Zienswijzebrief met bijlage

www.bergendal.nl

Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen t.a.v. het Algemeen Bestuur Nijverheidsweg 2A 6662 NG ELST

Onze gegevens Documentnummer UIT-22-94487 Zaaknummer Z-22-097615 Behandeld door Mark Wijnen Verzonden op 12 mei 2022 Uw gegevens Uw brief van Uw kenmerk

Onderwerp: Zienswijze op ontwerp-begroting en agenda GMR 2023 - 2025 en ontwerpjaarstukken 2021

Geachte voorzitter en leden van het Algemeen Bestuur, Op 13 april 2022 ontvingen wij van u de concept jaarstukken 2021 van de GMR en de concept regionale agenda 2023-2025 en de begroting 2023-2026 van de GMR. U heeft ons gevraagd hierover onze zienswijze kenbaar te maken voor 24 juni 2022. Met deze brief voldoen wij aan dit verzoek. Onze gemeenteraad heeft op 23 juni 2022 met deze zienswijze ingestemd. Wij geven u over de regionale agenda en begroting een aantal opmerkingen mee waarvan wij u vragen deze te betrekken bij het opstellen van de definitieve stukken. In deze brief lichten wij dit toe. De specifieke opmerkingen per opgave vindt u in de bijlage behorend bij deze brief. Wij spreken hierbij de intentie uit om wederom in te tekenen op alle vijf de opgaven. Bij ons definitieve besluit hierover in het najaar zullen we uiteraard de wijze waarop op deze zienswijze zal worden gereageerd betrekken bij onze afwegingen. Concept jaarverslag 2021 GMR Wij hebben kennisgenomen van de jaarstukken 2021 van de GMR en vastgesteld dat u zowel in de opbouw van de organisatie als bij de vijf regionale opgaven goede resultaten heeft geboekt in het eerste jaar, ondanks het feit dat gewerkt is met een beperkte begroting, waarin nog geen opgavengelden waren verwerkt.

Wij stellen het op prijs dat u, naast de verantwoording van de begrote activiteiten die vooral de organisatie betroffen, ook een korte inhoudelijke terugblik heeft opgenomen in uw jaarverslag. U geeft aan dat de jaarrekening 2021 een positief resultaat heeft van € 331.012. In de jaarrekening heeft u hierbij het volgende voorstel opgenomen: - algemene reserve verhogen met € 100.000 (conform art.31, lid 8 GR) - vormen van een bestemmingsreserve € 231.012 voor verder inrichten regiobureau en versneld uitvoeren van de volgende activiteiten: - Position paper Logistiek - Groen/blauw raamwerk - Kwartier maken circulair bouwen In het memo Onderbouwing rekening overschot licht u dit voorstel nader toe.

Pagina 1 van 5

Postbus 20, 6560 AA Groesbeek Dorpsplein 1, 6562 AH Groesbeek

Telefoon 14024 gemeente@bergendal.nl

IBAN NL78 BNGH 0285 0030 89 BTW 8547.30.357.B01

Wij gaan – bij wijze van uitzondering - akkoord met dit voorstel. Vanwege het belang dat wij hechten aan het budgetrecht van de raad, verzoeken wij u evenwel om in het vervolg conform artikel 31, lid 8 van de GR een eventueel batig saldo naar rato terug te storten aan de deelnemende gemeenten. Concept regionale agenda 2023-2025 en conceptbegroting 2023-2026 GMR We hebben kennisgenomen van de concept regionale agenda en begroting van de Groene Metropoolregio. In deze zienswijze geven wij eerst een beperkt aantal algemene punten aan. Daarna gaan wij per opgave nog op een aantal punten specifiek in. Meerjarig, ambitie helder beschreven, agenda bouwt voort op 2022 We zijn blij dat deze regionale agenda- en begroting nu meerjarig van karakter is. Veel opgaven en activiteiten hebben immers een langere looptijd en vragen op inhoud en qua kosten om een langjarige planning. Ook voor de partners met wie wordt samengewerkt en met het oog op externe financiering is dit van belang. Ten aanzien van de kostenverhoging opgaven vragen wij u om activiteiten welke gezien kunnen worden als stijging van ambitie, te prioriteren en/of door te schuiven of te schrappen De opgavenbegroting laat een flinke kostenstijging zien. U verklaart dit deels uit indexering, deels uit het verplaatsen van middelen naar de regionale begroting die we als regiogemeenten al langs andere weg of op andere wijze besteden.

Voor een substantieel deel is er echter ook sprake van intensivering van bestaande activiteiten of het starten van nieuwe – niet eerder geplande – activiteiten. Dit betitelen wij als stijging van ambitie In het bijgevoegd document ‘Onderbouwing ontwikkeling inwonersbijdrage 2023’ heeft u dit op een rij gezet. U geeft hierin aan dat de huidige ‘uitzetting’ van de begroting ook te wijten is aan de opstartperiode van de GMR en dat er nu meer zicht is op wat feitelijk nodig is om de speerpunten en activiteiten te kunnen waarmaken en er dus inzichtelijker begroot kan worden. Verder kondigt u in uw aanbiedingsbrief bij de regionale agenda en begroting een bestedingsplan aan voor medio september, waarin per opgave de activiteiten, kosten en te behalen resultaten voor het komende jaar meer in detail beschreven zullen worden. Wij merken hierover het volgende op:  We vinden het onwenselijk om de regionale begroting en - activiteiten jaarlijks te laten groeien, tengevolge van stijging van ambitie. De meerjarenbegroting is wat ons betreft taakstellend.

 Wij gaan akkoord met de stijging van de inwonerbijdrage aan de opgaven voor zover deze het gevolg is van: o Indexering conform BRN-norm o De verplaatsing van activiteiten naar de regionale opgaven voor zover we deze activiteiten nu op een andere plek of op andere wijze uitvoeren o Realistisch begroten, waarbij we ervan uitgaan dat inmiddels meer zicht is ontstaan en ervaring is opgebouwd, waardoor dit de volgende jaren niet meer zal voorkomen o Activiteiten waarvan de kosten volledig uit bijdragen door derden kunnen worden betaald. Specifieke punten per opgave In de bijlage behorende bij deze zienswijzebrief vragen wij uw aandacht voor een aantal specifieke opmerkingen per opgave. Deze zijn financieel-technisch van aard, dan wel gericht op aanscherping en verbetering van de agenda. Wij gaan er vanuit u hiermee naar wens te hebben geïnformeerd en we zien de definitieve stukken met belangstelling tegemoet.

Pagina 2 van 5

Postbus 20, 6560 AA Groesbeek Dorpsplein 1, 6562 AH Groesbeek

Z-22-097615

Telefoon 14024 gemeente@bergendal.nl

IBAN NL78 BNGH 0285 0030 89 BTW 8547.30.357.B01

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Berg en Dal, De secretaris

De burgemeester

E.W.J. van der Velde

Mr. M. Slinkman

Reageert u op deze brief? Vermeld dan altijd het zaaknummer.

Reageert u op deze brief? Vermeld dan altijd het zaaknummer.

Kostenplaats: Kostensoort: Afschrift aan:

Pagina 3 van 5

Postbus 20, 6560 AA Groesbeek Dorpsplein 1, 6562 AH Groesbeek

Z-22-097615

Telefoon 14024 gemeente@bergendal.nl

IBAN NL78 BNGH 0285 0030 89 BTW 8547.30.357.B01

Bijlage bij zienswijze Berg en Dal op Regionale Agenda GMR – Opgavespecifieke zienswijzen

Opgave Verbonden Regio

Productieve Regio

Zienswijze 1. De kosten voor deze opgave stijgen voor 2023 met € 0,21 per inwoner. Dit is voor Berg en Dal een bedrag van ca. € 7.350. Deze stijging is te verklaren door een indexatie (2,7%) en door de toevoeging van nieuwe initiatieven / extra inzet op bestaande initiatieven (€6.121). Het betreft hier met name de position paper logistiek. Bij de oprichting van de GMR is door veel gemeenten, waaronder de onze de wens uitgesproken om de kosten in de hand te houden. Wij verzoeken u daarom om de mogelijkheden te onderzoeken om de kosten die gemoeid zijn met intensivering van bestaande activiteiten of het opstarten van extra activiteiten te beperken door fasering / prioritering / schrappen van werkzaamheden. 1. De kosten voor deze opgave stijgen voor 2023 met € 0,24 per inwoner. Dit is voor Berg en Dal een bedrag van ca. € 8.400. Deze stijging is te verklaren door een indexatie (2,7%) en door de toevoeging van initiatieven (€7.725). Zo is er voor de uitvoering van de Human Capital agenda € 90.000 extra nodig en voor de versterking van de logistiek € 125.000. Bij de oprichting van de GMR is door veel gemeenten, waaronder de onze de wens uitgesproken om de kosten in de hand te houden.

Wij verzoeken u daarom om de mogelijkheden te onderzoeken om de kosten die gemoeid zijn met intensivering van bestaande activiteiten of het opstarten van extra activiteiten te beperken door fasering / prioritering / schrappen van werkzaamheden. 2. Binnen het speerpunt Human Capital ligt de komende tijd de nadruk op het sluiten van een Human Capital akkoord over de uitvoering van de agenda. De onbalans op de arbeidsmarkt is zeer nijpend en vraagt direct om actie. Wij verzoeken u daarom om binnen de agenda meer het accent te leggen op concrete korte termijn acties die direct bijdragen aan de versterking van de arbeidsmarkt en die aanvullend zijn op de al bestaande acties. 3. Er is veel overlap met de doelstellingen en activiteiten van andere organisaties in de regio. Door deze overlap bestaat het risico dat zaken dubbel worden gedaan. Deze overlap zien wij met name bij het speerpunt Human Capital. Er bestaat al een veelvoud aan initiatieven en projecten rond Human Capital. Deze zijn echter behoorlijk versnipperd en worden lokaal uitgevoerd. Met de Human Capital Agenda wordt geprobeerd deze initiatieven aan elkaar te verbinden en regionaal draagvlak te creëren. Ook zien wij een grote overlap tussen speerpunt 1: Stimuleren ondernemerschap MKB en de activiteiten van onze partner RvN@ in het Rijk van Nijmegen.

RvN@ richt zich namelijk ook op het vergroten van de innovatiekracht van het MKB. Alhoewel er bij de uitvoering van de MKB-Deal Sm@rt-Together er een sterke samenwerking was tussen de GMR en RvN@, zien wij RvN@ niet terug in het lijst van samenwerkende partijen op pagina 11. Wij roepen de GMR op om nog meer de samenwerking met RvN@ op te zoeken, en dan met name bij de uitvoering van speerpunt 1. 4. Het accent ligt te sterk op het realiseren van een groei van werkgelegenheid. In het meerjarenprogramma komt meerdere malen de ambitie terug om meer werkgelegenheid te creëren. Aan de andere kant staat er bij het speerpunt Human Capital dat de arbeidsmarkt niet in balans is en dat er een flink tekort is aan personeel (nu en in de toekomst). Dit is tegenstrijdig en wij missen de argumentatie voor de inzet op groei van de werkgelegenheid. Daarom roepen wij u op om deze

Pagina 4 van 5

Postbus 20, 6560 AA Groesbeek Dorpsplein 1, 6562 AH Groesbeek

Z-22-097615

Telefoon 14024 gemeente@bergendal.nl

IBAN NL78 BNGH 0285 0030 89 BTW 8547.30.357.B01

ambitie te heroverwegen, ofwel beter te onderbouwen. Daarnaast willen wij dat er bij de economische ambities nadrukkelijker de link wordt gelegd met het welzijn van de mensen in de regio.

Ontspannen Regio

Circulaire Regio Groene Groeiregio

1. We stemmen in met de voorliggende opgavebegroting (beperkte stijging die we vanuit bestaande middelen kunnen dekken), maar er is nog onzekerheid over de provinciale bijdrage. Mocht er onverhoopt geen provinciale bijdrage komen, dan dienen de voorgenomen maatregelen scherp tegen het licht te worden gehouden om de dan optredende kostenstijging te kunnen beperken. Geen zienswijze. De stijging van de opgavekosten kunnen worden gedekt uit de Rijksbijdrage Klimaatgelden. 1. De kosten voor deze opgave stijgen voor 2023 met € 0,22 per inwoner. Dit is voor Berg en Dal een bedrag van ca. € 7.700. Deze stijging is te verklaren door een indexatie (2,7%) en door de toevoeging van nieuwe initiatieven / extra inzet op bestaande initiatieven (€6.925). Het betreft hier o.a. de trekkers van gebiedsuitwerkingen en de coördinator huisvesting speciale groepen. Bij de oprichting van de GMR is door veel gemeenten, waaronder de onze de wens uitgesproken om de kosten in de hand te houden. Wij verzoeken u daarom om de mogelijkheden te onderzoeken om de kosten die gemoeid zijn met intensivering van bestaande activiteiten of het opstarten van extra activiteiten te beperken door fasering / prioritering / schrappen van werkzaamheden. Daarnaast verzoeken wij u om nadere duiding te geven van de rol/taak van de trekkers gebiedsuitwerkingen en de aanstelling van de coördinator huisvesting speciale groepen.

2. De begroting stijgt ten opzichte van 2022 met circa 8 ton, een verdubbeling. Dit lijkt voor een groot deel budgettair neutraal te zijn (extra bijdragen rijk/provincie-woondeal, geschat op € 615.000). Het is niet duidelijk waarvoor deze gelden gebruikt gaan worden en welke risico’s er gelopen worden indien deze bijdragen niet worden geleverd. Graag ontvangen wij hierop een nadere toelichting. Bij het niet vrijkomen van Rijks/provinciale gelden kan het niet zo zijn dat verwacht wordt dat gemeentes zonder meer bijspringen om het ontstane tekort te dekken.

Pagina 5 van 5

Postbus 20, 6560 AA Groesbeek Dorpsplein 1, 6562 AH Groesbeek

Z-22-097615

Telefoon 14024 gemeente@bergendal.nl

IBAN NL78 BNGH 0285 0030 89 BTW 8547.30.357.B01