CConstaterende datBergen op Zoom
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 3b. Ontwerp Bestemmingsplan bijlagenboek

Beeldvorming 16 november 2023, gemeente Bergen op ZoomBij agendapunt: Vaststelling bestemmingsplan Poortgebied Bergsche Heide 2022, RVB23-006520.051 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Het Poortgebied Bergsche Heide is deels gelegen ter plaatse van het huidige recreatieterrein Vredenburg. Dit terrein is al enige jaren oud en kent verschillende recreatievormen. De eigenaar is voornemens om de recreatieve functie van het gebied te transformeren van een middenklasse camping naar een hoogstaand en eigentijds recreatieterrein met comfortabele bungalows in een landschappelijke en groene setting (bos). Ook deze voormalige camping maakt onderdeel uit van het bestemmingsplan ‘Poortgebied Bergsche heide’, hierop vinden echter geen functionele wijzigingen plaats. De landschappelijk kwaliteit van het gebied is momenteel minimaal. Er zijn geen bijzondere groenstructuren in het gebied aanwezig. Bijzondere waardevolle landschapselementen hoeven dan ook niet te worden beschermd.

Foto camping

Foto recreatieterrein ten zuiden van Poortgebied

Stantec | Landschapsplan ‘Poortgebied Bergsche Heide’ 20140391-05 13

De nieuwe ontsluitingsweg Ten behoeve van de wijziging van de ontsluiting van het landschapspark Bergsche Heide is de gemeente voornemens om de verschillende verkeersstructuren te wijzigen. De gemeente beoogd hiermee dat het gemotoriseerd verkeer niet te ver het park binnendringt. Rondom de centraal gelegen camping komt een ontsluitingsstructuur, die zoveel mogelijk aansluit op de bestaande wegen waarbij de versnippering van het landschap wordt teruggedrongen. Uitgangspunt is het zoveel mogelijk aansluiten op het bestaande coulissenlandschap. De begrenzing van de coulissen (kamers) wordt hierbij als structuur opgepakt. Tussen het poortgebied Bergsche Heide en camping De Heide (Bemmelenberg 12) betekent dit dat het aanwezige bosperceel zo min mogelijk wordt doorsneden. Halverwege takt de centrale laan van het Poortgebied Bergsche Heide aan op de toekomstige ontsluitingsstructuur. Ter plaatse van dit knooppunt wordt de keuze gemaakt om in noordelijke of in zuidelijke richting het landschapspark te benaderen. Langs de ontsluitingsstructuur liggen verschillende mogelijkheden om te recreëren ter plaatse van bijvoorbeeld Brasserie De Berk en Restaurant Le Bouleau.

Toekomstige wegenstructuur

3.2.3

Groenstructuur

De structuur van houtwallen, bospercelen, zandvlakten, lanen en weidegebieden maken het gebied en sluit op deze manier aan bij het kenmerkende coulissenlandschap en het mozaïek van de Brabantse zandgronden. Bochtige wegen en onregelmatige mozaïeke verkavelingen met verschillende belevingswaarden zorgen voor een gebied met grote variatie. Daarnaast zijn ook de hoogteverschillen, als soms onzichtbare en soms duidelijk herkenbare variatie, van belang voor de beleving van het landschap. Stantec | Landschapsplan ‘Poortgebied Bergsche Heide’ 20140391-05 14

Hoogteverschillen plangebieden en omgeving

Bron: AHN

Verspreide bebouwing in de vorm van restaurants of woningen en herkenbare (laan)structuren dragen bij aan de oriëntatie. De extreme hoogteverschillen van de Brabantse Wal zijn rondom de plangebieden nauwelijks merkbaar. In tegenstelling tot de Rijksweg A4, die met zijn hoogteverschillen, taluds en groene bermen duidelijk herkenbaar is in het landschap. Concluderend zijn de volgende kenmerken van een mozaïek landschap rondom de plangebieden aanwezig: • Percelen met een afwisselende vorm en maat, die vaak begrensd worden door een houtwal. • Mozaïek verkaveling met divers landgebruik. • De steeds van richting veranderende wegen kennen een wisselend perspectief en zijn in de bermen aangeplant met bomen met uitzondering bij een doorkruising van een bos. • Verspreid over het gebied ligt bebouwing in de vorm van woningen, recreatieve en agrarische bebouwing of horeca. • Verspreid liggende verborgen systemen van kreken, vaarten, en hoogtes als landschappelijke onderlegger.

Stantec | Landschapsplan ‘Poortgebied Bergsche Heide’ 20140391-05 15

Water en reliëf als landschappelijke onderlegger

Bron: DelacourtVanBeek

Stantec | Landschapsplan ‘Poortgebied Bergsche Heide’ 20140391-05 16

4.0

LANDSCHAPPELIJKE INPASSING

4.1

POORTGEBIED BERGSCHE HEIDE

Bij het zoeken naar de ontwikkelingsmogelijkheden van het Poortgebied Bergsche Heide hebben de provinciale en gemeentelijke beleidsstukken als uitgangspunt gediend. Hiervan is het behoud van het Natuurnetwerk Brabant (voorheen de Ecologische Hoofdstructuur) één van de belangrijkste uitgangspunten. Dit is echter niet overal mogelijk gebleken. De ontwikkeling betreft immers een ‘poortgebied’ met verschillende functies, waarbij optimaal duurzaam gebruik van de beschikbare ruimte als uitgangspunt heeft gediend. Door het zoveel mogelijk concentreren van de verschillende functies binnen het ‘poortgebied’ wordt dubbelgebruik van de parkeerplaatsen voorgestaan. Op deze wijze wordt het benodigde oppervlak van het parkeren voor de verschillende functies tot een minimum beperkt. Als gevolg van de ontwikkeling van het ‘Poortgebied Bergsche Heide’ komt een deel van gebieden van het Natuur Netwerk Brabant (NNB) te vervallen. De ontwikkeling van het Poortgebied is echter nodig om de rest van het landschap van de Bergsche Heide duurzaam te kunnen ontwikkelen. Met het verdwijnen van delen van de NNB blijft het landschappelijk element, als zodanig, wel behouden. De smalle groenstructuur, die het plangebied in een noordelijk en zuidelijk gebied verdeelt, verdwijnt.

Als compensatie voor het vervallen van de NNB in het Poortgebied, wordt meer ten noorden en ten oosten van het poortgebied in het Landschapspark nieuw NNB toegevoegd in het beekdal van de Kraggeloop. De ontwikkeling van het gebied biedt ruimte voor het realiseren van een Energyhub, enkele horecavoorzieningen (fastfood), een reclamemast en een hotel met bijbehorende functies. Hiervoor zijn een groot aantal parkeerplaatsen noodzakelijk, waarvoor tevens het gebied ruimte dient te bieden. Als basis voor de landschappelijke inpassing hebben de bestaande groenstructuren, ten noorden en ten oosten van de Bergsche Heide, gediend. Deze bestaande groenstructuren zijn als groene rand van de landschappelijke kamers goed herkenbaar. Kijkend naar de planlocatie dan springen de groene randen van de aangrenzende bospercelen in het oog. Als gevolg van de planontwikkeling zal een deel van deze bospercelen echter verdwijnen. Om het zicht op de bospercelen toch te behouden is het van belang om deze omranding in het plangebied te versterken en te voorkomen dat toekomstige bebouwing het zicht op de rand aan het oog onttrekt. De bestaande bospercelen zouden hiertoe aan de randen met het plangebied versterkt kunnen worden en als kader kunnen dienen voor de nieuwe functies. Hiertoe wordt het toevoegen van extra bomen voorgestaan met bijbehorende onderbeplanting.

Door de onderbeplanting wordt het groene karakter van de randen nog extra versterkt.

Stantec | Landschapsplan ‘Poortgebied Bergsche Heide’ 20140391-05 17

Het poortgebied kan worden verdeeld in twee gebieden met ieder een eigen ruimtelijk beeld. Het noordelijk gebied wordt ontwikkeld met één centraal bouwwerk met daarbinnen verschillende functies. Het zuidelijk gebied kent echter meerdere bouwvormen ten behoeve van verschillende soorten functies. Binnen het masterplan Bergsche Heide wordt voor de verschillende bouwvormen vaak gesproken over ‘landgoederen’. Deze term is voor de onderhavige bebouwing echter niet van toepassing. Voor beide bebouwingsvormen dient meer aansluiting te worden gezocht bij het realiseren van ‘moderne’ buitenplaatsen. Buitenplaats: een gebied waar een innige relatie tussen huis en parkachtige omgeving bestaat, meestal geen drager van economische waarden en bedoeld voor status en recreatie. De stad fourneert stedelingen als opdrachtgevers en gebruikers. Een buitenplaats is altijd verbonden geweest met de situs, de ondergrond van landschap waar hij werd ontworpen: langs de rivier, in de binnenduinrand, in de polder, op de klei of het zand; hij is innig verknoopt met landschappelijke waarden. Bron: Nieuwe landgoederen, State of the Art. Een buitenplaats is vaak ontworpen met ‘bedacht’ landschap en met uitgesproken of minder uitgesproken vormkenmerken. Het gaat om een mengeling van architectuur, civiele techniek, waterbouwkunde, kunst en wetenschap, gelegen in het landschap.

Belangrijk is dat een ‘moderne’ buitenplaats geen bonte verzameling van landschapselementen wordt, maar dat er aandacht is voor de maat en schaal binnen het ontwerp om de nieuwe landschappelijke elementen ook daadwerkelijk een rol van betekenis te kunnen laten krijgen binnen het karakter van de ‘moderne’ buitenplaats. In het verleden hebben zichtassen en zichtlijnen altijd een belangrijke rol gespeeld bij de ontwikkeling landgoederen en buitenplaatsen; op en vanuit de bebouwing, door de bebouwing en/of op en vanuit het omliggende landschap. Aangezien het Poortgebied Bergsche Heide als belangrijkste entree van het achtergelegen landschap gaat fungeren is het dan ook belangrijk dat er een herkenbare en typerende verbinding wordt gelegd met het Landschapspark Bergsche Heide. Derhalve is ervoor gekozen om een brede zichtbaan tot in het landschapspark van Bergsche Heide te realiseren. Deze zichtbaan dient begeleidt te worden met bomen, met een onderscheidende afstand ten opzichte van elkaar en ten opzichte van het achtergelegen gebied. Hierbij wordt gestreefd naar het behoud van zoveel mogelijk bestaande bomen. Ten behoeve van deze zichtbaan komt de bestaande smalle groenstrook (NNB) te vervallen. Het contrast dient hierbij gevonden te worden in de korte afstanden en niet in de lange afstanden. Ook meerdere rijen zijn hierbij denkbaar.

De gelijke soort en leeftijd van de bomen zijn hierbij onderscheidend. De laan wordt voornamelijk ingericht voor het gemotoriseerd verkeer. De bermen dienen te worden beplant met zomereiken en lindes met een onderlinge plantafstand van 10 meter. Aangezien de eiken niet gelijk volgroeid zijn, is het wenselijk om bij het planten van jonge eiken eerst een plantafstand van 5 meter aan te houden en na verloop van tijd de laan uit te dunnen naar een planafstand (h.o.h.) van 10 meter. Ondergroei met opgaande beplanting wordt hierbij niet voorgestaan. De bermen worden voorzien van een streekeigen lage beplanting. Hiermee worden de doorzichten naar de achtergelegen functies niet belemmerd. Het langzaam verkeer krijgt zijn plek tussen de bospercelen en de laan. Hierdoor ontstaat er een duidelijk onderscheid tussen de verschillende verkeersdeelnemers.

Stantec | Landschapsplan ‘Poortgebied Bergsche Heide’ 20140391-05 18

Om te voorkomen dat deze brede laan binnen het poortgebied een te grote scheiding gaat vormen tussen de twee verschillende deelgebieden, wordt de inrichting van de laan pas voorgestaan vanaf de rotonde van het poortgebied. Deze rotonde (centraal gelegen in het gebied) fungeert als keuzeelement voor de toekomstige bezoeker. De rotonde vormt de directe entree naar het noordelijke deelgebied, zuidelijk deelgebied of het oostelijk gelegen landschapspark. De toekomstige functies zorgen ook voor enige verschil in het ontwerp van beide deelgebieden De bouwstenen voor beide gebieden zijn immers verschillend.

4.1.1

Noordelijk deelgebied van Poortgebied Bergsche Heide

Het noordelijk gebied zal straks plaats moeten gaan bieden aan een hotel met aanverwante functies en diverse bijbehorende parkeerplaatsen en bevoorrading. Het gaat hierbij om één gebouw met mogelijk enige geleding voor de verschillende functies van het gebouw. Dit in tegenstelling tot het zuidelijk gebied waar de verschillende functies ieder gebruik maken van een afzonderlijk gebouw, maar waarbij wel een samengestelde enscenering wordt voorgestaan. Voor beide deelgebieden zal de bebouwing duidelijk herkenbaar moeten zijn vanaf de Rijksweg A4, maar ook vanuit de brede entreelaan. In het noordelijk gebied fungeert het hoofdgebouw in ruimtelijke zin als hoofdelement in het landschappelijk ontwerp. Het gebied kent een rechthoekige vorm. De positie van het gebouw binnen het gebied is dan ook erg belangrijk voor de rest van het ontwerp. Het gebied wordt aan 2 zijden (noord- en oostzijde) omsloten door bos en aan één zijde (zuidzijde) door de nieuwe ontsluitingsweg. De westelijke grens wordt bepaald door de berm van de Rijksweg A4. Voor de zichtbaarheid vanuit de nieuwe ontsluitingsweg, is het van belang dat het zicht niet wordt belemmerd door hoge landschappelijke elementen. Aanvullend is een brede laan met bomen, gericht op de bebouwing, niet gewenst. Dit zou de herkenbaarheid van de centrale laan naar het landschapspark doen verminderen.

Zicht op noordelijk deelgebied, waarbij de lage percelen duidelijk worden omsloten door hoge groene wanden.

Vanuit landschappelijk oogpunt is het gewenst om het gebouw zoveel mogelijk centraal in het gebied te positioneren. Het gebouw staat dan vrij in de groen omrande ruimte en is vanaf de rijksweg en de brede laan duidelijk zichtbaar. Vanuit de brede laan kan een landschapselement in de vorm van een brede groene haag of water als bindend element dienen. Stantec | Landschapsplan ‘Poortgebied Bergsche Heide’ 20140391-05 19

Het realiseren van één duidelijke entree is hierbij uitgangspunt. Het voorterrein, de voortuin/ parkeerterrein, vraagt om een tuininrichting met lage hagen en groenblijvende heesters. Het terrein dient echter wel herkenbaar te zijn als parkeerterrein en het toevoegen verharding kan dan ook niet worden voorkomen. De toekomstige parkeerplaatsen dienen zoveel mogelijk binnen deze ‘voortuin’ een plek te krijgen. Deze voortuin vormt het gebied aan de zuidzijde van de toekomstige bebouwing. Door de toekomstige groene invulling van het parkeerterrein voornamelijk laag (maximaal 1 meter) uit te voeren, blijft het zicht op de groene omranding zoveel mogelijk in takt. Dit past bij de bestaande landschappelijke situatie, waarbij functies worden omsloten door groene wanden waardoor de kenmerkende landschappelijke kamers in stand blijven. Om de groene randen te benadrukken wordt in het gebied tussen het parkeerterrein en de bosranden lage opgaande beplanting voorgestaan. Deze beplanting komt reeds in diverse delen van het landschapspark voor, maar is verdwenen als gevolg van het bestrijden van de Amerikaanse vogelkers (paragraaf 3.2.2). Deze lage opgaande beplanting voorkomt tevens dat door de lichtbundels van het toekomstige verkeer de flora- en fauna rondom het plangebied wordt verstoord.

Bij de inrichting van het terrein is het gewenst dat, indien mogelijk, enkele bestaande bomen ingepast worden in het ontwerp, waarmee het terrein een meer natuurlijke en volwassen uitstraling krijgt. De parkeerplaatsen worden verscholen als clusters binnen de lage beplanting aangelegd. Binnen deze ‘moderne’ buitenplaats is het van belang dat het hoofdgebouw ook een opvallende en moderne uitstraling krijgt met een sterke, eigen identiteit. Het architectonische ontwerp dient in samenhang met de uitwerking van de landschappelijke inpassing te worden gemaakt. Het gebruik van duurzame en natuurlijke materialen is een nadrukkelijke wens. Materialen als glas, metaal en beton lenen zich hier uitstekend voor. Houttoepassingen dragen met hun natuurlijke uitstraling bij aan het humane, duurzame, eerlijk en ecologische karakter van de omgeving. Hierbij dient gebruik te worden gemaakt van een ingetogen kleurenpalet in harmonie met de groene omgeving. Verder dient het bouwvolume zich te onderscheiden van de andere functies binnen het poortgebied en de achterliggende bebouwing, met een heldere functionele herkenbaarheid. Indien het hoofdgebouw uit meerdere volumes bestaat, dan dient er een duidelijke onderlinge architectonische samenhang te zijn qua maat en schaal, horizontale en verticale lijnen en materiaalgebruik. Duurzame en hoogwaardige materialisering geldt hierbij als uitgangspunt.

4.1.2

Zuidelijk deelgebied van Poortgebied Bergsche Heide

Het zuidelijk gebied zal straks plaats moeten gaan bieden aan een Energyhub en enkele horecavoorzieningen (fastfood). Het gaat hierbij om meerdere bouweenheden. Voor beiden deelgebieden zal de bebouwing duidelijk herkenbaar moeten zijn vanuit de Rijksweg A4, maar ook vanuit de brede entreelaan. Er dient sprake te zijn van een driezijdige oriëntatie; een formele oriëntatie, naar de Rijksweg A4 en de entreelaan, en een informele oriëntatie naar het achterland. Voor het zuidelijk gebied is het gewenst dat er minimaal één entree wordt gerealiseerd. Voor de voorgestane Energyhub blijkt het vanuit het oogpunt van veiligheid noodzakelijk te zijn dat het vrachtverkeer zoveel mogelijk gescheiden wordt van het autoverkeer.

Stantec | Landschapsplan ‘Poortgebied Bergsche Heide’ 20140391-05 20

Het is gewenst dat de bezoekers van het poortgebied allereerst de brede zichtbaan te laten benaderen en ervaren. Vervolgens komt men halverwege het poortgebied voor de keuze richting het hotel voor een langdurig verblijf in een hotel, congrescentrum of casino, richting het landschapspark voor verblijfsrecreatie en dagrecreatie of richting de Energyhub met enkele fastfoodketens voor tijdelijk verblijf. De nadruk ligt in dit gebied dan ook meer op ‘snel’ weg in plaats van op langdurig verblijf. De bezoekers van dit gebied komen ook met name met de auto en willen graag zo kort en zo snel mogelijk bij de functies parkeren. Bij het gebruik van een drive-in wordt zelfs helemaal niet geparkeerd. Voor het functioneren van deze moderne buitenplaats vormt de parkeerplaats dan ook een belangrijke rol. Dit moet vanuit de brede laan dan ook als zodanig herkenbaar zijn. Deze open ruimte vormt een belangrijke bouwsteen voor de landschappelijke inpassing.

Zicht op zuidelijk deelgebied

Verder dient het gebied ruimte te bieden aan het positioneren van verschillende bebouwingseenheden. Het gaat hierbij om kleinschalige eenheden. De eenheden kennen waarschijnlijk allemaal een afwijkende hoogte ten opzichte van elkaar. De architectuur van de bebouwing kan onderling verschillend zijn, maar dient een herkenbare landgoedsfeer uit te ademen. Hierbij wordt het gebruik van duurzame en natuurlijke materialen’, met een ingetogen kleurgebruik, nagestreefd. De compositie van de bouweenheden in een rechthoekige omsloten vorm vergroot de herkenbaarheid van de verschillende functies vanaf de rijksweg en de brede laan. Ten behoeve van de herkenbaarheid van het gebied op grote afstand vanaf de Rijksweg A4 is het gewenst dat er één gezamenlijke reclamemast wordt gerealiseerd, waarvan de verschillende ondernemers gebruik kunnen maken. Deze reclamemast dient zo dicht mogelijk tegen de Rijksweg A4 te worden gebouwd, om een verstoring van het achterliggende landschap te voorkomen. Ten zuiden van de Energyhub en horecavoorzieningen wordt een wadi aangelegd die over afdoende bergingscapaciteit beschikt om in de benoemde bergingseis uit de waterparagraaf te voorzien. Het zuidelijk deel van het poortgebied kent een enigszins ander landschappelijk beeld als het noordelijk gebied.

Het gaat hier om een meer open mozaïek verkaveling, waarbij de open groene structuur een belangrijke rol speelt.

Stantec | Landschapsplan ‘Poortgebied Bergsche Heide’ 20140391-05 21

Globale bestaande groenstructuur plangebied en omgeving

Om het landschap een eenduidig en verbindend element te laten zijn voor de verschillende eenheden is het van belang dat er een robuust en eenduidig kader wordt gerealiseerd. Met het realiseren van een robuust element is de hoogte een belangrijk uitgangspunt. In verband met de ontwikkeling zal een deel van het bosgebied worden gekapt. Als gevolg hiervan ontstaan er naar verwachting verschillende ‘kale’ plekken in de omranding. Om het landschappelijk kader te benadrukken is het gewenst om deze omranding aan te vullen c.q. te completeren.

Stantec | Landschapsplan ‘Poortgebied Bergsche Heide’ 20140391-05 22

In het zuidelijk deel van het plangebied zijn geen kenmerkende grote bosgebieden aanwezig. Het gaat hier meer om solitaire bomen en opgaande beplanting met gras. Binnen het plangebied wordt deze bestaande structuur met betrekking tot de bomen deels behouden en deels aangevuld met nieuwe bomen. De bestaande beplanting komt vaak voort uit de voormalige tuinen van de campingplaatsen en passen niet binnen het kenmerkende landschap. Deze beplanting wordt verwijderd en vervangen door nieuwe beplanting meer passend binnen het gebied. Met de openstructuur is het zuidelijk gebied toegankelijk voor bezoekers. Door het realiseren van korte wandelpaden door het gras ontstaat er een aantrekkelijk recreatieve functie als rustplaats, picknickplaats en/of plek om even je benen te strekken voor de ‘snelle’ bezoekers van het gebied. Ook in dit deel van het plangebied is ten behoeve van het waarborgen van voldoende parkeerplaatsen bij extreem drukke periodes (vakantie) een extra parkeerterrein voorzien. Dit parkeerterrein zal echter meer een natuurlijk karakter krijgen in aansluiting op het omliggende gebied. Bij de inrichting van het terrein is het gewenst dat enkele bestaande bomen ingepast worden binnen het ontwerp, waarmee het terrein een meer natuurlijke uitstraling krijgt.

4.2

PARKEERTERREIN

Nabij de ontsluitingsstructuur wordt centraal in het landschapspark een parkeervoorziening voor 170 parkeer-plaatsen gerealiseerd. Het zicht op auto’s past niet binnen de uitgangspunten van het centrale deel van het landschapspark Bergsche Heide. De langsparkeerstroken langs de Bemmelenberg worden na afsluiting van deze weg en realisatie van het nieuwe parkeerterrein, teruggegeven aan het omliggende bos. Ook wordt voorkomen dat auto's nog kunnen parkeren op het parkeerterreintje aan de oostkant van de Bemmelenberg. Het is de wens om het toekomstige parkeerterrein in te richten overeenkomstig de inrichting van de bestaande bosparkeerplaats aan de Balsedreef. Overeenkomstig dit voorbeeld is het aanleggen van verharde parkeerplaatsen vanuit ecologisch oogpunt in dit deel van het landschapspark niet gewenst. Om een maximaal gebruik van het aantal parkeerplaatsen te realiseren is het belangrijk om de indeling van de parkeerplaatsen inzichtelijk te maken. Dit zou eventueel kunnen met het neerleggen van stammen van gekapte bomen vanuit andere delen van het landschapspark. Het is gewenst om ter plaatse van de parkeervoorzieningen bomen in te passen in het ontwerp. Het gebruik van halverharding/ grasbetontegels bevordert de levensvatbaarheid van de te behouden bomen op de parkeerplaats en biedt als geheel een natuurlijke uitstraling.

Stantec | Landschapsplan ‘Poortgebied Bergsche Heide’ 20140391-05 23

Ter plaatse van de ecowal dient een faunaoversteekplaats te worden gerealiseerd. Om het landschap beleefbaar en herkenbaar te maken vanaf de weg dient naast het behoud, ook het versterken van deze routes te worden voorgestaan. Met het ruimtebeslag van de weg dient zuinig te worden omgegaan. De nieuwe functie dient zich als gast in het landschap te gedragen. Het voorkomen van een te groot contrast tussen de ontsluitingsstructuur en het landschap staat dan ook voorop. Dit betekent: • Opgaande verkeerstechnische elementen zo veel mogelijk weren (lantaarns, bebording). • Toevoegen van structurele extra beplanting langs de ontsluitingsstructuur (gelegen buiten het poortgebied) wordt niet voorgestaan. Dit om te voorkomen dat het groen van de ontsluitingsstructuur het bos gaat verdelen in verschillende deelgebieden. • Erfafscheidingen in de natuurgebieden wordt niet voorgestaan. • Fiets- en wandelverbindingen opnemen in het ontwerp. • Natuurcompensatie. • Bestaande bomen zoveel mogelijk behouden.

Stantec | Landschapsplan ‘Poortgebied Bergsche Heide’ 20140391-05 25

Bijlage ONTWERP LANDSCHAPPELIJKE INPASSING Poortgebied Bergsche Heide

Beeldkwaliteitplan

Poortgebied Bergsche Heide

Plangebied

2

Inleiding De gemeente Bergen op Zoom heeft de ambitie om de Brabantse Wal op de kaart te zetten. Onderdeel van het project is het landschapspark Bergsche Heide. Het Landschapspark Bergsche Heide heeft de potentie om een mooi, rustig en afwisselend uitloopgebied te gaan vormen voor de regio. Verschillende initiatieven moeten er toe bijdragen dat de kwaliteit in de Bergsche Heide wordt vergroot, zodat het als ‘Recreatieve Poort’ tot de Brabantse Wal kan gaan functioneren. Dit poortgebied fungeert tevens als transitiegebied tussen de snelweg en het landschapspark. Om het juridische kader te scheppen voor het poortgebied van Bergsche Heide is door de gemeente Bergen op Zoom het bestemmingsplan ‘Poortgebied Bergsche Heide’ in procedure gebracht. Uitgangspunt bij de uitwerking van het bestemmingsplan is het realiseren van een kwalitatief poortgebied. In het bestemmingsplan wordt in de toelichting dan ook ruim aandacht besteed aan het aspect ‘Beeldkwaliteit’ in relatie tot de opzet van het landschapspark.

Beeldkwaliteitsaspecten, welke betrekking hebben op bijvoorbeeld de gewenste vormgeving en architectuur van de gebouwen, alsook bijvoorbeeld de gewenste materialisering en inrichting van de bedrijfspercelen en openbare ruimte, kunnen normaal gezien niet direct in een bestemmingsplan worden vastgelegd. Dergelijke aspecten kunnen echter wel bepalend zijn voor het beeld, wat uiteindelijk van het poortgebied zal ontstaan.

3

Beeldkwaliteitplan Het begrip “beeldkwaliteit” kan in algemene termen worden omschreven als “alle aspecten die van invloed zijn op de voorspelbaarheid en beleving van de ruimtelijke omgeving en objecten in de omgeving”. Kernbegrippen bij beeldkwaliteit zijn “structuur”, “identiteit” en “belevingswaarde”. De beeldkwaliteit van de omgeving dient de stedenbouwkundige structuur te ondersteunen en te versterken. Een beeldkwaliteitplan heeft tot doel een samenhangend pakket van intenties en/of richtlijnen vast te leggen voor het veiligstellen, creëren en/of verbeteren van de beeldkwaliteit in een bepaald gebied. Het plan geeft een kader voor de voorgestane verschijningsvorm van de op te richten gebouwen en eventueel van de bijbehorende (openbare) ruimte. Hierbij wordt gekeken naar authenticiteit, zeldzaamheid, beeldbepalendheid en samenhang tussen architectuur en stedenbouw.

Op basis van het beeldkwaliteitplan kunnen omwonenden zich een voorstelling maken van de toekomstige invulling. Het beeldkwaliteitplan maakt een onderdeel uit van het bestemmingsplan en wordt dan ook gelijktijdig in procedure gebracht. In het bestemmingsplan staan meer de regels ten aanzien van het gebruik van de locatie en de ligging en grootte van de toegestane bouwmassa(‘s). Het beeldkwaliteitplan is afgestemd op de bouwmogelijkheden die het bestemmingsplan biedt en gaat het toetsingskader vormen voor Welstand. Binnen het bestemmingsplan zijn de volgende bouwmogelijkheden opgenomen:  Een hotel met restaurant, casino en congrescentrum;  Twee fastfood restaurants;  Energyhub;  Een reclamemast;  Overige bouwwerken, geen gebouwen zijnde, zoals erfscheidingen.

4

Achtergronden Een groot deel van poortgebied wordt in de huidige situatie gebruikt voor verblijfsrecreatie in de vorm van gedateerde recreatiewoningen. De verrommeling en verpaupering is groot. Het gebied vormt daarmee een dissonant in de beoogde landschappelijke structuur. De ontwikkeling van het poortgebied staat daarmee hoog op de agenda. Daarnaast is de ontwikkeling van de poort belangrijk voor de verdeling van recreanten en bezoekers over de Bergsche Heide. Het poortgebied is immers direct bereikbaar via een afrit op de snelweg en staat in directe verbinding met de nieuwe ontsluitingsweg die de verschillende parels in het landschapspark verbindt. 1870

1912

1950

1995

5

Ambitie Voor de bezoekers is het van belang dat naast het beeld van het landschapspark ook de verschillende functies van de deelgebieden herkenbaar zijn. Enerzijds is ervoor gekozen om het poortgebied niet achter groen te verstoppen, maar door een doordacht ontwerp naar de buitenkant te presenteren. Anderzijds is het van belang dat het achterliggende landschapspark Bergsche Heide, waar het poortgebied onderdeel van uitmaakt, zichtbaar blijft en beleefd wordt voor de bezoekers. De opzet en herkenbaarheid van de bebouwing is hierbij belangrijk. Het poortgebied biedt ruimte voor het ontwikkelen van meerdere bouwelementen. Het wel of niet optimaal kunnen functioneren van deze functies is in belangrijke mate afhankelijk van de herkenbaarheid vanaf de Rijksweg A4 en de centrale toegangsweg. De horeca-functies kunnen vervolgens weer een positieve aanvulling vormen op het achterliggende landschapspark.

6

Visie beeldkwaliteit Kader Binnen de welstandsnota van de gemeente Bergen op Zoom wordt een onderscheid gemaakt in vier soorten welstandscriteria:  Sneltoetscriteria;  Objectgerichte criteria;  Gebiedsgerichte criteria;  Algemene criteria. Aangezien het plangebied geen onderdeel uitmaakt van een specifiek deelgebied met eigen kenmerken, en het geen monument of klein bouwplan betreft, wordt binnen dit beeldkwaliteitsplan aangesloten bij de werkwijze van de algemene welstandcriteria van de gemeente Bergen op Zoom.

Het gaat hierbij om de volgende beoordelingsaspecten en criteria:      

relatie tussen vorm, gebruik en constructie; relatie tussen bouwwerk en omgeving; betekenissen van vormen in de sociaal-culturele context; evenwicht tussen helderheid en complexiteit; schaal en maatverhoudingen; materiaal, textuur, kleur en licht.

7

Beeldkwaliteitseisen; tussen bouwwerk en omgeving: 

  

De bebouwing dient vrij gepositioneerd te worden op het perceel, waarbij de individuele bouwmassa’s herkenbaar blijven. De bebouwing dient evenwijdig of loodrecht op de Rijksweg A4 te worden gepositioneerd. De individuele gebouwen dienen in ieder geval een oriëntatie te hebben op de rijksweg. De bebouwing moet bestaan uit een helder en eenvoudig hoofdvolume, zonder een veelheid aan details. Bebouwing en openbare ruimte dienen een representatieve uitstraling te krijgen aansluitend bij het karakter van het achterliggende landschapspark, zoals: • Het gebruik van gebiedseigen beplanting. • Het gebruik van roestvrij staal, aluminium, hout, beton, gecoat staal of een combinatie van deze materialen in de openbare ruimte heeft de voorkeur (of vergelijkbaar). • De kleur antraciet of donker groen hebben voor het straatmeubilair en de verlichting nadrukkelijk de voorkeur. Onbewerkt RVS kan zorgen voor een moderne look en feel.

10

Visie beeldkwaliteit Relatie tussen bouwwerk en omgeving Van een bouwwerk wordt verwacht dat het een positieve bijdrage levert aan de kwaliteit van de openbare (stedelijke of landschappelijke) ruimte. Om de gewenste doorkijken naar het achterliggende landschapspark te kunnen waarborgen, dienen de gebouwen vrij op het perceel gesitueerd te worden. Om de wanden van de openbare ruimte te benadrukken en te ordenen, ligt de hoofdrichting van de bebouwing evenwijdig of loodrecht op de Rijksweg A4. Ter plaatse van een accent in de bebouwing mag van deze hoofdrichting worden afgeweken. De terrassen en buitenruimte van de (horeca) functies dienen aan te sluiten bij de representatieve uitstraling van de bebouwing en de functie als transitiegebied tussen de Rijksweg en het landschapspark. Het toepassen van bouwwerken, geen gebouwen zijnde dient tot een minimum te worden beperkt, waarbij de functionaliteit voorop staat. Deze bouwwerken dienen zoveel mogelijk op te gaan in de groene inrichting van de buitenruimte, of dienen in samenhang met de bebouwing ontworpen te worden. Noodzakelijk erfscheidingen dienen te worden uitgevoerd in groene hagen of in een transparant materiaal. Ook speeltoestellen dienen natuurlijk, of in gedempte kleuren, te worden uitgevoerd.

Om de relatie met het landschapspark te accentueren wordt de centrale ontsluitingsweg begeleid door bermen en gebiedseigen bomen, waarbij bestaande bomen zoveel mogelijk behouden blijven. Om optimaal het zicht op de bebouwing te kunnen waarborgen, dienen de bermen aan beide zijden van de ontsluitingsweg te worden uitgevoerd in gras of lage bermbeplanting. De wens, een kwalitatief waardig poortgebied te realiseren dient tot uitdrukking te komen in de keuze van het straatmeubilair en de verlichtingsarmaturen. Een moderne, maar eenvoudige vormgeving dient uitgangspunt te zijn. Voor het straatmeubilair dient dan ook gekozen te worden voor (roestvrij) staal, aluminium, hout, beton of een combinatie van deze materialen. De kleur antraciet of donker groen hebben voor het straatmeubilair en de verlichting nadrukkelijk de voorkeur. Onbewerkt RVS kan zorgen voor een moderne look en feel. Een inrichting van het parkeerterrein middels hagen, groenblijvende beplanting, grassen of anderszins, is gezien de landschappelijke uitstraling het meest passend. Het plaatsen en behouden van grote bomen is tevens gewenst, rekening houdend met waarborging van optimaal zicht op de te realiseren markante bebouwing en vergroting van het contrast tussen de bebouwing en het achterliggende landschapspark. Bovendien blijft hiermee het zicht op het achterliggende Landschapspark behouden. 11

Beeldkwaliteitseisen van vormen: 

 

Een rechthoekige vorm in breedte, diepte en hoogte is wenselijk. Het toepassen van ondergeschikte uitstekende bouwelementen, die geen afbreuk doen aan de hoofdvorm, is mogelijk. Het toepassen van eentonige, vlakke en grote wanden dient te worden voorkomen. Het is mogelijk om elk gebouw een eigen identiteit te geven, afgestemd op de exploitant. Voorwaarde hiervoor is dat het gebouw, inclusief bijbehorende aanduidingen, zorgvuldig en in samenhang met andere gebouwen zijn ontworpen. Het opslaan van goederen en/of materialen dient uit het zicht te worden onttrokken.

12

Visie beeldkwaliteit Betekenissen van vormen in de sociaal-culturele context In de vormgeving van de bebouwing dient de achterliggende indeling en functie herkenbaar te zijn, waarbij het opslaan van goederen en/of materialen uit het oogpunt van beeldkwaliteit inpandig dient plaats te vinden. Het is gewenst dat de functie herkenbaar wordt vanaf de Rijksweg A4 en niet verscholen ligt achter groen, maar meer samen met het achterliggend groen een wand vormt langs de openbare ruimte (parkeerterrein). De markante functie van het hotel als baken en markant oriëntatiepunt langs de Rijksweg A4 dient tot uitdrukking te komen in de hoogte van het gebouw. De architectuur van de bovenste bebouwing (boven de ‘voet’ van het gebouw) kan alzijdig georiënteerd zijn. De bebouwing vormt immers van ver het visitekaartje van het poortgebied. Er is geen aanleiding om elementen vanuit het verleden of andere architectonische bouwstijlen op te nemen binnen de vorm van het bouwvlak. Een rechthoekige vorm in breedte, diepte en hoogte is het meest wenselijk. Het toepassen van ondergeschikte uitstekende bouwelementen, die geen afbreuk doen aan de hoofdvorm, is mogelijk.

Het toepassen van eentonige, vlakke en grote wanden dient te worden voorkomen. Een verticale onderverdeling in de gevelopbouw is hierbij het meest logisch, waarbij belangrijke onderdelen van de gevel kunnen worden benadrukt, zoals bijvoorbeeld de entree. Bij een horecafunctie hebben de eigenaren vaak de behoefte om hun gebouw een eigen identiteit te geven. Dit gebeurt vaak door gebruik van logo’s op bebouwing, straatmeubilair, verwijzingsborden, vlaggen, maar ook door bijvoorbeeld het plaatsen van planten of reclame elementen bij de voordeur. Reclame-uitingen en borden dienen zoveel mogelijk in de architectuur van het gebouw te worden geïntegreerd. Solitaire reclame- en verwijzingsborden op het parkeerterrein dienen tot een minimum beperkt te worden. De hoogte van bouwwerken is niet hoger dan noodzakelijk is voor functioneel gebruik. In de openbare ruimte mag straatmeubilair niet van logo’s worden voorzien die afbreuk doen aan het karakter van de omgeving.

13

Visie beeldkwaliteit Evenwicht tussen helderheid en complexiteit / schaal en maatverhoudingen Voor de verschijningsvorm van de toekomstige bebouwing wordt verwacht dat er structuur wordt aangebracht in het beeld. Een heldere en herkenbare structuur biedt houvast voor de waarneming. Symmetrie, ritme, herkenbare maatreeksen en materialen maken het voor een bezoeker mogelijk de hoeveelheid informatie te reduceren tot een bevattelijk beeld. Een moderne en sprekende architectuur dient uitganspunt te zijn, waarin plaats is voor verrassende en moderne gevelelementen om aan te sluiten bij een landschapspark met ‘Allure’. Hierbij is ruimte in variatie voor het toepassen van materialen en waarin aandacht is voor ‘dak-bekroningen’. Bij toepassing van platte daken, kan daarbij gedacht worden aan overhangende dakranden en overkappingen. Indien het wenselijk is om naast het hoofdgebouw meerdere aangebouwde en/of vrijstaande bijgebouwen op het perceel te plaatsen, dient in de architectuur van deze bijgebouwen aansluiting te worden gezocht bij de architectuur en vormgeving van de hoofdbebouwing .

Beeldkwaliteitseisen: 

 

Een heldere gevelopbouw ondersteunt de verschillende functies van de bebouwing, waarbij het streven naar helderheid niet mag ontaarden in simpelheid. Er is een relatie tussen de verschillende hoofdgebouwen door zorgvuldige toepassing van horizontale lijnen. Om de massaliteit van de bebouwing te onderdrukken is het gewenst om zoveel mogelijk open gevelvlakken in de architectuur toe te passen. Het toepassen van blinde gevels dient tot een minimum te worden beperkt. Reclame, gevelopeningen en terrassen dienen integraal onderdeel te zijn van het ontwerp en dienen ondergeschikt te zijn aan het totale gevelbeeld. 15

Visie beeldkwaliteit Materiaal, textuur, kleur en licht De ontwikkeling van de nieuwe bebouwing dient aan te sluiten bij de karakteristiek van het gebied en dient een landschappelijke, maar ook stedelijke uitstraling te krijgen, waarin de poortfunctie tot uiting komt. Van de bebouwing dient het materiaal, de textuur, de kleur en het licht het karakter van het bouwwerk te ondersteunen en de ruimtelijke samenhang met de andere bebouwing te benadrukken. Warm, natuurlijk en duurzaam materiaalgebruik wordt als extra kwaliteit gezien. Beeldkwaliteitseisen:  Toepassen van transparante materialen om massaliteit te voorkomen.  Moderne, maar natuurlijke, materialisering variërend van baksteen, hardsteen, beton, hout, glas of (roestvrij) staal of een combinatie van deze materialen.  Materiaal- en kleurkeuze sluiten aan bij de architectuur van het ontwerp. Hierbij is onderscheidend kleurgebruik tussen de gebouwen mogelijk.  Ondanks het toepassen van een moderne vormgeving kent het pand wel reliëf.  Het op grote schaal toepassen van felle kleuren wordt niet ondersteund. In het kleurgebruik dient wel een zeker contrast te worden gezocht met het natuurlijke en groene beeld van het achterliggende landschapspark. Aardkleuren zijn derhalve dan ook niet gewenst.  Het gebouw wordt, bij voorkeur, voorzien van een plat dak.

De nokrichting, indien toegepast, volgt de algemeen geldende nokrichting, evenwijdig of loodrecht aan de Rijksweg.  Vormgeving aan- en bijgebouwen afstemmen op hoofdgebouw, architectonische eenheid en ondergeschikt uitgevoerd aan hoofdgebouw. 17  Geen harde afscheidingen in de vorm van muurtjes, metalen hekwerken of gesloten houtwerk.

Visie beeldkwaliteit Reclame uitingen / verwijzingsmast Reclame op de gevel van gebouwen wordt in losse letters van passende afmetingen toegestaan, mits deze wordt aangebracht op de gevel en niet op het dak (de nok), in een materiaal en kleurstelling, welke past bij de gekozen architectuur. In plaats van enkelzijdige lichtbakken dienen losse letters van passende afmetingen, kleur en uitvoering te worden toegepast. Hiermee voorkomt men dat storende lichtbakken worden toegevoegd die niet geïntegreerd kunnen worden in de architectuur en omgeving. Lichtbakken zijn uitsluitend toegestaan mits goed en zorgvuldig geïntegreerd in het architectonisch ontwerp. De hoogte van de letters op de gevel mogen niet meer bedragen dan 1,5 meter. Bij de bebouwing bestaande uit 1 tot 2 bouwlagen dient de reclame horizontaal te worden geplaatst. Bij hogere bebouwing mag de verticale richting opgezocht worden om zo de ranke vormgeving te benadrukken. Reclame op het voorterrein is slechts toegestaan in de vorm van zuilen. Een verwijzingsmast is vanuit de toekomstige eigenaren gewenst om de aandacht van passanten op tijd te trekken naar het poortgebied.

Een verwijzingsmast moet dan ook hoger zijn dan de omringende bebouwing, beplanting en/of taluds. In het voorliggende plan geldt een uitzondering voor het hotel. Het hotel is hoger dan de mast, maar ligt ook op enige afstand. De verwijzingsmast brengt het, naast de Rijksweg gelegen, horecagebied onder de aandacht. Dit horecagebied is verweven met de functie van de naast gelegen Rijksweg. Naast de toepassing van de reclame verbeeldt de mast, door zijn vormgeving, de aanwezigheid van een bijzonder verblijfsgebied. Beeldkwaliteitseisen:  Reclame op de gevel van gebouwen wordt zoveel mogelijk in losse letters van passende afmetingen toegestaan, in een materiaal en kleurstelling, welke past bij de gekozen architectuur. Lichtbakken zijn uitsluitend toegestaan mits goed en zorgvuldig geïntegreerd in het architectonisch ontwerp.  De hoogte van de letters op de gevel mogen niet meer bedragen dan 1,5 meter.  Bij de bebouwing bestaande uit 1 tot 2 bouwlagen dient de reclame horizontaal te worden geplaatst. Bij hogere bebouwing mag de verticale richting opgezocht worden 19 om zo de ranke vormgeving te benadrukken.

Verkeer en parkeren Poortgebied Bergsche Heide te Bergen op Zoom

OPGESTE LD VOOR : Port of Bergen op Zoom B.V. OPGESTE LD DOOR: STANTEC BV 28-7-2022 REF ERENT I E 20140391- 05

Verkeer en parkeren Poortgebied Bergsche Heide te Bergen op Zoom

In opdracht van: Port of Bergen op Zoom B.V. Opgesteld door: MN Projectnummer: 20140391-05 Documentnaam: 20140391-05 Verkeer en Parkeren Datum: 28-07-2022

Versie

Vrijgegeven door

Definitief 4

JS

Bezoekadres Hoevestein 20b 4903 SC OOSTERHOUT www.stantec.com/nl

Paraaf

Datum 28 juli 2022

KVK Haaglanden 27 18 43 23 BNP Paribas 022 77 40 432 IBAN NL11BNPA0227740432 BIC BNPANL2A Stantec BV is ISO 9001:2015, ISO 14001:2015, ISO 45001:2018 en VCA** gecertificeerd

Het is niet toegestaan de inhoud en/of vorm van door Stantec opgestelde rapportages aan te passen

Inhoudsopgave 1.0 Inleiding 1.1 Aanleiding 1.2 Doelstelling 1.3 Leeswijzer

2 2 2 3

2.0 Huidige situatie 2.1 Plangebied 2.2 Verkeersprognose

4 4 5

3.0 Toekomstige situatie 3.1 Toekomstige functies 3.2 Wegenstructuur

6 6 6

4.0 Verkeer 4.1 Verkeersgeneratie toekomstige functies 4.2 Verkeersstromen 4.3 Verkeersdruk 4.4 Verkeersstromen kruispunten 4.5 Rotonde poortgebied

9 9 10 11 13 17

5.0 Parkeren 5.2 Parkeerbehoefte Poortgebied 5.3 Parkeerbehoefte landschapspark 5.4 Parkeerbalans 5.5 Fiets parkeren

19 20 22 22 22

6.0 Conclusie en aanbevelingen 6.1 Verkeerskundige analyse 6.2 Parkeren 6.3 Fiets parkeren

25 25 26 26

bronvermelding

27

Bijlage 1: Verkeersgegevens prognose 2030 Bijlage 2: Verkeersberekeningen prognose 2032 Bijlage 3: Tekening wegvaknummers Bijlage 4: Tekening opstellengtes kruispunten Bijlage 5: Meerstrooksrotonde berekening rotonde Poortgebied Bijlage 6: Meerstrooksrotonde berekeningen rotonde 1 en 2

Stantec | Verkeer en parkeren Bergsche Heide

1.3

LEESWIJZER

In hoofdstuk 2 wordt de huidige (verkeerskundige) situatie van de planlocatie en haar omgeving beschreven. Vervolgens wordt in hoofdstuk 3 de situering van het plan en de toekomstige functies omschreven. Hoofdstuk 4 omschrijft de verkeersgeneratie en wijziging van de verkeersstromen. De nieuwe verkeersintensiteiten van de wegvakken en kruispunten worden daarbij getoetst aan de CROW-richtlijnen. De parkeerbehoefte voor automobilisten wordt in hoofdstuk 5 berekend en getoetst aan het voorlopige inrichtingsvoorstel. In hoofdstuk 6 worden de conclusies en aanbevelingen verwoord. Tot slot worden de gebruikte literatuur en geraadpleegde bronnen aangegeven.

Stantec | Verkeer en parkeren Bergsche Heide

2.0

HUIDIGE SITUATIE

2.1

PLANGEBIED

De ontwikkeling is gelegen aan de oostzijde van Bergen op Zoom, ten oosten van de Rijksweg A4 en ten noorden van de spoorweg Bergen op Zoom - Roosendaal. Afbeelding 2.1 toont de grens aan van het poortgebied en het landschapspark. Afbeelding 2.1. Situering Poortgebied Bergsche Heide + landschapspark

N

Het plangebied bestaat uit een bosgebied met een recreatieve functie waarin onder andere een drietal campings, restaurants en Brasserie De Berk zijn gesitueerd. Er is dus hoofdzakelijk sprake van recreatief en bestemmingsverkeer. De wegen binnen het bosgebied waarop vanuit het Poortgebied wordt ontsloten zijn van de categorie ‘erftoegangsweg’. De ontsluitingswegen richting het centrum van Bergen op Zoom zijn gecategoriseerd als gebiedsontsluitingswegen. Er is vanuit het bosgebied geen directe aansluiting met de Rijksweg A4. Door het bosgebied loopt een fietsknooppuntenroute.

Stantec | Verkeer en parkeren Bergsche Heide

De relevante bestaande wegenstructuur is in afbeelding 2.2 weergegeven. Afbeelding 2.2: Bestaande wegenstructuur Bergsche Heide

2.2

VERKEERSPROGNOSE

Door Goudappel Coffeng zijn vanuit het BBMA-verkeersmodel versie 3 voor het planjaar 2030 de verkeersintensiteiten aangegeven voor de wegenstructuur binnen Bergen op Zoom. Voor de bepaling van de verkeersintensiteiten voor het prognosejaar 2032 is het prognosejaar 2030 opgehoogd met een percentage van 1%2 per jaar. In bijlage 1 is een overzicht aangegeven van de verkeersintensiteiten voor de relevante wegvakken voor het prognosejaar 2030. Voor de ochtend – en avondspitsintensiteiten zijn 2-uurs intensiteiten aangegeven. De 2-uursintensiteiten zijn vermenigvuldig met de factor 0,55 om te komen tot 1-uursintensiteiten.

2

Voor de autonome groei van het autoverkeer wordt in het algemeen een percentage van 1% per jaar aangehouden.

Stantec | Verkeer en parkeren Bergsche Heide

3.0

TOEKOMSTIGE SITUATIE

3.1

TOEKOMSTIGE FUNCTIES

Port of Bergen op Zoom B.V. is voornemens om binnen het Poortgebied Bergsche Heide en het landschapspark de volgende functies te realiseren; Tabel 3.1: Toekomstige functies Poortgebied Hotel (4 sterren) Restaurant in hotel Congreszalen in hotel Casino in hotel Fastfoodrestaurants McDonalds KFC Energy hub Parkeerplaatsen Parkeerplaats noordzijde Parkeerplaats zuidzijde Landschapspark Camping Recreatiewoningen Chalets/stacaravans Boomhutten Natuurspeelbos Parkeerplaatsen

Aantal 150 kamers 2.600m2 2.600m2 1.000m2 600m2 450m2 Gebouw 150m2, overkapping 750m2 394 p.p. 170 p.p. Aantal Totaal 86.985m2 150 woningen 65 woningen 6 hutten 9.910m2 170 p.p.

Bron: uitgangspuntennotitie Poortgebied Bergsche Heide 2021 Opm. het aantal parkeerplaatsen Poortgebied die genoemd zijn in de uitgangspuntennotitie kloppen niet met de actuele inrichtingsschets. Voor de berekening is uitgaan van de inrichtingsschets.

3.2

WEGENSTRUCTUUR

De bestaande routing door het park voldoet, na de toevoeging van de verschillende nieuwe initiatieven, niet meer aan de meest optimale verkeersstructuur. Binnen de ontwikkeling van het Landschapspark wordt daarom tevens een nieuwe routing voorgesteld. De toekomstige ontsluitingsweg sluit op twee plekken aan op de Bemmelenberg, die in de toekomst voor een deel kan worden afgewaardeerd. Bovendien kan ter plaatse een knip worden gecreëerd in de Bemmelenberg op een nader te bepalen locatie, zodat het verkeer wordt gedwongen om gebruik te maken van de nieuwe ontsluitingslus door het Landschapspark. De bezoekers die parkeren op het parkeerterrein van het landschapspark dienen ten allen tijde gebruik te maken van de nieuwe ontsluitingsweg van het Poortgebied. Voor de ontsluitingsweg wordt uitgegaan van een erftoegangsweg 60 km/uur met een rijbaanbreedte van 6,00 meter conform het handboek wegontwerp CROW. De totale profielbreedte incl. bermen en watergangen bedraagt ±15 meter.

Stantec | Verkeer en parkeren Bergsche Heide

In afbeelding 3.1 zijn de wegafsluitingen aangeven die reeds zijn gerealiseerd binnen het landschapspark Bergse Heide. Afbeelding 3.1: Wegafsluitingen rond het landschapspark Bergsche Heide

Parkeerterrein Landschapspark

Ontsluitingsweg richting Poortgebied

Het Poortgebied Bergsche Heide wordt aan de oostzijde richting het Landschapspark ontsloten op de toekomstige ontsluitingsweg. Aan de westzijde wordt het plangebied ontsloten op de Randweg Noord. Het Poortgebied verkrijgt hiermee een directe verbinding met Bergen op Zoom. Het Poortgebied Bergsche Heide zal niet alleen het regionale maar vooral ook het publiek van buiten de regio bedienen. Een directie ontsluiting met de Rijksweg A4 is daarom gewenst. Aan de oostzijde van de Rijsweg A4 gaat het plangebied aansluiten op de Randweg Noord ter plaatse van de afrit A4 zuid en oprit A4 noord. Aan de westzijde van de Rijksweg A4 wordt de verplichte rechtsafrichting op afrit A4 noord uitgebreid met een linksaf mogelijkheid richting het plangebied. Vanuit het plangebied wordt het mogelijk linksaf de oprit A4 zuid op te rijden.

Stantec | Verkeer en parkeren Bergsche Heide

De weg in het Poortgebied Bergsche Heide tussen de ontsluiting aan de oost- en westzijde zal uitgevoerd worden als een gebiedsontsluitingsweg. De nieuwe wegenstructuur is in afbeelding 3.2 weergegeven. De wegenstructuur is ook in bijlage 3 opgenomen. Afbeelding 3.2: Nieuwe wegenstructuur Poortgebied Bergsche Heide

A

De middenberm in wegvak 5 dient in groen te worden uitgevoerd. Hierdoor is het niet mogelijk om vanuit oostelijke richting de energy-hub op te rijden. Daarnaast dient te worden voorkomen dat verkeer komende vanuit het poortgebied op het kruispunt bij de toe- en afritten gaan keren om de energy-hub te bereiken. Vanuit de zuidelijke afrit A4 richting het poortgebied dient de energy-hub tijdig te worden aangegeven met goede bewegwijzering. Bovenste maatregelen zijn van verkeerstechnische aard en worden in een latere fase aangegeven. De benodigde maatregelen zijn niet van invloed voor de bestemmingsplanprocedure.

Stantec | Verkeer en parkeren Bergsche Heide

4.0

VERKEER

4.1

VERKEERSGENERATIE TOEKOMSTIGE FUNCTIES

In de quick-scan verkeer poortgebied Bergsche Heide van Sweco [1] is de verkeersgeneratie voor de verschillende functies binnen het Poortgebied en het landschapspark bepaald. Op basis van de CROW-kengetallen (publicatie 381: ‘Toekomstbestendig parkeren’) is de extra verkeersgeneratie van de planontwikkeling berekend. Binnen de quick-scan is ook een inschatting gemaakt hoe het verkeer zich over het netwerk verdeeld. In de onderstaande tabel 4.1 is een overzicht gegeven van de verkeersgeneratie van de diverse functies. Tabel 4.1: verkeersgeneratie Programma

Eenheid

Aantal

Kencijfer min.

max.

Verkeersgeneratie

Weekdag verdeling

min.

Auto

max.

Vrachtwagen

4* hotel

10 kamers

150

24,7

27,6

371

414

410

4

Restaurant (hotel)*

100m2 BVO

26

14,0

16,0

182

208

204

4

Casino**

100m2 BVO

10

18,5

20,9

56

63

59

4

Congrescentrum***

100m2 BVO

26

12,0

22,0

234

429

425

4

Fastfood (McDonalds)

Gem. dag

1

2.048,0

2.048,0

2.048

2.048

2.044

4

Fastfood (KFC)

Gem. dag

1

890,0

890,0

890

890

886

4

Energy Hub

Gem. dag

1

700,0

700,0

700

700

550

150

1

150,0

150,0

150

150

148

2

221

2,6

2,8

575

619

617

2

Speelbos Camping (Bungalowpark)

Standplaats

TOTAAL 5.205 5.521 5.343 Bron verkeersgeneratie: Quick-scan verkeer Poortgebied Bergsche heide Projectnummer 51002190 d.d. 22-11-2021 (Sweco). Het kencijfer verkeersgeneratie hotel is aangepast van 3 naar 4 sterren. * 50% betreft interne (hotel) bezoekers ** 70% betreft interne (hotel) bezoekers *** 25% betreft interne (hotel)bezoekers

Stantec | Verkeer en parkeren Bergsche Heide

178

4.2

VERKEERSSTROMEN

Op basis van de quick-scan verkeer poortgebied Bergsche Heide van Sweco [1] zijn de verkeersstromen in beeld gebracht. De verschillende functies hebben een eigen verdeling voor de voertuigverplaatsingen van en naar de planlocatie. Voor het hotel, bijvoorbeeld, valt te verwachten dat bijna alle bezoekers via de Rijksweg A4 de planlocatie naderen, terwijl de Energyhub ook een groot aantal verplaatsen van en naar Bergen op Zoom Noord genereert. Door Sweco is per functie op basis van expert judgement een inschatting gemaakt van de herkomst en bestemming (HBmatrix), welke hieronder zijn aangegeven voor het auto- en vrachtwerkeer. Tabel 4.2 Verdeling autoverkeer

Bron: verkeersgeneratie: Quick-scan verkeer Poortgebied Bergsche heide Projectnummer 51002190 d.d. 22-11-2021

Tabel 4.3 Verdeling vrachtverkeer

Bron: verkeersgeneratie: Quick-scan verkeer Poortgebied Bergsche heide Projectnummer 51002190 d.d. 22-11-2021

Stantec | Verkeer en parkeren Bergsche Heide

Met de gemeente Bergen op Zoom is de voorgaande benadering afgestemd en akkoord bevonden. In de onderstaande afbeelding 4.1 is een overzicht gegeven van de verkeersstromen van de diverse functies. Afbeelding 4.1: Verdeling verkeer planontwikkeling

Bron: verkeersgeneratie: Quick-scan verkeer Poortgebied Bergsche heide Projectnummer 51002190 d.d. 22-11-2021 De verdeling van het verkeer ten gevolge van de plantontwikkeling over de verschillende ontsluitingswegen per etmaal, afgerond op 100-tallen (de verbinding richting het achterland is afgerond op 5-tallen).

4.3

VERKEERSDRUK

4.3.1

Gebiedsontsluitingsweg (GOW)

De bereikbaarheid en de verkeersafwikkeling van het autoverkeer is afhankelijk van de verhouding tussen intensiteit en capaciteit (I/C verhouding). De verhouding tussen het (verwachte) verkeersaanbod in het prognosejaar en de capaciteit (I/C-verhouding) bedraagt maximaal 0,80. Hoe kleiner deze verhouding is, hoe hoger de kwaliteit van de verkeersafwikkeling. In de praktijk kan de (veelal lagere) afwikkelingscapaciteit van de kruispunten maatgevend zijn. Volgens de kengetallen van de CROW bedraagt de maximale afwikkelingscapaciteit van GOW wegtype II (1x2 rijstroken) onder ideale omstandigheden circa 1.400 PAE/h per rijstrook. Afhankelijk van de verdeling van het verkeer over beide rijrichtingen kan de capaciteit oplopen tot 1.600 PAE/h per rijstrook. Bij een GOW wegtype I (2x2 rijstroken) bedraagt de maximale afwikkelingscapaciteit circa 1.800 tot 2.000 PAE/h per rijstrook. Kijkend naar de toekomstige I/C verhouding voor de wegvakken 3 t/m 9 zien we in het prognosejaar 2032 met planontwikkeling dat de I/C verhouding nog ruim onder de 0,80 valt. In bijlage 2 is een overzicht gegeven van de wegvakken met de intensiteiten en I/C verhouding. Stantec | Verkeer en parkeren Bergsche Heide

De capaciteit wordt echter bepaald door de kruispunten (zwakste schakel) in de keten van wegvakken. Voor de verdere uitwerking is het noodzakelijk om de twee VRI-kruispunten, Marconilaan en Moerstraatsebaan met de Randweg Noord, te berekenen om de exacte afwikkelingscapaciteit te kunnen beoordelen.

4.3.2

Erftoegangsweg (ETW)

Er is geen norm waaraan de intensiteit op wegen binnen een verblijfsgebied getoetst kan worden. De wetgeving gaat uit van een zodanige inrichting en beeld van de weg en omgeving dat de maximale snelheid redelijkerwijs voortvloeit uit de inrichting. In de praktijk varieert het gebruik van erftoegangswegen in termen van verkeersintensiteiten van enkele honderden voertuigen per dag tot 5.000 à 6.000 voertuigen bij een gemeentelijke verbindingsweg [6]. Doorgaans wordt in Nederland aangehouden dat een straat met een verblijfskarakter maximaal 4.000 mvt/etmaal kan verwerken [7]. Daarboven komt de leefbaarheid en de verkeersveiligheid onder druk te staan. De toekomstige motorvoertuigbewegingen op de nieuwe verbindingsweg tussen het poortgebied en de Moerstraatsebaan vallen nog ruim onder de intensiteiten die voor een erftoegangsweg gelden.

4.3.3

Stroomwegen (SW)

Volgens de CIA [13] van RWS bedraagt de maximale afwikkelingscapaciteit van 1 rijstrook met een lengte >1.500m 1.900mvt/h. Voor een rijstrook met een lengte van <1.500m bedraagt de capaciteit 2.100mvt/h. Voor 2 rijstroken wordt een afwikkelingscapaciteit aangehouden van 4.300mvt/h. Bovenstaande capaciteitswaarden zijn gebaseerd op een percentage vrachtwagens van 15%. Kijkend naar de toekomstige I/C verhouding voor de wegvakken 1 t/m 2 zien we in het prognosejaar 2032 met planontwikkeling dat de I/C verhouding onder de 0,80 valt. In bijlage 2 is een overzicht gegeven van de wegvakken met de intensiteiten en I/C verhouding.

Stantec | Verkeer en parkeren Bergsche Heide

4.4

VERKEERSSTROMEN KRUISPUNTEN

Vanwege de realisatie van de Poort Bergsche Heide en het landschapspark dienen de huidige VRIkruispunten (1 en 2) op de Randweg Noord ter hoogte van de toe- en afritten van de Rijksweg A4 te worden aangepast. In afbeelding 4.2 is de situering van de aan te passen kruispunten weergegeven. Afbeelding 4.2. Kruispunten toe- en afritten

1 De benodigde aanpassingen en vormgeving voor de kruispunten worden hieronder beschreven. Vormgeving kruispunt 1

-

Vormgeving kruispunt 2

Aanpassen bestaande verkeersregelinstallatie (VRI) Aanleg extra opstelstrook linksaf vanuit afrit Noord Doorbreking middenberm Randweg-Noord linksaf mogelijkheid van Randweg naar oprit A4 Zuid

- Aanpassen bestaande VRI - Aanleg opstelstroken uitrit De Poort - Aanleg extra opstelstrook rechtsaf vanuit afrit Zuid - Aanleg opstelstroken rechtdoor en rechtsaf uitrit Poortgebied Bergsche Heide

Stantec | Verkeer en parkeren Bergsche Heide

Deze berekening geeft een globale inschatting weer. Door fluctuaties in het verkeersaanbod is de kans vrij groot dat gedurende de roodfase een meer dan gemiddeld aantal voertuigen aankomt. Deze overschrijding wordt niet meegenomen in de berekening. De aanbeveling is om in een latere fase de kruispuntanalyse door te rekenen met Cocon of een gelijkwaardig programma. De maximale cyclustijd is de tijd waarbij alle richtingen op een verkeerslichtengeregeld kruispunt minstens één keer groen hebben gehad en het verlenggroen maximaal werd benut. Het is gebruikelijk dat bij alle typen verkeerslichtenregelingen deze tijd op maximaal 120 seconden wordt ingesteld voor een geloofwaardige regeling. Voor de berekening gelden de volgende uitgangspunten: • Cyclusduur: 90 sec conform opgave gemeente Bergen op Zoom; • Correctie (veiligheidsmarge): 1,5; • Voertuiglengte: 6,00 m In onderstaande tabellen 4.4 en 4.5 is een inschatting gemaakt van de benodigde opstellengtes voor de desbetreffende richtingen in de ochtend- en avondspits. Tabel 4.4: Opstellengtes ochtendspits Rijrichting

Intensiteit

Cycli/h

Voertuigen

X Correctie

Opstellengte

(veiligheidsmarge)

Afronding (volledige auto)

PAE/h

3600/cyclusduur

per cyclus

(m)

(1) (3)

(2)

1.1

1383

40

34,6

51,86

52

312

1.3

112

40

2,8

4,20

5

30

1.4

948

40

23,7

35,55

36

216

1.5

413

40

10,3

15,49

16

96

1.7

628

40

15,7

23,55

24

144

1.8

112

40

2,8

4,20

5

30

2.1

112

40

2,8

4,20

5

30

2.2

168

40

4,2

6,30

7

42

2.4

112

40

2,8

4,20

5

30

2.6

1257

40

31,4

47,14

48

288

2.8

168

40

4,2

6,30

7

42

2.9

357

40

8,9

13,39

14

84

Stantec | Verkeer en parkeren Bergsche Heide

Tabel 4.5: Opstellengtes avondspits Rijrichting

(1) (2) (3)

Intensiteit

Cycli/h

Voertuigen

X Correctie

Opstellengte

(veiligheidsmarge)

Afronding (volledige auto)

PAE/h

3600/cyclusduur

per cyclus

(m)

(1) (3)

(2)

1.1

1060

40

26,5

39,75

40

240

1.3

112

40

2,8

4,20

5

30

1.4

948

40

23,7

35,55

36

216

1.5

619

40

15,5

23,21

24

144

1.7

328

40

8,2

12,30

13

78

1.8

112

40

2,8

4,20

5

30

2.1

112

40

2,8

4,20

5

30

2.2

173

40

4,3

6,49

7

42

2.4

112

40

2,8

4,20

5

30

2.6

937

40

23,4

35,14

36

216

2.8

168

40

4,2

6,30

7

42

2.9

563

40

14,1

21,11

22

132

De rijrichtingen zijn weergegeven in de figuren met de vormgeving van de kruispunten De intensiteiten zijn weergegeven in bijlage 1 Alleen de nieuwe afslaande richtingen zijn bekeken.

De berekende waarde geeft een ruime indicatie voor de benodigde opstellengte. Voor de verdere uitwerking is het noodzakelijk om de twee genoemde VRI-kruispunten te berekenen om de exacte verzadigingsgraad voor alle rijrichtingen te bepalen. De indicatieve verlenging van de bestaande opstellengtes en de indicatieve nieuwe opstellengtes dienen worden ingepast door de aanleg van extra rij- en uitvoegstroken en uitbreiding en inregeling van de bestaande VRI’s. Het nieuwe ontwerp heeft voldoende ruimte om de benodigde opstellengtes in te passen, en daarmee is geen terugslag te verwachten op de rijksweg A4. In de bijlage 2 zijn de verkeersstromen en opstellengtes op de kruispunten Randweg Noord met de aansluitingen Rijksweg A4 en het Poortgebied Bergsche Heide weergegeven. Daarnaast hebben we onderzocht met de meerstrooksrotondeverkenner of de afwikkeling van de verkeersstromen op de 2-tal locaties via rotondes afgewikkeld kunnen worden. In de bijlage 2 zijn de berekeningen van de meerstrooksrotondeverkenner bijgevoegd. Gezien de optredende verkeersstromen kan op beide locaties een knierotonde worden toegepast. Een knierotonde heeft echter een ruimte nodig met een diameter van ruim 60m. Gezien het aanwezige ruimtebeslag op de locatie kruispunt 2 is een knierotonde hier moeilijk in te passen.

De aansluitingen van de rotonde en de Energy-hub komen hierdoor te dicht op elkaar te liggen wat niet wenselijk is. Het aanpassen/uitbreiden van de VRI-kruispunten 1 en 2 is dan ook de meest geschikte aanpassing om de verkeersstromen van en naar het poortgebied af te wikkelen op een verkeersveilige wijze.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=BergenOpZoom&id=1e0d3e4e-c401-4ca4-aba3-d6460fd10dbe