Antwoord aan PvdA - Geen dak boven het hoofd - U20-059748
Tekst van het document
J
Geme ~
Bergen op Zoom ~
Aan de gemeenteraadsfractie van: PvdA T.a.v. J. van Aken p/a Griffie Bergen op Zoom, brief gepubliceerd via RaadslnformatieSysteem
I IIIII IIIIII I III IIII IIIIII IIIII IIIII IIIII IIIII IIIII IIII IIII
Uw kenmerk Uw brief
Ons kenmerk Beh. door
U20-059748
10-11-2020
Onderwerp:
Geen dak boven het hoofd
Cluster
SVUSD
120-141072
Darum Doorkiesnr.
- 2 DEC. 2020
Bijlage(n)
Beste heer van Aken, ln uw brief van 16-11-2020 stelt u ons vragen over: geen dak boven het hoofd. Hieronder leest u uw vragen en onze antwoorden: Vragen 1. Hoeveel daklozen zijn bij het college bekend? Om hoeveel economische daklozen gaat het in onze (centrum) gemeente? Maken deze (economische) daklozen gebruik maken van passend opvang om aldaar aan hun herstel te werken? Antwoord: ln het eerste half jaar van 2020 hebben we te maken gehad met 118 unieke dak- en thuislozen in de centrumregio. Veel van deze mensen stromen uit naar verschillende mogelijkheden: zelfstandig, housing first, sober wonen, woonvormen in de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) zoals beschermd wonen of naar de Wet langdurige zorg (Wlz). Economische daklozen worden niet apart geregistreerd. ln tegenstelling tot de dak- en thuislozen met meervoudige problematieken stromen de economische daklozen sneller uit. De mogelijkheden om uit te stromen zijn het vinden van reguliere huisvesting door middel van ondersteuning van de woningcorporatie op locatie (spreekuur van Stadlander op de avond- en nachtopvang) of ambulant begeleid wonen van de maatschappelijke opvang of op de particuliere woningmarkt. 2. Welke invloed heeft de coronacrisis op de hoeveelheid dak- en thuislozen binnen onze (centrum)gemeente? Antwoord: Dakloosheid is in heel Nederland een groeiend probleem.
ln de afgelopen 10 jaar is het aantal daklozen verdubbeld. Gedurende/mede als gevolg van de Corona crisis zijn de aanmeldingen voor de Maatschappelijke Opvang (MO) in onze centrumgemeente, net zoals in heel Nederland, nog sterker dan normaal gesproken toegenomen (verdubbeld). De oorzaken hiervan zijn: - afname mogelijkheden binnen eigen netwerk van mensen; - beperkte in- en uitstroom mogelijkheden bij collega-organisaties; - beperkte uitstroom door gebrek aan beschikbare woningen; - belemmeringen die cliënten ervaringen bij toewijzing. Ondanks de extra plaatsen en inspanningen van WijZijn Traversegroep, woningcorporaties en gemeenten voor doorstroom van cliënten hebben wij helaas nog steeds te maken met een wachtlijst van 16 cliënten. Van deze wachtlijst verblijven sommigen binnen hun netwerk in afwachting van plaatsing in beschermd wonen. Sommigen zitten nog in detentie. En een enkeling slaapt buiten. Er is binnen de MO dagelijks een kort afstemmingsoverleg om de doorstroom/uitstroom te bespreken en de urgentie op de aanmeldingen door te spreken en of daar zich bijzonderheden voor doen. Jacob Obrechtlaan 4 4611 AR Bergen op Zoom Contact www.bergenopzoom.nl
Postbus 35 4600 AA Bergen op Zoom I www.bergenopzoom.nl
T 140164 F (0164) 24 53 56 KvK 20169091
B nv BNG rek. nr. 28.50.00.942 B IBAN: NL41BNGH 0285000942 B BIC: BNGHNL2G Bergen op Zoom, gemeente op de Brabantse Wal
i: ·Jt~,? ,eW~I
3. Hoeveel dreigende dak- en thuislozen zijn er bij het college bekend? Hoe zorgt het college ervoor dat zij deze groep dreigende dak- en thuislozen in beeld heeft? Antwoord: Het aantal dreigende dak-en thuislozen is niet altijd precies in beeld. Uiteraard wordt er samengewerkt om dakloosheid (huisuitzetting) te voorkomen door zorg(organisaties) en de woningstichtingen in onze regio. Ook hebben de sociale teams van Wijzijn Traverse Groep en andere (zorg)organisaties die in de wijken aanwezig zijn een signalerende rol. Bij particuliere verhuurders is het aantal huisuitzettingen groter. Dit komt omdat wij als gemeente en (zorg)organisaties hier weinig/geen invloed op hebben. Sommige mensen komen echt pas in beeld als zij dakloos zijn geworden. Dit kan verschillende oorzaken hebben, zoals schaamte (niet eerder om hulp hebben gevraagd). Of onverwachte oorzaken zoals het plotseling overlijden van een familielid waar iemand woont. Of een scheiding. Ook worden cliënten die dakloos zijn na het beëindigen van een zorgtraject of detentie aangemeld bij de MO. Voor de laatste groep is een pilot opgenomen in de brede aanpak dak- en thuisloosheid. 4.
Ziet het college een toename van het aantal dak - en thuislozen in onze (centrum)gemeente? Zo ja, welke oorzaken zijn hiervoor aan te wijzen? Is een van deze oorzaken het gebrek aan passende betaalbare woningen voor (economische) daklozen? Antwoord: Ja er is een toename te zien van het aantal dak- en thuislozen in onze centrumgemeente. De oorzaak hiervoor is niet zo zeer het gebrek aan passende betaalbare woningen. Stadlander heeft voldoende woningen beschikbaar. Er is sprake van relatief korte zoektijden (onder 1 jaar) - hoewel deze zoektijden de laatste jaren wel oplopen. ln Bergen op Zoom spreken we nog steeds van een ontspannen woningmarkt, met voldoende woningen voor alle doelgroepen. Wat ook geldt voor de rest van de regio West Brabant West. Wel zorgt spreiding van bepaalde doelgroepen voor vertraging. Men wil een goede match maken en zo veel mogelijk spreiding over de wijken en regio. Wat wij wel hebben geconstateerd is dat er niet zo zeer behoefte is aan extra opvangplekken in de Maatschappelijke Opvang, maar vooral aan flexibele, vraaggerichte ondersteuning naar het perspectief van de dakloze waarbij wonen met begeleiding het uitgangspunt is om doorstroom te bevorderen. Door de verschillende 'doelgroepen' binnen de dak- en thuislozen is één oplossing voor wonen voor al deze cliënten complex.
Binnen de dag- en nachtopvang wordt door WijZijn Traversegroep in samenwerking met verschillende partners, (zorg)-organisaties en de gemeente gestuurd op doorstroom van cliënten naar (begeleid) wonen in verschillende vormen (bijvoorbeeld middels een beschermd wonen indicatie of housing first trajecten waarbij cliënten gehuisvest worden en vervolgens ambulante begeleiding ontvangen in hun eigen woning). We merken echter dat er een toenemende groep is met complexe multiproblematiek welke vraagt om een andere aanpak. Dit heeft niet alleen te maken met het ontbreken van een goede beschermde woonvoorziening, maar ook met bijvoorbeeld het gebrek aan medewerking van de cliënt om zorg te ontvangen. Het gaat hier vaak om kwetsbare mensen met een psychiatrische problematiek, eventueel gecombineerd met verslavingsproblematiek en/of !vb-problematiek (licht verstandelijke beperking). 5. Wat gaat het college als regievoerder van de centrumgemeente doen om ervoor te zorgen dat er passende betaalbare woningen komen voor daklozen? Hoe gaat het college de doorstroming op de woningmarkt bevorderen? Op welke wijze werkt het college hierin samen met ketenpartners als Stadlander, GGZ WNB, WijZijn en Novadic Kentron? Antwoord: Er wordt momenteel gewerkt aan een vernieuwde visie Maatschappelijke Opvang en Beschermd Wonen onder de noemer: "De juiste ondersteuning op de juiste plek".
Dit in samenwerking met de samenwerkende gemeenten, woningcorporaties, (zorg)organisaties en beschermd wonen aanbieders. Deze visie vormt de basis voor de aanbesteding van Beschermd Wonen (BW) / Maatschappelijke Opvang (MO) vanaf 01-01-2022. Vanaf 2022 is de overheveling van BW van centrumgemeente naar alle gemeenten. Voor de MO is naar verwachting vanaf 2026. Een belangrijk onderdeel van deze visie is het opstellen van een convenant of regeling tussen gemeenten, woningcorporaties en zorgaanbieders over de uitstroom van cliënten vanuit beschermd wonen/ maatschappelijke opvang naar zelfstandig wonen (al dan niet
J
Geme
--:::>-
Bergen op Zoom
~
met begeleiding). Hierbij is het belangrijk dat er regionale afspraken komen over de beschikbaarheid van voldoende sociale huurwoningen in de regio voor deze doelgroep, maar ook voor andere (zorg)doelgroepen en reguliere huurders. Spreiding is hierbij belangrijk omdat Bergen op Zoom relatief korte zoektijden heeft (echter zien we wel een stijgende trend dat de zoektijden toenemen) en bovendien veel intramurale voorzieningen kent (aanzuigende werking). Een overconcentratie van bepaalde doelgroepen in onze gemeente is niet wenselijk. De regionale woningcorporaties en gemeenten gaan hier samen afspraken over maken. 6. Uit het onderzoek van de gemeente Bergen op Zoom blijkt dat daklozen zich niet gehoord voelen. Welke oorzaken zijn hiervoor aan te wijzen? Wat gaat het college doen om ervoor te zorgen dat de daklozen zich gezien en gehoord voelen? Antwoord: De oorzaken hiervoor zitten deels in de regelgeving van de verschillende organisaties en de wachttijden. Regelgeving past vaak niet in de realiteit van dakloosheid evenals wachttijden voor bijvoorbeeld het aanvragen van een uitkering, zorgverlening en een woning. Ook heeft dit te maken met de huidige, verouderde voorzieningen (gezamenlijke kamers, geen privacy).
ln de pilot brede aanpak dak- en thuisloosheid hebben we eenmalige middelen om te zoeken naar mogelijkheden om meer aan de wens van de cliënt te voldoen door vernieuwing van de maatschappelijke opvang. De maatschappelijke opvang in onze centrumgemeente is -in vergelijking met andere regio's- al redelijk kleinschalig. Er is echter duidelijk behoefte aan meer 'rust en ruimte'. Met een aantal aanpassingen zou in de huidige opvangvoorziening voor volwassenen (in Bergen op Zoom) een meer individuele opvangsituatie gecreëerd kunnen worden, waarbij daklozen verblijven in 1 of 2persoonskamers. Hier zijn al goede ervaringen mee opgedaan bij een extra locatie die momenteel in gebruik is vanwege Covid-19. Mocht u over deze brief nog vragen of opmerkingen hebben dan kunt u contact opnemen met B. Trimbos - Klijs, bereikbaar via telefoonnummer 0164-277391 . Met vriendelijke groet, het college van burgemeester en wethouders, namens het college,
Mevr. N.M. van der Zwan - Brasser Wethouder