Bijlage bij reactiebrief Tennet nota Herstellen en Versnellen
Tekst van het document
CLASSIFICATIE DATUM BIJLAGE BIJLAGE BEHORENDE BIJ PAGINA
C1 - Publieke Informatie 9 oktober 2023 1 003.120.20 1244340 1 van 9
In deze bijlage reageren wij inhoudelijk op een aantal passages uit de nota ‘Herstellen & Versnellen. # 1
Pag. 2
Passage Eind juli 2022 werd de gehele gemeente verrast met het nieuws dat op de aangewezen voorkeurslocatie het HS-station op een terp moest worden geplaatst. Dit nieuws kwam onverwachts en was niet eerder gecommuniceerd. Ook in de documentatie over de landschappelijke inpassing werd geen melding gemaakt van een terp die een verhoging van het HS-Station tot gevolg heeft. Dit heeft een aanzienlijke impact op de landschappelijke inpassing en geluidsoverdracht.
Reactie TenneT In de definitieve versie van het projectboek (locatie- en haalbaarheidsstudie) dat in bij de gemeente ingediend is voor besluitvorming over de locatiekeuze, staat beschreven dat TenneT aansluitend op een locatie- of tracékeuze nader onderzoek doet naar de daadwerkelijke invloed van hoogwater op het functioneren van het hoogspanningsnet en het elektriciteitssysteem, om te bepalen of er eventuele aanvullende maatregelen getroffen moeten worden. Uit deze nadere studie is gebleken dat een groot gedeelte van de polder en een hoger overstromingsrisico heeft (o.a. door ligging naast een primaire waterkering). Conform de eisen van leveringszekerheid is ophoging van het station daarom noodzakelijk. De ophoging is noodzakelijk op alle kansrijke locaties uit de locatie- en haalbaarheidsstudie. Ook geldt dit voor de niet kansrijke locatie De Spie. Die ligt op dit moment op een hoogte van +/- 0,60 boven NAP. De locatie bij de Noorderkreekweg op +/- 0,80 boven NAP. Dit zou ook bij de eerdere afweging die gemaakt is, niet onderscheidend zijn geweest. De benodigde ophoging is tijdens de eerste werksessie over de landschappelijke inpassing op 21 juli 2022 kenbaar gemaakt en zodoende vanaf het begin als uitgangspunt meegenomen in het proces en de documentatie over de landschappelijke inpassing.
Deze informatie was eerder nog niet beschikbaar en onderdeel van de uitwerking van de locatie.
2
3
De belangrijkste conclusie is dat vasthouden aan de locatie De Pals zal leiden tot aanzienlijke vertraging in de realisatie van het HS-station. Deze keuze stevent af op een tijdrovende omgevingsprocedure waarvan, gezien alle omstandigheden, de uitkomst onzeker is.
De ophoging heeft geen impact op de landschappelijke inpassing, omdat het langzaam oplopende talud volledige beplant kan worden. Uit het akoestisch onderzoek blijkt dat de ophoging van 2 meter daarnaast geen effect heeft op de geluidsoverdracht richting de omliggende woningen. In de planning van het project is al rekening gehouden met een beroepsprocedure bij de Raad van State. Het afwijken van de eerder gemaakte locatiekeuze veroorzaakt een aanzienlijke langere vertraging. Onze projecten vallen onder de crisis- en herstelwet, waardoor bij een beroepsgang een versnelde procedure van een half jaar bij de Raad van State van toepassing is.
3
3
Locatie De Spie, industriegebied, is de locatie om het HS-station te realiseren. Doordat niet goed is onderzocht wat daarvoor nodig is, is deze locatie ten onrechte als ongeschikte locatie gelabeld en niet meegenomen in het besluitvormingsproces. Met locatie De Spie kunnen de in het amendement gestelde eisen worden ingevuld. Daarnaast komt deze locatie tegemoet aan de richtlijnen inzake de stikstofdepositie.
4
4
Het raadsvoorstel RVB 22-0017, Voorkeursvariant netversterking Bergen op Zoom, is aangenomen op basis van onvolledige en onjuiste informatie. In de keuzematrix, op basis waarvan het besluit is genomen, is een aantal scores toegekend die niet meer relevant of volstrekt onjuist zijn. Daarnaast is gebleken dat de locatie De Spie op het bedrijventerrein wel als mogelijkheid in haalbaarheidsstudies naar voren kwam, maar nooit aan de gemeenteraad van Bergen op Zoom werd voorgelegd als aan te wijzen locatie voor de HS-Station.
5
4
De stikstofvrijstelling die ten tijde van de locatiekeuze nog werd benut is inmiddels door de Raad van State van tafel geveegd. Dit betekent dat op het aspect van stikstofuitstoot verschillen tussen de verschillende locaties moeten worden meegewogen. Omdat stikstof niet was meegenomen is niet goed inzichtelijk gemaakt wat dit voor de diverse locaties betekent. Dus ook niet voor een locatie als De Spie, wat al industriegebied is, waar alle infrastructuur over zowel water en land al aanwezig is en waar minder elektriciteitsmasten nodig zijn. De Raad van State heeft in 2020 over dit onderwerp al een gemeenteraadsbesluit vernietigd. Sindsdien is de regelgeving omtrent stikstof nog veel stringenter geworden.
Locatie de Spie is zowel door ingenieursbureau Arcadis (haalbaarheidsstudie, 2020) als door ingenieursbureau Witteveen+Bos (locatie- en haalbaarheidsstudie, 2022) onderzocht en als kansarm aangemerkt. Alle locaties in die laatste studie, evenals de ingebrachte locaties tijdens de omgevingsdialoog, zijn op eenzelfde abstractieniveau getoetst aan eisen vanuit wet en regelgeving, planologische inpassing en de (on)mogelijkheden die daaruit volgen om te komen tot realisatie. Op basis van deze toets is de locatie afgevallen. De redenen zijn: Deelgebied 5 (SABIC) is als niet haalbaar beoordeeld omdat deze locatie binnen de terreingrens en plaatsgebonden risicocontour ligt van een inrichting waar gewerkt wordt met gevaarlijke stoffen. Het gaat om een BRZO-inrichting (Besluit risico’s zware ongevallen) die valt onder het Bevi (Besluit externe veiligheid inrichtingen). Vanuit wetgeving en vanuit beleid van TenneT is dit niet haalbaar. Daarnaast is werken en ruimtebeslag in Natura 2000-gebied en NNN-gebied voor deze locatie onvermijdelijk. Ook dit is niet vergunbaar. Ook overlapt deze locatie met een bestaand bosstrook en ligt de locatie binnen de risicorichtafstand (245 meter) tot de windturbines op de zuidelijke dijk van de Auvergnepolder die TenneT minimaal aanhoudt om veiligheidseffecten en effecten op leveringszekerheid te voorkomen.
Tot slot hebben gesprekken plaatsgevonden tussen TenneT en SABIC, waarvan de conclusie was dat SABIC geen toestemming geeft voor realisatie van een hoogspanningsstation op zijn terrein. Dit besluit is daarnaast door SABIC ook per brief kenbaar gemaakt. Alles tezamen maakt deze locatie niet haalbaar. Dit sluit aan bij de resultaten van de voorstudie. Er wordt niet onderbouwd welke toegekende scores niet meer relevant of onjuist zijn. Het beoordelingskader is voor alle locaties hetzelfde: stikstof-uitstoot en de ophoging van een locatie (vanwege hoogwaterrisico) zijn daarin niet onderscheidend, omdat deze voor alle locaties dezelfde resultaten op zouden leveren. Het feit dat locatie De Spie op het bedrijventerrein als mogelijkheid in haalbaarheidsstudies naar voren kwam (maar daarin ook als kansarm beoordeeld is), was bekend ten tijde van de behandeling van raadsvoorstel RVB 22-0017 (locatiekeuze). Zoals in het voorgaande punt is aangegeven wordt hier ook in de locatie- en haalbaarheidsstudie van 2022 op in gegaan. In de locatie- en haalbaarheidsstudie is wel degelijk gekeken naar de verwachte stikstofdepositie. Op pagina 94 is te lezen: “Voor alle locatiealternatieven geldt dat tijdens de aanlegfase sprake kan zijn van stikstofdepositie op Natura 2000-gebieden. De werkzaamheden resulteren in emissies van met name stikstofoxiden (NO2).
Deze komen vrij uit de verbrandingsmotoren van vrachtverkeer en mobiele werktuigen. Deze emissies kunnen resulteren in stikstofdeposities in de nabijgelegen beschermde Natura 2000-gebieden (stikstofdeposities kunnen ver reiken; > 3 kilometer en soms zelfs > 10 kilometer). Door de aard en omvang van de werkzaamheden, in combinatie met de afstand (voor BOZ-4 en BOZ-5 circa 1 kilometer) tot de dichtstbijzijnde stikstofgevoelige Natura 2000-gebieden (Zoommeer en Brabantse Wal) zijn effecten van stikstofdepositie op voorhand niet uit te sluiten.” Het klopt dat ten tijde van de locatiekeuze de stikstofvrijstelling nog van kracht was. Inmiddels is dat niet meer het geval. Stikstof is echter geen onderscheidende factor voor de locatiekeuze. Als er sprake is van stikstofdepositie kun je op dit moment in de provincie Noord-Brabant geen Wnb-vergunning krijgen. Voor zowel de realisatie als de gebruiksfase dient uit een aerius-berekening te blijken dat de uitstoot op 0,00 mol/Ha/jr uitkomt. Dat geldt voor alle locaties. Door Antea Group is in 2023 een stikstofdepositie onderzoek uitgevoerd. Dit onderzoek is bijgevoegd als Bijlage 19 bij het ingediende ontwerpbestemmingsplan.
Uit de berekening uitgevoerd met AERIUS Calculator versie 2022 blijkt dat de emissies die samenhangen met het maatgevende jaar voor het nieuwe hoogspanningsstation op locatie De Pals en de inlussing ervan niet leiden tot een stikstofdepositie van meer dan 0,00 mol/ha/jaar op de omliggende Natura 2000-gebieden. Significante gevolgen voor de habitats in Natura 2000-gebieden zijn daarmee op voorhand uitgesloten. Hiermee is het aspect stikstofdepositie voor
6
4
Het HS-Station op een terp plaatsen staat haaks op de door de raad meegegeven vereiste dat het station landelijk moet worden ingepast.
7
5
Ook komt het HS-Station op een terp en wordt zuidelijker geplaatst en daarmee in het zicht van de inwoners van Tholen. Opvallend want deze mensen zijn niet betrokken in de omgevingsdialoog, maar wonen wel het dichtst bij de locatie.
dit project geen belemmering voor verdere besluitvorming. De noodzakelijke ophoging van het station, betekent niet dat het station niet landschappelijk kan worden ingepast. Er is door landschapsarchitecten van CB5 - in samenspraak met belanghebbenden - een landschappelijk inpassingsplan opgesteld. Dat is ook onderdeel van de stukken in de ruimtelijke procedure. Bij het bepalen van de landschappelijke inpassing is nadrukkelijk rekening gehouden met de ophoging. Het inpassingsplan bestaat uit meerdere elementen die gezamenlijk een grotere oppervlakte hebben dan het station zelf. Bij de landschappelijke inpassing is rekening gehouden met het zicht vanaf Tholen. De westelijke rand van het hoogspanningsstation wordt landschappelijk ingepast met een bermsloot langs de Noorder Kreekweg en een 18.00 meter brede zone van struweelbeplanting met boomvormers (populier variëteit 50% / schietwilg 50% ). Die komen op het oplopende talud te staan en nemen een groot deel van het zich op het station weg. Door het verschuiven van het station is aan deze zijde juist meer ruimte ontstaan voor de landschappelijke inpassing van het station. Het verschuiven van het station leidt niet tot meer zicht van het station van de inwoners van Tholen. De gemeente Tholen is vanaf het begin van het project betrokken geweest (zowel ambtelijk als bestuurlijk).
Bij de locatiekeuze zijn ook de meningen en zorgen vanuit Tholen meegenomen. Via de gemeente Tholen en de media zijn namelijk verschillende oproepen gedaan aan inwoners om inbreng over de 5 kansrijke locaties aan ons mee te geven. Daar hebben verschillende inwoners en bedrijven gebruik van gemaakt. Daarnaast heeft de gemeente Tholen een formele brief ingezonden. Alle reacties en brieven zijn integraal bij de stukken opgenomen en verwerkt in een ‘omgevingsbeeld’, waarbij we per kansrijke locatie hebben aangegeven hoe de omgeving tegen die locatie aankijkt.
8
5
Het wekt eveneens weinig vertrouwen dat TenneT de uitkomsten van een second opinion geluidsonderzoek in twijfel trekt. Dit wordt versterkt doordat zij niet motiveert waarom haar eigen onderzoek wel deugt en het onderzoek van de bewoners niet. Dit getuigt van een weinig transparante houding die voor een betrouwbare omgevingsdialoog nodig is.
De locatie BOZ-2 bij gemaal de Pals is het afgelopen jaar (vanaf april 2022) nader uitgewerkt door TenneT en Enexis. Voor de realisatie van het landschappelijk inpassingsplan hebben we werksessies samen met belanghebbenden en omwonenden georganiseerd. De bedrijven aan de oostzijde van het bedrijventerrein op Tholen (Slabbecoornweg / Schelde-Rijnweg) zijn daar persoonlijk voor uitgenodigd. Belangen zoals zicht / geluidhinder zijn in die werksessies opgehaald en die hebben we zoveel als mogelijk verwerkt in de plannen. Ook de inwoners van de binnenstad van Tholen en alle woningen ten noorden van de Molenvlietsedijk (inclusief bedrijfswoningen op het bedrijventerrein) hebben over dit proces in april 2022 een informatiebrief ontvangen. Daarin is aangegeven dat ze suggesties voor de landschappelijke inpassing altijd kunnen doorgeven en ze vragen / zorgen kenbaar kunnen maken. Tijdens het gebiedsproces hebben omwonenden ons te kennen gegeven zorgen te hebben over de conclusies van het door Peutz uitgevoerde geluidsonderzoek. Hierop hebben wij besloten op onze kosten een second opinion onderzoek aan te bieden. Omwonenden hebben besloten het onderzoek uit te laten voeren door Cauberg Huygen. Zij hebben geen berekeningen gemaakt met hun eigen modellen, maar alleen een reactie gegeven op het rapport van Peutz.
Cauberg Huygen betwist de uitgangspunten die Peutz hanteert, zonder dit nader te onderbouwen. Cauberg Huygen is vervolgens uitgenodigd om hun bevindingen nader te toe te lichten. In dit overleg heeft Peutz aangeven de wetenschappelijk geaccepteerde, landelijke normen te hanteren. Cauberg Huygen heeft in reactie hierop onvoldoende kunnen onderbouwen waarom er van deze normen moet worden afgeweken. De gemeente Bergen op Zoom heeft de Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant (OMWB) gevraagd om op het geluidsrapport en de reactie daarop te adviseren. De bevindingen van de OMWB worden opgenomen in het raadsvoorstel voor het in procedure nemen van het ontwerpbestemmingsplan.
9
5
TenneT stelt zich op het standpunt dat het protocol is om een HS-Station in een vierkant te bouwen. Echter een derde van de HS-stations in Nederland hebben een afwijkende vorm (zie Bijlage 2). Ook op de gekozen locatie De Pals betekent dit dat het station
Aan het aanleggen van een dijk met waterkerende functie rond het hoogspanningsstation kleven diverse andere bezwaren, waardoor er een afweging is gemaakt om dit niet te doen. Dit hebben wij onderbouwd op pagina 10 in onze raadsinformatiebrief met kenmerk 003.120.20 1202122, over de invulling van het
eigenlijk niet goed landelijk ingepast kan worden. Omdat er geen ruimte is voor een dijk wordt ze verhoogd op een terp geplaatst.
10
5
TenneT stelt zich op het standpunt dat het protocol is om een HS-Station in een vierkant te bouwen. Echter een derde van de HS-stations in Nederland hebben een afwijkende vorm.
amendement. De noodzakelijke ophoging van het station, betekent niet dat het station niet landschappelijk kan worden ingepast. Er is door landschapsarchitecten van CB5 - in samenspraak met belanghebbenden - een landschappelijk inpassingsplan opgesteld. Dat is ook onderdeel van de stukken in de ruimtelijke procedure. Bij het bepalen van de landschappelijke inpassing is nadrukkelijk rekening gehouden met de ophoging. Er is sprake van een zeer grote zone voor de landschappelijke inpassing. Soms hebben hoogspanningsstation een afwijkende vorm. Vaak is dat overigens omdat verschillende stations van een ander spanningsniveau (bijvoorbeeld 380, 150 en 20 kV) wel bij elkaar geplaatst zijn, maar niet altijd netjes of direct tegen elkaar aan staan. Het 380 kV gedeelte van het hoogspanningsstation heeft op zichzelf vanwege de positionering van de installaties die met elkaar gekoppeld moeten zijn, vrijwel altijd een rechthoekige vorm. Vanwege de enorme toename aan projecten vanwege de energietransitie en nieuwe technische inzichten, zijn er recentelijk technische standaarden vastgesteld. Daarmee kunnen we meer werk op een makkelijkere manier verzetten: sneller vergunnen, sneller ontwerpen en sneller bouwen. Deze technische standaarden moeten toegepast worden op alle projecten.
11
5
Daarnaast is het uitzonderlijk om een HS-Stations in een landelijk gebied te plaatsen. In slechts twee gevallen hebben wij kunnen zien dat een HS-Station buiten de bebouwde kom, niet op een industriegebied of naast een snelweg ligt.
12
5
Vanwege de schaarste van beschikbare grond binnen de gemeente Bergen op Zoom is het vanuit maatschappelijk oogpunt niet houdbaar vast te houden aan het, zoals TenneT het noemt, protocol een HS-Station in een vierkant te bouwen. Arcadis onderschrijft dit ook in haar haalbaarheidsstudie voor het 150 kV station op Schouwen-Duiveland.
13
6
De aanleg van windmolenparken in gebieden op de Noordzee leidt tot knelpunten in de transportcapaciteit op Schouwen-Duiveland.
TenneT bouwt 380 kV-stations tegenwoordig standaard met drie rails: we noemen dat triple-rails stations. Hoogspanningsstation Rilland is het eerste ‘triple rail-station’ dat in Nederland is gebouwd. Het voordeel van een dergelijk station is dat de beschikbaarheid van elektriciteit hoger is dan bij een standaard, dubbel rail-station. Als er onderhoud gepleegd moet worden dan kun je dat deel afschakelen wat je nodig hebt. Een ander deel van het station neemt de taken dan over, waardoor het transport van elektriciteit hier verder geen hinder van ondervindt. In het verleden zijn er dus hoogspanningsstations met een afwijkende vorm gebouwd, maar op dit moment is dat voor TenneT niet langer wenselijk. Standaardisatie levert namelijk aanzienlijke voordelen op in de verdere uitwerking van het station en de aansluitingen die er tussen de verschillende spanningsniveaus gemaakt moeten worden. TenneT plaatst zijn stations zowel in landelijk als in stedelijk gebied. Wij herkennen ons dan ook niet in hetgeen hier wordt gesteld, omdat er in Nederland op diverse plaatsen 380 kV stations in het landelijk gebied liggen. Enkele voorbeelden van 380 kV-hoogspanningsstations in landelijk gebied zijn Ens, Lelystad, Simonshaven (Spijkenisse) Rilland, Dodewaard (Opheusden), Diemen en Breukelen-Kortrijk. Wij kunnen deze conclusie niet terugvinden in de haalbaarheidsstudie van Arcadis.
In de haalbaarheidsstudie van Arcadis staat alleen dat de Spie mogelijk net genoeg ruimte biedt om het hoogspanningsstation te realiseren, mits het 380 en 150 kV-station een kwartslag ten opzichte van elkaar gedraaid worden. In het Arcadis rapport van 2020 is nog niet de wens van Enexis voor een 20 kV-gedeelte van het hoogspanningsstation meegenomen. In het rapport wordt uitgegaan van een 380 en 150 kV gedeelte, met afmetingen van respectievelijk 330x180 en 250x180 meter. Daarnaast is er nog geen rekening gehouden met de nieuwe standaard opbouw van de stations. In het rapport staat duidelijk de voetnoot dat afmetingen in een volgende fase nog kunnen afwijken. Er is na de locatie- en haalbaarheidsstudies nog meerdere keren – samen met Sabic en dhr van den Eijden gekeken of het mogelijk is om het passend te krijgen door de 3 stationsonderdelen afwijkend bij elkaar te positioneren. Conclusie is dat het dan nog niet past, zonder dat je in NNN-gebied terecht komt. Er landen geen windparken die op de Noordzee staan aan op Schouwen-Duiveland. Daar is namelijk een groot converterstation en een hoogspanningsstation voor nodig en dat is er niet op Schouwen-Duiveland. Windparken op de Noordzee landen in Zeeland op dit moment alleen aan in Borssele. Schouwen-Duiveland kent vooral veel opwek uit zon (zonnedaken) en van een aantal windparken op land.
Er is daarnaast weinig verbruik op het eiland, waardoor het bestaande net overbelast dreigt te geraken en nieuwe invoeding niet meer mogelijk is.
14
6
Deze laatste is voor Bergen op Zoom zeer interessant, omdat gebruik kan worden gemaakt van de locatie De Spie met een reeds bestaande bestemmingsplan Industrie. Voor de door de raad gekozen locatie De Pals moet een tijdrovende bestemmingswijzigingsprocedure worden doorlopen waarvan de uitkomst uiterst onzeker is.
15
7
Voor locatie De Pals werden tijdens de verschillende door TenneT georganiseerde informatiebijeenkomsten schetsontwerpen voor de landschappelijke inpassing getoond. Het HS-Station werd daarbij niet verhoogd, bijvoorbeeld op een terp, weergegeven
16
7
17
7
Het weglaten van de terp in het schetsontwerp heeft een aanzienlijke invloed op de score van BOZ-2 in de categorie Landschap. Omdat een terp landschappelijke inpassing in de weg staat hebben omwonenden voorgesteld een dijk om het HS-Station aan te leggen. Uit de reactie van TenneT blijkt dat dit bij de gekozen locatie BOZ-2 niet mogelijk te zijn.
18
7
19
8
20
8
21
9
22
9
Verder blijkt uit het second opinion geluidsonderzoek, op verzoek van omwonenden uitgevoerd door Cauburg Huygen, dat de uitgangspunten die Peutz (uitvoerder oorspronkelijke geluidsonderzoek) worden betwist. TenneT geeft in haar reactie aan dat dit door Cauberg Huygen onvoldoende is onderbouwd. Waar deze onderzoeken dan precies mank lopen wordt niet door TenneT duidelijk gemaakt.
Deze locatie werd afgedaan met de mededeling dat locatie De Spie als niet geschikt was bevonden voor een HS-station. Uit dit gesprek komt naar voren dat veel van de belemmeringen voor locatie De Spie, zoals die ook in het eerdergenoemde onderzoek van Arcadis worden genoemd, veelal niet meer bestaan of kunnen worden weggenomen. Wel is het opmerkelijk dat de door Sabic en TenneT besproken mogelijkheden op en rond het terrein van Sabic niet de vorm van het HS-Station toont zoals Arcadis dit in haar haalbaarheidsstudie voor Schouwen-Duiveland toonde (Bijlage 5, figuur 2.3).
Uit het gesprek met de heer De Graaf werd duidelijk dat werkzaamheden nabij een Natura 2000-gebied geen belemmering hoeven te zijn, mits de situatie na de werkzaamheden niet verslechterd is in vergelijking met de situatie vóór de werkzaamheden.
Het klopt dat locatie de Spie een bedrijfsbestemming heeft. Het te realiseren hoogspanningsstation past echter niet binnen de locatie, waardoor we alsnog uitkomen in gebied met een natuurbestemming (NNNgebied Het Lange Water of de noordelijke bosstrook die ook aangewezen is als NNN-gebied), waarvan het bestemmingsplan aangepast dient te worden. Daarnaast is het de vraag of een nieuw station wel in het huidige bestemmingsplan past van het bedrijventerrein Theodorushaven - Noordland. Qua bedrijfscategorie en hoogtes zou een hoogspanningsstation erin passen, maar qua geluidsruimte waarschijnlijk niet. Het eerste schetsontwerp voor de landschappelijke inpassing van het hoogspanningsstation op locatie BOZ2 bij Gemaal de Pals is op 17 oktober 2022, tijdens de 2e werksessie met belanghebbenden, gepresenteerd. In dat eerste schetsontwerp is het station al verhoogd weergegeven. De verhoging was bij aanvang van het proces voor de landschappelijke inpassing immers al bekend en is tijdens de eerste sessie op 21 juli 2022 toegelicht. Bij de werkateliers voor de locatiekeuze van het station in 2021 zijn van de verschillende kansrijke locatiealternatieven enkel visualisaties getoond van de impact van een station op die locatie, zonder landschappelijke inpassing.
Omdat toen nog niet bekend was of er aanvullende maatregelen voor hoogwaterveiligheid nodig waren, is het station toen nog niet op een verhoging gevisualiseerd. Alle locaties die in die matrix staan zouden verhoogd moeten worden, dit is dan ook geen onderscheidend punt. De ophoging staat landschappelijke inpassing niet in de weg. Het biedt juist meer mogelijkheden dan bij een dijk, omdat op een waterkerende dijk geen bomen mogen worden aangeplant. Het op langzaam oplopende talud dat nu is voorzien, kan dat wel. Aan een dijk met waterkerende functie rond het hoogspanningsstation kleven diverse andere bezwaren, waardoor er een afweging is gemaakt om dit niet te doen. Dit hebben wij onderbouwd op pagina 10 in onze raadsinformatiebrief met kenmerk 003.120.20 1202122, over de invulling van het amendement. Cauberg Huygen heeft geen berekeningen gemaakt met hun eigen modellen, maar alleen een reactie gegeven op het rapport van Peutz. Cauberg Huygen is vervolgens uitgenodigd om hun bevindingen nader te toe te lichten. In dit overleg heeft Peutz aangeven de wetenschappelijk geaccepteerde, landelijke normen te hanteren. Cauberg Huygen heeft in reactie hierop onvoldoende kunnen onderbouwen waarom er van deze normen moet worden afgeweken.
TenneT werkt al vele jaren samen met het onderzoeksbureau Peutz en de geluidsonderzoeken en de daarin gehanteerde systematiek zijn al meermaals getoetst en goedgekeurd door de Raad van State. De gemeente Bergen op Zoom heeft de Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant (OMWB) gevraagd om op het geluidsrapport en de reactie daarop te adviseren. De bevindingen van de OMWB worden opgenomen in het raadsvoorstel voor het in procedure nemen van het ontwerpbestemmingsplan. In de locatie- en haalbaarheidsstudie (projectboek) en in de voorstudie van Arcadis staat onderbouwd waarom de locatie De Spie niet geschikt is bevonden voor de realisatie van het hoogspanningsstation. Dit is niet het geval. De belemmeringen zijn nog steeds hetzelfde en nog steeds aanwezig.
In de haalbaarheidsstudie van Arcadis in 2020 is nog niet de wens van Enexis voor een 20 kV-gedeelte van het hoogspanningsstation meegenomen. Het betreft daar enkel een 380 en 150 kV gedeelte, met afmetingen van respectievelijk 330x180 en 250x180 meter. Daarnaast is er nog geen rekening gehouden met de nieuwe standaard opbouw van de stations. In het rapport staat duidelijk de voetnoot dat afmetingen in een volgende fase nog kunnen afwijken. In Artikel 2.8 Wet natuurbescherming staat inderdaad dat het mogelijk is met een vergunning een project te realiseren, maar dat hiervoor een passende beoordeling gemaakt moet worden (lid 1). Er zal enkel een vergunning worden verleend, indien uit de passende beoordeling de zekerheid is verkregen dat het plan, onderscheidenlijk het project, de natuurlijke kenmerken van het gebied niet zal aantasten. Het is in dit geval zeer aannemelijk dat die zekerheid er niet is, vanwege de aanwezigheid van beschermde (broed)vogels in het Natura 2000 gebied Zoommeer en het feit dat de noodzakelijke werkzaamheden,
hoewel tijdelijk, een aanzienlijke periode een behoorlijke invloed hebben op het gebied. In Lid 4 is vervolgens het volgende opgenomen: In afwijking van het derde lid kan, ondanks het feit dat uit de passende beoordeling de vereiste zekerheid niet is verkregen, het plan worden vastgesteld, onderscheidenlijk de vergunning worden verleend, indien is voldaan aan elk van de volgende voorwaarden: a. er zijn geen alternatieve oplossingen; b. het plan, onderscheidenlijk het project, bedoeld in het eerste lid, is nodig om dwingende redenen van groot openbaar belang, met inbegrip van redenen van sociale of economische aard, en c. de nodige compenserende maatregelen worden getroffen om te waarborgen dat de algehele samenhang van Natura 2000 bewaard blijft.
23
9
Bovendien zijn er meer HS-Stations die in de nabijheid van natura 2000 of Natuurnetwerk Nederland (NNN) gebieden zijn gebouwd.
24
9
De aanwezigheid van een windmolen tegen de Bandijk zou eerder een veiligheidsprobleem zijn die het plaatsen van een HS-Station op De Spie in de weg staat. Deze windmolen, en de andere windmolens die op de Princesseplaat staan, staan inmiddels op de nominatie om de worden verwijderd.
25
9
26
10
Uiteindelijk zijn de deelnemers aan de bespreking het erover eens dat De Spie de beste locatie zou zijn, omdat dit al bestemd is als bedrijventerrein met de nodige infrastructuur. Verder zijn de omstandigheden, met name rondom stikstof, zodanig veranderd dat de gebruikte keuzematrixen niet relevant meer zijn.
27
10
Binnen het traject kunnen geen bomen worden geplaatst en aan de noordkant worden zelfs bomen gekapt. Enkel met een struweel, een vegetatievorm die wordt gedomineerd door struiken, wordt geprobeerd het HS-Station aan het zicht te onttrekken. Omdat het HS-Station op een terp staat lukt dit maar zeer beperkt.
Gezien de fase waarin we zijn in de planvorming voor de locatie BOZ-2 bij Gemaal de Pals en de andere alternatieven die ook zijn onderzocht, is niet overeind te houden dat er geen alternatieve oplossingen zijn waarbij het Natura 2000 gebied niet wordt aangetast. Dat klopt. Ook de locatie BOZ-2 bij Gemaal de Pals aan de Noorderkreekweg die nu uitgewerkt is, is in de nabijheid van Natura 2000 en NNN-gebied. Hiervoor zijn ook diverse onderzoeken uitgevoerd om te onderzoeken of er een aantasting van de daar voorkomende natuur is. Voor locatie de Spie geldt dat we in Natura-2000 of NNN-gebied terecht komen. RWE heeft in het verleden inderdaad aangegeven de molens op termijn te willen vervangen, maar deze plannen zijn nog niet concreet. De bestaande windmolens hebben nog voldoende levensduur. Het kan nog vele jaren duren. Voor TenneT en Enexis is de huidige actuele situatie van belang, waardoor we rekening moeten houden met de bestaande windmolens. Dit betekent dat er een minimale afstand van de locatie tot de windmolens is vereist van 245 meter. Op locatie De Spie wordt hier niet aan voldaan. Dit is tijdens het overleg niet zo door TenneT uitgesproken. Er is aangegeven door TenneT dat - als de beperkingen er niet zouden zijn - dit zeker een potentieel goede locatie zou zijn geweest. Maar de belemmeringen zijn er wel, waardoor deze locatie niet haalbaar is.
Stikstof is geen onderscheidend criterium voor de locatiekeuze. Als er sprake is van stikstofdepositie kun je op dit moment in de provincie Noord-Brabant geen Wnb-vergunning krijgen. Voor zowel de realisatie als de gebruiksfase dient uit een aerius berekening te blijken dat de uitstoot op 0,00 mol/Ha/jr uitkomt. dat geldt voor alle locaties. Door Antea Group is in 2023 een stikstofdepositie onderzoek uitgevoerd. Dit onderzoek is bijgevoegd als Bijlage 19 bij het ingediende ontwerpbestemmingsplan. Uit de berekening uitgevoerd met AERIUS Calculator versie 2022 blijkt dat de emissies die samenhangen met het maatgevende jaar voor het nieuwe hoogspanningsstation op locatie De Pals en de inlussing ervan niet leiden tot een stikstofdepositie van meer dan 0,00 Mol/ha/jaar op de omliggende Natura 2000-gebieden. Significante gevolgen voor de habitats in Natura 2000-gebieden zijn daarmee op voorhand uitgesloten. Hiermee is het aspect stikstofdepositie voor dit project geen belemmering voor verdere besluitvorming voor de beoogde locatie. Zoals in het plan voor de landschappelijke inpassing is te zien, worden er met name aan de west-, oost-, en noordkant van het station op het langzaam oplopende talud volop gebiedseigen boomsoorten geplant om het station aan het zicht te onttrekken.
Het voordeel van de ophoging, is dat het mogelijk is om het talud te beplanten, waardoor ook de struweel en boombeplanting in hoogte oplopen. Bij een waterkerende dijk zou dat niet mogelijk zijn. De zuidzijde van het hoogspanningsstation wordt door middel van een 25 meter brede struweelbeplanting met enkele boomvormers in het landschap opgenomen. Deze boomvormers worden niet toegepast onder de inkomende bundels met 380 KV kabels, aangezien de ruimte onder deze hoogspanningskabels vrij van objecten dient te blijven. Dat laatste geldt niet voor de zone die daar buiten ligt. Uit de omgevingsdialoog bleek dat Staatsbosbeheer het bestaande populierenbos langs Het Lange Water
28
29
30
10
10
10
Verder blijkt dat het HS-Station wordt opgeschoven richting de Eendrachtweg. Hierdoor wordt het landschappelijke beeld nog meer aangetast en roept dit ook weerstand op bij de inwoners van Tholen. Dat deze mensen niet zijn meegenomen in de omgevingsdialoog is opmerkelijk, omdat zij het dichtste bij deze locatie wonen.
De landschappelijke inpassing werd niet op deze wijze in de scoretabel gewaardeerd en gaat in tegen de uitdrukkelijke opgave die de raad had meegegeven: landschappelijk inpassing.
Bij de informatiebijeenkomsten met TenneT wordt duidelijk dat geluidsoverlast verergert, zodra de performance van een transformator afneemt. TenneT legt de verantwoordelijkheid om dit te constateren bij de omwonenden neer.
om wilde vormen in rietlandschap zonder bomen. Dit omdat de bosstrook aan het einde van haar levensduur zit. Hierdoor zou de extra afscherming die er nu is, verdwijnen. In onderling overleg tussen TenneT en Staatsbosbeheer zijn deze plannen aangepast en wordt populierenbos van Staatsbosbeheer op termijn gefaseerd gerooid, maar ook weer deels herplant. Langs de Groenedijk wordt de eerste bosstrook gerooid en opnieuw aangeplant met Haagbeuken-Essenbos. In een later stadium, wanneer de randzone voldoende wasdom heeft, wordt de bosstrook direct langs het Lange Water gerooid en omgevormd naar rietmoeras. Er blijft dus altijd een forse bosstrook aanwezig die het zicht op het hoogspanningsstation extra wegneemt. Het rietmoeras sluit aan op het landschap dat als onderdeel van de landschappelijke inpassing wordt gerealiseerd rondom het station. Het optimaliseren van de positie (80 meter zuidelijker) van het hoogspanningsstation heeft al direct na de locatiekeuze in maart 2022 plaatsgevonden en is in juli 2022 richting de gemeente en stakeholders gecommuniceerd. De redenen zijn de ingeklemde ligging tussen de primaire waterkering en het NNNgebied, waardoor er anders geen ruimte is voor kabelstroken en het beperken van het aantal benodigde nieuwe hoogspanningsmasten (een opgave vanuit het amendement). Het opschuiven van het station leidt niet tot meer zicht op de locatie vanuit Tholen.
Sterker nog: hierdoor ontstaat meer ruimte om het hoogspanningsstation aan de westkant beter en robuuster in te passen. De wijze waarop inwoners van Tholen betrokken zijn bij de locatiekeuze en de landschappelijke inpassing, is terug te lezen onder punt 7. Landschappelijke inpassing is geen onderdeel geweest van de scoretabel bij de locatiekeuze. Het aspect ‘landschap’ is wel opgenomen in het wegingskader. Dit betreft de landschappelijke effecten op gebiedsniveau (denk aan het effect op openheid, karakteristieke bebouwing, dijkstructuren, groenstructuren, verkavelingspatronen en markante hoogteverschillen) en landschappelijke effecten op objectniveau (zichtlijnen van en vanaf objecten of gebieden en de gevolgen voor de belevingswaarde). De verschuiving van 80 meter heeft – gezien de grootte van het hoogspanningsstation - op beide aspecten minimaal effect. De raad heeft ons tijdens de locatiekeuze in het amendement de opdracht meegegeven om het station landschappelijk in te passen. Het maken van een landschapsplan / de landschappelijke inpassing vindt altijd pas plaats NA de locatiekeuze. Dit is immers locatiespecifiek en wordt met input van belanghebbenden gedaan. Dat proces is het afgelopen jaar doorlopen en heeft geresulteerd in het landschappelijk inpassingsplan dat als bijlage is toegevoegd aan het ontwerpbestemmingsplan Hoogspanningsstation Halsteren.
Door TenneT en Enexis worden zeer strenge geluideisen opgelegd aan de fabrikant van de transformatoren. Dit wordt getest in de fabriek voordat de transformator wordt afgenomen. Een te hoog geluidniveau betekent dat de transformator niet wordt geplaatst. Volledig stille transformatoren bestaan helaas niet. Het geluid van een transformator is monotoon. Als een transformator anders geluid gaat maken dan “normaal” dan is er een waarschijnlijk een probleem en dient de transformator gerepareerd te worden. Er zijn vele detectiesystemen die dit voorkomen en dit zal ook altijd snel worden waargenomen door de medewerkers van TenneT en / of Enexis. Na ingebruikname van het transformatorstation zullen geluidmetingen worden uitgevoerd. Als daaruit blijkt dat de geluidniveaus te hoog zijn dan zullen er maatregelen getroffen worden (maar dat is niet de verwachting). In principe worden er, als er geen aanleiding voor is, daarna niet periodiek metingen uitgevoerd. Uit ervaring uit het verleden blijkt dat hiervoor naast de geplande checks ook geen aanleiding voor is. Uiteraard gebeurt dit wel gelijk als er klachten uit de omgeving komen. Die kunnen worden gemeld bij de Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant.
31
11
In de documentatie van het college voor de locatiekeuze werd de raad geïnformeerd dat het 150 KV-station van Schouwen-Duivenland op locatie SD-1 geplaatst zou worden. Dit is een locatie ten noorden van Zierikzee. De gemeenteraad werd aangespoord om snel te beslissen, omdat anders het besluit van de gemeente Schouwen-Duiveland de keuzemogelijkheden voor Bergen op Zoom zou beperken. Helaas moeten we constateren dat deze dreiging ongegrond was. Notabene is uiteindelijk voor de locatie ten zuiden van Zierikzee bij de Zeelandbrug gekozen en niet voor locatie SD-1. Dit heeft ook invloed op de ondergrondse verbinding, die daarmee langer wordt vanuit locatie De Pals.
32
11
In de locatiestudie en de diverse matrixen is niet inzichtelijk gemaakt wat een locatiekeuze betekent voor de uitstoot van stikstof. De beslissingsmatrix is onvolledig en dus onbetrouwbaar.
33
11
Optimaliseren van de aansluiting aan het bestaande tracé door ondergrondse kabels acht TenneT niet mogelijk vanwege het soort netwerk en derhalve zal zij minimaal zes extra hoogspanningsmasten in het landschap plaatsen. Dit staat niet alleen haaks op de opgave die de gemeenteraad heeft meegegeven over landschappelijke inpassing, maar heeft ook invloed op de stikstofdepositie. Bij locatie De Spie is dit niet nodig omdat deze is gelegen naast het bestaande tracé.
34
11
TenneT zal géén tijdelijke afslag realiseren aan de Eendrachtweg. Dit betekent dat het bouwverkeer, komend vanaf de A4, over de Tholensebrug zal rijden om vervolgens via de rotonde op het eiland Tholen terug te rijden. Daarna zal het onder de Eendrachtweg doorrijden over de Noorder Kreekweg richting De Pals. TenneT voelt zich evenmin geroepen om de Noorder Kreekweg te versterken voor al het bouwverkeer. De verantwoordelijkheid en dus ook de kosten voor het later herstel van deze weg zal bij de gemeente liggen.
35
12
Dat TenneT zegt het station in een vierkant te moeten uitvoeren blijkt in ieder geval niet noodzakelijk
36
12
In deze haalbaarheidsstudie, waarover de gemeenteraad niet werd geïnformeerd, wordt De Spie ‘deelgebied 5’ genoemd.
Dit is feitelijk onjuist. De gemeenteraad van Schouwen-Duiveland heeft op 23 december 2021 zoeklocatie SD-1 aangewezen als voorkeurslocatie, en dan specifiek het perceel aan de zuid-westzijde (zoveel mogelijk aansluitend aan bedrijventerrein Straalweg). Die locatie ligt direct aan de Straalweg bij het bedrijventerrein ten ZUIDEN van Zierikzee. De locatie ligt niet ten noorden van Zierikzee. Op 25 mei 2023 heeft de gemeenteraad van Schouwen-Duiveland de structuurvisie Zuidoostflank Zierikzee vastgesteld. Daarmee is besloten om het hoogspanningsstation 1 perceel zuidelijker te positioneren, vanwege de toekomstige uitbreidingsmogelijkheden van het bedrijventerrein. Het hoogspanningsstation verschuift daardoor 200 meter in zuidelijke richting, nog steeds op een perceel aan de Straalweg. De ondergrondse kabelverbinding naar Halsteren loopt in oostelijke richting. De kabellengte blijft dan ook gelijk en wordt niet langer. Zie punt 26: Stikstof is geen onderscheidend criterium voor de locatiekeuze. zie hiervoor ons eerdere antwoord bij punt 5. Het is inderdaad correct dat de inlussing alleen bovengronds kan vanwege het feit dat de verbinding een cruciaal 380 kV-onderdeel is van het elektriciteitsnetwerk in Nederland en de ons omliggende landen. Hierdoor is het niet mogelijk deze verbinding ondergronds uit te voeren.
Dit is ook nader toegelicht in de raadsinformatiebrief met kenmerk 003.120.20 1202122, over de invulling van het amendement. Door Antea Group is in 2023 een stikstofdepositie onderzoek uitgevoerd. Dit onderzoek is bijgevoegd als Bijlage 19 bij het ingediende ontwerpbestemmingsplan. Uit de berekening uitgevoerd met AERIUS Calculator versie 2022 blijkt dat de emissies die samenhangen met het maatgevende jaar voor het nieuwe hoogspanningsstation op locatie BOZ-2 bij Gemaal De Pals en de inlussing ervan niet leiden tot een stikstofdepositie van meer dan 0,00 mol/ha/jaar op de omliggende Natura 2000-gebieden. Significante gevolgen voor de habitats in Natura 2000-gebieden zijn daarmee op voorhand uitgesloten. Hiermee is het aspect stikstofdepositie voor dit project geen belemmering voor verdere besluitvorming. Ook op locatie De Spie moeten nieuwe hoogspanningsmasten worden geplaatst voor de inlussing. Ter plaatse staan steunmasten, die niet geschikt zijn voor het inlussen op een hoogspanningsstation omdat ze minder krachten aankunnen. Het vervangen van masten heeft ook invloed op stikstofdepositie. Daarnaast zou een hoogspanningsstation op locatie De Spie onder de bestaande hoogspanningsverbinding komen te liggen. Daardoor is er minimaal een tijdelijke hoogspanningsverbinding nodig die rond de bouwlocatie loopt tijdens de aanleg van het hoogspanningsstation.
Ook dat zou invloed hebben op de stikstofdepositie. Dit is onjuist. TenneT is daarvoor verantwoordelijk en dat is – zoals gebruikelijk - geborgd in een anterieure overeenkomst met de gemeente. De Noorder Kreekweg wordt – indien het noodzakelijk blijkt – door TenneT aangepast zodat er tijdelijk bouwverkeer overheen kan. Dat moet wel, anders kan het station wellicht niet gerealiseerd worden. TenneT is vervolgens ook verantwoordelijk voor het herstel van eventuele schade die door het bouwverkeer aan deze wegen ontstaat. Dat is bij alle projecten zo. Daarnaast zijn er met de gemeente afspraken gemaakt over de verlegging van de Noorderkreekweg, zodat deze verbinding ook na de realisatie van het station in stand blijft. Uiteraard gebeurt dit ook op kosten van de initiatiefnemers. Zie ook punt 10. Het 380 kV gedeelte van het hoogspanningsstation heeft een vaste vorm. Dat geldt ook voor het 150 en 20 kV gedeelte. Technisch is het soms mogelijk om de 3 stationsonderdelen afwijkend bij elkaar te positioneren. Daar is voor locatie de Spie ook naar gekeken, maar dan nog blijkt het niet passend, zonder dat je in NNN-gebied terecht komt.
De haalbaarheidsstudie van Arcadis was gewoon onderdeel van de stukken die de gemeenteraad voorgelegd heeft gekregen tijdens het besluitvormingsproces voor de locatiekeuze. Ook is in de locatie- en haalbaarheidsstudie van Witteveen+Bos uitgelegd waarom deze locatie niet haalbaar is (zie punt 3).
37
12
Ze is ook ingetekend en toont dat een HS-Station in een aangepaste vorm, dus niet in een vierkant, wel tot de mogelijkheden behoort
38
13
Onduidelijk blijft waarom De Spie nooit op eenzelfde wijze is onderzocht, zoals de andere locatie “De Pals”. Het is niet duidelijk gemaakt wat nodig is om mogelijke belemmeringen het hoofd te bieden.
39
13
Zo is bijvoorbeeld niet aan het licht gekomen dat de vermeende belemmering van het Natura2000 gebied geen belemmering blijkt te zijn. Dat de aanwezige windmolen geen factor is om rekening mee te houden, omdat deze wordt weggehaald. Dat Sabic wil meewerken om het HS-station mogelijk te realiseren.
40
13
Aangezien De Spie al bestemd is als bedrijventerrein, is er geen noodzaak voor een bestemmingswijziging. Bovendien kan via een omgevingsdialoog, voor zover van toepassing, de inpassing van het verdeelstation beter worden afgestemd
41
13
Wij begrijpen dat een herziening van de locatie meer werk met zich meebrengt, maar deze tijd wordt ruimschoots teruggewonnen, omdat er geen tijdrovende bestemmingsprocedure hoeft te worden doorlopen.
42
14
43
14
44
14
Omdat de aanleg van het station geen invloed heeft op het Natura-2000 gebied, zal dit bij de Provincie niet op een bezwaar stuiten. Voor de verschillende locaties is dus geen duidelijkheid wat de stikstofdepositie voor een bepaalde locatie zal zijn. Het is wel voor iedereen duidelijk dat De Spie, dat al bestemd is als bedrijventerrein en met de reeds aanwezige infrastructuur, de beste locatie zou zijn.
45
15
Transformatoren lopen een klein risico in brand te vliegen. Wanneer dit gebeurt is het wel in ieders belang dat daar snel op wordt gehandeld, zodat schade en overlast worden beperkt. TenneT heeft daar geen bedrijfsbrandweer voor beschikbaar.
In de haalbaarheidsstudie van Arcadis in 2020 is nog niet de wens van Enexis voor een 20 kV-gedeelte van het hoogspanningsstation meegenomen. Het betreft daar enkel een 380 en 150 kV gedeelte, met afmetingen van respectievelijk 330x180 en 250x180 meter. Daarnaast is er nog geen rekening gehouden met de nieuwe standaard opbouw van de stations. In het rapport staat duidelijk de voetnoot dat afmetingen in een volgende fase nog kunnen afwijken. Locatie de Spie is zowel door ingenieursbureau Arcadis (haalbaarheidsstudie, 2020) als door ingenieursbureau Witteveen+Bos (locatie- en haalbaarheidsstudie, 2022) als kansarm aangemerkt. Alle locaties in die studie, evenals de ingebrachte locaties tijdens de omgevingsdialoog, zijn op eenzelfde abstractieniveau getoetst aan eisen vanuit planologische inpassing en de (on)mogelijkheden die daaruit volgen om te komen tot realisatie. Op basis van deze toets is de locatie afgevallen. De redenen daarvoor zijn opgenomen op bladzijde 70 van de locatie- en haalbaarheidsstudie (het projectboek). Natura-2000: zie punt 22 Windmolen: zie punt 24 SABIC Innovative Plastics B.V. heeft ons een tweetal brieven gestuurd, die ook door de gemeente openbaar gemaakt zijn, waarin zij aangeven niet akkoord te zijn met het inzetten van gronden voor de vestiging van een hoogspanningsstation.
Zij stellen daarin onder andere: “Het bouwen van een hoogspanningsstation grenzend aan het terrein van SABIC, brengt voor SABIC beperkingen met zich mee ten aanzien van huidige en/ of toekomstige activiteiten die daar volgens het vigerende bestemmingsplan zijn toegestaan. Gezien de strategische ontwikkelingsplannen, die ook openingen bieden voor nieuwe partijen, moge het duidelijk zijn dat SABIC dergelijke beperkingen ten aanzien van haar huidige of toekomstige activiteiten niet kan accepteren.” Zie punt 14. Daarnaast heeft iedere locatie te maken met omwonenden, ook de Spie. Daar staan zelfs twee woningen op aanzienlijk kortere afstand (<250 m) van de locatie dan bij de nu gekozen locatie. Zij zullen net als omwonenden van locatie BOZ-2 gebruik kunnen maken van hun (wettelijke) mogelijkheden om in te spreken en beroep aan te tekenen tegen benodigde vergunningen. In de planning van het project is al rekening gehouden met een beroepsprocedure. Het afwijken van de eerder gemaakte locatiekeuze veroorzaakt een aanzienlijke langere vertraging. Onze projecten vallen onder de crisis- en herstelwet, waardoor bij een beroepsgang een versnelde procedure van een half jaar bij de Raad van State van toepassing is. Er is wel degelijk verstoring te verwachten, zie punt 22. Zie punt 26: Stikstof is geen onderscheidend criterium voor de locatiekeuze.
TenneT heeft aangegeven dat locatie De Spie zeker een potentieel goede locatie zou zijn geweest, als de belemmeringen er niet zouden zijn. Maar de belemmeringen zijn er wel en kunnen niet worden weggenomen. Dat is niet nodig. Het risico is zeer klein en calamiteiten kunnen prima worden afgehandeld door de reguliere brandweerzorg. Dat is ook zo in Rilland en alle andere plaatsen in Nederland waar een hoogspanningsstation staat. De reguliere brandweer in Nederland krijgt geregeld instructies over brandweeroptreden nabij elektriciteit en hoogspanning. Ook houdt TenneT oefeningen met de brandweer om hen te bekwamen met de op het terrein voorkomende beperkingen. Het IFV heeft samen met Brandweer Nederland, de Brandweeracademie, TenneT en Alliander een kennisdocument opgesteld, waardoor er een goede basis voor de repressie, en voor de samenwerking tussen brandweer en netbeheerders bij de incidentbestrijding ligt.