Bijlage 2. Toelichting Marktverordening 2024, geredigeerd
Tekst van het document
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden. ’
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 2 van 30
Inhoud Managementsamenvatting .................................................................................................................3 Inleiding..............................................................................................................................................5 Aanpak de markt van morgen warenmarkt Bergen op Zoom ...............................................................7 Waarom de warenmarkt Bergen op Zoom? .....................................................................................7 Wat zijn de functies van de warenmarkt Bergen op Zoom? .............................................................7 Wat is de insteek? ...........................................................................................................................7 Analyse van de warenmarkt Bergen op Zoom..................................................................................8 Warenmarkt Bergen op Zoom .....................................................................................................8 Sterkte-zwakte analyse warenmarkt Bergen op Zoom ............................................................... 14 Concept van de markt van morgen in Bergen op Zoom.............................................................. 15 Aanbevelingen voor het succes van de warenmarkt in Bergen op Zoom ........................................
21 Wat is cruciaal voor het succes van de warenmarkt Bergen op Zoom? ...................................... 22 Wat willen we precies bereiken? ............................................................................................... 22 Hoe gaan we dat doen? ............................................................................................................. 23 Meetbaarheid van de resultaten? ............................................................................................. 25 Planning .................................................................................................................................... 27 Verantwoording ............................................................................................................................ 28 Bijlage markttekening ....................................................................................................................... 29
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 3 van 30
Managementsamenvatting Iedere donderdag is de wekelijkse warenmarkt van 9.00 tot 17.00 uur op de locatie KorenbeurspleinVan der Rijtstraat-Stationsstraat-Wouwsestraat-Zuivelplein. Er is altijd veel publiek op de markt, ook met slecht weer. De warenmarkt levert in Bergen op Zoom een waardevolle bijdrage aan de beleving en sfeer van de stad en de economie van de binnenstad. Op een succesvolle warenmarkt zijn vraag en aanbod op elkaar afgestemd zijn, hebben vraag en aanbod voldoende omvang voor de continuïteit én wordt voldaan wordt aan het waarom van de warenmarkt. Het waarom van de warenmarkt vult altijd de gemeente in, omdat op grond van de gemeentewet de gemeente exclusief kan bepalen of een warenmarkt wordt gehouden. De gemeente heeft de wens geuit om samen met de marktondernemers te onderzoeken wat de mogelijkheden zijn om de warenmarkt te verbeteren en toekomstbestendig te maken met als insteek om zo meer ruimte te creëren voor vernieuwing en professioneel ondernemerschap en of verzelfstandiging van de warenmarkt mogelijk is. Bij verzelfstandiging nemen de marktondernemers zelf de organisatie en het beheer van de warenmarkt ter hand. Dit onderzoek is een aanvulling op de ontwikkeling van zowel de toekomstvisie als het transformatieplan binnenstad van de gemeente Bergen op Zoom.
Uit het onderzoek blijkt dat de warenmarkt geen vast onderdeel is in het gemeentelijk beleid waarin, onder andere, het waarom van de warenmarkt wordt aangegeven. Daarnaast is er geen sprake van een bedrijfsmatige aanpak bij de warenmarkt. Behalve de bestuurlijke verantwoordelijkheid is er ook een operationele verantwoordelijkheid voor de warenmarkt. Voor de operationele kant is professioneel warenmarktmanagement een voorwaarde. Met professioneel warenmarktmanagement is het voor de gemeente als geheel, maar ook voor de betrokken personen, binnen en buiten het gemeentelijk apparaat, duidelijk wie, en met welke bevoegdheden, voor wat verantwoordelijk is bij de aansturing van de warenmarkt en specifiek het succes daarvan. Een aantal ingrediënten is bij de gemeente al voorhanden, maar een gestructureerde planmatige aanpak specifiek voor de warenmarkt ontbreekt. Na het doorlopen van het proces hebben de vertegenwoordigers van de marktondernemers gekozen om het verder uitwerken van verzelfstandiging met een positief advies voor te leggen aan de marktondernemers, echter onder een aantal voorwaarden. Met name (h)erkenning van de warenmarkt in gemeentelijke plannen en uitvoering, waaronder specifiek betrokkenheid en inbreng van de warenmarkt bij het transformatieplan binnenstad én maximaal samenspel warenmarkt en andere functies.
Uitgangspunt bij het transformatieplan binnenstad is geen gedwongen warenmarktverplaatsing naar een andere locatie. Bij maximaal samenspel warenmarkt en andere functies concreet het afstemmen met de gemeente en overig bedrijfsleven alsmede deelname aan regulier overleg belanghebbenden versterken koopgebied binnenstad. Voor de verantwoordelijk wethouder is het ontbreken van een structurele planmatige aanpak specifiek voor de warenmarkt én de gestelde voorwaarden van de vertegenwoordigers van de marktondernemers gehoord hebbende aanleiding om nu niet een mogelijke verzelfstandig verder uit te werken. De wethouder wil mede aan de hand van de resultaten van dit onderzoek eerst een verbeterslag voor de organisatie van de warenmarkt doorvoeren.
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 4 van 30
Het resultaat van dit onderzoek is het plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’. Dit plan van aanpak helpt de gemeente Bergen op Zoom om tot een gestructureerde planmatige aanpak te komen ten einde de warenmarkt te verbeteren en toekomstbestendig te maken. Voorgestelde actiepunten naar aanleiding van het onderzoek: •
•
Ontwikkelen en vaststellen van beleid, bijvoorbeeld in de economische paragraaf, door de gemeente specifiek over het belang (het waarom) van warenmarkt voor de gemeente Bergen op Zoom. Het vastleggen van de functie(s) van de markt, het vastleggen van de ontwikkeling van de markt op de middellange termijn. o (H)erkenning warenmarkt in gemeentelijke plannen en uitvoering: Betrokkenheid en inbreng warenmarkt bij transformatieplan binnenstad door proactief vertegenwoordigers van de gemeente en de warenmarkt informeren en betrekken bij de totstandkoming van het transformatieplan binnenstad; o Aanscherpen standplaatsenbeleid: Regelen dat tijdens de warenmarkt aansluitend of in de nabijheid van het marktterrein geen standplaatsen worden vergund.
De kwaliteitsverbetering van de warenmarkt o Oplossingen voor het optimaliseren van het marktterrein resulterend in een actuele en functionele markttekening; o Moderne toiletvoorzieningen; o Betrouwbare en bedrijfszekere elektriciteitsvoorzieningen; o Een ideale (lint)opstelling en routing, compact en aaneengesloten opstelling verkoopplaatsen; o Beperken overlast auto’s en fietsers tijdens de warenmarkt; o Maximaal samenspel warenmarkt en andere functies; o Afstemmen gemeente en overig bedrijfsleven; o Deelname aan regulier overleg belanghebbenden versterken koopgebied binnenstad; o Kennis opdoen over ideale relatie tussen vraag en aanbod en signaleren van doelgroepen; o Realiseren van een bedrijfsmatig aangestuurde warenmarkt • Het vastleggen in een ondernemingsplan van de markt en het bepalen van de werkorganisatie; • Het actualiseren van de regels voor de markt; • Het opstellen, vaststellen en uitvoeren van een marketing- en communicatieplan.
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 5 van 30
Inleiding Halverwege wereldsteden, waar Noord-Brabant Zeeland kust, ligt als eeuwenoude parel Bergen op Zoom, theater van het goede leven. Bergen op Zoom behoort tot één van de oudste steden van Nederland. De smalle straatjes, oude pleintjes en eigenzinnige monumenten vertellen het verhaal van een rijk en bewogen verleden, dat al meer dan 800 jaar terug gaat. Een prachtig decor voor leuke winkeltjes, cafeetjes, gezellige terrassen en restaurants.1 De gemeente telt 67.938 inwoners op 31 januari 2022 en is daarmee in grootte de negende gemeente van Noord-Brabant en de 55ste gemeente van Nederland. 2 Een warenmarkt is een bijzondere verkoopvorm van ambulante handel. Ambulante handel is weer een verkoopvorm van detailhandel. Op donderdag is de wekelijkse warenmarkt van 9.00 tot 17.00 uur op de locatie Korenbeursplein-Van der Rijtstraat-Stationsstraat-Wouwsestraat-Zuivelplein. De warenmarkt levert in Bergen op Zoom een waardevolle bijdrage aan de beleving en sfeer van de stad en de economie van de binnenstad.3 Daarom heeft de gemeente de wens geuit om samen met de marktondernemers te onderzoeken wat de mogelijkheden zijn om de warenmarkt te verbeteren en toekomstbestendig te maken met als insteek is om zo meer ruimte te creëren voor vernieuwing en professioneel ondernemerschap. Na overleg is besloten om de stichting De Markt van Morgen te vragen om het proces te begeleiden.
Hiertoe is een werkgroep samengesteld bestaande uit vertegenwoordigers van de marktondernemers, winkeliers en de gemeente Bergen op Zoom. In dit plan van aanpak zijn het resultaat van het proces en drie mogelijke aansturingsmodellen nader uitgewerkt aan de hand van het waarom van warenmarkt Bergen op Zoom, de functies, de insteek, de analyse en aanbevelingen voor het succes van de warenmarkt. Vervolgens wat we precies willen bereiken, hoe we dat gaan doen, de meetbaarheid van de resultaten en de planning. Het geheel wordt afgerond met de verantwoording van de inhoud van het plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’.
1
Bron: https://www.visitbrabant.com/nl/waar-te-gaan/bergen-op-zoom Bron: https://nl.wikipedia.org/wiki/Bergen_op_Zoom 3 Bron: Begroting 2022 en meerjarenraming 2023-2025 gemeente Bergen op Zoom, pagina 37 van bijlage 1. 2
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 6 van 30
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 7 van 30
Aanpak de markt van morgen warenmarkt Bergen op Zoom Een gemeente (concreet het college) heeft het exclusieve recht om een warenmarkt in te stellen op haar grondgebied. Dit is geregeld in de gemeentewet. Zoals bij elk overheidsbesluit moet een motivatie daaraan ten grondslag liggen. Een dergelijke motivatie wordt dan onderdeel van het beleid, bijvoorbeeld in de economische paragraaf, van de gemeente. Beleid wordt periodiek getoetst en zo nodig bijgesteld. De motivatie omvat in ieder geval een missie, een visie en strategie. Met de missie verklaart de gemeente het waarom van de warenmarkt en wat ze ermee wil bereiken. De gemeente formuleert met de missie als het ware haar eigen opdracht. Middels de visie van de warenmarkt geeft de gemeente aan wat de functie is of functies zijn van de markt. De meest voorkomende functies van een warenmarkt voor een gemeente zijn: op peil houden van het voorzieningenniveau, koopkrachtwerving, sociale cohesie en integratie en/of werkgelegenheid. In haar strategie legt de gemeente uit wat haar insteek is om haar missie en visie te realiseren. Missie, visie en strategie kunnen er zo uit zien:
Waarom de warenmarkt Bergen op Zoom? Aantrekkelijke centrumfunctie Bergen op Zoom met potentie voor het buitengebied. Tevreden klanten op de volle warenmarkt Bergen op Zoom.
Wat zijn de functies van de warenmarkt Bergen op Zoom? De warenmarkt Bergen op Zoom is onmisbaar voor het voorzieningenniveau, de sociale cohesie en integratie, koopkrachtwerving en werkgelegenheid in de gemeente.
Wat is de insteek? De warenmarkt maakt de centrumfunctie aantrekkelijk. Gemeente en marktondernemers van de warenmarkt maken een keuze uit een van de drie mogelijke aansturingsmodellen voor de organisatie en uitvoering. Organisatie en uitvoering zorgen voor een juiste afstemming van het aanbod van de warenmarkt op de vraag van consumenten met als uitgangspunt het versterken van de binding met bestaande klanten en het aantrekken van nieuwe klanten. Zij stemmen af met vertegenwoordigers van het bedrijfsleven en inwoners van Bergen op Zoom.
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 8 van 30
Analyse van de warenmarkt Bergen op Zoom Warenmarkt Bergen op Zoom Iedere donderdag is de wekelijkse warenmarkt van 9.00 tot 17.00 uur op de locatie KorenbeurspleinVan der Rijtstraat-Stationsstraat-Wouwsestraat-Zuivelplein. Deze prima locatie wordt ingenomen na gemeentelijke besluitvorming in 20154. De bereikbaarheid is prima en er is voldoende parkeergelegenheid. Er is altijd veel publiek op de markt, ook met slecht weer. De nabijheid van de winkels heeft een stimulerende werking op het bezoek. Ook is er sprake van een goede samenwerking tussen de marktondernemers en winkeliers en horeca in het koopgebied. Marktondernemers en de winkeliers hebben individueel overleg als er aanleiding toe is. Dit overleg wordt als zeer prettig ervaren en in overleg is er van de zijde van de marktondernemers veel mogelijk. Er is een vaste kern van 21 gemotiveerde en gespecialiseerde marktondernemers, met kennis van zaken over hun product, aanwezig. De warenmarkt heeft een goede brancheverdeling. Op basis van de huidige stand van zaken wordt er geen toename van het aanbod op de warenmark verwacht. De warenmarkt heeft een sterke en waardevolle functie voor de inwoners van Bergen op Zoom en een regiofunctie van Tholen tot de grens met België. Er is echter geen planmatige aanpak op het gebied van promotie en marketing.
Er is geen reguliere afstemming tussen de warenmarkt en andere deelnemers van het koop- en servicegebied. Een gezamenlijk aanpak of afstemming op het gebied promotie en marketing ontbreekt. Het marktterrein is ruim van opzet, maar het gebruik is niet optimaal. De huidige markttekening komt niet overeen met het huidige marktterrein5. Daarnaast zijn er met name in de winkelstraat eisen aan de verkooppinrichting in verband met de zichtbaarheid van de winkels. Zo mogen verkoopwagens op dit moment niet overal staan. Los van een deelnamedrempel voor zowel bestaande6 als nieuwe marktondernemers is een aaneengesloten lintopstelling hierdoor niet mogelijk en zijn er onwenselijke gaten in de opstelling. Weliswaar is er door de ruime opzet sprake van een optimale wisselwerking tussen de warenmarkt en winkels en flexibiliteit om te verplaatsen c.q. te verschuiven, als de omstandigheden daarom vragen, zoals bij een winkelverbouwing, maar dat weegt niet op tegen de rommelige aanblik van de warenmarkt en is derhalve uitbreiding van het aanbod op de warenmarkt slechts beperkt mogelijk. Een doorn in het oog is de overlast van fietsers en auto’s op het marktterrein tijdens de warenmarkt ondanks het dan geldende verbod.
Plannen en, voorgenomen, uitvoering alsook planning daarvan met betrekking tot het voormalige V&D-pand en het pand Gouvernementsplein zorgen voor onrust en hinder voor de warenmarkt.
4
Op basis van de gemeentelijke notitie ‘Verplaatsing Weekmarkt Bergen op Zoom’, 28 oktober 2015. Standplaatsen Zuivelstraat staan niet op het marktterrein. 6 De innovatie bij een eigen verkoopinrichting wordt hierdoor belemmerd. 5
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 9 van 30
Een specifieke toiletvoorziening voor het publiek op of nabij de warenmarkt, maar ook voor de marktondernemers, ontbreekt. Elektriciteit is niet overal voorhanden op de warenmarkt7 en de infrastructuur hiervoor is sterk verouderd. De gemeente Bergen op Zoom heeft een deel van het marktbeheer uitbesteed. Er is echter geen sprake van specifiek beleid en een bedrijfsmatige aanpak. Het is niet duidelijk bij wie de operationele verantwoordelijkheid ligt op inhoud, proces en kosten. De succesfactoren zijn of niet benoemd of worden niet gemeten. Er is geen periodiek wat gaat goed en wat kan beter evaluatiemoment vanuit de gemeente. Er is geen instellingsbesluit van de warenmarkt voorhanden. Hiermee ontbreekt in ieder geval de motivatie waarom de gemeente de warenmarkt heeft ingesteld. De marktverordening gemeente Bergen op Zoom dateert uit 2016, het marktreglement uit 2019 en er is een marktgeldverordening 2022. Er is ook nog een regeling standwerken op de donderdagse warenmarkt Bergen op Zoom8. De marktondernemers ervaren zowel de marktverordening als het marktreglement als verouderd. Los van de duur van de vergunning is er bij de gemeente geen concreet beeld over nut, noodzaak en vooral uitvoerbaarheid van de marktverordening en marktreglement.
Bijzonder aspect in de regelgeving is dat bij evenementen binnen het marktterrein plaatsen aangewezen kunnen worden door de gemeente voor samenhangende activiteiten van die evenementen. De marktgelden zijn redelijk voor een warenmarkt van deze omvang. De gemeente geeft overigens aan dat de afgesproken indexering van de marktgelden niet in de praktijk is uitgevoerd en dat dit alsnog gaat gebeuren. Evenzo constateert de gemeente dat in ieder geval de kosten van het verbruik van elektriciteit de afgelopen jaren niet zijn doorberekend en dat per vanaf een nog vast te stellen datum dit wel gaat gebeuren. De communicatie over de warenmarkt op de website van de gemeente beperkt zich tot de vermelding dat elke donderdag de warenmarkt in het centrum van Bergen op Zoom wordt gehouden. Daarnaast de verouderde informatie dat op zaterdagochtend er een warenmarkt is in Halsteren.9 Er is op de website geen informatie te vinden over deelname aan of voor vragen over de warenmarkt. De gemeente ontwikkelt een ‘Toekomstvisie 2035, EEN TOEKOMST OM OP TE BOUWEN’10, een vervolg op de toekomstvisie 2025 van de gemeente. De warenmarkt als zodanig, maar ook de marktondernemers zijn daar niet zichtbaar bij betrokken. De gemeente is ook bezig met een transformatieplan voor de binnenstad11. Ook daar is de warenmarkt of zijn de marktondernemers niet zichtbaar daarbij betrokken.
Los van een proactieve houding van de marktondernemers is het van belang dat de makers en bestuurlijk verantwoordelijken van dergelijk visies en plannen de warenmarkt in eerst instantie herkennen, maar vooral ook erkennen. De gemeente is overigens voornemens om een consumentenenquête uit te zetten over de warenmarkt via het burgerpanel van Bergen op Zoom, social media en mogelijk ook via fysieke bevraging.
7
Opstelling in de Zuivelstraat. Vermoedelijk is de laatste niet ingetrokken bij de totstandkoming van het marktreglement 2019. 9 https://www.bergenopzoom.nl/koopzondagen-koopavond-en-weekmarkt/, april 2022. 10 Aanbiedingsbrief van het college van 11 oktober 2021 met kenmerkk U21-009844. 11 Een vervolg op de ‘Centrumvisie Bergen op Zoom’ van 26 oktober 2018 en ‘Visie gebiedsprofielen binnenstad Bergen op Zoom’ van 10 oktober 2017. 8
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 10 van 30
In het kader van het onderzoek heeft de gemeente een aantal specifiek vragen gesteld en onderdelen benoemd. Hoe maken we de warenmarkt toekomstbestendig? In eerste instantie is de motivatie van de gemeente van belang om een warenmarkt in te stellen. Zonder het waarom van de warenmarkt is het bestuurlijk lastig zo niet onmogelijk om de warenmarkt toekomstbestendig te maken. Hoe realiseren we een gezamenlijk belang/draagvlak van ondernemers en gemeente? Vanuit het waarom van de gemeente moet voldaan worden aan combinatie van dat vraag en aanbod op elkaar afgestemd zijn en vraag en aanbod voldoende omvang hebben voor de continuïteit. Een planmatige aanpak op inhoud en proces is hiervoor een voorwaarde. Is het haalbaar om de warenmarkt te verzelfstandigen? Wat kunnen we hiermee bereiken? Haalbaarheid van verzelfstandiging is afhankelijk van diverse endogene en exogene factoren. Er moet in ieder geval sprake zijn een gezonde (toekomstige) exploitatie. Voor de individuele marktondernemer mag het niet leiden tot onzekerheden over zijn deelname aan de warenmarkt dan wel onmiddellijk hogere marktgelden. Er moet voldoende draagvlak zijn bij de marktondernemers specifiek ook bij een aantal om deel te nemen aan een te vormen bestuur voor een lokale marktstichting. De gemeente moet criteria benoemen, (periodiek) toetsten en, indien noodzakelijk, (correctieve) maatregelen nemen.
Uiteindelijk moet aan het waarom van de warenmarkt worden voldaan. Verzelfstandiging is een optie, echter geen garantie, om professioneel warenmarktmarkt mogelijk te maken. Is de huidige locatie van de warenmarkt wel geschikt genoeg? Alleen als onderdeel van een gedegen transformatieplan met (h)erkenning van de warenmarkt en betrokkenheid van de marktondernemers zou een andere locatie aan de orde kunnen komen. Het onderzoek en besluitvorming van de gemeente over de huidige locatie geeft daar nu geen aanleiding daartoe. Is het mogelijk om de regelgeving (verordening/reglementen) zodanig aan te passen dat het een werkbaar document wordt voor de marktmeester? Ja, met kennis van zaken van de verschillende disciplines nodig om de regels vast te stellen. Vergeet niet dat de regels een hulpmiddel zijn om afspraken vast te leggen. Onderdelen: Laat de warenmarkt zijn werk doen: marktwerking Dit lijkt op kort door de bocht kretologie. Uiteindelijk gaat het om het waarom van de warenmarkt en vervolgens dat het marktondernemers mogelijk gemaakt moet worden om deel te nemen aan de warenmarkt. De warenmarkt in een andere verhouding met de gemeente Dat kan wel, maar is geen absolute voorwaarde. De kern is dat het college exclusief een warenmarkt instelt, wijzigt of afschaft. Zaken als kerntakendiscussie en kostendekkendheid worden maar al te vaak gebruikt als gelegenheidsargument.
De marktondernemers beheren, ontwikkelen en sturen zelf de eigen markt aan, ondernemerschap Het gaat om professioneel warenmarktmanagement die moet voldoen aan het waarom van de
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 11 van 30
markt. Een gemeente kan daar zelf aanvulling aangegeven met eigen mensen, daarvoor mensen dan wel bedrijven voor inhuren of de organisatie geheel buiten de deur zetten. Ondernemers pakken hun kansen. De gemeente kan dat niet, ze kan geen ondernemer zijn, gezien verschillende en maatschappelijke belangen Er zijn gemeenten in Nederland met succesvolle warenmarkten en een eigen professioneel warenmarktmanagement. De gemeente bepaalt exclusief het bestaan van de warenmarkt. Ook heeft de overheid de plicht dat, als ze de uitvoering doen, dat ook succesvol te doen op resultaat en kosten. De gemeente faciliteert. Met faciliteren helpen overheden ondernemers, zodat zij kunnen bijdragen aan onze economie. De gemeente faciliteert met het aanbieden van een gebied. Nee, de gemeente bepaalt eerst het waarom van de warenmarkt en stelt dan de warenmarkt in. Het is een keuze van de gemeente of zij de organisatie zelf ter hand neemt of dat het anderen laat doen. Faciliteren wordt hier in de verkeerde context gebruikt. De gemeente blijft marktbeleid maken en kan invloed blijven uitoefenen De gemeente kan een warenmarkt instellen, wijzigen of afschaffen. In alle gevallen moet daar een motivatie aan ten grondslag liggen. De gemeente blijft eisen stellen voor openbare orde en veiligheid Ja, zo is dat wettelijk geregeld.
Het beheren van de warenmarkt gebeurt vanuit één exploitant of stichting Bij het op afstand zetten van een warenmarkt is het verstandig om met één partij afspraken daarover te maken. Zienswijze De gemeente Bergen op Zoom is zoekende over nut, noodzaak en vooral uitvoerbaarheid van de organisatie van de warenmarkt. Deels is de beweging ingegeven uit kostenoverwegingen12 en het vooringenomen standpunt dat verzelfstandiging de oplossing is. Voor de marktondernemers was het niet vanzelfsprekendheid om over eventuele verzelfstandiging te praten. Ze willen graag een goed opgezette warenmarkt in het centrum van Bergen op Zoom met goede promotie en marketing, stroomvoorzieningen, een net toilet, en de mogelijkheid om de warenmarkt in te richten voor de consument van nu, waarin marktondernemers kunnen investeren en uitbreiden naar behoefte. Een warenmarkt inpasbaar in de winkelstraat en met een regulier overleg met de belanghebbenden in de binnenstad. Alle stakeholders moeten het goede gevoel bij de warenmarkt en de samenwerking hebben. In ieder geval ontbreekt het echter aan een gestructureerde planmatige aanpak van de warenmarkt met een toekomstbestendige ambitie. Er is geen focus op de consument en het aanbod. De huidige wijze van organisatie en beheer leidt niet tot de vandaag de dag vereiste kwaliteit, uitstraling en optimalisering van de warenmarkt.
Er is onvoldoende of geen ruimte voor vernieuwing van de warenmarkt en professioneel ondernemerschap. Zolang een zienswijze, de stip op de horizon, onderschreven door de gemeente
12
Een kostendekkende warenmarkt is een voorwaarde van de gemeente.
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 12 van 30
en marktondernemers, ontbreekt, zal de huidige situatie alleen maar verslechteren voor de warenmarkt. De essentie bij de zienswijze is het voldoen aan het waarom van de warenmarkt én dat consument en het aanbod centraal moeten staan. Zo van, wat verwacht de consument van de warenmarkt en sluit het aanbod hierop aan én past het in het gemeentelijk beleid? Exploitatie De huidige exploitatiecijfers geven een beperkt inzicht in de kosten en vooral twijfel over de volledigheid daarvan. Volgens de gemeente ontbreken in ieder geval de electrabijdragen 13. Het valt in ieder geval op dat er geen post is opgenomen voor promotie en marketing voor de warenmarkt. Op zich zijn de marktgelden14 redelijk voor een warenmarkt van deze omvang. Een eigen bijdrage van een gemeente is niet ongebruikelijk15. Een dergelijke bijdrage is sterk afhankelijk van het belang (het waarom) die een gemeente hecht aan haar markt. Indicatie huidige exploitatie
Totaal Inkomsten 20.000 PM 12.500
32.500
21 marktondernemers Uitgaven Omschrijving Marktgelden Electrabijdragen (=Electrakosten) Bijdrage gemeente PM Marktbeheer (gemeente) 28.500 Marktbeheer (PBB) PM Marktbeheer ondersteunende diensten (gemeente) PM Overige kosten (gemeente) 4.000 Overige externe kosten PM Schoonmaakkosten PM Electrakosten (=Electraopbrengsten) 32.500
Aansturing De regels van de warenmarkt, onder andere nu vastgelegd in een marktverordening en marktreglement, zijn niet actueel en praktisch lastig toepasbaar. De gemeente Bergen op Zoom doet de uitvoering van de warenmarkt in eigen beheer. De gemeente levert zelf diensten op het gebied van (financiële) administratie, boekhouding en beleid. De marktmeesters zijn ingehuurd via Parkeerbeheer Bergen op Zoom (PBB)16. De gemeente heeft een marktadviescommissie ingesteld. Er is er geen sprake van een bedrijfsmatige aanpak bij de warenmarkt. Behalve de bestuurlijke 13
De Electrakosten staan nu ook niet op de exploitatie. De marktgelden zijn in Bergen op Zoom, net als bij veel andere gemeenten, geregeld in de vorm van een retributie. Bij een retributie is er sprake van een hele of gedeeltelijk vergoeding van diensten verricht door de overheid. 15 Een bijdrage kan gerelateerd zijn aan het waarom van de warenmarkt. Kostendekkendheid van de warenmarkt staat daar los van en wordt vaak verkeerd geïnterpreteerd. 16 De gemeentelijke BV, Parkeerbeheer Bergen op Zoom BV., is een toekomstbestendige en innoverende partner op het gebied van handhaving, toezicht, service en beheer, gericht op een doelmatige en economisch verantwoorde uitvoering van de aan haar toevertrouwde taken. Bron: https://www.linkedin.com/company/parkeerbeheer-bergen-op-zoom-b.v./about/ 14
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 13 van 30
verantwoordelijkheid is er ook een operationele verantwoordelijkheid voor de warenmarkt. Voor de operationele kant is professioneel warenmarktmanagement een voorwaarde. Met professioneel warenmarktmanagement is het voor de gemeente als geheel, maar ook voor de betrokken personen, binnen en buiten het gemeentelijk apparaat, duidelijk wie en met welke bevoegdheden voor wat verantwoordelijk is bij de aansturing van de warenmarkt en specifiek het succes daarvan. Er is geen ondernemingsplan inclusief een marketing- en communicatieplan voor de warenmarkt. Er is geen zichtbare aansturing van PBB. De afgesproken halfjaarlijkse PBB-managementrapportages zijn niet voorhanden. Het functioneren, de rol en toegevoegde waarde, van de adviescommissie zijn onduidelijk. Er is geen afstemming met het overig bedrijfsleven in Bergen op Zoom. Een aantal ingrediënten is bij de gemeente al voorhanden, maar een gestructureerde planmatige aanpak specifiek voor de warenmarkt ontbreekt.
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 14 van 30
Sterkte-zwakte analyse warenmarkt Bergen op Zoom STERK
ZWAK
Locatie
Markttekening is niet actueel
Ruim en divers aanbod
Stroomkasten zijn niet overal beschikbaar
Regiofunctie
Verouderde stroomvoorziening
Wisselwerking met winkels
Ontbreken toiletgroep
Bereikbaarheid
Plaatsingsmogelijkheden verkoopwagens
Parkeren
Geen aaneengesloten lintopstelling (Gaten in de markt) Verkeerssituatie Zuivelstraat
Veel publiek (ook bij slecht weer) Samenwerking met winkeliers en horeca in koopgebied Laagdrempelig en direct contact tussen marktondernemers en winkeliers
Verkeer (auto's en fietsers) op de marktterrein Beperkte uitbreidingsmogelijkheden Rommelige aanblik Marktbeheer (aansturing, uitvoering en exploitatie) Verouderde marktregelgeving Regulier overleg belanghebbenden versterken koopgebied binnenstad Uitstraling Promotie
KANSEN Gebiedsontwikkeling binnenstad (Toekomstvisie 2035)
BEDREIGINGEN Plan pand voormalig V&D-pand Plan pand Gouvernementsplein Klantonvriendelijke gebruik parkeermeters Parkeertarieven Standplaatsenbeleid (Oliebollenkraam) (H)erkenning en betrokkenheid warenmarkt bij gebiedsontwikkeling binnenstad
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 15 van 30
Concept van de markt van morgen in Bergen op Zoom Aan de hand van een concept kan je het gewenste toekomstbeeld weergeven. Het concept van de markt van morgen in Bergen op Zoom kan er zo uit zien: Er is ruimte voor vernieuwing van de warenmarkt en professioneel ondernemerschap. De vernieuwende aanpak zorgt voor een onderscheidende warenmarkt nieuwe stijl aantrekkelijk voor het bestaande publiek en de inwoners van Bergen op Zoom en de regio. Iedere week weer wordt de volledig bezette warenmarkt van Bergen op Zoom druk bezocht door bezoekers die gericht hun boodschappen doen, bezoekers die recreatief winkelen en bezoekers die de warenmarkt zien als een sociaal ontmoetingscentrum. De warenmarkt heeft een sterke en waardevolle functie voor de inwoners van Bergen op Zoom en de regio. De warenmarkt levert een belangrijke bijdrage aan de binnenstad als voorzieningencentrum van Bergen op Zoom. Het divers aanbod heeft een sterke aantrekkingskracht. Het lokale bedrijfsleven werkt actief samen. De warenmarkt en het overige bedrijfsleven versterken elkaar. De warenmarkt wordt bedrijfsmatig aangestuurd door het warenmarktmanagement.
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 16 van 30
Organisatie en aansturing Voor de aansturing van de warenmarkten zijn er drie mogelijkheden, te weten de gemeente doet de organisatie en uitvoering helemaal zelf, de gemeente besteedt de uitvoering uit of de gemeente besteed de organisatie en uitvoering geheel uit. Organisatie en uitvoering helemaal zelf door gemeente De gemeente blijft zelf de organisatie en het beheer van de warenmarkt doen. Aandachtspunten voor de gemeente zijn: •
• •
De invulling van het bedrijfsmatig aansturen, inclusief het daarbij behorende marktmanagement, van de warenmarkt alsmede de afstemming met de marktondernemers van de warenmarkt. Inzicht van de kosten en de kwaliteit van de dienstverlening. Een verhoging van de bijdrage van de gemeente om promotie en marketing van de warenmarkt mogelijk te maken.
Het voorlopige financiële plaatje ziet er zo uit17. Totaal Inkomsten 20.000 PM 20.000
40.000
17
21 marktondernemers Uitgaven Omschrijving Marktgelden Electrabijdragen (=Electrakosten) Bijdrage gemeente PM Marktbeheer (gemeente) 28.500 Marktbeheer (PBB) PM Marktbeheer ondersteunende diensten (gemeente) PM Overige kosten (gemeente) 7.500 Promotiekosten 4.000 Overige externe kosten PM Schoonmaakkosten PM Electrakosten (=Electraopbrengsten) PM Onvoorzien 40.000
Ervaring leert dat voor een dergelijke warenmarkt voor promotiekosten ca. 7.500 euro dient te worden opgenomen. Deze kostenpost is inclusief alle uitvoeringskosten nodig voor het ontwikkelen, uitvoeren en evalueren van het marketing- en communicatieplan.
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 17 van 30
Gemeente besteed de uitvoering uit Uitbesteding van de uitvoering kan de gemeente doen aan een facilitairbedrijf. Hiervoor moet de gemeente eerst identificeren welke organisaties de uitvoering kunnen doen en dan een offertetraject ingaan. De gemeente moet hiervoor een objectieve en transparante procedure volgen. Alle door derden (facilitairbedrijf, promotiebedrijf) gemaakte kosten zijn belast met 21% BTW. Voor de gemeente is de BTW een kostenfactor. Dergelijke trajecten zijn nog theoretisch, omdat er vrijwel geen vergelijkbare voorbeelden (gemeente Haarlemmermeer met De Meerlanden en gemeente Schiedam met Irado. In beide gevallen gaat het om bedrijven waarvan de betreffende gemeente 100% eigenaar is) zijn van het volledig uitbesteden van de uitvoering van een warenmarkt. Als alternatief kan de gemeente Bergen op Zoom overwegen om samen met een of meer andere gemeenten het warenmarktmanagement te delen, eventueel via een gezamenlijke uitvoeringsorganisatie18. Ook hier geldt dat er vrijwel geen vergelijkbare voorbeelden zijn op het gebied van warenmarkten. Er zijn private aanbieders die gespecialiseerde personen aanbieden voor de ondersteuning van warenmarkten vanuit de gemeente. Het is niet mogelijk om een realistisch financieel plaatje voor deze optie te maken.
18
De gemeente Bergen op Zoom huurt de marktmeesters in PBB. De uitvoering van de warenmarkt in Bergen op Zoom is echter niet volledig uitbesteed aan deze organisatie.
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 18 van 30
Gemeente besteed de organisatie en uitvoering geheel uit De marktondernemers gaan zelf de organisatie en het beheer van de warenmarkt doen. Marktondernemers zorgen voor professioneel warenmarktmanagement, een ondernemingsplan inclusief een marketing- en communicatieplan voor een juiste afstemming van het aanbod van de warenmarkt op de vraag van consumenten met als uitgangspunt het versterking van de binding met bestaande klanten en het aantrekken van nieuwe klanten. Zij stemmen af met vertegenwoordigers van het bedrijfsleven en inwoners van Bergen op Zoom. Dit komt de kwaliteit en uitstraling van de warenmarkt ten goede en biedt ondernemers op de markt de ruimte een warenmarkt te organiseren die nog beter past bij de klant van nu. Het financiële plaatje ziet er dan zo uit. Totaal Inkomsten 20.000 2.500 12.500
35.000
21 marktondernemers Uitgaven Omschrijving Marktgelden Electrabijdragen (=Electrakosten) Bijdrage gemeente19 PM Bestuurskosten 9.000 Marktmanager all-in (4 uur per week * tarief 45 euro) 4.000 Ondersteunende diensten (inschatting) 7.500 Promotie en marketing (inschatting) PM Schoonmaakkkosten (??????????) PM Stroomvoorzieningen 2.500 Electrakosten (=Electrabijdragen) 1.050 Contributie DMVM inclusief arbitrageregeling (21*50) 1.000 Aansprakelijkheidsverzekeringen (1*bestuur en 1 WA-markt) 1.155 Facturering en inning marktgelden (21*55 euro) 1.000 Accountant: kwartaal aangifte BTW en jaarverslag 800 Oprichtingskosten, notaris eenmalig 6.995 Onvoorzien20 35.000
Voor de aansturing richten de marktondernemers de stichting Warenmarkt Bergen op Zoom op. Het bestuur van de stichting is een afspiegeling van de marktondernemers van de warenmarkt. De lokale marktstichting sluit zich mogelijk aan bij de landelijke stichting De Markt van Morgen. Er is bereidheid bij de marktondernemers om een bestuur voor een stichting Warenmarkt Bergen op Zoom te vormen. Verzelfstandiging waarbij de marktondernemers zelf de organisatie en het beheer van de warenmarkt gaan doen is daarmee mogelijk. 19
Een bijdrage van de gemeente ligt niet bij voorbaat vast. Theoretisch kan er sprake zijn van een vaste dan wel variabele bijdrage afhankelijk van het belang (het waarom) van de warenmarkt. Een component van de bijdrage kan ook zijn om de realisatie van de verzelfstandiging mogelijk te maken. Een dergelijk bijdrage kan in de loop van de jaren worden afgebouwd. 20 Dit is een relatieve hoge kostenpost vanwege de twijfel over de compleetheid en juistheid van de gemeentelijke kosten.
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 19 van 30
Aandachtspunten in geval van verzelfstandiging voor de gemeente zijn: • • •
Bruikleenovereenkomst tussen de stichting en de gemeente. De te maken overige afspraken tussen de stichting en de gemeente. Regelen overgang marktondernemers van gemeente naar de stichting.
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 20 van 30
Keuze De marktondernemers van de werkgroep kiezen voor de mogelijkheid van verzelfstandiging waarbij de marktondernemers zelf de organisatie en uitvoering ter hand te nemen, echter onder voorwaarden. Met name (h)erkenning van de warenmarkt in gemeentelijke plannen en uitvoering, waaronder specifiek betrokkenheid en inbreng van de warenmarkt bij het transformatieplan binnenstad én maximaal samenspel warenmarkt en andere functies. Uitgangspunt bij het transformatieplan binnenstad is geen gedwongen warenmarktverplaatsing naar een andere locatie. Bij maximaal samenspel warenmarkt en andere functies concreet het afstemmen met de gemeente en overig bedrijfsleven alsmede deelname aan regulier overleg belanghebbenden versterken koopgebied binnenstad. Voor de verantwoordelijk wethouder is het ontbreken van een structurele planmatige aanpak specifiek voor de warenmarkt én de gestelde voorwaarden van de vertegenwoordigers van de marktondernemers gehoord hebbende aanleiding om nu niet een mogelijke verzelfstandig verder uit te werken. De wethouder wil mede aan de hand van de resultaten van dit onderzoek eerst een verbeterslag voor de organisatie van de warenmarkt doorvoeren.
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 21 van 30
Aanbevelingen voor het succes van de warenmarkt in Bergen op Zoom De aanbevelingen van dit plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ zijn gerubriceerd in de onderdelen ‘Wat is cruciaal voor het succes van de warenmarkt Bergen op Zoom?’, ‘Wat willen we precies bereiken?’, ‘Hoe gaan we dat doen?’, ‘Meetbaarheid van de resultaten?’ en ‘Planning’.
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 22 van 30
Wat is cruciaal voor het succes van de warenmarkt Bergen op Zoom? 1) De waarde van de warenmarkt a) Helderheid over het belang (het waarom) van warenmarkt voor de gemeente Bergen op Zoom; b) (H)erkenning warenmarkt in gemeentelijke plannen en uitvoering. 2) De kwaliteit van de warenmarkt a) Een bedrijfsmatige aanpak met professioneel warenmarktmanagement, professionele marktondernemers, een ondernemingsplan inclusief een marketing- en communicatieplan en afstemming met overig bedrijfsleven.
Wat willen we precies bereiken? 1) De waarde van de warenmarkt a) Helderheid over het belang (het waarom) van warenmarkt: Beleid van de gemeente, bijvoorbeeld in de economische paragraaf, specifiek over het belang van warenmarkt voor de gemeente Bergen op Zoom; b) (H)erkenning warenmarkt in gemeentelijke plannen en uitvoering: Betrokkenheid en inbreng warenmarkt bij transformatieplan binnenstad; c) Aanscherpen standplaatsenbeleid. 2) De kwaliteitsverbetering van de warenmarkt a) Basisinfrastructuur i) Een actuele en functionele markttekening c.q. optimaal marktterrein; ii) Moderne toiletvoorzieningen; iii) Betrouwbare en bedrijfszekere elektriciteitsvoorzieningen; b) Inrichting van de markt i) Ideale (lint)opstelling en routing; ii) Beperken overlast auto’s en fietsers tijdens de warenmarkt; c) Wisselwerking met omgeving i) Regulier overleg en samenspel belanghebbenden versterken koopgebied binnenstad; d) Afstemmen op de consument i) Ideale relatie tussen vraag en aanbod, signaleren van doelgroepen en ideale voorzieningen en gemak; e) Organisatie en communicatie i) Bedrijfsmatig aangestuurde warenmarkt (1) Bepalen van de organisatie; (2) Actuele regels; (3) Een jaarplan; (a) Een marketing- en communicatieplan.
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 23 van 30
Hoe gaan we dat doen? •
•
21
De waarde van de warenmarkt o Helderheid over het belang (het waarom) van warenmarkt: Ontwikkelen en vaststellen van beleid, bijvoorbeeld in de economische paragraaf, door de gemeente specifiek over het belang (het waarom) van warenmarkt voor de gemeente Bergen op Zoom. Het vastleggen van de functie(s) van de markt, het vastleggen van de ontwikkeling van de markt op de middellange termijn. o (H)erkenning warenmarkt in gemeentelijke plannen en uitvoering: Betrokkenheid en inbreng warenmarkt bij transformatieplan binnenstad door proactief vertegenwoordigers van de gemeente en de warenmarkt informeren en betrekken bij de totstandkoming van het transformatieplan binnenstad; o Aanscherpen standplaatsenbeleid: Regelen dat tijdens de warenmarkt aansluitend of in de nabijheid van het marktterrein geen standplaatsen worden vergund.
De kwaliteitsverbetering van de warenmarkt o Basisinfrastructuur Voorstellen doen voor: • Oplossingen voor het optimaliseren van het marktterrein resulterend in een actuele en functionele markttekening; • Moderne toiletvoorzieningen; • Voor betrouwbare en bedrijfszekere elektriciteitsvoorzieningen; o Inrichting van de markt Voorstellen doen voor: • Een ideale (lint)opstelling en routing: • Compacte opstelling; • Aaneengesloten opstelling verkoopplaatsen; • Beperken overlast auto’s en fietsers tijdens de warenmarkt; o Wisselwerking met omgeving Voorstellen doen voor: • Maximaal samenspel warenmarkt en andere functies • Afstemmen gemeente en overig bedrijfsleven; • Deelname aan regulier overleg belanghebbenden versterken koopgebied binnenstad; o Afstemmen op de consument21 Voorstellen doen voor: • Relatie tussen vraag en aanbod • Evenwicht in vraag en aanbod; • Signaleren van doelgroepen • Kennis over doelgroepen; o Organisatie en communicatie • Bedrijfsmatig aangestuurde warenmarkt • Bepalen van de organisatie
Een bruikbaar middel daartoe is het in februari 2022 verschenen Koopstromenonderzoek 2021, met onder andere een factsheet Bergen op Zoom. Zie https://kso2021.nl/
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 24 van 30
• • •
22
Het vastleggen in een ondernemingsplan van de markt en het bepalen van de werkorganisatie. Het actualiseren van de regels voor de markt • Marktverordening met inrichtingsplan of marktreglement22; Het jaarplan voor de markt; • Het opstellen, vaststellen en uitvoeren van een marketing- en communicatieplan.
In januari 2022 zijn model marktverordeningen gepubliceerd van de Centrale Vereniging voor de Ambulante Handel (CVAH) en de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG). De model marktverordening van de CVAH is aan te vragen bij Miek van den Elshout, mobiel: 06-52440427, e-mail: m.vd.elshout@cvah.nl. Voor meer informatie over de model marktverordening van de VNG: https://vng.nl/nieuws/model-marktverordeningvastestandplaatsvergunning-aangepast.
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 25 van 30
Meetbaarheid van de resultaten? 1) De waarde van de warenmarkt a) December 2022: Helderheid over het belang (het waarom) van warenmarkt: Vastgesteld beleid, bijvoorbeeld in de economische paragraaf, door de gemeente specifiek over het belang (het waarom) van warenmarkt voor de gemeente Bergen op Zoom. Vastgelegde functie(s) van de markt, een vastgelegde ontwikkeling van de markt op de middellange termijn. b) Vanaf januari 2023: (H)erkenning warenmarkt in gemeentelijke plannen en uitvoering: Betrokkenheid en inbreng warenmarkt bij transformatieplan binnenstad door proactief vertegenwoordigers van de gemeente en de warenmarkt informeren en betrekken bij de totstandkoming van het transformatieplan binnenstad; c) Eerste kwartaal 2023: Aanscherpen standplaatsenbeleid: Tijdens de warenmarkt aansluitend of in de nabijheid van het marktterrein worden geen standplaatsen vergund.
2) De kwaliteitsverbetering van de warenmarkt a) Basisinfrastructuur Voorstellen in het eerste kwartaal 2023 en realisatie in de rest van 2023: i) Oplossing en voorstellen voor het optimaliseren van het marktterrein resulterend in een actuele en functionele markttekening; ii) Voorstellen voor moderne toiletvoorzieningen; iii) Voorstellen voor betrouwbare en bedrijfszekere elektriciteitsvoorzieningen; b) Inrichting van de markt Voorstellen in het eerste kwartaal 2023 en realisatie in de rest van 2023: i) Een ideale (lint)opstelling en routing: (1) Compacte opstelling; (2) Aaneengesloten opstelling verkoopplaatsen; ii) Beperken overlast auto’s en fietsers tijdens de warenmarkt; c) Wisselwerking met omgeving Voorstellen in het eerste kwartaal 2023 en realisatie in de rest van 2023 van: i) Maximaal samenspel warenmarkt en andere functies (1) Afstemmen gemeente en overig bedrijfsleven; (2) Deelname aan regulier overleg belanghebbenden versterken koopgebied binnenstad; d) Afstemmen op de consument23 Voorstellen in het eerste kwartaal 2023 en realisatie in de rest van 2023 van: i) Relatie tussen vraag en aanbod (1) Evenwicht in vraag en aanbod; ii) Signaleren van doelgroepen (1) Kennis over doelgroepen; e) Organisatie en communicatie i) Bedrijfsmatig aangestuurde warenmarkt (1) Bepalen van de organisatie (a) Het vastleggen in een ondernemingsplan van de markt en het bepalen van de
werkorganisatie in de het eerste kwartaal 2023 en realisatie in de rest van 2023. 23
Een bruikbaar middel daartoe is het in februari 2022 verschenen Koopstromenonderzoek 2021, met onder andere een factsheet Bergen op Zoom. Zie https://kso2021.nl/
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 26 van 30
(2) Het actualiseren van de regels voor de markt: (a) Marktverordening met inrichtingsplan of marktreglement in de periode najaar 2023-2025; (3) Het jaarplan voor de markt: (a) Het opstellen, vaststellen en uitvoeren van een marketing- en communicatieplan. Eerste aanzet in het eerste kwartaal 2023 en realisatie in de rest van 2023.
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 27 van 30
Planning Wanneer? december 2022
Wat? Procedure college en raad gemeente Bergen op Zoom naar aanleiding van plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’.
Wie? Gemeente
januari 2023-maart 2023
Uitvoeringsafspraken maken over budget en plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’.
Gemeente en Marktondernemers
Maken andere afspraken.
Gemeente en Marktondernemers Gemeente en Marktondernemers
april 2023-december 2023
Uitvoering eerste plan van aanpak de markt van morgen warenmarkt Bergen op Zoom.
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 28 van 30
Verantwoording Op 12 augustus 2021 heeft de gemeente Bergen op Zoom de opdracht gegeven tot uitvoering van het DMVM-onderzoek ‘De Markt van Morgen. Hoe pak je dat aan in Bergen op Zoom?’ zoals beschreven in de DMVM-offerte van 22 april 2022. De beoogde start van het onderzoek was juli 2021. Echter vanwege corona is het onderzoek pas gestart in oktober 2021 met daarna een lange pauze tot oktober 2021. Voor het desk research is gebruik gemaakt van informatie zowel aangereikt door de gemeente Bergen op Zoom als via internet. In totaal waren er vijf bijeenkomsten, waarvan één plenair, een startbijeenkomst op 4 oktober 2021 voor alle marktondernemers en met een speciaal voor het onderzoek geformeerde werkgroep op 4 november 2021, 19 maart 2022, 21 april 2022 en 3 november 2022. De gemeente Bergen op Zoom toonde een zeer actieve betrokkenheid bij het onderzoek. Na een gedegen analyse is op basis van de resultaten van het onderzoek het plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ opgesteld. Bij de analyse is, onder andere, gebruik gemaakt van het werkboek ‘Markt op Maat’. Dit werkboek is een instrument om de kwaliteit van bestaande warenmarkten te verbeteren en om een nieuwe markt optimaal in te richten. Het werkboek is te downloaden van de website van de CVAH.
De opzet van het plan van aanpak is tot stand gekomen met medewerking en in opdracht van resultaatmanager Cluster Werken en recreëren, resultaatmanager werken en recreëren a.i., adviseur en projectleider Economie, en de verantwoordelijk wethouder (Economie, sociale zaken en werkgelegenheid) van de gemeente Bergen op Zoom, alsmede en , marktmeesters Bergen op Zoom via Parkeerbeheer Bergen op Zoom, én de inbreng van de marktondernemers warenmarkt en winkeliers Bergen op Zoom. Stichting De Markt van Morgen november 2022
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 29 van 30
Bijlage markttekening
De Markt van Morgen in Bergen op Zoom Plan van aanpak ‘De warenmarkt in Bergen op Zoom. Halverwege wereldsteden’ Pagina 30 van 30