Bijlage 3. Nota Heroverweging Aanwijzing Voorkeurslocatie HS BoZ
Tekst van het document
3.1 Toelichting opgave Ten noordwesten van Bergen op Zoom wordt een
Deze locatie- en haalbaarheidsstudie onderzoekt in dit
380/150/20 kV-hoogspanningsstation gerealiseerd. Vanuit
gebied 5 locatiealternatieven, namelijk BOZ-1 tot en met
hier wordt een ondergrondse 150 kV-verbinding naar het te
BOZ-5 (op volgorde noord-zuid).
realiseren 150/20 kV-hoogspanningsstation op SchouwenDuiveland gerealiseerd. Het hoogspanningsstation nabij Bergen op Zoom krijgt een oppervlakte van circa 12 hectare (400 bij 325 meter), exclusief landschappelijke inpassing. Dit hoogspanningsstation wordt via een bovengrondse hoogspanningsverbinding aangesloten op het landelijk hoogspanningsnet, namelijk de bestaande 380 kV-verbinding (GTRLL380) die door het gebied loopt. Deze nieuwe verbinding maakt - op een korte analyse onder landschap en techniek - geen onderdeel uit van de opgave die wordt onderzocht in deze locatie- en haalbaarheidsstudie.
3. Analyse locatiealternatieven Bergen op Zoom
93
3.2 Analyse milieu 3.2.1 Natuur De locatiealternatieven zijn op het thema natuur
De locatiealternatieven BOZ-4 en BOZ-5 onderscheiden
beoordeeld op:
zich negatief van de overige locatiealternatieven. Deze
•
ligging in Natura 2000-gebied of binnen verstorings
locaties liggen beide op een afstand van circa 1 kilometer
afstand;
van het Natura 2000-gebied Zoommeer. Natura 2000-
ligging in overige beschermde gebieden, zoals
gebieden zijn gebieden die beschermd zijn onder Europese
Natuurnetwerk Nederland (NNN-) gebieden;
richtlijnen, met als doel de Europese biodiversiteit te
aanwezigheid beschermde soorten flora en fauna
waarborgen. Het Zoommeer is onder deze Europese
(op basis van de Nationale Databank Flora en Fauna,
richtlijnen aangewezen als Vogelrichtlijngebied. Voor
verderop aangeduid als NDFF).
vogelsoorten gelden een aantal verbodsbepalingen, zoals
• •
een verbod tot opzettelijk doden van vogels, het vernielen Figuur 3.1 laat de ligging van de locatiealternatieven ten
van nesten, rustplaatsen en eieren of het verstoren van
opzichte van natuurgebieden zien.
vogels.
Zoommeer
Figuur 3.1 | Analyse natuur Bergen op Zoom
94
3. Analyse locatiealternatieven Bergen op Zoom
De bouwwerkzaamheden voor het 380/150/20 kV-
wet is de Bouwvrijstelling. Deze vrijstelling houdt in dat het
hoogspanningsstation binnen locatiealternatief BOZ-4 of
niet langer nodig is een activiteit met enkel stikstofuitstoot
BOZ-5 kunnen een verstorende werking (geluid, licht,
tijdens de aanlegfase te toetsen op stikstofdepositie op
trillingen) hebben op het Natura 2000-gebied Zoommeer.
Natura 2000-gebieden. Zowel bij de hoogspanningsstations
De verstoringsafstand van dergelijke werkzaamheden is
als bij de kabels is enkel sprake van stikstofuitstoot tijdens
ongeveer 1,5 kilometer. Hierdoor zijn effecten op het Natura
de aanlegfase en niet tijdens de gebruiksfase. Daarom is
2000-gebied Zoommeer niet uitgesloten. Nader onderzoek
voor het aspect stikstof geen vervolgonderzoek nodig,
na keuze van een voorkeursalternatief moet verder in beeld
zolang gebruik gemaakt kan worden van de Bouwvrijstelling.
brengen welke soorten (habitattypen) hier voorkomen en of er instandhoudingsdoelstellingen in gevaar worden
Geen van de locatiealternatieven ligt in overige beschermde
gebracht.
gebieden. Voor alle locatiealternatieven geldt dat ze grenzen
Voor alle locatiealternatieven geldt dat tijdens de aanlegfase
effecten (indirecte effecten) in een volgende fase onderzocht
sprake kan zijn van stikstofdepositie op Natura
moeten worden. Het Natuurnetwerk Nederland (NNN) is het
2000-gebieden. De werkzaamheden resulteren in emissies
Nederlands netwerk van bestaande en nieuw aan te leggen
van met name stikstofoxiden (NO2). Deze komen vrij uit de
natuurgebieden. Het netwerk moet natuurgebieden beter
verbrandingsmotoren van vrachtverkeer en mobiele
verbinden met elkaar en met het omringende agrarisch
werktuigen. Deze emissies kunnen resulteren in
gebied. Ook de mogelijke aanwezigheid van beschermde
stikstofdeposities in de nabijgelegen beschermde Natura
soorten moet in een volgende fase onderzocht worden.
2000-gebieden (stikstofdeposities kunnen ver reiken;
Op basis van de Nationale Databank Flora en Fauna6 (NDFF)
> 3 kilometer en soms zelfs > 10 kilometer). Door de aard
zijn geen beschermde flora en fauna aanwezig binnen de
en omvang van de werkzaamheden, in combinatie met de
locatiealternatieven, maar veldbezoek na keuze van een
afstand (voor BOZ-4 en BOZ-5 circa 1 kilometer) tot de
voorkeursalternatief moet hierover uitsluitsel geven. Door de
dichtstbijzijnde stikstofgevoelige Natura 2000-gebieden
aanwezigheid van bosschages en watergangen met
(Zoommeer en Brabantse Wal) zijn effecten van
natuurvriendelijke oevers is het voorkomen van zoogdieren,
stikstofdepositie op voorhand niet uit te sluiten.
vleermuizen, vogels en amfibieën niet uitgesloten. Dit geldt
Per 1 juni 2021 is echter de wet Stikstofreductie en
voor alle locatiealternatieven, waardoor deze niet onder
Natuurverbetering in werking getreden. Onderdeel van deze
scheidend zijn ten opzichte van elkaar.
aan NNN-gebied het Lange Water, waardoor verstorings
Criterium Natuur
BOZ-1
BOZ-2
BOZ-3
BOZ-4
BOZ-5
Ligging in Natura 2000-gebied of binnen verstoringsafstand
0
0
0
-
-
Ligging in overige beschermde gebieden
0
0
0
0
0
Aanwezige beschermde soorten flora en fauna
0
0
0
0
0
Tabel 3.1 | Effectbeoordeling locatiealternatieven Bergen op Zoom - natuur
6
Effect en, indien van toepassing, mitigerende maatregel
Nationale databank die natuurgegevens bundelt, uniformeert en valideert.
3. Analyse locatiealternatieven Bergen op Zoom
95
Figuur 3.2 | Analyse geluid Bergen op Zoom
3.2.2 Geluid De locatiealternatieven zijn op het thema geluid beoordeeld
onderscheid gemaakt tussen verschillende gebieden, zoals
op:
een rustige woonwijk of een gemengd gebied.
•
de ligging van geluidsgevoelige objecten binnen de VNG-richtafstand (500 meter).
Met deze milieuzonering wordt in de ruimtelijke inrichting preventief rekening gehouden met milieubelastende en
Geluidsgevoelige objecten zijn woningen (ook bedrijfs
milieugevoelige functies ter bescherming van de leefkwaliteit.
woningen, ligplaatsen van woonschepen en woonwagen
Van de Handreiking van de VNG kan door jurisprudentie
standplaatsen), onderwijsgebouwen, kinderdagverblijven,
alleen gemotiveerd worden afgeweken. Per situatie is
ziekenhuizen, verpleeg- en verzorgingstehuizen,
maatwerk nodig om te bepalen welke richtafstanden van
psychiatrische inrichtingen en kinderdagverblijven. Om deze
toepassing zijn, omdat bijvoorbeeld een ligging nabij een
objecten te beschermen tegen geluidshinder, zijn in de VNG-
rustige woonwijk andere richtafstanden kent dan ligging
publicatie ‘Handreiking bedrijven en Milieuzonering (VNG)’
nabij een gemengd gebied. In deze studie is uitgegaan van
richtafstanden opgenomen tussen geluidsgevoelige
de richtafstanden die van toepassing zijn op het gebiedstype
objecten en bedrijven die geluidsbelasting veroorzaken.
‘rustige woonwijk’, waarmee rekening wordt gehouden met
Deze richtafstanden geven aan welke gemiddelde afstanden
de zogenaamde ‘worst case’ situatie.
tot woonbebouwing ‘passend’ zijn. Hierbij wordt
96
3. Analyse locatiealternatieven Bergen op Zoom
Het voorgenomen 380/150/20 kV-station nabij Bergen op Zoom krijgt een totaal transformatorvermogen van meer dan
Geluidsonderzoek Peutz
1.000 MVA. Daarmee gaat het om een hoogspannings
Onderzoeksbureau Peutz heeft vooruitlopend op
station dat wordt aangemerkt als inrichting van
voorliggende haalbaarheidsstudie een geluids
milieucategorie 5.1. Hiervoor geldt een richtafstand tot
onderzoek (maart 2021) uitgevoerd voor de
geluidsgevoelige objecten van 500 meter.
locatiealternatieven BOZ-3, BOZ-4 en BOZ-5. De conclusie hiervan luidt als volgt:
De locatiealternatieven BOZ-3, BOZ-4 en BOZ-5 onderscheiden zich negatief van de locatiealternatieven
Betreffende de langtijdgemiddelde beoordelings
BOZ-1 en BOZ-2. Bij deze locatiealternatieven liggen
niveaus wordt een aantal knelpunten voorzien. Dit
meerdere geluidsgevoelige objecten binnen de VNG-
geldt voor de alle drie de locatiealternatieven.
richtafstand van 500 meter. Figuur 3.2 laat dit zien.
Daarbij geldt dat bij een aantal woningen sprake is van belasting door industrielawaai op meerdere
Binnen de locatiealternatieven BOZ-3, BOZ-4 en BOZ-5 is
gevels (in enkele gevallen alle gevels). Dit geldt met
onvoldoende schuifruimte om het hoogspanningsstation in
name voor de locatiealternatieven BOZ-4 en
te passen buiten de richtafstand tot geluidsgevoelige
BOZ-5. Gelet op de knelpunten moet de
objecten. Dit wil zeggen dat de afstand tot geluidsgevoelige
mogelijkheid van geluidreducerende maatregelen
objecten volgens de VNG-Handreiking ‘niet-passend’ is.
onderzocht worden. Hierbij kan de cumulatieve
Geluidshinder op de aanwezige geluidsgevoelige objecten is
geluidbelasting een rol spelen. Daarbij moet inzicht
daarom niet uitgesloten. Nader onderzoek na keuze van een
verkregen worden in de geluidbelasting ten gevolge
voorkeursalternatief moet uitwijzen in welke mate
van industrieterrein Theodorushaven en weg
geluidshinder daadwerkelijk optreedt en of en hoe met de
verkeerslawaai.
definitieve inrichting van het hoogspanningsstation aan de geluidsnormen voldaan wordt.
Om het station mogelijk te maken moet een geluidzone worden vastgesteld. Voor locatie
Voor locatiealternatief BOZ-5 geldt dat een deel van de
alternatief BOZ-5 en mogelijk ook locatiealternatief
objecten binnen de geluidszone van de Theodorushaven
BOZ-4 zou hierbij gekozen kunnen worden voor het
ligt. In deze zone kunnen andere regels gelden over de
uitbreiding van de zone van industrieterrein
toelaatbaarheid van het geluidsniveau op de gevels. Dit
Theodorushaven. Voor locatiealternatief BOZ-3 ligt
vormt een aandachtspunt voor de vervolgfase. Daarnaast
dat niet voor de hand. In alle gevallen kan gekozen
is voor deze locatie de cumulatie met het bedrijventerrein
worden voor een separate zone voor alleen het
ten zuiden (onder andere petrochemisch bedrijf SABIC)
station (solitaire zone). Dan ligt de keuze voor of de
een aandachtspunt. Geluidsonderzoek van Peutz laat zien
geluidzone inclusief of exclusief toeslag voor tonaal
dat cumulatie met het industrieterrein en het wegverkeer
geluid wordt vastgesteld.
voor de locatiealternatieven BOZ-4 en BOZ-5 een aandachtspunt is.
Criterium Geluid Geluidsgevoelige objecten binnen richtafstand (500 meter) Tabel 3.2 | Effectbeoordeling locatiealternatieven Bergen op Zoom - geluid
Effect en, indien van toepassing, mitigerende maatregel BOZ-1
BOZ-2
BOZ-3
BOZ-4
BOZ-5
0
0
-
-
-
3. Analyse locatiealternatieven Bergen op Zoom
3.2.3 EM-velden
97
De locatiealternatieven zijn op het thema EM-velden
EM-velden voor bovengrondse hoogspanningslijnen
beoordeeld op:
Bij de uitwerking van het tracé voor nieuwe
•
EM-gevoelige objecten binnen de aanlegzone
bovengrondse hoogspanningslijnen moet rekening
(40 meter vanaf hekwerk station).
worden gehouden met EM-velden en de afstand tot EM-gevoelige objecten. Het voorzorgbeleid van de
Onder EM-gevoelige objecten worden objecten als
maximaal toelaatbare 0,4 microtesla is hierop van
woningen, crèches, scholen en kinderopvangplaatsen
toepassing. Dit betekent dat TenneT bij nieuwe
verstaan.
bovengrondse hoogspanningsverbindingen ten minste moet voldoen aan een afstand tot EM-
Voor hoogspanningsstations en ondergrondse
gevoelige objecten tot waar de 0,4 microtesla-
hoogspanningsverbindingen heeft de Rijksoverheid
contour maximaal reikt. Dit komt neer op een
vooralsnog geen voorzorgbeleid geformuleerd met
afstand van circa 40 meter. Dit beleid is momenteel
betrekking tot EM-velden. Wel is er beleid dat van
niet van toepassing op stations en ondergrondse
toepassing is op bovengrondse hoogspannings
verbindingen.
verbindingen, waaruit volgt dat EM-gevoelige objecten niet binnen de 0,4 microtesla magneetveldcontour van bovengrondse hoogspanningsverbindingen mogen liggen. Ondanks dat er voor stations geen beleid is, houdt TenneT ook bij hoogspanningsstations en ondergrondse
van nieuwe hoogspanningsstations getoetst aan de ligging
kabelverbindingen rekening met de ligging van de
van EM-gevoelige objecten binnen een aanlegzone van
0,4 microtesla magneetveldcontour. TenneT heeft in het
40 meter van het hekwerk rondom het hoogspan
verleden bij diverse vergelijkbare hoogspanningsstations
ningsstation.
magneetveldberekeningen uitgevoerd. Daaruit volgt dat de contour van 0,4 microtesla (jaargemiddeld)
Bij geen van de locatiealternatieven ligt een EM-gevoelig
voor hoogspanningsstations buiten het hoogspan
object binnen de aanlegzone van 40 meter vanaf het
ningsstation kan liggen, maar altijd op minder dan
hekwerk. Figuur 3.3 laat dit zien. De locatiealternatieven
40 meter van het hek. Daarom wordt bij de ontwikkeling
onderscheiden zich daarom niet op het thema EM-velden.
Criterium EM-velden EM-gevoelige objecten binnen aanlegzone (40 m) Tabel 3.3 | Effectbeoordeling locatiealternatieven Bergen op Zoom - EM-velden
Effect en, indien van toepassing, mitigerende maatregel BOZ-1
BOZ-2
BOZ-3
BOZ-4
BOZ-5
0
0
0
0
0