Conclusierapportage grondgebruik gemeente Bergen op Zoom tbv commissie
Tekst van het document
e
,3%8 4:, a
GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM
. /, i
. •.•. ·. · ....·.
ŒiillIJ
, e
HUMAN POWERED DATA DRIVEN #
"#
LEGAL I FINANCE / PROCESS e
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM
Inhoudsopgave 1. Inleiding
3
2. Inventarisatie oneigenlijk grond- en watergebruik
4
2.1 Stappenplan
5
Stap 1: Onderzoek naar huidig gebruik
5
Stap 2: Maken van totaalm·erzicht
5
Stap 3: Onderzoek naar gemaakte afspraken en overeenkomsten
5
Stap 4: Conclusierapportage
5
3. Resultaten
6
3.1 Lepelstraat
8
3.2 Halsteren
10
3.3 Bergen op Zoom-Noord
12
3.4 Bergen op Zoom-Oost
14
3.5 Bergen op Zoom-West
16
3.6 Bergen op Zoom-Oude stad en omgeving ................................................................................................18 4. Actie,·e ,·erkoop
20
5. Opbrengsten en kosten
21
5.1 Opbrengsten
21
5.1.1 Scenario oneigenlijk grondgebmik
21
5.1.2 Scenario actieve ,·erkoop
23
5.2 Kosten
24
6. Conclusies en aanbevelingen 6.1 Conclusies
25 25
Pagina [2
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM
r
1. Inleiding Gemeente Bergen op Zoom heeft, net als vele andere overheden in Nederland, te maken met oneigenlijk gebruik van haar gronden en water. Dit wil zeggen dat diverse percelen openbaar grond en water door burgers of bedrijven, al dan niet bewust, zonder toestemming in gebruik zijn genomen. Artikel 160 lid 3 van de Gemeentewet geeft aan dat het college alle maatregelen neemt en doet wat nodig is, ter voorkoming van verjaring of verlies van recht of bezit. Het is dus van belang om de oneigenlijk in gebruik zijnde gronden en water te legaliseren middels verhuur of verkoop ofwel de gronden en het water terug te vorderen. Hierdoor zorgt de gemeente Bergen op Zoom voor bet veiligstellen van zijn eigendommen en creëert hiermee uniformiteit en duidelijkheid voor de burgers en bedrijven die grond in gebruik hebben, maar ook voor haar eigen ambtenaren (denk hierbij bijvoorbeeld aan beheerders). EIFFEL heeft in uw opdracht onderzoek gedaan naar het oneigenlijk grond- en watergebruik van het eigendom van de gemeente Bergen op Zoom. De opdracht bestond uit het uitvoeren van een bureau-inventarisatie op oneigenlijk in gebruik genomen gronden die eigendom zijn van de gemeente. EIFFEL heeft zich de afgelopen jaren gespecialiseerd in het legaliseren van oneigenlijk grond- en watergebruik.
Wij zorgen enerzijds voor bet op orde brengen van de basis (het inventariseren) en anderzijds voor het terughalen van stille reserves(handhaving) en het afsluiten van verhuur- en verkoopcontracten van gronden en waterpercelen. EIFFEL gaat secuur om met uw eigendommen waarbij goede interne en externe communicatie voorop staat. EIFFEL heeft zich voor de gemeente Bergen op Zoom in korte tijd bewezen door dit traject van begin tot eind adequaat en met kennis van zaken aan te pakken. Zij bedankt de gemeente Bergen op Zoom voor het vertrouwen en licht graag middels deze conclusierapportage de inventarisatie naar het oneigenlijk grond- en watergebruik toe.
Pagina I 3
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM
2. Inventarisatie oneigenlijk grond- en watergebruik AJ het eigendom van de gemeente Bergen op Zoom is gecontroleerd op oneigenlijk grond- en watergebruik. EIFFEL heeft dit uitgevoerd middels een bureau-inventarisatie en is in mei 2021 gestart met de werkzaamheden. Het inventarisatiegebied is onderverdeeld in de zes wijken binnen de gemeente. De verschillende deelgebieden vindt u in figuur 2.1.
Figuur 2.1 Inventarisatiegebeden eigendomgemeente Bergen op Zoom
Pagina ]4
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM 2.1 Stappenplan
EIFFEL heeft tijdens de inventarisatie de volgende stappen doorlopen: Stap 1 Onderzoek huidig gebruik
Stap 2 Totaal overzicht
Stap 3 Afspraken overeenkomsten
Stap4 Conclusierapportage
Stap 1: Onderzoek naar huidig gebruik De eerste stap is gebruik maken van de juiste input van de gegevens: alle percelen waar de gemeente Bergen op Zoom eigenaar van is, zijn geprojecteerd op de meest recente luchtfoto. Hierbij zijn de perceelgrenzen duidelijk in beeld gebracht. Aan de hand van de luchtfoto en de kadastrale kaart is het oneigenlijk grond- en watergebruik vastgelegd. Hierbij worden de kadastrale aanduiding, het aantal m van het grond- en of watergebruik, type gebruik, NAWgegevens gebruiker (indien bekend), en aanwezigheid van bebouwing onderzocht. Het komt voor dat wij kleine kadastrale afwijkingen constateren. Dit betekent bijvoorbeeld een minimale afwijking tussen de kadastrale gegevens(lijn) en de luchtfoto. Alle afwijkingen zijn door ons geregistreerd, waarbij kleine afwijkingen tot 1,o meter en met een oppervlakte kleiner dan 5,0 m? worden geregistreerd als zogenaamde 'kleine afwijking'. Deze percelen worden apart benoemd in de rapportage en in het advies. Al het geconstateerde grond- en watergebruik is ingetekend op een digitale kaart. Dit betekent dat u een visuele weergave heeft van alle percelen waarbij oneigenlijk grond- en watergebruik van het eigendom van gemeente Bergen op Zoom is geconstateerd. Voor het intekenen van al het oneigenlijk grond- en watergebruik is het programma QGIS gebruikt.
Stap 2: Maken van totaaloverzicht Nadat alle informatie betreffende het oneigenlijk grond- en watergebruik beschikbaar is, is een totaaloverzicht in Excel opgemaakt waarin de kadastrale aanduiding, het aantal m2 van het gronden of watergebruik, soort gebruik, NAW-gegevens gebruiker (indien bekend) en de aanwezigheid van bebouwing staan vermeld. Hierdoor is de totale omvang van het oneigenlijk grond- en watergebruik in beeld gebracht in zowel het aantal situaties als het aantal m2• Dit overzicht is als een apart document toegevoegd. Stap 3: Onderzoek naar gemaakte afspraken en overeenkomsten Aan de hand van de bij gemeente Bergen op Zoom aanwezige huur-, gebruik- en pachtovereenkomsten heeft EIFFEL gecontroleerd of de percelen rechtmatig of oneigenlijk in gebruik zijn genomen. De rechtmatig in gebruik zijnde percelen zijn verwijderd uit de lijst oneigenlijk grond- en watergebruik. Stap 4: Conclusierapportage In dit document wordt ingegaan op de belangrijkste bevindingen, scenario's en vervolg stappen. EIFFEL baseert haar verwachtingen enerzijds op ervaringen die zijn opgedaan bij andere overheden en anderzijds op parate kennis van de wetteksten en jurisprudentie.
Pagina I 5
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM
3. Resultaten
~--~-~~-
EIFFEL heeft voor de gemeente Bergen op Zoom het oneigenlijk grond- en watergebruik in beeld gebracht. Uit de inventarisatie blijkt dat er 1.655 situaties zijn waarin grond- en water van gemeente Bergen op Zoom in gebruik zijn genomen. In totaal gaat het hier om 76.714 m gemeentegrond, zie figuur 3.1. Tijdens de inventarisatie zijn de percelen die een kadastrale afwijking van minder dan 1,o strekkende meter en percelen met een oppervlakte kleiner dan 5,0 m2 aangemerkt als kleine afwijking. In onderstaande tabel vindt u de onderverdeling.
Oneigenlijk grond- en watergebruik Kleine afwijking
Aantal situaties
m'
1.477
76.039
178
675
Fiquur 3.1 Uitkomsten inventarisatie gebruik oneigenlijk grond- en watergebruik gemeente Beren op Zoom Ruim 10 procent van al het oneigenlijk grond- en water gebruik is een kleine afwijking. Binnen de inventarisatie zijn er veel kleine afwijkingen geconstateerd. Als men kijkt naar het oppervlakte is dit 1 procent van het totale geconstateerde oppervlakte. De locaties van het oneigenlijk grond- en watergebruik is weergegeven in figuur 3.2.
Figuur 3.2 Oneigenlijk grond- en watergebruik gemeente Bergen op oom in het rood aangegeven
-
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM Figuur 3.2 Oneigenlijk grond- en watergebruik gemeente Bergen op Zoom in het rood aangegeven
Bij de inventarisatie is het oneigenlijk grond- en watergebruik gesplitst in type gebruik. In figuur 3.3 en 3.4 vindt u de uitkomsten voor het gehele gebied. De percelen met een kleine afwijking zijn hierbij buiten beschouwing gelaten.
De wijk Bergen op Zoom-Oost heeft met ruim 33 procent het meeste aantal situaties én aantal vierkante meters waarbij het eigendom van gemeente Bergen op Zoom oneigenlijk in gebruik is genomen. Dit is meer dan een derde ten opzichte van het totaal qua oppervlakte.
Er zijn 1198 situaties, 50.171 m?, waarbij het eigendom van het gemeente Bergen op Zoom wordt gebruikt als siertuin. Dit is ruim 8o procent van het aantal situaties. Daarna volgen het type grondgebruik overig 159 situaties, 17.562 m? en parkeerterrein met 38 situaties, 3.171 m2.
Wijk
Qua oppervlakte zijn siertuinen het meest in gebruik, dit is ruim 66 procent van de totale oppervlakte. Dit is te verklaren door de stedenbouwkundige opzet van de kernen. Deze resultaten treft u in figuur3.3.
Lepelstraat [ 82 Halsteren
Het eigendom van gemeente Bergen op Zoom reikt over een groot gebied en heeft diverse stedelijke gebieden. Het gehele werkgebied is onderverdeeld in 6 wijken. In de volgende paragrafen vindt u de uitkomsten per wijk. Type grondgebruik
Aantal situaties
Percentage t.o.v. totaal situaties
m'
s,
50.171
Parkeerterrein
38
2,6
3.171
Uitrit Opslagterrein
24 27
1,6 1,8
Steiger
31
2,1
Overig gebruik
159 1.477
Totaal
l
--
--
1.095 3.527
193 -
1,4
Bel'gen op 1494 Zoom-Noord Bergen op 488 Zoom-Oost~ Bergen op 105 Zoom-West Bergen op 115 Zoom- Oude stad en omgeving
[·
Totaal
Percentage t.o.v. totaal m?
1.198
Siertuin
Aantal situaties
66,0
T4a -
513
0,7
10,8
17.562
23,1
T 100
76.039
100
Figuur 3.3 Uitkomsten inventarisatie gebruik oneigenlijk grond- en watergebruik gemeente Bergen op Zoom per type gebruik
1.477
Percentage t.o.v. totaal situaties 5,6
m'
Percentage t.o.v. totaal situaties m 2
3.874
5,1
13.1
9.156
12,0
33,4
22.786
30,0
33.0
28.637
37,7
7,1
6.152
8,1
7,8
5.434
7,1
I
I
I 100
/76.039
î
100
Figuur 3.4 Uitkomsten inventarisatie gebruik oneigenlijk grond- en watergebruik gemeente Bergen op Zoomper deelgebied
Pagina [7
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM
3.1 Lepelstraat In totaal zijn er 82 situaties in de wijk Lepelstraat waarbij oneigenlijk grond- en of watergebruik is geconstateerd. Het betreft een oppervlakte van 3.874 m?. In totaal zijn er 19 situaties, 52 m?, geconstateerd met een kleine afwijking. In onderstaande tabel vindt u de onderverdeling.
Oneigenlijk grond- en
Aantal situaties
Percentage t.o.v. totaal situaties
m?
82
81,2
3.874
bl[no[)ml/l E
Kleine afwijking
19
18,8
Totaal
101
/s
Percentage t.o.v. totaal situaties m? 98,7
ll
52
1,3
smis[os
Figuur 3.1.1 Uitkomsten inventarisatie gebruik oneigenlijk grond- en watergebruik deelgebied Bergen op Z0om
De locaties van het oneigenlijk grond- en watergebruik binnen de wijk Lepelstraat vindt u in figuur 3.1,2. Ter verduidelijking zijn de constateringen per type grondgebruik gesplitst. Deze gegevens vindt u in figuur 3.1.3. Hierbij zijn de percelen met een kleine afwijking buiten beschouwing gelaten. Figuur 3.1.2 Oneigenlijk grond- en watergebruik deelgebied wijk Lepelstraat
-
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM Aantal
Type
Percentage t.o.v. totaal situaties
grondgebruik situaties Siertuin ' 68
m'
Percentage t.o.v. totaal situaties
-------
m'
~- 83,0
2.636
as
68,7
I
Parkeerterrein' 1
a
"·a,
Steiger o
0,0
vir
1,2
-
-
1,0
159
4,1
I 43
1,1
o
0,0
I
Opslagterrein
Overig gebruik
I
1o
ara
Totaal [ 8
100
\" /s8as
26,0
100
Figuur 3.1.3 Uitkomsten inventarisatie oneigenlijk grond- en watergebruik deelgebiedA Bergen op Zoom per type gebruik In de wijk Lepelstraat bevinden zich het meeste aantal situaties oneigenlijk grond- en watergebruik in het midden van het kerngebied. Verder ligt het oneigenlijk grond- en watergebruik verspreid over het gebied. In dit gebied is er sprake van een hoge concentratie aan siertuinen (68 situaties, 2.636 m?) die in gebruik worden genomen.
Pagina I 9
-
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM
I 3.2 Halsteren In totaal zijn er 193 situaties in de wijk Halsteren waarbij oneigenlijk grond- en of watergebruik is geconstateerd. Het betreft een oppervlakte van 6990 m?. In totaal zijn er 9 situaties, 168 m? , geconstateerd met een kleine afwijking. In onderstaande tabel vindt u de onderverdeling. Aantal situaties
oneigenlijk 193 grond- en watergebruik Kleine I 9 afwijking
Percentage t.o.v. totaal situaties I 95,5
m
Percentage t.o.v. totaal situaties
o.156
98,2
4,5
168
1,8
I Totaal l202
lº
m'
L
--- í
i
9.324
roo
Figuur 3.2.1 Uitkomsten inventarisatie gebruik oneigenlijk grond- en watergebruik Wijk Halsteren
De locaties van het oneigenlijk grond- en watergebruik binnen de wijk Halsteren vindt u in figuur 3.2.2. Ter verduidelijking zijn de constateringen per type grondgebruik gesplitst. Deze gegevens vindt u in figuur 3.2.3. Hierbij zijn de percelen met een kleine afwijking buiten beschouwing gelaten.
Fiquur 3.2.2 Oneigenlijk grond- en watergebruik deelgebied wijk Halsteren
Pagina I 10
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM
Type grondgebruik
Aantal situaties
Percentage t.o.v. totaal situaties
~ Parkeerterrein
2
Uitrit
Percentage t.o.v. totaal situaties
m'
m'
ot
87
Siertuin ' 168 o
6.990
68,0
ii
1,0
82
0,9
2
1,0
31
0,3
Opslagterrein
1
0,5
103
--1,1
Steiger
o
o,o
o
Overig gebruik
20
10,4
-- ~
1950
0,0
21,3
-
_¡_
Totaal / 193
----~~-
[oo
1+
100
Fiquur 3.2.3 Uitkomsten inventarisatie oneigenlijk grond- en watergebruik Wijk Halsteren per type gebruik In de wijk Halsteren is er sprake van een hoge concentratie aan siertuinen (168 situaties, 6.990 m?) die in gebruik worden genomen.
Pagina I 11
-
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM
3.3 Bergen op Zoom-Noord In totaal zijn er 494 situaties in de wijk Bergen op Zoom-Noord waarbij oneigenlijk grond- en of watergebruik is geconstateerd. Het betreft een oppervlakte van 22.786 m?. In totaal zijn er 38 situaties, 122 m?, geconstateerd met een kleine afwijking. ln onderstaande tabel vindt u de onderverdeling. Aantal situaties
Percentage t.o.v. totaal situaties
m
Oneigenlijk grond- en watergebruik Kleine afwijking
494
92,9
3 a786
99,5
38
7,1
ras
0,5
Totaal
532
100
22.908/ 100
Percentage t.o.v. totaal situaties
m°
¡
Figuur 3.3.1 Uitkomsten inventarisatie gebruik oneigenlijk grond- en watergebruik Wijk Bergen op Zoom-Noord
Figuur 3.3.2 Oneigenlijk @rond- en watergebruik wijk Bergen op Zoom-Noord van gemeente Bergen op Zoom
De locaties van het oneigenlijk grond- en watergebruik binnen de wijk Bergen op Zoom-Noord vindt u in figuur 3.3.2. Ter verduidelijking zijn de constateringen per type grondgebruik gesplitst. Deze gegevens vindt u in figuur 3.3.3. Hierbij zijn de percelen met een kleine afwijking buiten beschouwing gelaten.
Pagina [ 12
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM
Tupe grondgebruik
Siert uin
Aantal situaties
433 .._
Parkeerterrein
9
Uitrit~
~
Percentage t.o.v. totaal situaties
m
87,7
17.677
77,6
Ts
907
4,0
0,6
101
0,4
------~~~-
Percentage t.o.v. totaal situaties m?
Opslagterrein
11
2,2
919
4,0
Steiger
Io
0,0
o
0,0
Overig gebruik
38
7,7
3.182
14,0
Totaal [ 494
[ 100
/22.786 / 1oo
e
Figuur 3.3.3 Uitkomsten inventarisatie oneigenlijk grond- en watergebruik Wijk Bergen op Zoom-Noord per type gebruik In de wijk Bergen op Zoom-Noord bestaat 87,7 procent van de situaties uit siertuinen (433 situaties, 17.677 m? ). Daarnaast nemen 11 opslagterreinen 919 m aan grond oneigenlijk in gebruiken 9 parkeerterreinen 907
m.
Pagina I 13
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM
3.4 Bergen op Zoom-Oost In totaal zijn er 488 situaties in de wijk Bergen op Zoom-Oost waarbij oneigenlijk grond- en of watergebruik is geconstateerd. Het betreft een oppervlakte van 28.637 m?. In totaal zijn er 64 situaties, 229 m? , geconstateerd met een kleine afwijking. In onderstaande tabel vindt u de onderverdeling. Aantal situaties
Percentage t.o.v. totaal situaties
m'
Oneigenlijk grond- en watergebruik Kleine afwijking
488
88,4
28.637 r 99,2
i 11,6
229
¡ º·ª
Totaal
552
[28.866
100
-----
Percentage t.o.v. totaal situaties
m'
I 64
-
I
Figuur 3.4.1 Uitkomsten inventarisatie gebruik oneigenlijk grond- en watergebruik Wijk Bergen op Zoom-Oost
De locaties van het oneigenlijk grond- en watergebruik binnen ele wijk Bergen op Zoom-Oost vindt u in figuur 3.4.2. Ter verduidelijking zijn de constateringen per type grondgebruik gesplitst. Deze gegevens vindt u in figuur 3.4.3. Hierbij zijn de percelen met een kleine afwijking buiten beschouwing gelaten. Figuur 3.4.2 Oneigenlijk @rond- en watergebruik wijk Bergen op Zoom-Oost
Pagina ] 14
----
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM Type grondgebruik
Aantal situaties
Percentage t.o.v. totaal situaties
m'
Percentage t.o.v. totaal situaties
78,9
16.932
59,1
11
2,3
804
2,8
Uitrit 117
3.5
791
2,8
2
0,4
1.087
3,8
o
0,0
o
0,0
73
15,0
9.023
31,5
/+oo
[as.os7
m' Siertuin 3 85 Parkeerterrein
Opslagterrein Steiger Overig gebruik
L
!
Totaal [ 488
-==1 l
_ J 1oo
Figuur 3.4.3 Uitkomsten inventarisatie oneigenlijk grond- en watergebruik Wijk Bergen op Zoom-Oostper type gebruik In de wijk Bergen op Zoom-Oost bestaat 78,9 procent van het grondgebruik uit siertuinen (totaal 16.932 m?). In deze wi jk ligt er in 17 gevallen een uitrit en in 11 gevallen een parkeerterrein op gemeentegrond.
Pagina [ 15
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM
3.5 Bergen op Zoom-West
--------
In totaal zijn er 1o5 situaties in de wijk Bergen op Zoom-West waarbij oneigenlijk grond- en of watergebruik is geconstateerd. Het betreft een oppervlakte van 6.152 m2. In totaal zijn er 13 situaties, 31 m?, geconstateerd met een kleine afwijking. In onderstaande tabel vindt u de onderverdeling. Aantal situaties
Oneigenlijk ·¡. 105. grond- en watergebruik Kteine 3 afwijking
Totaal
118
-
Percentage t.o.v. totaal situaties
I 89,0 I
m'
Percentage t.o.v. totaal situaties
m' ~ 16.152
99,5
[1,o
l3/o.s
l1ºº
1 6,1,100
~·
j
Figuur 3.5.1 Uitkomsten inventarisatie gebruik oneigenlijk grond- en watergebruik Wijk Bergen op Z0om-West De locaties van het oneigenlijk grond- en watergebruik binnen de wijk Bergen op Zoom-West vindt u in figuur 3.5.2. Ter verduidelijking zijn de constateringen per type grondgebruik gesplitst. Deze gegevens vindt u in figuur 3.5.3. Hierbij zijn de percelen met een kleine afwijking buiten beschouwing gelaten.
Figuur 3.5.2 Oneigenlijk grond- en watergebruik wijk Bergen op Zoom-West
Pagina [ 16
---
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM Type grondgebruik
Aantal situaties
Percentage t.o.v. totaal situaties
m'
Percentage t.o.v. totaal situaties
49,5
2.227
37,0
7,6
336
5,5
o··
0,0
o
o,o
8
7,6
1.019
16,6
28,6
470
7,6
6,7
2.050
33.3
m' Siertllin 152 Parkeerterrein Uitrit Opslagterrein
I
8
Steiger' 30 Overig gebruik
7
Tot@at[vos
--
oo
»
Figuur 3.5.3 Uitkomsten inventarisatie oneigenlijk grond- en watergebruik Wijk Bergen op Zoom-West per type gebruik In de wijk Bergen op Zoom-West bestaat 49,5 procent van het grondgebruik uit siertuinen (totaal 2.227m). Er bevinden zich 30 steigers die aangelegd en in gebruik zijn genomen op het eigendom van Bergen op Zoom.
Pagina [ 17
----
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM
3.6 Bergen op Zoom-Oude stad en omgeving In totaal zijn er 116 situaties in de wijk Bergen op Zoom-Oude stad en omgeving waarbij oneigenlijk grond- en of watergebruik is geconstateerd. Het betreft een oppervlakte van 5.550 m2 . In totaal zijn er 35 situaties, 73 m, geconstateerd met een kleine afwijking. In onderstaande tabel vindt u de onderverdeling. Aantal situaties
Oneigenlijk / 115 grond- en watergebruik Kt «ene afwijking
as -
Totaal
150
Percentage t.o.v. totaal situaties
m'
76,7
5.434
33.3
-
L
I'°º
Percentage t.o.v. totaal situaties m' 98,7
7-•·3
"
Figuur 3.6.1 Uitkomsten inventarisatie gebruik oneigenlijk grond- en watergebruik Wijk Bergen op Zoom-Oude stad en omgeving
De locaties van het oneigenlijk grond- en watergebruik binnen de wijk Bergen op Zoom-Oude stad en omgeving vindt u in figuur 3.6.2. Ter verduidelijking zijn de constateringen per type grondgebruik gesplitst. Deze gegevens vindt u in figuur 3.6.3. Hierbij zijn de percelen met een kleine afwijking buiten beschouwing gelaten.
Figuur 3.6.2 Oneigenlijk grond- en watergebruik wijk Bergen op Zoom-Oude stad en omgeving Pagina I 18
-
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM
Type grondgebruik
Aantal situaties
Siertuin/ 92 Parkeerterrein
7
Uitrit '1
Percentage t.o.v. totaal situaties
8o.o
Percentage t.o.v. totaal situaties m' 67,3
3.659 1.004
6.1
a,
m
--
13
18,5 -
0,2
3
2,6
356
6,6
steiger [1
0,9
43
0,8
E6
359
6,6
Opslagterrein
Overig gebruik
as
11
I [s«s -
100
j
Figuur 3.6.3 Uitkomsten inventarisatie oneigenlijk grond- en watergebruik Wijk Bergen op Zoom-Oude stad en omgeving per type gebruik In de wijk Bergen op Zoom-Oude stad en omgeving bestaat het merendeel aan oneigenlijk grond- en watergebruik uit siertuinen, namelijk 8o procent (totaal 3,659 m?) Daarnaast zijn er zeven gevallen geconstateerd waarbij een parkeerterrein op gemeentegrond is geplaatst.
Pagina [ 19
-
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM
~--···
4. Actieve verkoop EIFFEL heeft tijdens de inventarisatie ook in kaart gebracht welke stroken snippergroen, die niet in gebruik zijn genomen door bewoners, eventueel in aanmerking komen voor actieve verkoop. Hieronder vindt u een tabel waarin per wijk het aantal situaties die mogelijk in aanmerking komen voor actieve verkoop is aangegeven, inclusief het aantal m2 per wijk. Deze stroken grond dienen nog wel op uitgeefbaarheid getoetst te worden. Wijk
Aantal situaties
Lepelstraat ] 29 Halsteren I 158 Bergen op Zoom-Noord Bergen op Zoom-Oost
Percentage t.o.v. totaal situaties -~8,o t3,4
m?
Percentage t.o.v. totaal situaties m 2
7.114
6,4
53.643
, . 48,3
-~~---~--~-~--~ 40
11,0
9.271
8,4
78
21,4
17.310
......~~ 15,6
Bergen op ,.. 27 Zoom-West
7,4
15-453
I 13,9
Beroeno Zoom- Oude stad en omgeving
_J
a.1aa4,
Totaat [a64
74
too
/ n o.os7 1oo
Pagina [ 20
-
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM
5. Opbrengsten en kosten
Type grondgebruik
M?
Parkeerterrein -3.171
5.1 Opbrengsten
Opslagterrein
Het werkgebied van de gemeente Bergen op Zoom is groot en het gebruik van de eigendommen van gemeente Bergen op Zoom zijn vrij divers. Om een indicatie te geven van de opbrengsten is ervoor gekozen om te werken met een gemiddelde grondprijs per type grondgebruik. Onze ervaring is dat een percentage van het oneigenlijk grond- en watergebruik niet verkocht kan worden of dat tijdens de koffiegesprekken blijkt dat het grond- en watergebruik toch legitiem is. Dit kan onder andere te maken hebben met de functionaliteit van de grond, eventuele toekomstige ontwikkelingen en/of de volledigheid van het archief van gemeente Bergen op Zoom. Op deze gegevens is figuur 5.1.1 gebaseerd. Hierin treft u de vermogenswaarde per type grondgebruik en de totale vermogenswaarde. De onderstaande prijzen zijn een richtlijn, enkel het type grondgebruik siertuin en steiger zijn vastgestelde prijzen. In deze tabel is te zien wat de totale opbrengsten zijn voor het formaliseren van al het oneigenlijk grond- en watergebruik van het eigendom van het gemeente Bergen op Zoom. Er zullen een aantal situaties zijn waarbij grondgebruikers aangeven dat zij de grond niet willen kopen. Huur en pacht van de grond is dan een optie, waarbij niet direct de verkoopopbrengst genoten kan worden. Er wordt dan in ieder geval wel de komende jaren rendement gehaald uit de vermogenswaarde van de gronden.
€1oo,-- '
5.017.100,--
€25.--
€
79.275,--
C5,--
€
5.475--
3.527
cso.--" e
17osso.--
513
C5o,--
€
25.650,--
17.562 c6.--
c
nog.a5a-
,€
5.409.222,--
50.171
Uitrit/ 1.095 Steiger Overig gebruik
Totaal C
m?
Inmiddels is inzichtelijk hoe groot de omvang is van het oneigenlijk grond- en watergebruik. In dit hoofdstuk zullen wij dieper ingaan op de vermogenswaarde van de percelen en de opbrengsten die gegenereerd kunnen worden bij het formaliseren van het grond- en watergebruik en de bijkomende kosten hiervan.
Siertuin
Prijs per
Totaal / 76.039
Figuur 5.1.1 Vermogenswaarde van het oneigenlijk grond- en watergebruik
5.1.1 Scenario oneigenlijk grondgebruik In deze business case is ervan uitgegaan dat de gemeente Bergen op Zoom de gronden die in gebruik zijn genomen zonder afspraak wil legaliseren door middel van verkoop. De scenario's zijn bepaald op basis van onze ervaringen met verschillende projecten. De scenario's zijn afhankelijk, financieel gezien, van de beleidskeuzes rondom het project. Het uitgiftebeleid (de verkoopbaarheid van gemeentegrond), de prijsstelling en de communicatie rondom het project zijn bijvoorbeeld bepalend voor welk scenario het project zal gaan doorlopen. Daarnaast hebben wij bij de scenario's er rekening mee gehouden dat er mogelijk meer overeenkomsten zijn gesloten dan tot nu toe bekend is. Uitgangspunten De volgende uitgangspunten hanteren wij voor de berekeningen. • Voor de berekeningen nemen wij niet mee: o De situaties waarbij hel gebruik van gemeentegrond is geregeld; o De 'kleine afwijkingen'; o De categorieën, parkeerterrein, uitrit, opslagterrein, steiger bedrijven, steiger en overig gebruik. • Het gaat om 1,198 situaties met een oppervlakte van 50.171 m%; Pagina I 21
-
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM • •
Bij de berekening gaan wij uit van de grondprijs van C 100,-per m?. Circa 75 procent van de in gebruik genomen gemeentegrond komt voor verkoop in aanmerking.
Extra inkomsten De volgende zaken zijn niet meegenomen in de berekeningen, maar leveren wel extra inkomsten voor het project op.
Worstcase , €1.000.000,00 3
""
€500.000,00
.E o g
Worst case Het is de verwachting dat in het slechtste scenario 25 procent van het oneigenlijk grondgebruik verkocht gaat worden. Dit levert eenmalig inkomsten uit verkoop op van circa C 940.706,--.
€-
a» c
o0 Mt
z
D
t
(y
l (n
et
0o
et
D L
¢
3
Norma lease €1.400.000,00
- ( 1.316.988,75
w €1.200.000,00 €1.000.o0o,oo €80o.00o,oo 6 00.00o,oo g €400.000,0o o €200.000,00 €"
Normal case Het is de verwachting dat in een normaal scenario 35 procent van het oneigenlijk grondgebruik verkocht gaat worden. Dit levert eenmalige inkomsten uit verkoop op van C 1.316.988,--. Best case Het is de verwachting dat in het beste scenario 45 procent van het oneigenlijk grondgebruik verkocht gaat worden. Dit levert eenmalige inkomsten uit verkoop op van C 1.693.271,--.
Inkomsten uit verkoop
»
'tl
De verkoop van: o De verkoop van de in gebruik genomen gemeentegrond in de categorieën, parkeerterrein, uitrit, opslagterrein, steiger bedrijven, steiger en overig gebruik; o De verkoop van geregeld grondgebruik van gemeentegrond; o Het verhuren van gemeentegrond; o Verkoop van gemeentegrond die niet in gebruik is (actieve verkoop en aanvragen). Verwachtingen op basis van grondprijs van C 10o,-- per m%.
€940.706,25
·e
I nkomsten uit verkoop
gg o o go g2 g ggt 22 5 5ssss
Bestcase €2.000.000,00 €1.693.271,25
-~ ( 1.500.000,00
"" €1.000.000,00
f (
I nkomsten uit verkoop 500.000,00
0
€-
gg o o y 5
g 2
g
gg222 2
ssssss i
Pagina ] 22
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM Verhuurinkomsten Een inschatting is dat 15 procent geformaliseerd wordt middels huur/pacht. Met een huurprijs van C5,-- per jaar zijn de inkomsten ongeveer C 37.628,-- per jaar. Lopende het project zal beoordeeld moeten worden wat daadwerkelijk de verkoopopbrengsten zijn en wat het rendement van de grond is op basis van huur of pacht. De gronden die verhuurd of verpacht gaan worden, komen in de toekomst vanzelfsprekend weer in aanmerking voor verkoop. Hiermee gaat de waarde niet verloren. In ieder geval zal dit zorgen voor structurele (meer)inkomsten. 5.1.2 Scenario actieve verkoop In deze business case is ervan uitgegaan dat de gemeente Bergen op Zoom gemeentegronden die momenteel niet in gebruik zijn, actief te koop wilt aanbieden. Er is geïnventariseerd welke gronden hier eventueel voor in aanmerking komen. Dit scenario is sterk afhankelijk van het uitgiftebeleid (de verkoopbaarheid van gemeentegrond). Daarnaast is dit scenario eveneens sterk afhankelijk van de wens van de bewoners/ Willen zij wel de grond wel aankopen? Uitgangspunten: • Circa 15 procent komt in aanmerking voor verkoop. • Wanneer de grond voor verkoop in aanmerking komt betekent dit niet automatisch dat de bewoner ook interesse heeft in aankoop. • Bij de berekening gaan wij uit van de grondprijs van C 1oo,-- per
Best case Het is de verwachting dat in het slechtste scenario 25 procent van de gronden die voor verkoop in aanmerking komen verkocht gaan worden. Dit levert eenmalig inkomsten uit verkoop op van circa ' A],l»",
Worstcase , €400.000,00
o
è.s
€200.000,00
€-
%
L
€249.675,75
Inkomsten uit verkoop
g38838398%
z 3
ti
3 3 E 3 3
Norma lease , €400.000,00
s €200.000,00 3
S
~
€-
L-
o0
zco
g
rt
O
DO
l 0o
r ry (
t
r
O
LO
€332.901,00
Inkomsten uit verkoop
Lu A
;:;:;:;:;:;:;:;:
m2. Worst case Het is de verwachting dat in het slechtste scenario 15 procent van de gronden die voor verkoop in aanmerking komen verkocht gaan worden. Dit levert eenmalig inkomsten uit verkoop op van circa €249.675,--. Normal case Het is de verwachting dat in het slechtste scenario 2o procent van de gronden die voor verkoop in aanmerking komen verkocht gaan worden. Dit levert eenmalig inkomsten uit verkoop op van circa €332.901,--.
Bestcase , €600.000,00 €400.000,00 €200.000,0o
E
o
g O
$
€-
t
oo t
O
Do
v
0O
t
O
€416.126,25
Inkomsten uit verkoop
DO
gggggggg 3 3 3 3
3 3 3
Pagina I 23
-
-
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM
5.2 Kosten Het formaliseren van het oneigenlijk grond- en watergebruik brengen ook kosten met zich mee. De kosten waar het gemeente Bergen op Zoom rekening mee moet houden over het gehele project zijn: • ambtelijke kosten, gemiddeld 8 uur per dossier (deze uren worden door EIFFEL uitgevoerd); • kosten inzet medewerkers gemeente Bergen op Zoom voor de adviesgroep, minimaal 4 uur per maand per medewerker, uitgaande van 4 medewerkers; • kosten inzet beleidsmedewerker (eerste aanspreekpunt) vanuit het gemeente Bergen op Zoom. Wekelijks overleg omtrent voortgang project, wegwijs in de systemen en overige werkzaamheden. Gemiddeld 1 uur per week.; • kosten medewerker(s) facilitaire zaken/ICT; • kosten juridisch advies (P.M. afhankelijk van het aantal verjaringszaken) • herinrichten van openbaar groen/ water wanneer een perceel weer terug komt in het beheer van het gemeente Bergen op Zoom; • in enkele gevallen onduidelijke grenzen uitzetten door een landmeetkundige; • voor de vakgroep grondzaken extra beheerkosten van de overeenkomsten.
In onderstaande tabel zijn de kosten globaal weergegeven. Kosten
Totaal C
Formaliseren 1.198 situaties siertuin (indicatie) Adviesgroep (ambtelijk) Herinrichten en (extra) onderhoud openbaar9roen/water Totaal
J
Fiquur 5.2.1 Kostenf ormaliseren grond- en watergebruik
Pagina I 24
~~~~-
INVENTARISATIE GRONDGEBRUIK GEMEENTE BERGEN OP ZOOM
6. Conclusies en aanbevelingen In totaal zijn er 1.655 situaties geconstateerd van oneigenlijk grond- en watergebruik. De totale omvang betreft 76.714 m? aan eigendommen dat in gebruik is door derden zonder dat hier afspraken over gemaakt zijn.
6.1 Conclusies Uit de inventarisatie zijn de volgende bevindingen gekomen: • 1.334 situaties geconstateerd, waarbij de grond als siertuin (ruim 80%) in gebruik is genomen; • De wijk Bergen op Zoom-Noord kent het meeste oneigenlijk grond- en watergebruik; • in de wijk Bergen op Zoom-Oost is het gemiddelde oppervlakte per situatie siertuin het grootst, met 44 m2 ; • in de wijken waarbij de gemeente Bergen op Zoom water in eigendom heeft bevinden zich 38 steigers. • steigers zijn ingetekend vanuit de luchtfoto 2o21, wanneer men overgaat tot verkoop zullen ook de vierkante meters verkocht worden van de (eventuele) ligplaats(en); • inde wijk Bergen op Zoom-Oost is er ruim 5.656 m' grond in gebruik als weiland; • de vermogenswaarde van het oneigenlijk grond- en watergebruik is in totaal € 5.409.222--; • in de best case scenario kunnen de inkomsten uit de verkoop van de siertuinen C 1.693.271,-- bedragen bij een verkooptarief van C 10o,-- per m%; • in de best case scenario kunnen de inkomsten uit de verkoop van actieve verkoop 4 16.126,-- bedragen bij een verkooptarief van C 1oo,-- per m?%;
• •
de geschatte kosten voor het formaliseren van het oneigenlijk grondgebruik bij het type gebruik siertuin bedraagt 712.196,-door het formaliseren van het oneigenlijk grond- en watergebruik is er voor zowel de burger als de gemeente éénduidig beleid omtrent gebruik van gemeentegrond.
Artikel 160 lid 3 van de Gemeentewet staat dat het college alle maatregelen neemt en doet wat nodig is, ter voorkoming van verjaring of verlies van recht of bezit. Het is dus van belang om de oneigenlijk in gebruik zijnde gronden en water te legaliseren middels verkoop, huur, pacht of gebruiksovereenkomsten ofwel de gronden en het water terug te vorderen. Gemeente Bergen op Zoom heeft de wettelijke plicht om het oneigenlijk grond- en watergebruik te formaliseren.
Pagina I 25