Verslag raadsvergadering Berg en Dal 19 mei 2022

NOTULEN van de vergadering van de gemeenteraad van Berg en Dal op 19 mei 2022

Aanwezig Voorzitter: Griffier:

dhr M. Slinkman dhr G. Winters

Raadsleden: Kernachtig Groesbeek:

LOKAAL! Berg en Dal:

CDA: GroenLinks: D66: PvdA: VVD: Wethouders:

Afwezig CDA

dhr E.H.A. Weijers (tot pt 8), mw E.M. van de Scheur (tot pt 8), dhr J.H. Peters, dhr R. Verstraaten, dhr W.W. Janssen, dhr W.P.M. Kersten en mw J.M.J. Brouwer, dhr H.T.J. Eikholt vanaf pt 8), mw S.M. Postema (vanaf pt 8) mw M. Barber (tot pt 8), dhr A. ten Westeneind (tot pt 8), dhr A.J.M. de Jong, mw E.H.A. van Broekhoven, dhr A. Driessen en mw E.S.S. Visser, mw W.M.L.A. Borremans (vanaf pt 8), dhr G.P.W. Ubbink (vanaf pt 8) mw S.G.P. Fleuren en dhr N.F.H.J. Bakker mw C. de Greeff, mw R.A. Vree en dhr F. Gödderz dhr J.H. Verstegen, mw M.H.W. Peters en mw J.I. de Vries mw L. Albers en dhr H.J. van der Pol dhr R. Hammer (vanaf pt 8) mw M. Barber, mw E.M. van de Scheur, dhr A. ten Westeneind, dhr E.H.A. Weijers

dhr W.N.A.T. Bakker

INHOUDSOPGAVE 1.

Opening ....................................................................................................................................... 3

2.

Afscheid Jos Peters ..................................................................................................................... 3

3.

Mededelingen en trekking stemcijfer ........................................................................................... 6

4.

Vaststellen van de agenda .......................................................................................................... 8

5.

Spreekrecht publiek over geagendeerde punten ........................................................................ 8

6.

Bespreking coalitieakkoord .......................................................................................................... 8

6.a

Bespreking van het proces van collegevorming .................................................................. 8

6.b

Presentatie van het coalitieakkoord door de coalitiefracties ............................................... 9

6.c

Bespreking van het coalitieakkoord ................................................................................... 10

7.

Benoeming en installatie van wethouders ................................................................................. 21

7.a

Rapportage door de commissie onderzoek benoembaarheid wethouders ....................... 21

7.b

Toelichting door de burgemeester op de onderzochte aspecten bij het uitgevoerde integriteitsonderzoek ......................................................................................................... 22

7.c

Benoeming van twee leden tot stembureau ...................................................................... 23

7.d

Benoeming wethouders na verkiezingen 2022 ................................................................. 23

1

7.e

Gelegenheid tot het aannemen van hun benoeming door wethouders ............................ 23

7.f

Afleggen van de eed of belofte door de benoemde wethouders ....................................... 23

8.

Toelating van nieuwe raadsleden tot de gemeenteraad ........................................................... 23

8.a

Rapportage door de commissie onderzoek geloofsbrieven .............................................. 23

8.b

Toelating van nieuwe raadsleden tot de gemeenteraad na benoeming wethouders 2022 .......................................................................................................................................... 24

8.c

Afleggen van de eed of belofte door nieuwe raadsleden .................................................. 24

9.

Benoeming van carrouselleden en carrouselvoorzitters ........................................................... 24

9.a

Amendement wetswijziging externe voorzitters ................................................................ 25

9.b

Benoeming van carrouselleden en carrouselvoorzitters na de gemeenteraadsverkiezingen van maart 2022 ................................................................................................................. 26

10. Afscheid nemen van niet teruggekeerde raadsleden en wethouders ....................................... 27 11. Motie vreemd ............................................................................................................................. 35 12. Sluiting ....................................................................................................................................... 37

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 19 mei 2022

2

1.

Opening

De voorzitter opent om 20.00 uur de raadsvergadering van de gemeenteraad van Berg en Dal van 19 mei 2022. Hij heet alle aanwezigen van harte welkom, evenals de kijkers en luisteraars die via radio en internet verbonden zijn. Het is een bijzondere vergadering vanavond. Er worden straks twee petities aangeboden. De coalitiebesprekingen zijn succesvol afgerond en de coalitiefracties presenteren vanavond hun Plan 2022-2026. Daarnaast staan de benoemingen van wethouders, toelating van raadsleden en óók de benoemingen van de nieuwe carrouselleden op de rol. Aan het einde van deze vergadering nemen wij afscheid van vertrekkende raadsleden en wethouders. Er is één afmelding binnengekomen, van dhr W. Bakker van het CDA.

2.

Afscheid Jos Peters

De voorzitter: Van één van de vertrekkende raadsleden wil ik nu al afscheid nemen, omdat voor hem ook het nodige publiek aanwezig is. Graag vraag ik voormalig raadslid Jos Peters om naar voren te komen. Beste Jos, Er komt een einde aan twintig jaar dat jij in de gemeenteraden van Ubbergen en Berg en Dal hebt gezeten. Een zeer lange periode, waarin je buitengewoon veel hebt gedaan, en ook hebt meegemaakt. Een aantal zaken hieruit zal vanuit jouw fractie straks nog nader worden belicht… en dat zal niet kort zijn. Wat mij bij jou altijd is opgevallen, Jos, is hoezeer jij je echt volksvertegenwoordiger voelt, en je daar ook naar gedraagt. Je bent lang en diepgeworteld in de gemeenschap, en je bedrijft politiek vanuit die betrokkenheid met de mensen die om je heen wonen, en die je ontmoet in het verenigingsleven waarin je zo actief bent. Als raadslid, maar ook als fractievoorzitter, kennen we jou als een gezellige en ook gemoedelijke collega. Als het goed is, is het goed en dan zul je jou niet horen. Een ander vliegen afvangen, of een punt willen scoren, dat is ook niet jouw stijl. Toch laat je je ook niet alles aanleunen. Kwesties als het oudpapier bijvoorbeeld, die konden jou wèl tot felle reacties brengen. Maar dan ging het ergens om.

Vanuit je vrijwilligerswerk kende je dan het belang van een kwestie, en dan ging je er ook vol voor! Het raadswerk vraagt veel tijd, zeker in een kleine fractie, waar je niet zoveel verdelen kunt. Met Ellen, en later met Toon, heb je je daar goed doorheen geslagen. Het heeft je echter niet verhinderd om ook buiten de raadzaal veel activiteit te ontplooien. Allereerst natuurlijk is er natuurlijk de wijnhandel die jou nog flink bezig houdt, een begrip in Beek en omstreken. Maar vanuit het raam van de etalage, zijn ook de beide Bartholomaeuskerken te zien. Ook voor onze Moeder de H. Kerk van Rome span jij je al lange jaren in, onder andere als lid van het kerkbestuur. De dagen zijn al lang voorbij dat zoiets een erebaantje en een herenbaantje was. Er staat heel wat op het spel, en er moeten dikwijls moeilijke en gevoelige beslissingen worden genomen, en harde noten worden gekraakt. Ik noem maar het genoodzaakt zijn om kerken aan de eredienst te onttrekken en te verkopen. Ondanks het moeilijke en ondankbare dat met dit werk gemoeid gaat, blijf je je inzet geven omdat het nodig is. Dan is er natuurlijk ook nog schutterij BUB, waar jij ook al lange tijd bestuurlijk actief bent. Je beperkt je ook daar niet tot vergaderen, en bent ook graag bereid om voor de schutterij de handen uit de mouwen te steken.

Zo heb je lange tijd achter de vuilniswagen gelopen, om ten bate van de schutterij het oud papier op te halen. Dikwijls heb ik je vanuit mijn huis zo voorbij zien lopen. Als burgemeester met een schuttershart zorg ik er natuurlijk altijd voor dat elke laatste snipper papier in de container terecht komt. Misschien niet goed voor jouw rug, maar we doen het voor de schutterij, en die is heel wat waard! Natuurlijk mag ook de Beekse carnaval zich in jouw warme belangstelling verheugen, en ook daar loop je graag een stap harder. Bijvoorbeeld met de verzorging van de innerlijke mens van het dweilorkest en het feestvierend publiek bij het hekshijsen op zaterdag.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 19 mei 2022

3

Er is je niet snel iets te veel om de goede zaak te bevorderen. Als er in de kerstnacht na de kindertjesmis door KNA kerstliederen werden gespeeld, ging de kerstmuts rond voor de Cliniclowns. De opbrengst werd positief beïnvloed doordat jij het gezelschap pro Deo voorzag van voldoende Glühwein… Kortom Jos, jij bent een echt dorpsmens, en vanuit dat hart voor jouw dorp Beek ben je ook lange tijd een zeer betrokken raadslid geweest. We vinden het jammer dat je gaat, maar danken je als raad voor je collegialiteit gedurende zoveel jaren. Ik zeg dat als voorzitter van deze mooie raad. Ik mag, als burgemeester, er nog een mededeling aan toevoegen, en wel deze: beste Jos, bij het neerleggen van het raadslidmaatschap heeft het Zijne Majesteit onze Koning behaagd om jou te benoemen tot Lid in de Orde van Oranje-Nassau. Van harte proficiat. Het lintje wordt opgespeld. Dhr De Jong: Beste Jos, 20 jaar geleden op een mooie maartse dag in 2002, werd jij geïnstalleerd als raadslid van de gemeente Ubbergen. Een bijna historische gebeurtenis mag je wel zeggen. Want je bent al vanaf dat moment, tot anderhalve maand geleden onafgebroken raadslid gebleven. Dat kunnen veel mensen jou niet nazeggen. Je zat toen diep in het Beekse verenigingsleven. En dat doe je nog. Er is in Beek hoegenaamd geen bestuursfunctie te bedenken die jij niet bekleed hebt.

De Beekse verenigingen kenden in die jaren overigens behoorlijk wat problemen. Vooral financiële. Nou is dat voor dorpsverenigingen niet zo heel vreemd, maar het is wel lastig, zeker als goede huisvesting ontbreekt. Tientallen jaren was er al tevergeefs geprobeerd om in Beek een dorpshuis van de grond te krijgen. Het werd tijd voor actie! De krachten werden gebundeld in een platform dat de illustere naam “Het Koepeltje” kreeg. En jij zat daar natuurlijk ook in. En we gingen vol goede moed aan de slag. We struinden enthousiast de toenmalig politieke partijen af. Maar het hielp voor geen meter. In en rond het Ubbergse gemeentehuis kregen we steeds te horen dat we tevreden moesten zijn met het patronaatsgebouw De Vluchtheuvel dat door de Harmonie overigens met veel kunst, arbeid en vliegwerk overeind werd gehouden. Omdat de politiek niet thuis gaf besloten we om dan zelf maar de politiek in te gaan en een eigen partij op te richten. De toenmalige leider van het CDA in Ubbergen, Albert van Dorst, toen al 26 jaar wethouder, hoorde van deze snode plannen. Hij adviseerde ons om geen eigen partij op te richten, maar dat het veel beter was om ons te spreiden over de bestaande partijen om zo onze invloed te kunnen laten gelden. Jos, jij vond dat een goed idee en werd raadslid voor het CDA. En de nieuwe partij? Die is er ook gekomen onder de naam Ubbergen Anders.

In gezamenlijkheid met de raad hebben we ervoor gezorgd dat het Kulturhus in minder dan 4 jaren tijds kon worden geopend. Je bent tot 2010 raadslid voor het CDA gebleven. Toen hebben we je gevraagd om fractievoorzitter van Ubbergen Anders te worden. En dat deed je. Je keerde terug op een vertrouwd nest. 12 intensieve jaren lang bleef je succesvol fractievoorzitter, plezierig, met veel humor, en soms ook met felle discussies. Je kon af en toe een scherpe mening wegzetten. Maar het kon ook zomaar gebeuren dat je die mening even later weer bijstelde op basis van goede argumenten. Je was volhardend, vasthoudend, maar zeker ook flexibel en zeker niet star. We hebben genoten van jouw inzet, Jos. Jouw humor, jouw zorgvuldig voorbereiden van de stukken. Jouw betrokkenheid bij de mensen van het dorp. De koninklijke onderscheiding komt jou zeker toe. Jos, ik vertrouw erop dat we nog jarenlang met elkaar zullen samenwerken in onze nieuwe partij LOKAAL! en in het rijke verenigingsleven van Beek. Dank je wel voor al jouw inzet. Mw Van Broekhoven: Beste Jos, ik mag ook een woordje tot jou richten, want wij hebben ook jarenlang samen in de raad gezeten. Ik herinner me nog het moment waarop ik benaderd werd door toen nog Ubbergen Anders om ‘eens mee te denken’ met de toekomst van de partij, zeker in het licht van de herindelingsverkiezingen Millingen Ubbergen en Groesbeek.

‘Meedenken’ dacht ik, kan al gauw. Maar verder niets, heb ik gezegd.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 19 mei 2022

4

Ik kende Jos alleen als de man van de wijnwinkel in Beek. Als ik thuis over Jos sprak, dan zei ik in het begin: die man van de wijnwinkel. En dan wisten ze thuis om wie het ging. Later, toen ik hem beter leerde kennen, werd het Jos. Jos zei: een raadslid moet goed weten wat er speelt. Geen ambtelijke rol, maar ééntje met ‘de poten in de modder’, midden in de samenleving. Ik was net voorzitter geweest van de peuterspeelzalen in Beek, Ooij, Kekerdom en Leuth. Dus ik snapte wel waarom men mij vroeg. Maar toen moest ik Jos nog leren kennen. Alle raadsleden moesten aanleveren of zij nog nevenbetrekkingen hadden. Het viel me op dat veel raadsleden er wel iets naast doen. Maar het rijtje van Jos viel bijna van de bladzijde af. …. Jos had altijd wat te doen. Oppassen op de kleinkinderen, wijnproeverijen. Wedstrijden van Vitesse bijwonen. De vierdaagse lopen. De dagen zitten vol. Echt heel vol. Als Jos zegt: dan kan ik niet, schiet altijd een liedje door me heen van Toontje lager: ik heb nog zoveel te doen, ik moet het oerwoud eens in bloei zie staan, ik moet nog zwemmen in de stille oceaan…… Heb ik die mail nog niet doorgestuurd? Ik ben morgen een beetje later….. Jos werd eens geïnterviewd door de Gelderlander. ‘Maak kennis met Jos Peters’. Mijn oog viel vooral op een opmerking die Jos zelf maakte over zijn vader: die was overal bij.

Ik citeer: Zelfs als er ergens een ple geopend werd, dan was ie er nog bij. Dan valt de appel toch niet ver van de boom. Mijn eerste raadsvergadering, stiknerveus. Ruim op tijd, want je weet maar nooit. En iedereen was er. Ik zei tegen de burgemeester: maar Jos is er nog niet. Nou zei hij: dat is heel fijn voor jou, dan kun jij het van Jos overnemen. En daar kwam ie. Laatste seconde. Ik kon nog net zeggen: waar bleef je nou? Ik ben er toch zei hij. En dat was ook zo. Jos heeft in al die jaren geen –of was het één keer- raadsvergadering verzuimd. Daar moet je gewoon zijn vond hij. Op de terugweg vaak samen in de auto. Even ontladen en lachen om soms grappige discussies. En steevast: he Ellen….moet je nog een wijntje? Ik heb nog hele lekkere…. Die wijnwinkel zo midden in het dorp op een kruispunt van werk en boodschappen doen. Een van de raadsleden heeft mij ooit aangesproken en gezegd: ik ben jaloers op Jos omdat hij zoveel weet van wat er in de samenleving speelt. Dat komt door zijn winkel midden in het dorp. Wij hebben heel lang gestreden voor een multifunctioneel serviceloket. Nu denk ik, dat is helemaal niet nodig, dat is er al. Als nieuw raadslid had ik veel te leren van ‘het spel’. Les 1 van Jos: zorg dat je je eigen verkiezingsprogramma goed kent. Hoe vaak zegt een raadslid iets anders dan zijn eigen verkiezingsprogramma. Les 2: Geen ambtelijke taal.

Les 3: hou het beknopt. En als je mooie plannen hebt. Prima. Maar jij moet wel zeggen waar je het van gaat betalen. Soms kwamen collega raadsleden wel eens op mij af en dan zeiden ze: hou je het wel vol? Want die Jos, die is best wel heel erg druk. Eén van onder oude raadsleden, iemand die heel lang actief is geweest, ook voor Ubbergen Anders, zei: Ellen, laat ze maar zeggen wat ze willen. Als er iemand loyaal is, dan is het Jos, daar kun je altijd op rekenen als het nodig is. Die laat je nooit vallen. En dat is waar. En dan is hij ook nog eens gezellig ook. Dank je wel Jos voor je lessen, voor je loyaliteit, gezelligheid en lekkere wijnen. En wie denkt dat Jos veel tijd gaat krijgen…. Ik geloof er niets van. Ik sprak laatst zijn vrouw Annemiek Peters. Ik zei tegen haar: je krijgt Jos terug. Ze zei: Dacht je dat echt? Die heeft nog zoveel te doen….. Als je 5 juni nog een gaatje in je agenda kunt vinden….hebben we hier een ticket voor een heerlijke rondtocht over de Waal met de Nijmeegse verhalenkapitein Rob Jaspers. Dhr Jos Peters: 20 jaar raadslid, hoe ben ik erin gerold? Door het verenigingsleven; het was omstreeks 2002 en er moest een nieuw dorpshuis in Beek komen. Het Gildehuis, waar de Schutterij BUB zetelde, werd verkocht en De Vluchtheuvel waar de nu 100-jarige KNA huisde liep zogezegd op zijn laatste benen.

Een aantal verenigingen dreigden daardoor op straat te komen staan. Ik was destijds voorzitter van de BUB en er was het Koepeltje, een overlegorgaan van de grootste verenigingen uit Beek. Albert van Dorst van het CDA, een sluwe vos, stelde toen: als jullie iets willen bereiken ga dan de politiek in en dat heb ik toen bij het CDA gedaan. En wat heel wat jaren daarvoor aan gekibbel tussen verenigingen en overleg met de politiek heeft gekost, hebben we vooral door een goede samenwerking van verenigingen en ook de politiek, het Kulturhus in Beek van de grond gekregen.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 19 mei 2022

5

Wat ik vooral geleerd heb in mijn raadsperiode is dat samenwerken loont als je als volksvertegenwoordiger zaken in het belang van onze burgers voor elkaar wilt krijgen. Het is een beetje geven en nemen! Voor de naamgeving van de nieuwe gemeente hebben wij toen als “Voor Berg en Dal” het vuur uit onze sloffen gelopen voor de naamgeving gemeente Berg en Dal. En dat dat toen met een plusje van een kleine 300 stemmen is gelukt geeft dan veel voldoening. Een raadslid die zich enorm inspande voor de naam gemeente Groesbeek, heeft er denk ik wel slapeloze nachten van gehad. Maar het mooie van dit alles vind ik dat je elkaars mening respecteert en het nooit geen invloed heeft gehad op de onderlinge verhoudingen. En zo moet het zijn! Dus geen koppen tegen elkaar maar samenwerken met elkaar in het belang van deze toch prachtige gemeente. Ook mijn echtgenote en kinderen wil ik in deze Koninklijke onderscheiding betrekken. Het raadswerk en verenigingsleven kostte veel tijd. En die hebben ze mij gegeven. Ik zit nu echt niet achter de geraniums, morgen ga ik voor de Kalorama Wandeltocht de routes peilen en zaterdag en zondag ben ik present op het startbureau en bij het Koningschieten van de Schutterij BUB. Ik dank u allemaal voor de mooie woorden en de mooie periode die ik in mijn raadswerk heb mogen beleven in Ubbergen en een klein beetje nog in Groesbeek en in Berg en Dal.

De voorzitter schorst kort de vergadering voor felicitaties.

3.

Mededelingen en trekking stemcijfer

De voorzitter heropent de vergadering. Vanavond zijn de meiden van SVO korfbal D1 team aanwezig om een petitie aan te bieden over de wens van een sporthal in Ooij. De voorzitter verzoekt hen naar voren te komen om de petitie aan te bieden. Korfbal D1 team: Beste gemeenteraad en burgemeester, wij hebben met het team van korfbal zoveel mogelijk handtekeningen verzameld voor een nieuwe sporthal in Ooij. Voor trainingen moeten wij naar Millingen rijden en voor wedstrijden naar Groesbeek en dat vinden wij niet fijn. Helaas is de sporthal in Ooij te klein. Ook voor onze trainsters kost het veel tijd, zij geven trainingen in Millingen en trainen daarna zelf in Groesbeek. Wij willen de handtekeningen graag aan de nieuwe gemeenteraad geven en wij hopen dat jullie er iets mee gaan doen. Het korfbalteam biedt de petitie aan de voorzitter aan. De voorzitter dankt de leden van de korfbalvereniging. Er wordt een tweede petitie aangeboden door dhr Van den Ende, die er ook een toelichting op zal geven. De voorzitter vraagt dhr Van den Ende naar voren te komen. Dhr Van den Ende: Geachte luisteraar, Voor het aanbieden van de petitie wil ik eerst een korte historische schets geven over het ontstaan van deze petitie. Vanaf dag 1 hield het wijncentrum zich niet aan de verstrekte vergunningen. Op die dag was er namelijk al een bruiloft.

Aanvankelijk viel het mee met de overlast, maar na verloop van tijd nam deze toe doordat er steeds meer activiteiten werden georganiseerd: feesten met muziek buiten, maaltijden in de wijngaard na sluitingstijd, live optredens (ook buiten) en vergaderingen met barbecue, ook na sluitingstijd. Deze sluitingstijd is 19.00 uur. Navraag bij de organisatie of hiervoor vergunning was verstrekt werd steevast met ‘ja’ bevestigd.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 19 mei 2022

6

Uit navraag bij de gemeente bleek dat niet juist. Er zijn namelijk alleen horeca-activiteiten toegestaan die een relatie hebben met wijnbeleving: wijnproeverij en een rondleiding door de wijngaard met aansluitend een glas wijn. Desondanks maakte het wijncentrum wel reclame voor al die activiteiten op hun site. Na meldingen van overtredingen is er gecontroleerd door politie en BOA’s, maar daarop werd vreemd genoeg niet gehandhaafd. Later, op 22 juli 2021 kwam er een telefoontje van de gemeente met de mededeling dat er was besloten tot handhaving: het wijncentrum was aangeschreven en aangesproken. Echter, 2 weken later was er weer een overtreding met luide muziek waarop de politie ging kijken, er werd echter niet opgetreden. Uit het voorgaande blijkt dat het wijncentrum zich niet gehouden voelt aan wet- en regelgeving. Waarom is er van gemeentewege niet stringenter opgetreden? En leiden de illegale activiteiten nu tot legalisatie? Nu wil ik ingaan op de aanvraag omgevingsvergunning [kruimelafwijking tijdelijk afwijkend gebruik van gronden en bouwwerken] van het wijncentrum. Deze vergunning wordt aangevraagd op de volgende gronden. Voor het creëren van een leerwerktraject voor mensen met een arbeidshandicap of afstand tot de arbeidsmarkt is het noodzakelijk de horecavergunning uit te breiden. Deze mensen zijn niet actief in de horeca na 19.00 uur ’s avonds.

Gesteld wordt dat de inkomsten noodzakelijk zijn voor het wijnbouwcentrum. Indien dit waar is zou er logischerwijs eerst goed gekeken moeten worden naar de financiële huishouding van het wijncentrum, alvorens hierover te besluiten. Zelfstandige horeca is niet aan de orde. De gemeente biedt ruimte voor horeca die iets toevoegt aan het bestaande aanbod. Het serveren van maaltijden met een drankje voegt niets toe aan het bestaande aanbod. De gelegenheid geven tot familiebijeenkomsten, seminars, vergaderingen, lezingen en presentaties al evenmin. Het is juist valse concurrentie naar de bestaande horeca en dient daarom niet toegestaan te worden. In de aanvraag wordt gesteld dat het wijnbouwcentrum zeer zorgvuldig landschappelijk is ingepast. Deze bewering is in strijd met het feit dat het wijncentrum juist niet het vastgestelde herinrichtingsplan heeft uitgevoerd. Het enige wat is uitgevoerd is het herplanten van heggen die voor de bouw zijn verwijderd en zelfs dat is niet volledig uitgevoerd: een op gemeentegrond verwijderde heg is nog steeds niet terug geplant. Het landschap is nu op meerder plaatsen verworden tot een opslag terrein. Het wijnbouwcentrum wil gebruik maken van het parkeerterrein van De Hoeve.

Dit is niet mogelijk omdat bij aanleg van dit terrein strikte voorwaarden zijn geformuleerd, namelijk landschappelijke aankleding en alleen gebruik tijdens openingsuren van de Hoeve. Mijn advies is: - zorg voor goede criteria waarop gehandhaafd kan worden; - handhaaf ook daadwerkelijk; - betrek omwonenden bij de besluitvorming. Ik wens het college en de raad veel wijsheid en een goed functionerend ethisch moreel kompas toe bij het nemen van een besluit. Dhr Van den Ende biedt de petitie aan de voorzitter aan. De voorzitter dankt de heer Van den Ende. Vandaag is contact geweest met de fractie van GroenLinks over vragen die zij hebben over opvang van vluchtelingen en asielzoekers. Afgesproken is dat deze vragen schriftelijk zullen worden gesteld en op zo kort mogelijke termijn schriftelijk zullen worden beantwoord. De stemrondes beginnen bij mw Barber (nummer 6).

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 19 mei 2022

7

4.

Vaststellen van de agenda

Dhr N. Bakker deelt mee dat hij een Motie vreemd aan de dag wil indienen. Het CDA dient de motie samen met VVD en D66 in. De voorzitter geeft aan dat de motie agendapunt 11 van de vergadering wordt. De agenda wordt met inachtneming van de wijziging vastgesteld.

5.

Spreekrecht publiek over geagendeerde punten

INSPREKER: Dhr Ramon Barends over het coalitieakkoord. Wie indertijd had voorspeld dat GVP, VOLG, Sociaal Groesbeek, Ubbergen Anders, C90 en GJS samen een coalitieakkoord zouden gaan sluiten, was voor gek verklaard en was ergens keurig verdwenen! De drie gemeenten waren toen losse gemeenten met een eigen kleur en ook de partijen waren echt heel erg verschillend. Tijden veranderen en hij is heel blij dat deze gemeente er uiteindelijk is gekomen. Fusies zijn nooit goed maar als op een gegeven moment die fusie echt nodig is, en als hij naar deze gemeenteraad kijkt naar hoeveel gemeenschappelijkheid er is, hoeveel saamhorigheid er is, kan hij niet anders zeggen dan dat dit een keurige raad is met fijne mensen die samen opgaan voor hun gemeente, de gemeente Berg en Dal. Daarom kom je ook bij een coalitieakkoord uit met de wensen voor nu en de opgaven voor de toekomst. Het moet duidelijk zijn dat het persoonlijke contact heel belangrijk is. Hij is vandaag het gemeentehuis binnengelopen en heeft vandaag dat contact met heel veel mensen gehad, uit het verleden, uit het heden. Het is heel mooi om dat persoonlijke warme contact te zien in deze gemeente. Hij is heel blij dat het zo duidelijk in het coalitieakkoord is opgenomen. Er gaat een actieplan komen aan de hand van de opmerkingen die door alle fracties zijn gemaakt.

Het zijn belangrijke onderwerpen: bouw van woningen, duurzaamheid en klimaat, participatie in de samenleving en in het gemeentehuis, het sociaal domein waar veel opgaven zijn - hij is heel benieuwd hoe het met de basisbanen gaat lopen – en solide financiën zijn heel belangrijk voor een gemeente. Het kan allemaal in de gemeente, ook door de regionale samenwerkingen. Regionale samenwerking is ontzettend belangrijk. De opgaven die hij zojuist benoemde zullen deels in deze raadszaal worden afgehandeld, maar ook deels in gezamenlijkheid. En hij is erg blij dat dat ook gebeurt. Het zittende college heeft dat ook voortvarend opgepakt. Het vrijheidsmuseum wordt als positief genoemd. Dat is heel erg mooi. De vrijheid om in het gemeentehuis te kunnen staan, om in gezamenlijkheid in een zaal te zitten, dat heeft men in de afgelopen jaren gekoesterd als iets wat heel normaal was. Het Afrikamuseum en Oriëntalis worden genoemd als punten van zorg, die zorg deelt hij. Verbindingen zijn ook heel belangrijk. Hij ziet dat er geen lightrail door Groesbeek heen gaat, maar verbindingen, openbaar vervoer, is wel van wezenlijk belang, ook naar het achterland, naar Duitsland. Er vertrekken wethouders: Nelson Verheul en Sylvia Fleuren. Hun partijen komen niet terug in het college. Hij heeft met beide wethouders een heel fijn en goed contact gehad.

Hij wil hen daar enorm voor bedanken en veel succes wensen voor de toekomst. Hij is blij dat mw Fleuren doorgaat als raadslid. Ervaring en kennis is belangrijk. De voorzitter dankt dhr Barends voor zijn inbreng en complimenteert hem met de wijze waarop dhr Barends met veel inzet van tijd op zoveel plekken in de regio aanwezig is om woorden die duidelijk op maat geschreven zijn tot de diverse raden te spreken. In 2007 toen hij lid van Provinciale Staten was heeft de voorzitter al kennisgemaakt met dhr Barends.

6. 6.a

Bespreking coalitieakkoord Bespreking van het proces van collegevorming

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 19 mei 2022

8

Dhr Weijers merkt op dat over het verslag rondom de totstandkoming van het nieuwe college al een aantal keer gesproken is. De laatste keer was op 9 mei. Daarna is het verslag aangepast en aangevuld met de opmerkingen die daar gemaakt zijn. Hij is benieuwd naar de reactie van de andere partijen. Dhr Hammer: Voorzitter, dank. Dank ook aan de onderhandelaars voor het opgeleverde stuk. Dank ook aan de gespreksleider Jan van Workum voor zijn begeleiding. Laat ik beginnen met een reflectie op het proces en ook op het verslag. Een rommelig proces, waarbij de VVD het zeer jammer vind dat de raad zo weinig en zo laat op de hoogte is gesteld. Een gespreksleider die niet echt een informateur is. Bijpraat vergaderingen die gecanceld worden, weer ingevoegd, en vervolgens alleen een persbericht wordt voorgelezen. Er wordt even niet gedacht aan het hebben van statuten binnen eigen partijen, waardoor de tijdslijn niet gehaald wordt. Toegezegde gespreksnotities die maar op zich laten wachten en uiteindelijk met het plan samen zijn rondgestuurd. Het verdient voor ons niet de schoonheidsprijs en het is zeker geen soepele start van een raadsperiode waarin coalitie en oppositie SAMEN op moeten trekken op grote dossiers. De VVD vraagt zich af of dit onervarenheid is in dit proces, of gewoon de nieuwe manier van werken. We zullen het zien.

De VVD vind het vooral jammer, want wij staan altijd positief tegen goede ideeën, die in goede samenwerking worden volbracht. En zo staan wij er nog altijd in, dus laten we het houden op een valse start en doorgaan naar de inhoud bij de volgende agendapunten. Mw De Greeff: Allereerst willen we de partijen feliciteren met het feit dat ze eruit zijn, met een college en een coalitieplan. Er is de vorige keren al veel gezegd over dat wij het proces graag iets gezamelijker hadden gezien. Dat was ook de verwachting uit de eerste gesprekken. Op dit moment willen we over het proces zeggen: De keuze van de coalitiepartijen om op basis van “chemie” samen een college te vormen vinden wij wel heel mager, want dat is weliswaar een werkbare situatie, maar niet automatisch de beste. Wij missen bijvoorbeeld diversiteit, vernieuwing kan ook mooi zijn. Volgens ons heeft het nieuwe college misschien wel 100 jaar gemeentepolitieke ervaring. We hopen dat het college daar ook iets mee gaat doen. We zijn benieuwd hoe het college dat gaat doen. Mw Albers sluit zich aan bij voorgaande sprekers. Zij wil haar tijd gebruiken bij de inhoud en dan komt ook af en toe het proces nog aan de orde. Dhr Verstegen stelt dat er witte rook is. Felicitaties en ook dank aan Jan van Workum voor zijn bewezen diensten.

Als we kijken naar het proces van de totstandkoming van dit plan van 7 pagina’s, dan stellen we nogmaals vast, en ik heb het de vorige keer al duidelijk aangegeven, dat in de bijeenkomst van 6 april duidelijk gesuggereerd is dat als er serieus samengewerkt gaat worden met alle partijen van de raad en input van alle partijen reeds in een vroeg stadium prettig zou zijn, volgens de heer Weijers als lijsttrekker van de grootste partij, dan zou een stappenplan met milestones handig zijn. Hier werd toen positief op gereageerd. Tussentijds heb ik de informateur, dhr Van Workum, hier nog aan herinnerd omdat een uitnodiging maar uitbleef. De gewenste gesprekken bleven uit en nu wordt het in het verslag afgedaan met de opmerking; dat de conclusie van de oppositie gedeeld wordt en dat we dit beter met elkaar hadden moeten afstemmen. Hebben alle 13 raadsleden van de coalitie en de gespreksleider dit dan niet begrepen of paste dit niet in het plan? Op 9 mei mochten we een plasje doen over het reeds gepubliceerde plan dat ook door de pers reeds was becommentarieerd. Een valse start! Dat is reeds gezegd, maar ook onze conclusie. Het moet wel een start zijn met een positieve insteek omdat we er samen iets van moeten maken. Mw Fleuren heeft geen behoefte te reageren op het proces. 6.b

Presentatie van het coalitieakkoord door de coalitiefracties

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 19 mei 2022

9

Dhr Weijers: Geachte aanwezigen, kijkers en luisteraars thuis. 16 maart ligt alweer een hele tijd achter ons. Een datum waar we zolang naartoe hebben geleefd. Inmiddels zijn we een groot aantal gesprekken verder en ligt er vandaag een plan 2022-2026 op tafel. Een plan dat voortborduurt op de besluiten die we de afgelopen 7 jaar gezamenlijk hebben genomen. Ons doel was om het in klare taal te schrijven en het kort te houden. Het is een werkbaar document geworden met een niet te gedetailleerd programma. Dit biedt ons inziens voldoende ruimte voor de raad voor eigen inbreng. Inbreng van de hele raad, 25 leden sinds deze periode. We willen uitdrukkelijk in gesprek gaan met de verschillende raadsfracties om samen de koers van de gemeente verder te bepalen. Daarmee heb ik meteen de eerste paragraaf van het plan weergegeven. Vervolgens hebben we die onderwerpen beschreven die het meest spelen op dit moment. In volgorde zijn dit: bouwen, duurzaamheid, participatie, sociaal domein en financiën. We sluiten het plan af door helderheid te geven over een aantal onderwerpen die de komende vier jaar op ons pad gaan komen. Wat gaan we doen en in een aantal gevallen, wat gaan we niet doen. Tot slot, dit plan is geschreven met de kennis van nu.

De gevolgen van de oorlog in Oekraïne, de prijsinflatie en besluiten van het rijk gooien mogelijk roet in het eten en maakt dat we te zijner tijd andere prioriteiten moeten stellen. 6.c

Bespreking van het coalitieakkoord

Mw Fleuren: Het CDA heeft het collegeplan tot zich genomen. Ook is de oproep gehoord om mee te denken en mee te doen. Daarvoor hebben we een paar voorstellen. Het betreft drie onderdelen in het plan waar we nu wat over willen zeggen. Het betekent niet dat het CDA het met alles eens is wat er in de rest staat. Onderwerp: Sociaal Domein Overwegingen en toelichting: Het collegeplan neemt op deze onderdelen al een voorschot op de nog op te stellen begroting 2023 e.v. Dergelijke bedragen en zeker als deze van structurele aard zijn vragen om een integrale afweging ten opzichte van andere uitgaven. De begroting is bij uitstek het moment om die integrale afweging te maken. Dan is namelijk pas zichtbaar ten koste van wat deze structurele uitzettingen gerealiseerd kunnen worden. De vraag is of we dat überhaupt willen. Bovendien zal eerst met de provincie overlegd dienen te worden over deze structurele uitzettingen, aangezien de bezuinigingen en het herstelplan sociaal domein een belangrijke voorwaarde voor de provincie zijn om repressief toezicht (de lichtste vorm) te houden.

De volgende teksten op bladzijde 4 en 5: - Het incidentele budget voor schuldhulpverlening van € 135.000,-- per jaar structureel beschikbaar stellen; Te wijzigen in: - Bij het opstellen van de begroting 2023 te onderzoeken of het financieel en anderszins mogelijk is voor schuldhulpverlening een structureel budget beschikbaar te stellen; En - De bezuiniging op het sociaal team van € 100.000,- in 2023 en volgende jaren terugdraaien omdat wij deze niet verantwoord achten vanwege het toenemend aantal meldingen en de onzekere gevolgen van Corona; Te wijzigen in:

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 19 mei 2022

10

- Bij het opstellen van de begroting 2023 te onderzoeken of het mogelijk is de bezuiniging op het sociaal team van € 100.000,- in 2023 en volgende jaren deels of geheel terug te draaien, vanwege het toenemend aantal meldingen en de onzekere gevolgen van Corona; Dhr N. Bakker vervolgt: Onderwerp: Verenigingen De volgende tekst op bladzijde 6: Accommodatiebeleid In de koersnota accommodatiebeleid willen wij onze randvoorwaarden actualiseren. Sportaccommodaties, verenigingsgebouwen en dorpshuizen zijn enorm belangrijk voor onze samenleving. Voor de onderlinge contacten en voor beweging van jong en oud. Aan de andere kant zijn accommodaties duur en lopen inkomsten terug. Er is een enorme terugloop van vrijwilligers en minder verenigingsparticipatie. Dat maakt gedegen afwegingen noodzakelijk. Wij juichen toe dat verenigingen hier actief mee bezig zijn en zelf zoeken naar mogelijkheden van vergaande samenwerking of samenvoeging. Daarom zijn wij ook benieuwd naar de resultaten van het afgesproken accommodatie-onderzoek in Millingen aan de Rijn. Te wijzigen in: Verenigingen en accommodatiebeleid In de koersnota accommodatiebeleid willen wij onze randvoorwaarden actualiseren. Sportaccommodaties, verenigingsgebouwen en dorpshuizen zijn enorm belangrijk voor onze samenleving. Voor de onderlinge contacten en voor beweging van jong en oud.

De gebouwen faciliteren verenigingen, die op hun beurt weer een belangrijk fundament zijn van de Berg en Dalse samenleving. Echter, accommodaties zijn duur en inkomsten lopen daar terug. Er is een enorme terugloop van vrijwilligers en minder verenigingsparticipatie. Dat maakt gedegen afwegingen noodzakelijk. Wij juichen toe dat verenigingen hier actief mee bezig zijn en zelf zoeken naar mogelijkheden van vergaande samenwerking of samenvoeging. Daarom zijn wij ook benieuwd naar de resultaten van het afgesproken accommodatie-onderzoek in Millingen aan de Rijn. Daarnaast proberen wij als gemeente onze faciliterende rol voor de verenigingen zo goed mogelijk vorm te geven en verenigingen te ondersteunen waar nodig. Ook gaan we ons inspannen om de vrijwilligers, die voor zowel de verenigingen als de samenleving van waardenvolle betekenis zijn, te behouden. Overwegingen en toelichting: In het collegeplan staat alleen beschreven hoe om te gaan met de accommodaties. Echter, verenigingen verdienen ook specifieke aandacht in het collegeplan. Zij vormen een belangrijk fundament van de samenleving als een pilaar voor maatschappelijke cohesie. Het is belangrijk dat de gemeente verenigingen ondersteunt aangezien zij de samenleving ondersteunen. Zeker nu in de periode na de coronapandemie. Tijdens de pandemie konden veel verenigingen met moeite hun hoofd boven water houden.

Van de gemeente kan verwacht worden dat we juist nu ondersteuning bieden. Mw Fleuren vervolgt: De derde wijziging betreft het onderwerp: Duurzaamheid De volgende tekst op bladzijde 3: Project Zebra lichten we er hier uit omdat meningen hierover duidelijk verschillen. Enerzijds omdat er een alternatief denkbaar is (rondom en op de plas van De Beijer) en anderzijds vanwege de omvang van dit project. Onze afspraak is dat dit project het afgesproken traject doorloopt. En als…..

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 19 mei 2022

11

Te wijzigen in: Project Zebra lichten we er hier uit omdat meningen hierover duidelijk verschillen. Onze afspraak is dat dit project het afgesproken traject doorloopt. En als….. Overwegingen en toelichting: Op 10 februari jl. heeft de gemeenteraad ingestemd met het participatieplan voor een (toeristische) herontwikkeling van het gebied op en rond de plassen van De Beijer. Deze initiatiefnemer is in de gelegenheid gesteld te gaan participeren met onze inwoners en nadere onderzoeken te gaan doen. Daarvoor moet hij dan ook de kans krijgen. De voorzitter wijst erop dat het stuk niet ter vaststelling wordt aangeboden maar dat het ter kennisneming wordt aangeboden. Het is niet mogelijk om het met meerderheid te amenderen. Dhr Verstegen: Voor ons ligt het plan 2022-2026, met als titel “De wensen van nu versus de opgaven van de toekomst”, wij stellen hier een valse tegenstelling vast! De wensen van nu zouden de opgaven van de toekomst moeten zijn. De coalitie.

De partijen Kernachtig Groesbeek en Lokaal! hebben met een nipte meerderheid van 13 zetels elkaar vastgehouden en zijn daarmee een kiezersbelofte om het samen te doen nagekomen! Ik keek nog even terug naar de vergadering van 17 mei 2018 waar dhr Weijers en dhr Ten Westeneind afscheid namen als wethouder en beide aangaven genoten te hebben van hun rol als wethouder en over 4 jaar weer terug zijn om het geliefde pluche weer te omhelzen! Toch kan D66 niet anders, dan vaststellen dat ze beide procentueel verloren hebben. De winnaars zijn niet betrokken, terwijl progressief B&D (GL, PvdA en D66) een waardevolle en evenwichtige aanvulling was geweest voor de grootste partij Kernachtig Groesbeek. We hopen dat Kernachtig Groesbeek en Lokaal! beide bereid zijn om het belang van ALLE inwoners te vertegenwoordigen, ondanks het feit dat de achterban niet helemaal over de hele gemeente Berg en Dal vertegenwoordigd is. Het afbreukrisico hebben wij al meteen aangekaart, het DNA van alle 6 gefuseerde partijen verschilt en wordt ook onderkent in het plan en dit geeft een wankele basis en vereist krachtige stuurmanskunst! Succes meneer Weijers. We hopen dat jullie desondanks de ingewikkelde dossiers zoals duurzaamheid niet uit de weg gaan. De raad zal dit kritisch volgen. We kijken collegiaal, ver, transparant en in dienst van de inwoners. Het plan.

We zijn blij dat het plan niet is dichtgetimmerd, maar missen wel een duidelijke visie, specifieke doelen en enige ambitie. Er is op een verschillend abstractieniveau geschreven. Sommige onderwerpen zijn heel concreet en meetbaar uitgewerkt, terwijl er ook veel vaag blijft. Dit suggereert helaas enig gebrek aan overeenstemming binnen de coalitie. Ook staat er veel wenstaal in het plan, zoals in het verkiezingsprogramma. Nu is het tijd om de hoevraag te beantwoorden en beleid en standpunten te presenteren. De top 5. Bij bouwen wordt de rol van de ODRN heroverwogen, laten we oppassen dat we het Nijmegen niet te makkelijk maken bij hun beslissing en weet dat ons personeelsprobleem dan groter wordt! De voorliggende plannen insinueren geen evenwichtige verdeling over de kernen. De vraag is hoe de coalitie dit wil realiseren. De invloed van plaatselijke makelaars op de verkoper met betrekking tot de keuze van de koper is maar heel beperkt aanwezig. Enkel bij grote woningbouwprojecten kan dit wellicht geregeld worden. Het ontsluiten via de dijk van het Reomie terrein betekent een dijkverbreding om 2 richtingenverkeer, wat bij een ontsluitingsweg nodig is, mogelijk te maken.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 19 mei 2022

12

Terecht wordt bij duurzaamheid gemeld dat de opdracht immens is. Wij onderkennen dat zeker. En ook moeten we ons realiseren dat de wereld in de fik staat, dus actie is noodzakelijk en niet twijfelen en excuses aandragen op basis van technische ontwikkeling of macro beleid. Onze opdracht is duidelijk, we hebben een opgave in de RES. Nog steeds staat bij het project Zebra dat het terrein en de plas van de Beijer een alternatief is, bij het deel van richting en focus is het huidige beleid van recreatiepark gelukkig erkend. Beetje tegenstrijdig. Zelfs in het meest ambitieuze (25%) scenario voor “zon op dak” (kleinschalig en grootschalig) EN de (zeer onwaarschijnlijke) realisatie van ALLE zonneparkpilots zouden we pas nét over de helft van onze doelstelling (en dan nog alleen voor elektriciteit!) voor 2030 zijn.

Als we alleen focussen op “zon op dak”, dan halen we 15% van onze doelstelling (overeenkomend met een CO2 reductie van iets meer dan 8% in plaats van 55%)  Hoe gaat de nieuwe coalitie dat meest ambitieuze scenario voor zon op dak realiseren?  Hoeveel van de zonneparken in de pijplijn verwacht de nieuwe coalitie te realiseren?  Wat gaat de nieuwe coalitie verder doen om de doelstelling van 55% CO 2 reductie te behalen?  Wij missen nog steeds een duidelijke en meetbare doelstelling met betrekking tot zonnepanelen of windmolens of alternatieven, wat we tijdens de bijeenkomst op 9 mei wel hebben gevraagd. Bij participatie willen wij als D66 de nadruk leggen op tijdig starten, neem als gemeente de regie als het gaat om participatie, dit kunnen we niet overlaten aan uitvoerende partijen. Ook duidelijke regels afspreken en wij-zij denken voorkomen. Het sociaal domein is goed uitgewerkt en omvat een visie met concrete plannen. Compliment! Bij financiën missen wij enige stellingname met betrekking tot het inzetten van reserves. Wat altijd een heel sterk onderwerp was bij de vorige beraadslagingen. Is er een plan B ingeval er tegenvallers komen, denk hierbij onder andere aan toenemen kosten sociaal domein of tegenvallende bijdragen van de centrale overheid.

Bij het onderdeel knopen doorhakken en focus aanbrengen treffen wij een selectie van onderwerpen aan, dit is niet compleet en soms voortbordurend op het populisme dat we zagen bij de verkiezingen. Wij vragen ook aandacht voor: Het integraal onderwijshuisvestingsplan. Aandacht voor verkeer in alle kernen en niet specifiek in Leuth, Versterking regionale samenwerking ook met Duitsland, Toerisme en recreatie, exploitatie van alle wijnhoeves en agrarische bedrijven, die ook alternatieve bronnen van inkomsten nastreven. Cultuurbeleid waar onder een optimale inspanning om de drie musea daadwerkelijk te behouden. Aandacht voor de sterrenbergtoren. Minimale compensatie. Laten we ons ook realiseren er ligt ook daar een petitie van 400 betrokken burgers. Een aantal aanwezige partijen is groot voorstander. Voorkomen moet worden dat er een lachende derde zal zijn. Dank u wel voorzitter. Mw Albers: Tijdens de verkiezingscampagne werden door Kernachtig Groesbeek en Lokaal de verschillen tussen lokale en landelijke partijen uitvergroot. Wellicht wat teleurgesteld zullen de kiezers zijn om al snel te lezen: “Het plan borduurt voort op het beleid en de richting die in de afgelopen vier jaar bestuurlijk door raad en college zijn bepaald.” Op de winkel passen en dat terwijl we gigantische uitdagingen hebben.

Het plan is – volgens dhr Weijers – SMART: Specifiek Meetbaar Acceptabel Realistisch Tijdgebonden Dan verwacht je: hoe, hoeveel, wanneer. Maar niets van dat alles. Dat is toch wel van belang, zeker wanneer we het plan halverwege de raadsperiode willen evalueren. Zelfs nadat deze opmerkingen door alle andere partijen is ingebracht is hiermee niets gedaan in de nieuwe versie. Je zou bijna zeggen...dat belooft niet veel goeds. We willen een aantal punten meegeven. Ondanks dat dit wellicht niet meer zal worden opgenomen in het plan,.. denken wij: Beter ten halve gekeerd dan ten hele gedwaald. Hoe willen we werken?

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 19 mei 2022

13

“Versterken van de relatie met inwoners en dat begint met fatsoen en respect in de raad en in het college.” Wij zouden zeggen: “…dat begint met luisteren naar de inwoners”. De opmerking zoals deze er nu staat impliceert dat er voorheen geen fatsoen en respect in de raad en college was. Is er een bepaalde reden dat de coalitie hier dit punt wil maken? Risico’s Als één van de hindernissen wordt benoemd: “te beginnen bij de werving van voldoende personeel.” Volgens ons is vertrek van gekwalificeerd personeel ook een risico. Hoe denken jullie dit te voorkomen en onze mensen te behouden? Daar hoort ook bij een blik naar de interne cultuur en scholing. Top 5. Bouwen Eigen inwoner krijgt voorrang. Iets dat in die trant veelvuldig als speerpunt naar voren kwam tijdens de verkiezingen. Nu staat er welgeteld 1 zin die hier een beetje naar verwijst. De lokale makelaars en aannemers worden ingezet. Iets waar wij niet eens zeggenschap over hebben, aangezien we bijna geen grondposities hebben. “De financiële ruimte is er om voldoende ambtelijke capaciteit aan te trekken.” Ook in deze huidige tijd en arbeidskrapte? Nogmaals, probeer te voorkomen dat mensen vertrekken. “Doorgaan met de locaties die in beeld zijn en de komende vier jaar 700 woningen bouwen.” Toch nog iets SMART opgeschreven.

Maar welke zijn dat locaties dan? “Bij het plan Reomie serieus kijken naar ontsluiting via de dijk.” Over de Ooijse Bandijk waar al zoveel overlast is? Nogmaals aandacht voor een integraal plan voor de dijk. Van fietsvoetveer tot aan dit soort plannen. “Heroverwegen om de bouw-, reclame- en sloopvergunningen en aanverwante taken weer zelf te gaan uitvoeren.” Is dit een voorstel om afscheid te nemen van de ODRN? Wat zijn de kosten van het opzeggen? En waar gaan we die extra capaciteit vandaan halen om dit zelf te doen? Beter goed aan de slag met het verbeteren van het functioneren van de ODRN. Helaas lezen wij opnieuw nergens terug dat we de discussie gaan voeren over de aantallen en locaties. Dit terwijl er in de afgelopen periode ook door de nieuw te vormen coalitiepartijen moties zijn ondersteund om dit te bespreken met elkaar. Want wat vinden wij inbreiding, uitbreiding, welke locaties oppakken, welke niet, waarop zetten wij onze beperkte capaciteit in en hoe. Bovendien komen er nieuwe cijfers vanuit de regio. In het vorige coalitieprogramma werd gewerkt met cijfers die achteraf te laag bleken te zijn. Echter was hier wel de capaciteit op berekend. Als we dit nu weer doen, lopen we toch weer achter de feiten aan. Hier hebben we tijdens de vorige bespreking over dit programma ook al opmerkingen over gemaakt. Helaas is daar niets mee gedaan.

Duurzaamheid Oorspronkelijk plan was Energie Transitie onderdeel van een duo-portefeuille. Bij de terugkoppeling coalitiebesprekingen op 09/05 was de uitleg hierover ietwat verwarrend. In het nieuwe plan is dit geschrapt. Dit maakt de werkwijze niet ineens duidelijker. De tegenstelling tussen beide partijen op dit punt is zo groot, wij hebben er nog geen vertrouwen in dat dit goedkomt. "Vol inzetten op nieuwe ontwikkelingen en zon op daken. Er worden doelstellingen genoemd. Hoe gaan we deze doelstelling bereiken? En die zogenaamde nieuwe ontwikkelingen, gaan we die afwachten want waar ga je dan op inzetten? "Meer energiecoaches opleiden en bedrijfscoaches inzetten." Goed plan. Zijn we ook al mee bezig als gemeente natuurlijk. Is dat niet voldoende? Hoe gaan we deze coaches vinden en opleiden? En hoeveel? Er moet een nieuw actieplan duurzaamheid komen binnenkort. In de vorige bespreking werd aangegeven: “ja daar kunnen we nu nog niets over zeggen, dat is dan ook aan de raad en niet nu aan ons.” Dat is juist een prachtig moment om te laten zien wat je wil in dat plan. Jullie laten verstek gaan, dat vind ik jammer, het was een kans.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 19 mei 2022

14

Participatie “Doorgaan met het werven van straat- of wijkcontactpersonen” Hoeveel zijn er nu en wat is het streven en op welke termijn? Weer de SMART-doelstellingen. Sociaal domein “Het incidentele budget voor schuldhulpverlening van €135.000,-- per jaar structureel beschikbaar stellen”. Daar zijn we blij mee, maar wij missen wel de generatieaanpak armoede. Ook zo'n opmerking die is gemaakt als input op dit programma waar niks mee wordt gedaan. We moeten ook constateren dat we ons als gemeente niet eens hebben aangemeld bij de alliantie kinderarmoede, wat een toezegging was. En dat is verdorie nog gratis ook. Kortom, echt anders aan de slag hiermee. Wij willen op alle fronten meedenken op dit gebied, in werkgroepen of wat dan ook, een uitgestoken hand, maar dan wel ook doen wat we zeggen. “De bezuiniging op het sociaal team van €100.000,- in 2023 en volgende jaren terugdraaien…. Prima maar zit helaas geen echte visie achter. Dit heeft er met name mee te maken dat er nu meer ruimte en geld komt vanuit het rijk. Die pakken we gewoon even mee...winstpakker dus. Maar blij zijn we er wel mee. “5 (basis)banen realiseren voor mensen die nu een uitkering hebben.

Waarom niet 4 of 6? En wordt de verdeling 2 in de Polder en 3 in Groesbeek of omgekeerd? En wie had toch ooit een motie over Basisbanen die maar met 1 stem werd ondersteund? “Voorkomen dat mensen door stijgende prijzen (energie, boodschappen) te maken krijgen met armoede of schulden.” Hoe gaan we dit aanpakken? En hoeveel is hiervoor beschikbaar? En is dit voldoende? Zie ook onze eerdere opmerkingen over de aanpak van armoede. Financiën Er staat niet zoveel over. Er wordt gesproken over een trend.. wat is die dan? Vervolgens volgen er een aantal onderwerpen, waarover een besluit zal worden genomen. Richting geven & focus aanbrengen wordt dat genoemd. Wat ons betreft veel te vaag. Accommodatiebeleid Zou het er nu dan wel van komen? De afgelopen vier jaar telkens beloofd en vooruitgeschoven. We zijn erg benieuwd. Een sporthal in Ooij En hier hadden wij nu een concreet voorstel verwacht. Wanneer gaan we hier nu echt goed mee aan de slag. Het centrum van Groesbeek Een project waarbij participatie is doorlopen. Waarbij inderdaad de verkeersveiligheid over de Dorpsstraat als punt van grote zorg is benoemd. Mooi dat hiervoor aandacht is en we hopen dat dit dan ook echt de aandacht gaat krijgen. Maar er zijn al verschillende tekeningen en scenario's gemaakt. De PvdA heeft hierover een heldere visie. Maar naar die van de coalitie zijn we nog naarstig opzoek.

Wat gaan jullie nu doen en welke variant heeft jullie voorkeur? Wat jullie niet doen, dat zeggen jullie dan weer wel. De opmerking aan het einde over de Lightrail had achterwege kunnen blijven, dat deden we toch al niet. Verkeer en mobiliteit “Wij willen komen tot een maximumsnelheid van 30 km per uur op de Steenheuvelsestraat.” Om welke reden wordt nu expliciet dit voorbeeld benoemd? Er zijn vast veel meer verkeerssituaties waarbij dit verstandig is. Bijzonder.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 19 mei 2022

15

De Stuwwal: Goed dat aandacht is voor de unieke stuwwal van Beek-Ubbergen. Afsluitend. We missen visie en ambitie. Wij als andere partijen zijn uiteindelijk te weinig betrokken. Opmerkingen die zijn gemaakt komen niet terug. We hadden nog veel meer opmerkingen kunnen maken. Soms mag je ook best wel kleur bekennen. Het maakt wat ons betreft wel degelijk uit op welke partij je stemt. De PvdA wil Nederland de komende jaren eerlijker en socialer maken. Te beginnen in Berg en Dal. En dat gaan we samen doen. Mw De Greeff: De derde progressieve partij. Uiteraard kunt u begrijpen dat onze verhalen mooi aansluiten en niet zo heel erg verschillend zijn. Wat was dat toch een mooie optie geweest om een coalitie mee te vormen GroenLinks is blij dat bestaand beleid de basis is voor de komende periode, maar maakt zich wel ernstig zorgen over het ontbreken van ambitie met ten minste doelen die bovenop dat bestaande beleid worden geformuleerd. Zoals jullie zelf schrijven leven we in een periode met crisissen. Deze zijn in de afgelopen vier jaar alleen maar groter geworden. GroenLinks heeft bij het beleid van vier jaar geleden al concessies moeten doen en haar doelen op bijvoorbeeld de energietransitie naar beneden moeten bijstellen.

Het is wat ons betreft noodzakelijk om op een aantal thema’s nu al aan te kondigen hoe de bestaande doelstellingen bereikt gaan worden en het liefst dat de doelen ambitieuzer worden geformuleerd dan het beleid dat in de vorige periode is vastgesteld. Een aantal zaken over de speerpunten die door jullie genoemd zijn:  Voor Bouwen hebben we alleen een aantal vragen die raken aan duurzaamheid, deze stellen we later.  Duurzaamheid. Het zijn vooral vragen omdat wij heel graag meer willen horen, dus inderdaad die echte SMART-beantwoording van de vragen zodat we ook kunnen terugkomen op datgene wat jullie nu zeggen en dat we kunnen kijken hoe de voortgang daarop is en dat met elkaar kunnen evalueren. Realiseert u zich dat de huidige 4 pilotprojecten voor duurzame energie minder opwekken dan de doelstelling voor 2023, van 16% gerealiseerde duurzame energie? Hoe denkt u deze doelstelling te gaan behalen?  Over zon op dak ook een aantal verduidelijkende vragen. Realiseert u zich dat alle daken in de gemeente Berg en Dal slechts rond de 5 ha zonnepanelen oplevert en dat er alleen al voor de 16% van 2023 180 ha nodig is? Voor de doelstelling van 50% in 2030 moeten we uitgaan van 400-550ha. Dat betekent dat we niet anders kunnen dan serieus praten over windmolens of over andere vormen van duurzame energie en dat zon op dak geen optie is om dat alleen maar aan te vullen.

 Hoe gaan we de doelstelling van 50% duurzaam opgewekte energie in 2030 halen als er al geen overeenstemming binnen de coalitie is over de huidige projecten? Willen jullie beamen dat om alle doelstellingen te behalen jullie op zoek moeten naar nieuwe duurzame energieprojecten?  Realiseert u zich dat er ook uitvoering moet worden gegeven aan de transitievisie warmte en dat we om die te kunnen behalen waarschijnlijk nog veel meer energie opwekking nodig hebben dan de getallen die ik nu al heb genoemd? o Is duurzaamheid alleen nog de energietransitie? Wij zouden graag meer zien over schone mobiliteit, biodiversiteit, transitie naar duurzame landbouw, duurzaam en circulair ondernemen, klimaatadaptatie, duurzaam bouwen. Graag zien we dat integraler terug.  Wilt u bevestigen dat bij het thema bouwen duurzame mobiliteit een vast onderdeel is van uitvoering van beleid en niet slechts half genoemd bij het Reomieterrein of in Leuth? En wilt u dat ook voor klimaatadaptatie, meer groen in de straten /tuinen en duurzaam bouwen?  We zijn blij dat participatie ook een van onderdelen is op deze lijst. Graag vragen wij u ook wanneer u denkt dat dit vooral moet worden ingezet. Bent u bekend met burgerberaad? Ik wijs graag op een digitaal boekje wat recentelijke is uitgebracht ‘Nu is het aan ons’ van Eva Rovers.

Een boek dat uitlegt waarom dit echt een goed instrument is om burgerparticipatie te laten slagen. Bij eze zal ik aan alle wethouders dat boekje toesturen.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 19 mei 2022

16

 Sociaal domein - In de Omgevingswet is bijvoorbeeld ook ruimte om te sturen op gezondheid. Gaan we daar iets mee doen? En kunt u ook aangeven op welke manier u in gaat zetten op preventie. Daarover staat weinig, maar dat hebben we ook vaker genoemd.  Tenslotte Financiën. Kunt u aangeven voor welke thema’s u komende periode meer/minder geld reserveert? Daarmee zien wij juist ook wat het betekent wat u ook echt belangrijk vindt. En voor ons de allerlaatste vraag. We weten allemaal dat onze algemene reserves wel heel ruim zijn. Hoe gaat u daarmee om? Zou u net als wij 17 miljoen euro willen besteden aan bijvoorbeeld het voorkomen van energiearmoede en tegelijkertijd de energietransitie vooruit krijgen?  De lijst met punten laten wij liggen, want deze is wat ons betreft volstrekt willekeurig en deels niet uitvoerbaar. Dhr Hammer: Voorzitter, dank. Uiteraard gefeliciteerd met het resultaat aan de beide partijen. De VVD is van mening dat het voorliggende plan weinig ambitie, weinig visie en weinig algeheel beeld schetst voor de gemeente Berg en Dal. Laat ik niet alleen slecht nieuws brengen, maar ook positief nieuws. Complimenten voor de concreetheid van sommige plannen, zoals het komen tot een 30km zone op de Steenheuvelsestraat in Leuth.

Concreet zijn is mooi, maar waar is het grotere geheel op bijvoorbeeld verkeersbeleid? Denk aan de Van Randwijckweg, de Ooijse Banddijk, de kruising Boersteeg - Cranenburgsestraat – Reestraat en nog vele andere punten. Hoe gaan we die lopende zaken aanpakken? Rode draad bij het lezen van het plan voor de VVD was: Waar wil deze coalitie heen met de gemeente? Zo had de VVD ook graag meer te realiseren woningen in het coalitieprogramma gezien. Zo ambitieus als men zelf zegt te zijn, is deze coalitie dus ook niet. Dat is jammer, want ambitie geeft richting, ook naar de organisatie, zeker als we die prioriteit hoger legger met hogere doelen. Jammer vinden we ook dat het aanpakken van de regeldruk geen ambitie is van deze coalitie. Met name op dit dossier, maar daar kom ik zo nog op terug. Wij hebben nog 1 vraag over wonen. Hoe staat de coalitie tegenover een eventuele grotere grondpositie voor de gemeente, ook in combinatie met het voorkomen van de verloedering van het buitengebied? Rondom het thema duurzaamheid heeft de VVD ook nog wat vragen. Uiteraard aan welke randvoorwaarden volgens de coalitie het plan Zebra nog niet voldoet. Door welk hoepeltje moet er nog gesprongen worden? En verder iets wat niet in het plan staat.

Hoe staat u tegenover kleine windmolens bij agrariërs, die zo in hun eigen energie kunnen voorzien? Is dit een no go of een kansrijk initiatief? In de bijeenkomst van 9 mei werd genoemd dat de tekst over knopen doorhakken in het plan is gekomen, omdat die zaken al een poos spelen. Kan de coalitie aangeven waarom bepaalde zaken wel in het plan zijn opgenomen en andere die in het startdocument staan niet? Als de VVD het gepresenteerde startdocument van 21 maart bekijkt en die vergelijkt met het coalitieplan zie ik daar nog al wat thema’s die ontbreken in dit coalitieplan. Ik noem een paar voorbeelden. De permanente bewoning op recreatieparken, het horecabeleid dat samen met alle belanghebbenden eindelijk eens vorm moet krijgen, woningbouw bij het voormalig politiebureau Groesbeek, standplaatsen voor woonwagens, enzovoorts enzovoorts. Er is nu een kleine selectie gemaakt en de VVD is toch heel benieuwd hoe die projecten geselecteerd zijn om deze periode knopen over door te hakken. Het heeft er alle schijn van dat deze coalitie toch niet alle keuzes wil en durft te maken. Jammer wat de VVD betreft, want daarmee gaat de coalitie voorbij aan hun eigen woorden in het plan. En dan natuurlijk de gemiste belangrijkste beleidsmatige kansen voor deze coalitie die niet beschreven staan.