO LUBBERS Landschapsarchitectuur en stedenbouw
4 / 27
JUNI 2024
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
RECREATIEF NETWERK
Ruimtelijke structuren
CULTUURHISTORISCH LANDSCHAP
Fort De Roovere
Fort De Roovere
Recreatieve routes
Paardenhoeve Hondenvereniging De Kwispel
Monkeytown Indoor speeltuin
Zorgboerderij
Hertenweide
Halsteren
Zorgboerderij
Gr oo te
Me lan en
Zwembad De Melanen
Gr oo te
Begraafplaats
Me lan en
Monkeytown Indoor speeltuin
Zwembad De Melanen
Paardenhoeve Hondenvereniging De Kwispel
Begraafplaats
Hertenweide
Volkstuinvereniging Melaven Halsteren
Restaurant de Sprenge
Halsteren V.V. Vredelust
V.V. Vredelust
Restaurant de Sprenge
Volkstuinvereniging Melaven Halsteren
Fort Prinssen
Fort Prinssen
Scouting Buitenlust
Kleine Melanen Park
Kleine Melanen Park
Bergen op Zoom
Scouting Buitenlust
Bergen op Zoom
Meilustbos
•
Ra nd we gN oo rd
Meilustbos
Onderdeel wandelnetwerk Brabant
•
Ligging tussen overgebleven bos- en agrarisch landschap
•
Waterlinie tussen Fort De Rovere en Fort Prinssen
BEREIKBAARHEID - FIETS EN OV
BEREIKBAARHEID - AUTO Fort De Roovere
Fort De Roovere
Richting Rotterdam
Recreatieve routes
Recreatieve routes
Paardenhoeve
Paardenhoeve
Gr oo te
Zwembad De Melanen
Hertenweide
n laa ofd Ho
Halsteren
Restaurant de Sprenge
V.V. Vredelust
Buitenlust Ra nd we gN oo rd
Fort Prinssen
Bravo flex - bushalte Bravo - deelfiets A4
A4 n laa ofd Ho
Kleine Melanen Park
an ba len Mo de Ou
Richting Bedrijventerrein
Volkstuinvereniging Melaven Halsteren
V.V. Vredelust Restaurant de Sprenge an rla ige Re
Fort Prinssen
Reigerlaan
Hertenweide
Halsteren
an nla hte ec Sp
Volkstuinvereniging Melaven Halsteren
Zorgboerderij
Me lan en
Me lan en
n ve as tW He
Begraafplaats
Monkeytown Indoor speeltuin
Zorgboerderij
k on rd ve Vij
Zwembad De Melanen
Lig ne we g
Monkeytown Indoor speeltuin
Hondenvereniging De Kwispel
Begraafplaats
Het Wasven
Gr oo te
Hondenvereniging De Kwispel
Scouting Buitenlust
Kleine Melanen Park
Ra nd we gN oo rd
Scouting Buitenlust
Richting Bergse heide
Bergen op Zoom
Bergen op Zoom
Meilustbos
Richting Antwerpen
Meilustbos
10 min fietsen naar Station Bergen op Zoom Trein richting Roosendaal Breda
•
Bereikbaar via drie wegen: Hoofdlaan, Reigerlaan en Het Wasven
•
Brede fietsmogelijkheid binnen en buiten het terrein
•
Parkeren verspreid over het terrein
•
Bravo Flexbushalte en deelfietspunt centraal op terrein
5 / 27
R002-1291938CDJ-V02-sal-NL
Kenmerk
JUNI 2024
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
4.8
Gecumuleerde geluidbelasting
Voor de delen van de ontwikkelvelden waar sprake meer dan 53 dB dient ten behoeve van de aanvraa naar de geluidwering van de gevel uitgevoerd te w
Ruimtelijke kaders
aanvullend onderzoek uit te laten voeren zodra he ECOLOGISCH WAARDEVOL
BOOMINMETING
GELUID Spe chte nlaa n
BESTEMMINGSPLAN
3
1
2
1
aan
enl
cht
Spe
3 5 7
4
1098
1100
9
1097
1101
erdo
Vijv
Was
nk
't
11
1102 ven
6 8
1096 13
5 15
1095
17
1094
19
1389 1393 1093 1089 490
491
1259
1261
1078
7/TR
612 611 610
585
584
7
587
605
ven Was
4
646
14
621
571
562
555
456 457 454
erdo Vijv nk
577
349
3
Arkla
an
631 632634
346
444 d
668
446
1104
689
ad
Noachp
1118
1110
360
1
F
Arkla
388 389 387
680
an
379
732
736 1142
739
4/GAS
744
4
Mol
enb
776
773 772
777
771
797
aan
796
800
765 770
1151
779
769 764
1152 1153
768 763 767 762
1157
n dlaa Hoof
8
824825 823
1442
405
1456 1457
Hoof dlaan
190189
1478
8
1468
413
412
1469 1472 1470 1474 1473 1471
1475
1476
2
438 814
an Molenba
931
1010
1037
1021
1030
1042 1065 1253
1013 1014
1015
958
1196
an
87
90
136
71
139
140
141
142
149
150
134132 135133
131
154 144 145
63
153
155
94
72
148
147
146 62
82 1255
152 151
4-6
73 60
1649 1652 1653
174 173
178 177 176
175
1645 1659
1655 1654
1494 1495
1606 1739 1607 1605
1669
2-70
1597 1595 1596 15991600 1598 1592 15931594 1590 1591
1589
1604 1603
1613
1636
1524 1523
1614
1616 1615 1617 1618
167
164
44 1525
1633 1632 1631 1630
1526
43 163
1528
1530
34
dlaan
1529
Hoof
1620 1621 1622 1623 1624 1625 1626 1627
1556
42
1531
162
16
1628
7
47
79
1521
1522
1634
52 48 46 45
1635
1619
53
56
78
1520
12
1587
168 166
165
54 50 51
77
1511
1508 1509 1519
1500
RAF
1602 1740 1601
1586 1588
1498 1497
1510
1504
1501 1502
1742
1637 14
1575 1576 1577 1668 1578 1580 1579 1581 1583 1582 1585 1584
1664 1663
1506 1505
1503
1499 1496
1639 1638
1512
1507
1641 1640 1609 1612 1611 1610
1608
49 57
1517
1642 1643 1644
1656
1569 1570 1571 1572 1573
55 58 76
1516
1493
170 169
159
61
75 1514
1515
1513
1647 1646
59
1518
1491 1492
1648
157
1490
1489
1650
1741
156
74 1488
1651
1657 1562 1563
1567
1076
138
137
182
64
85 84
92 93
100
1254
1077 1075 1074
1629
41
1532
160
18
1073
65
70 86
91 98
83
989 988
1487
1658
1662
88
89 97 991
990
1194
984 985 982983
999
1568
1665
1193
1201
1199 11971198 1200
963 961962
981
1564 1565
1666 1667
95
967 1202 969 966 965 964
959
1186 1181 1183 1179
998 997
1671 1670 1672
979 980
915
184 120 123 124125 126 127 128 129 130
143
12/T
1043 1066
1071
1000
1560
1027 1029 1028
1566 1034
914
1561
1022
1020
1038
1674 1673
1067
1070
1019
1036
1035 2/TRAF
1068 1069
1018
1001
1003 1023
1016 1017
1012
1011
1041
913
911
185
183
114 2
66 69
96
dlaan
1040
1046
912
907
906
105
68
994
Hoof
1051 1048 1045
1055 1052 1049
905
903
67
1213 996 995
993
992
10
1039
1054
1060 1056
902
1206
dlaan
1053 1050 1047 1044
1061
904
901
1209 1208 1210 1207
1203
103 1002
1024
Reigerlaan
1064
1059
899 900
1191
1189 1190 11881187 1180 916
908
10091008
1058 1057
922 918 917
885 898
951 960 953 954 1182
919
909 910
883 884
894 893 895 896 897
957
950 921 920 882
892
1007
1212
1205
968
970
971
956
947 948949
879 890
889 891
1204 974 973 972
946
888
1005 1006
1211
975
923
945
944 877 878
880 887
1004
924
938 939
940
Hoof
881
an
Hoofdla
941
942
an
10-12
117
116
't Waterbuurtje
935 934 936 933
937
873
fdla
872
875 874
119 118
112
8a
927 926 929 928
871 870
876
Hoo
857
856
854
Wat
115
976
862
1062
fdla Hoo
't
978 977 441
3-5
864 863
861
1063
111 107 109 108 110
urtje
erbu
440 Oude
858
853
1025
196
866 865
1026
195
443
838
867
852
186
194
437 840 842
859 860
187
't Waterbuurtje
439
844
851
188
1466 1467
1477
414
1
1465
435 434
815
193
1464
410 411
819 818
an
fdla
Hoo
1458
1459 1460 1461 1462 1463
1481 1480 1479
409
415
845 843
207
199 198
197
1482
408
416
816
846
849
850
255 254
192
1454 1455
1440
1483 407
418
206
202
201
253
252
251
191
1441
1439 1438 406
420
419
829
205 204
214 203
250
261
265
266
1449 1450 1448
1447
14451446 14431444
427 436
830
827 828
421
428 429 430 431
432
433
831
821 820
6a
208
249
260
264
14361437
1429
215
240
241 258
262
1435
417
832833 834835836
826
822
757
1156
1158 758
1176 1173 759 1163 1162 1174 11671166 1175 1171 1172 1170 11691168 1164 809 810 811 812 1165 813
808
242
1430
238
239
243
1558 1559 1557
1451 404
1161 1160 1159
791 1177
817
244
248
257
259
263
267
1452 1453
401
422
217 216
246
280
256
399
403 424
1427 1428
237 245
279
402
425
423
1154 1155
786 766 761 792 782 784 785 783 760
795
848
847
398
756
1148 1150
778 794 780 781 793
1426 218
236
287
1256
400
426
751 755
774 775 798
Oud
1425
226 235
247
749
803
804 805 806
220
219 227
234
292
285
281
1125 1136 1126 1133 1127 1132 1134 1135 754 1131 753 1129 752 1128 1130
laan
Hoofd
716
1424 1423 14211422
288
283 282 284
396
397
1143 1140 1139 1144 1145 1138 1146 1137
1124
289
286
372
743 1141
738 741
e
291 290
ef
RAF
740 708
807
293
iadre
300
1
737
1420
225 228
295
Acac
710 718
1419
233 229
297
299
373
2/T
374
703
709
0 1418
221
dlaan
2
298
366
369
371
706 707
232 365
368
370
375
Hoof
Oude Molenbaan
702
701 704
1416 1415 1417
224 230
383
367
376
697 700
308
384 382
fdla
Hoo
377
705
1413 1414
1412 14101411 14081409
222
378
726
1406 1432
1403 1404 1405
223
386
an
681
728 727
713 698
1402
309
307 231
385 381
729
719 695
1407 1401
1400 310
311 312
395
394
731
720
721
306
392 393
696 699
1399
330
313
6
390
730
1/TRA
692
694
323
316 317 315 314
304
363
1120
679
322
364
1121 1123
735 734
733
320 325 327 324 326 328 329331332 333
335
305
391
723 722
319
321
337 Hoofdlaan
359
361
362
1115
1116
1117
678 674
725
724
343 338
353
356
449 358
1113 1114
352
355354 357
1107
1112 673
688
351
452 451
1108 1109
1106 1111
1
447
448
1105
676 675
666
339
453
677
1103
Noachpa
635
629
687
318
344 340
672 669
665
628
627
347
341
630
626
348
350
579
682
693
455
576
564
671
686 685
463
461 462
670
667
684
464 460
458
565 570 660
663
664
536 537
662
625
691
535 538
459
659
655
661 624 623
1375 1376 1377 1378
465
534 539
541
566
654
620
532 540
550 551 552
554 553
561
567
658
644
enb
1371 1372 1373 1374
1381 1382
531
548
560
568
572 656 657
645 636
Mol
466 1380
546 547
559 556
569
575
1368 1369 1370
1383 533 1384
557
558
Lindendreef 542
543
549 545
513
573
1363 1364 1365 1366 1367
530
515 512
651 650
649 647
1385
1362
525
529
516
511
648
619 Oud
690
1342
1360 526
528
517
514
510
643
652
467
1341 1340 1339 1338 1337
527
518
574
3
1334
1336
1361
519
1252
639
638
468
1333
1335
1359
1321
523
642 641
640
1
469
1320
520
1216 10841215 1214 653
n
622
470
1332
1326 1325
544
502
637
aan
471
1330
1328
1327
1331
521
618
e
472
1329 1358
522
't
Arklaa
473
1357
1324
1322
1319
1301
604
591 592
590
589
474
1356
1323
505
1300
1302
12491251
593 601
1282
1283
1318
1299
497
588
606 5
475
1355
506
Buitenlust
609
600
607
1288
1294 1293 1295 1296 1297 1298
1226 498 1227 1228 1225 1234 499 1082 1233 1232 1229 1224 1236 1231 1230 1242 1237 602 1239 500 1238 1223 1240 1241 603 501 1220 1083 1219 1218 1217
586
583
476
1354 1386
1317
507
1303
1281
1284
4
an Arkla
AF
617 613
1286
496 1248 1250
1079 1246 1245 1243 1080 1244 1081
598 596 595599 594
1291 1290
1289
1247 1262
477
1316
1311
509 508
495
581
1304 1280
1285
1287
494
1260
1315 1312
1310 1279
1395
nk erdo Vijv
493
2
608
478
1313
1306
1278
1396
1314
1309
1277
1276
1275
1274
1271
1292
1257
582
1270
492
1308
1305
1273 1272 1269 1265 1266 1267
1264 1263 1258
Hertensingel
1307
el
Hertensing
1088
580
1
1090
1086
el
nsing
Herte
480
2
10911092 1087
1085
1388
1391 1390
483
484
488
489
1397
35 Oude Molen
1533
39
1534 1535
1555 37
baan
1536 28
1537 1538 1554
1661
1660
15501551
1539
36 15471548
1540 1553
38
1552
1549
19
27
1546
1541 1542 1543 1544 1545
20 26
18
21 17
25 Rand
22
wegNoord
1675 1676 1677
16 23
1678 1679
15 9
1680 1681
24 14 14
1682 1683 1684 1685 1686 1687
12 9
1688
11 8
1689
1717 1718 1719
1716
1692
1737 1738 1736 1735 1734
1733
1713 1712 1732 1731
10 1721
1722 1723 1724
7
dlaan
1715 1714
1691
Hoof
1690
1720
1725 5
1711 1710
1726
1693
6
1727 2
1694 16
1728
1695
11
1729
1696
1
1697 1698
3
1730
1699
1701
1700 1702
4
1703 1704
Rand
weg-
Conditie matig
00
Conditie slecht
1707
00
Conditie zeer slecht
1708
1709
aan
tseb
straa
•
Bouwvlakken tussen groen
•
Onderscheid tussen ‘‘Groen’’ en ‘‘Ecologisch waardevol groen’’
•
Aandacht voor archeologie
•
Binnen het plan zijn waardevolle gebieden aangewezen o.b.v. groenblauwe mantel en natuurnetwerk brabant
•
Ecologische waardevolle gebieden zijn versnipperd over het terrein en aangetast door bebouwing en verhardingen
Inmeting en inventarisatie GGZ WNB Halsteren Bomenkaart 2023 18
Conditie goed
00
Hoof
1706
Legenda 00
dlaan
1705 dlaa n
d
Hoof
Noor
Moer
N
•
Bestaande bomen overwegend in goede
Figuur 4.9 Grafische weergave geluidcontouren vanwege ve • Voorkeursgrenswaarde 48dB, maximaal te Projectnr. Schaal Datum Papierformaat
: Q16102 : 1:1000 : 20-10-2023 : A0
41
info@quercusboomexperts.nl | 085-6202930
conditie
ontheffen waarde 53dB •
Bebouwing creëert geluidsluwe zone
6 / 27
JUNI 2024
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
ANALYSE LOCATIE
BURO LUBBERS Landschapsarchitectuur en stedenbouw
7 / 27
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
Historische ontwikkeling
STRUCTUUR LANDGOED ONAFHANKELIJK VAN BESTAANDE LANDSCHAP
1900 - Gemengd agrarisch gebied
1909-1930 - Aanleg Landgoed Vrederust
Tot omstreeks 1900 fungeerde het huidige plangebied als een gemengd agrarisch gebied achter de West Brabantse Waterlinie.
Het terrein werd in 1906 aangekocht door Vereniging tot Christelijke Verzorging van Krankzinngen, die een bosrijke omgeving
In de lager gelegen omgeving is een onregelmatig verkaveld coulisselandschap te herkennen. Open velden worden begrensd
zochten met drinkwater voorziening. Initieel concentreerde Vrederust zich in het noordelijke gedeelte van het huidige
door houtsingels of struwelen. Het plangebied heeft - als uitloper van de Brabantse wal - een natuurlijke hogere ligging. Door
plangebied. E. Knevel ontwierp een paviljoenstelsel met meanderende paden die zich weinig aantrok van de bestaande
deze ondergrond is op sommige plekken een gemengd bos ontstaan, wat zich afwisselt met de coulissenstructuur.
structuren. Centraal door het gebied liep de Hoofdlaan. De Hoofdlaan voorzag in de ontsluiting richting de Moerstraatsebaan en scheidde het gebied in twee helften met zes paviljoens voor vrouwen en zes paviljoens voor mannen. Hiertussen bevonden zich
Centraal in het gebied liggen twee boerderijen met een aantal kleinere wegen. De huidige weg die door de Moerstraatsebaan
gebouwen met algemene functies, het Hoofdgebouw, de kerk en de gesloopte watertoren. De bestaande bosvakken werden
loopt, biedt een verbinding tussen Bergen op Zoom en Steenbergen, beschermd door de West Brabantse Waterlinie.
afgewisseld met velden met een parkachtige inrichting, waarin de nieuwe gebouwen gesitueerd waren. Aan de randen van het plangebied werden woningen gebouwd en was ruimte voor onder andere moestuinen, boomgaarden en een boomkwekerij. In het westen is een structuur van sloten te herkennen, die afwateren richting de Groote Melanen en de Kleine Melanen.
8 / 27
Structuur Landgoed Vrederust
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
HELDERE HOOFDSTRUCTUUR
Ê
Historische luchtfoto, Bron: Geschiedkundige kring Bergen op Zoom Hoofdstructuur - Hoofdlaan als centrale organiserende as -Knevel Kerk alsontwierp middelpunt van het terrein met afbuigende as een groot symmetrisch paviljoenstelsel, zoals in die tijd gebruikelijk was. Er werd -voorzien Meanderende vormenHet de terrein contouren van een het terrein in 12wegen paviljoens. kreeg parkachtige aanleg met meanderende paden
en veel groene ruimte rond de paviljoens. De gebouwen werden onderling verbonden met een wegenstructuur waarlangs bomen aangeplant werden. Het geheel werd aaneengeregen door een lange laan die aan de zuidzijde uitkwam op de Moerstraatsche baan, die Bergen op Zoom verbond met Roosendaal. Het hart van het zorgterrein lag op flinke afstand van deze baan en lag half besloten tussen de bossen. In 1908 werd begonnen met de bouw van de eerste vier paviljoens, in 1909 werden er nog eens vier aanbesteed. Deze gebouwen kwamen in 1910 gereed. In 1914 en 1917 kwamen er twee paviljoens bij. De laatste twee paviljoens werden voltooid in 1926. De Hoofdlaan maakte onderscheid tussen aan de linkerzijde de 6 paviljoens voor de mannen en aan de rechterzijde de 6 paviljoens voor de vrouwen. Rond 1930 waren zo’n 500 mensen gehuisvest op de locatie.
Ê
Terreinindelingsontwerp E.luchtfoto, Knevel, omstreeks 1900 Historische Bron: Geschiedkundige kring Bergen op Zoom Groenstructuur Bron: Psychiatrisch ziekenhuis ‘Vrederust’ 1909-1984
Terre Bron
- Hoofdlaan met twee rijen laanbeplanting - Knevel Meanderende wegen met eenzijdige laanbeplanting Het terrein was volledig zelfvoorzienend ontwierp met eigen een moestuinen, groot symmetrisch bossen, paviljoenstelsel, kerk, watertoren,zoals in die tijd gebruikelijk was. Er werd - voorzien Elk gebouw een herkenbare kavel metwerden een tuinachtige inrichting bloemkwekerij en boomgaarden. Ook hadden in heeft 12 ze paviljoens. eenduidelijk eigen Het veestapel. terrein kreeg In 1920 een parkachtige nog zo’n aanleg met meanderende paden twaalf woningen bijgebouwd. Het aantal zou in de loopworden der jaren nog verder veel groene ruimte rond deafgeschermd paviljoens. Detoenemen. gebouwen - en De verschillende kavels door bosvakken werden onderling verbonden met een wegenstructuur waarlangs bomen aangeplant werden. Het geheel werd aaneengeregen door Van de oorspronkelijke paviljoens een is alleen lange laan Paviljoen die aan de de Schorre zuidzijde noguitkwam aanwezig. op In de1930 Moerstraatsche werd dit baan, die Bergen op Zoom gebouw uitgebreid met een vleugel, verbond ontworpen met Roosendaal. door architect HetB.T. hartBoeyinga. van het zorgterrein Het Hoofdgebouw lag op flinke afstand van deze baan en lag werd ook in deze tijd gebouwd en half ontworpen besloten door tussen Boeyinga. de bossen. Beide gebouwen zijn benoemd tot Rijksmonument.
In 1908 werd begonnen met de bouw van de eerste vier paviljoens, in 1909 werden er nog 1940-1945: Duitse bezetting eens vier aanbesteed. Deze gebouwen kwamen in 1910 gereed. In 1914 en 1917 kwamen er Tijdens de Tweede Wereldoorlogtwee werdpaviljoens Vrederustbij. door Dede laatste Duitsers tweegebruikt paviljoens als werden marinelazeret. voltooid in 1926. De Hoofdlaan maakte Uiteindelijk vorderden de Duitsers 9 van de 12 paviljoens enlinkerzijde enkele villa’s. deze tijdLandschapsarchitectuur werd eenmannen en aanen onderscheid tussen aan de de 6In paviljoens voor de destedenbouw rechterzijde de BURO LUBBERS deel van de patiënten elders ondergebracht. 6 paviljoens voor Rondde 1944 vrouwen. keerden Rond alle1930 patiënten warenenzo’n vluchtelingen 500 mensen gehuisvest op de locatie. uit de directe omgeving terug naar Vrederust.
Het terrein was volledi bloemkwekerij en boom twaalf woningen bijgeb
Van de oorspronkelijke gebouw uitgebreid me werd ook in deze tijd g Rijksmonument.
1940-1945: Duitse bez Tijdens de Tweede We Uiteindelijk 9 / 27 vorderden deel van de patiënten uit de directe omgevin
Historische ontwikkeling
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
AANTASTING LEESBAARHEID LANDGOED
1990 - Sloop en nieuwbouw
2020 - Sloop en nieuwbouw
In de jaren ’80 werden de oorspronkelijke paviljoens en gebouwen grotendeels afgebroken en vervangen door nieuwe
In de laatste periode zijn nog enkele nieuwe gebouwen gevestigd. Hierdoor wijzigt de omarmende bosstructuur een laatste
gebouwen. Bij nieuwbouw werd vaak weinig rekening gehouden met de ruimtelijke samenhang van het gebied. Elke toevoeging
keer. De centrale as, oorspronkelijk gevormd door de Hoofdlaan, wordt onderbroken. Met als gevolg dat er een circulerende
stond meer op zichzelf en werd gerealiseerd volgens de toenmalige opvattingen, zowel op het gebied van zorg als op het
rondhang ontstaat in het midden van het gebied. Dit vormt de huidige ontsluiting. Aan de noordzijde van het gebied ontstaat
gebied van architectuur. De park- of tuinachtige inrichting rond de gebouwen is nauwelijks nog herkenbaar. Wel is er in het
een autoluw landgoed waarbij enkele gebouwen plaats maken voor de hertenweide. Het oude wegennetwerk wordt op enkele
kader van natuurontwikkeling door het Brabants Landschap meer bos ontstaan aan de randen van het plangebied. Hierdoor
plekken als wandelpad bestemd.
wordt het gebied meer ingekaderd dan voorheen en is er minder relatie met het omliggende landschap. Door de aanleg van de randweg veranderde ook de ontsluiting van het gebied. De Hoofdlaan wordt afgesneden ter hoogte van de Moerstraatsebaan
BURO LUBBERS Landschapsarchitectuur en stedenbouw
10 / 27
Groenstructuur
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
GEFRAGMENTEERD
1 Spechtenlaan - Bomengroep
1
2 2 Laanstructuur
3
3 Hoofdlaan - Laanstructuur
Grasveld Open veld Onderbeplanting en struikgewassen Losstaande bomen Overgebleven bomenrijen en dreven van historisch coulissenlandschap Historische laanstructuren - gecultiveerd landschap Boszone
11 / 27
Cultuurhistorische gebouwen
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
Pand: ‘t Wasven 4, Vrederust Status: Gemeentelijk monument Bouwjaar: ca. 1910 Functie: Wonen Eigendomssituatie: Particulier
Pand: Noachpad 1, De Ark, Vrederust Status: Gemeentelijk monument Bouwjaar: 1922 Architect: F.G.C. Rothuizen Functie: Kerkgebouw Eigendomssituatie: GGZ WNB
Pand: Vijverdonk 1-3 en 5-7, Vrederust Status: Gemeentelijk monument Bouwjaar: 1913 Architect: E. Knevel Functie: Wonen Eigendomssituatie: Particulier
Pand: Hoofdlaan 6, De Schorre, Vrederust Status: Rijksmonument Bouwjaar: 1908, uitbreidingen 1933, 1955, 1990 Architect: B.T. Boeyinga Stijl: Amsterdamse School Functie: Niet in gebruik Eigendomssituatie: GGZ WNB
Pand: Hoofdlaan 8, Hoofdgebouw, Vrederust Status: Rijksmonument Bouwjaar: 1930, inwendig gerenoveerd 1989 (komst liftkoker) Architect: B.T. Boeyinga Stijl: Amsterdamse School Functie: Kantoorlocatie, centrale receptie Eigendomssituatie: GGZ WNB
Pand: Hoofdlaan 16, Vrederust Status: Gemeentelijk monument Bouwjaar: 1908 Stijl: Chaletstijl Functie: Wonen, vrijstaande villa met schuur Eigendomssituatie: Particulier
Pand: Hoofdlaan 18, Vrederust Status: Gemeentelijk monument Bouwjaar: 1908 Stijl: Chaletstijl Functie: Wonen Eigendomssituatie: Particulier
Pand: Moerstraatsebaan 41 (voorheen Hoofdlaan) Status: Gemeentelijk monument Functie: Voormalige pastorie, nu wonen Eigendomssituatie: Particulier
12 / 27
Kunstroute
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
1
16
Omschrijving: Phoenix Kunstenaar: Kees Keijzer Geplaatst: 1970
Omschrijving: In gesprek met Kunstenaar: Piet Hein Stulemeijer Geplaatst: 2000
2
23
Omschrijving: Pinksterbeeld Kunstenaar: Frank R. Boogaard Geplaatst: 1999
8
Omschrijving: Anders Kunstenaar: Sofie van Daal Geplaatst: 2002
Omschrijving: Mariëlle zittend in de zon Kunstenaar: Jos Lobee Geplaatst: ?
9
Omschrijving: Swallow flight Kunstenaar: Ben van Lier Geplaatst: 1999
15
Omschrijving: Zonder titel Kunstenaar: Paul Vendel Geplaatst: 1999
24
Omschrijving: Eens Kunstenaar: Lotte Joris Geplaatst: 2003
13 / 27
Sfeertypes
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
Landgoed • • •
Bos aan één of meerdere grenzen Losse bomen verspreid op terrein als randen Semi-transparant zicht binnen gebied
Parkbos • • •
Omrand met bos Aan één zijde grenzend aan weg Zicht op bos en op weg
Coulissen • • • •
Houtsingels aan één of meerdere grenzen Enkele bomen aan één of meerdere grenzen Transparant zicht binnen gebied, open gevoel Semi- tranparant zicht op omgeving
14 / 27
Sfeertypes
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
LANDGOED
PARKBOS
COULISSEN
BURO LUBBERS Landschapsarchitectuur en stedenbouw
15 / 27
JUNI 2024
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
KADERS EN UITGANGSPUNTEN
BURO LUBBERS Landschapsarchitectuur en stedenbouw
16 / 27
Ambities landgoed vrederust
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
Herkenbare hoofdstructuur
Zorg- en woonfunctie apart clusteren
Cultuurhistorisch waardevol vastgoed
Ecologisch verantwoord / Natuur inclusief
Versterken recreatieve waarden
Geluidsoplossing
Waardevolle groenstructuren
Klimaatadaptief
Duurzaam mobiliteitsgebruik
BURO LUBBERS Landschapsarchitectuur en stedenbouw
17 / 27
JUNI 2024
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
LANDSCHAPPELIJK RAAMWERK
BURO LUBBERS Landschapsarchitectuur en stedenbouw
18 / 27
Huidige situatie
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
Sloop bestaand vastgoed Concentratie GGZ WNB Behoud historisch vastgoed
N 19 / 27
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
Herkenbare entreelaan • • • • •
Ruggengraat met plekken Herkenbare entree voor bezoekers van het landgoed, helpt oriënteren Verbindt de publieke functies met elkaar Eenduidig profiel van begin tot eind Eénrichtingsverkeer voor de auto om ruimte te geven aan langzaam verkeer
N 20 / 27
Centrale parkzone
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
• • • •
Centrale parkzone vormt zich rond de entreelaan met een publieke sfeer Dit is een plek voor samenkomst van alle bewoners en gebruikers van het landgoed (zorg, wonen, recreatie). Dit is een zoekgebied om collectieve functies toe te voegen. Refereert naar het originele landgoed met centrale plek waar mannen en vrouwen samenkwamen
N 21 / 27
Landschapskamers
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
• •
Landgoed Parkbos Coulissen
De velden krijgen verschillende sferen welke aansluiten bij de landschappelijke kwaliteiten en historische onderlegger. Er wordt onderscheid gemaakt tussen drie typen landschappen: Parkbos, Boskamers, en Coulissen.
N 22 / 27
Functionele ontsluiting
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
•
•
•
Om de druk op de entreelaan te verminderen, wordt er een extra ontsluitingsweg toegevoegd. Deze weg bedient bijna alle ontwikkelingsgebieden en is een tweerichtingsweg. De entreelaan fungeert als een éénrichtingsweg voor auto’s, waardoor men altijd het gebied moet verlaten via een functionele ontsluitingsstructuur. Om dit te faciliteren, zijn er verschillende éénrichtingsverbindingen tussen de entreelaan en de functionele ontsluitingsstructuur opgenomen. De weg is eenduidig en herkenbaar in verharding en inrichtingselementen, maar heeft geen eenduidig profiel omdat het door landschapskamers met verschillende sferen heen rijgt.
tweerichtingsweg
aansluiting nader te bepalen
23 / 27
Zoekgebied ontwikkelvelden
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
•
• •
1
2
•
•
3
Er worden acht ontwikkelvelden voorzien, waarbij de toekomstige woningbouw naadloos kan worden verweven met het omliggende landgoed. Dit zal de sfeertypes Landgoed, Parkbos en de Coulissen versterken en verrijken. Op het centrale landgoed bevinden zich drie ontwikkelvelden waar naast woningbouw ook plaats is voor gemeenschappelijke voorzieningen. Binnen het parkbos liggen twee ontwikkelvelden, waarbij bebouwing harmonieus moet samengaan met de natuurlijke structuur en de bestaande bomen. De ontwikkelvelden in het coulissenlandschap bieden mogelijkheden om de natuurwaarde te versterken, met afwisselende houtwallen en diverse woongemeenschappen. Aan de zuidzijde van het landgoed wordt gestreefd naar een hogere dichtheid in de ontwikkelvelden om verkeersbewegingen te verminderen. Dit zorgt tevens voor een geleidelijke overgang tussen het stedelijke Bergen op Zoom en het omringende landschap.
4 5 6 7 8
N 24 / 27
JUNI 2024
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
Beleving landgoed
BURO LUBBERS Landschapsarchitectuur en stedenbouw
25 / 27
JUNI 2024
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
Beleving parkbos
BURO LUBBERS Landschapsarchitectuur en stedenbouw
26 / 27
JUNI 2024
RUIMTELIJKE VISIE LANDGOED VREDERUST Halsteren
Beleving coulissen
BURO LUBBERS Landschapsarchitectuur en stedenbouw
27 / 27