Printversie verslag

VERSLAG van de raadsvergadering van de gemeente Berg en Dal gehouden op 15 juli 2021

Aanwezig: Raadsleden: dhr N.F.H.J. Bakker (CDA), dhr W.N.A.T. Bakker (CDA), mw M.A. Barber-Hendriks (Polderbreed), mw W.M.L.A. Borremans (Polderbreed), mw J.M.J. Brouwer (VOLG), mw M.O. ten Doesschate (VVD), dhr A.A.M. Driessen (GJS), dhr H.T.J. Eikholt (GVP), dhr F. Gödderz (GroenLinks), dhr W.J.M. Janssen (CDA), dhr A.J.M. de Jong (Voor Berg en Dal), dhr W.P.M. Kersten (Sociaal Groesbeek), dhr D.C.E.M. van Loon (CDA), dhr J.A.F. Peters (Voor Berg en Dal), dhr J.H. Peters (Sociaal Groesbeek), DHR m.j.b.i. Schmiermann (PvdA), dhr G.P.W. Ubbink (Polderbreed), mw M.A.G. Verdijk (GroenLinks), mw T.M. Vorderman (D66), mw R.A. Vree (GroenLinks), dhr A.R.M. ten Westeneind (GJS) en dhr E.H.A. Weijers (VOLG) Voorzitter: dhr M. Slinkman Wethouders: mw S.G.P. Fleuren, mw E.M. van de Scheur, dhr N.A.V. Verheul en mw E.S.S. Visser Griffier: dhr J.A.M. van Workum Verslag: Buro Service Overasselt, mw W.J.J. Verheijen Verkroost Verhinderd: dhr R. Verstraaten (GVP)

1. Opening en mededelingen, trekking stemcijfer De voorzitter opent de vergadering om 20.01 uur en heet de aanwezigen alsmede de luisteraars en kijkers thuis welkom. Vanavond is er voor het eerst in maanden weer een fysieke raadsvergadering. Hij merkt op dat het eenieder goed doet elkaar weer te zien. - Vanmiddag heeft hem het droevige bericht bereikt van het overlijden van Peter R. de Vries en de moordaanslag die op hem gepleegd is, is een moord geworden. De democratie en het vrije woord zijn niet zo onaantastbaar als men denkt. Iedereen leeft mee, het is een zaak van nationaal belang, zoals ook de minister president heeft aangegeven. In eerste instantie is het een groot drama en trauma voor partner en kinderen van dhr De Vries. De voorzitter wil namens de gemeenteraad graag zijn medeleven uitspreken aan de familie De Vries. - Medeleven betreft ook de medeburgers uit de provincie Limburg, die dezer dagen zwaar getroffen worden door overstromingen. Een van de eerste reacties die iedereen heeft bij al dat leed en die ellende is: Wat kunnen wij doen om te helpen? De voorzitter is verheugd te kunnen meedelen dat vanuit de eigen Veiligheidsregio vanmorgen al een basispeloton met hulpvoertuigen met bemanning is vertrokken naar Sittard.

Hij is als opperbevelhebber van de brandweer van Berg en Dal wel trots, en hij nodigt de raad uit in die trots te delen, dat ook het corps Ubbergen bij de manschappen is die zijn afgereisd naar Sittard en inmiddels ook al is afgelost. Vanaf morgenochtend 8.00 uur zullen weer vier andere corpsen inspringen. De voorzitter heeft ook al bericht ontvangen van de burgemeester van Sittard waarin deze bericht dat hij blij is met de geboden hulp. Bekeken wordt wat er nog meer gedaan kan worden om de landgenoten te helpen. - Mw Lesley Albers wordt gevoelig gemist, maar wordt op voortreffelijke en uiterst waardige wijze vervangen door dhr Schmiermann. De voorzitter deelt mee dat mw Albers inmiddels een zoon heeft gekregen. Hij wenst haar daarmee geluk en binnenkort zal een delegatie van de raad haar bezoeken. - De voorzitter heet dhr Göran Winters welkom, die als beoogd griffier aanwezig is. - Ook heet de voorzitter welkom dhr Bob Klare en dhr Mautesym Aljerf, die onlangs beiden benoemd zijn in de vacatures van Stef en Nel als bodes van de gemeente Berg en Dal. - De voorzitter biedt de gemeenteraad het boekje aan dat dezer dagen is verschenen en waarin opgenomen zijn de opstellen en brieven van 106 kinderen uit de gemeente Berg en Dal en waarin zij hun ervaringen hebben gedeeld over de coronatijd. Hij wenst de raad veel leesplezier. - Er is bericht van verhindering van dhr R.

Verstraaten. - De stemrondes/beraadslagingen beginnen bij dhr Eikholt.

1

2. Vaststelling van de raadsagenda Na de carrouselvergadering is agendapunt B51 van de agenda gehaald. De aangepaste agenda wordt conform vastgesteld. 3. Spreekrecht publiek over geagendeerde punten INSPREKERS: dhr S. Martins en mw B. Drop, Montessoricollege Dhr Martins geeft aan dat de nood heel hoog is voor een groep Agora-leerlingen, die volgend jaar september een plek moeten krijgen in een gebouw. In de carrousel is vorige week voorstel 1b besproken, waarmee een soort tussenoplossing gecreëerd werd. Hij is nog steeds op zoek naar die tussenoplossing. Het is heel erg nodig dat de raad goed beseft dat het al vanaf september gaat gelden. Het Montessoricollege zit al 2 jaar in een gedoogsituatie onder in het souterrain van de Mallemolen en is bereid dat met een jaar te verlengen maar wil de extra ruimte in het souterrain – een gangdeel, met een kantoor en een toiletgroep – erbij betrekken zodat er voldoende ruimte voor die tweede unit is. Het betekent wel dat er medewerking verleend moet worden door de beheerder van de Mallemolen omdat dat onderdeel onder zijn beheer valt. De kosten die in het voorstel waren berekend voor de splitlevel aanpassing, plm. € 44.000,-, zou hij willen besteden aan een daglichtvoorziening. De verlichting in het souterrain is erg slecht.

Mw Drop is rector en bestuurder van het Montessoricollege Nijmegen en Groesbeek en vanuit die functie verantwoordelijk voor het Montessoricollege in Groesbeek. Vanaf het eerste begin heeft zij haar hart verpand aan de school en aan het mooie dorp. Er is jaren sprake geweest van demografische krimp, maar de laatste jaren gaat het best wel goed. Men is begonnen met Agora-onderwijs. Er komt steeds meer bodem onder deze prachtige dorpsschool. Het blijft spannend, maar er is alle vertrouwen dat het goed gaat lukken. Zij wil een oproep aan de raad doen om zich bewust te zijn van deze prachtige school in dit prachtige dorp. Het is een innovatieve school, een van de meest innovatieve scholen van Nederland, die met hele belangrijke maatschappelijke thema’s bezig is. Het 10-15 onderwijs, wat samen met het primair onderwijs gedaan wordt, is heel uniek. Samen met het SPOG worden meer kansen aan alle leerlingen gegeven. De leerlingen blijven langer samen en worden niet op hun 12e al gescheiden. Ook is er een samenwerking met Werkenrode en de kinderen van Werkenrode en van Groesbeek gaan steeds meer samen doen. Verder is bekend dat techniek heel belangrijk is en er zijn prachtige lokalen op het Montessoricollege. Op dit moment is er een hele onzekere situatie voor de kinderen en de coaches van het Agora-onderwijs. Ergens in een kelder, waar ze het beste van maken.

Men had gehoopt dat het dit jaar al over zou zijn en dat de overstap gemaakt kon worden, maar het lijkt erop dat het nu weer niet lukt. Zij hoopt dat er in oktober wel een besluit genomen kan worden, voor de leerlingen en mensen van het Agora-onderwijs is het heel belangrijk dat zij weten waar ze aan toe zijn zodat er op geanticipeerd kan worden. Als bestuurder neemt zij daarin haar maatschappelijke verantwoordelijkheid. Zij hoopt dat de raad beseft dat deze plek meer dan de moeite waard is en dat die een duurzame toekomst nodig heeft. Mw Vorderman zegt dat in het amendement staat dat er een oplossing moet komen voor het komend jaar. Zou het mogelijk zijn, als er iets heel moois gerealiseerd kan worden in de Mallemolen of elders, dat het iets langer duurt. Mw Drop antwoordt dat er heel veel mogelijk is, als maar duidelijk is waar het Montessoricollege aan toe is en dat het ook voor de langere termijn is. De droom is een multifunctioneel centrum waar de school onderdeel van uit maakt en waar de kinderen ook stages kunnen lopen en waar een bijna hybride-achtige functie ontstaat van dorpsfuncties en school. Dhr Peters (Sociaal Groesbeek) maakt zich zorgen over het onderwijs, gelet op de geschiedenis. In het verleden zijn er noodlokalen geplaatst waar nauwelijks iets mee gedaan is. Het Vossenhol heeft er even gebruik van gemaakt.

Hij wil van de schoolleiding weten hoe lang het Agora-onderwijs in Groesbeek zal plaatsvinden. In het raadsvoorstel wordt over 5 jaar gesproken. Hij wil niet een investering voor niets doen. Mw Drop antwoordt dat de insteek is dat het een bloeiende school blijft en daar zal zij ook alles voor doen.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 15 juli 2021

2

Dhr Weijers vraagt of hij goed gehoord heeft dat de aanpassingen al per 1 september a.s. zouden moeten plaatsvinden. Mw Drop antwoordt dat zij had gehoopt dat de school 1 september a.s. in een soort tussenoplossing al een plek zou krijgen voor het komende jaar, waarbinnen nog de tijd genomen kan worden om de onderzoeken en plannen van de gemeente uit te werken. Dhr Weijers vraagt wat er gedaan is om ervoor te zorgen dat het per 1 september a.s. ook mogelijk zou zijn. Mw Drop antwoordt dat er veel contact geweest is met ambtenaar dhr Te Riele en met de wethouder Onderwijs. Er is ook een voorstel gemaakt.

INSPREKER: Dhr Hogemans, namens de bibliotheek. Geachte leden van de gemeenteraad, wethouders, voorzitter, Tot vorige week donderdag dacht de bibliotheek een tijdelijke oplossing te kunnen bieden voor het Montessori college, dat door zijn zeer succesvolle Agora-formule al een tijd te kampen heeft met ruimtegebrek. Hoewel voor niemand ideaal, was een tijdelijke oplossing op de vide van de bibliotheek denkbaar vanuit het perspectief van een nieuw, toekomstbestendig dienstverleningsconcept voor de bibliotheek in het gemeentehuis. Naar aanleiding van de vraag van mevrouw Ten Doesschate in De Gelderlander gisteren neem ik u daar graag even in mee. VNG, IPO en het Rijk hebben eind vorig jaar met de bibliotheken een convenant gesloten dat de bibliotheek veel breder positioneert dan een culturele voorziening. De bibliotheek is een brede maatschappelijke basisvoorziening. De partijen hebben vastgelegd dat de bibliotheek een onmisbare rol speelt in 3 grote maatschappelijke opgaven: het bevorderen van lezen, het stimuleren van participatie in de informatiesamenleving en het aanmoedigen van een leven lang ontwikkelen. In dat kader is het gemeentehuis voor de bibliotheek een logische keuze. Want vaak kan de bibliotheek mensen die veel met de gemeente te maken hebben beter helpen meedoen in de maatschappij, bijvoorbeeld op het gebied van digitale- of taalvaardigheden.

Maar denk ook aan het Informatiepunt Digitale Overheid dat wordt uitgevoerd door de bibliotheken, en dat op korte termijn ook in Groesbeek wordt geopend. Dit blijkt in de combinatie bibliotheek en gemeentehuis uitermate goed te werken, bijvoorbeeld in Ridderkerk, Harderwijk en Heerhugowaard. Kwetsbare groepen worden beter bereikt door toeleiding vanuit gemeentelijke afdelingen als burgerzaken, schuldhulpverlening of jeugd en gezin. En daarnaast trekt de combinatie van functies simpelweg meer gebruikers voor de klassieke bibliotheekfuncties. Vanuit het succes maken daarom nog eens tientallen gemeenten de komende jaren deze beweging. Door de functies van het gemeentehuis en die van de bibliotheek met elkaar te vervlechten vinden we onze doelgroepen niet alleen beter, maar kunnen we onze activiteiten ook beter onderbrengen. Een Taalpunt bij de overlegruimtes boven voor de nodige privacy voor het taalcafé. Een tribunetrap naar de kelder, waarin de jeugd zijn eigen plek heeft om te chillen en die ook geschikt is voor schoolprojecten, groepsbezoeken en projecten rond digitale weerbaarheid. Lezingen, maar ook een huiskamerfunctie voor gezelligheid en daarmee tegen eenzaamheid, in de nieuwe flexibele inrichting van de Raadszaal. De openingstijden worden verruimd doordat de bibliotheek altijd open is wanneer het gemeentehuis dat ook is.

En natuurlijk kun je nog altijd gewoon terecht om een goed boek te lenen, op een bruisende en zichtbare plek in Groesbeek, aan de centrale dorpsstraat, tussen markt en dorpsplein. Een plek waar dorpsbewoners automatisch langskomen en, wanneer het huis van de gemeente is gerealiseerd, makkelijk binnenlopen. Directie en management, medewerkers en een betrokken deel van de vrijwilligers zijn zeer enthousiast over deze plannen, waarmee bovendien invulling kan worden gegeven aan de taakstellende bezuiniging die uw raad de bibliotheek oplegde per 2021 en 2022. Medewerkers van de bibliotheek die meeluisterden met de carrouselvergadering (en die ook nu meeluisteren) waren dan ook geschokt toen over hen werd gezegd dat zij dit een slecht idee zouden vinden. De keuze om het gedeeld gebruik van het gemeentehuis niet te agenderen in deze vergadering kwam voor de bibliotheek, na een jaar constructief en positief overleg met bestuurders en ambtenaren, dan ook als een schok. Indien tegelijkertijd dit besluit wordt uitgesteld EN wordt vastgehouden aan de bezuinigingsopgave maakt uw raad het de bibliotheek onmogelijk om de kleinere vestigingen buiten schot te laten. Na het neerdalen van het eerste stof kwam bovendien de realisatie dat de oplossing voor het Agora onderwijs ook onmogelijk wordt gemaakt.

Die inhuizing van het Agora-onderwijs in de huidige bibliotheek kan niet worden waargemaakt zonder dat aan bepaalde voorwaarden wordt voldaan.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 15 juli 2021

3

De eerste is perspectief. Inhuizing op de vide van de bibliotheek is ook voor het Montessori college slechts een tussenoplossing. Na een jaar hebben zij de volledige huidige ruimte van de bibliotheek nodig. Dat is lastig, want zonder alternatieve locatie zit daar over een jaar nog een bibliotheek. Er is dus zicht nodig op een permanente locatie waar het reeds opgetekende programma van eisen aan een toekomstbestendige, brede maatschappelijke bibliotheek kan worden ingevuld. De tweede voorwaarde is geld. Binnen de Mallemolen kan de bibliotheek uw bezuinigingsopgave onmogelijk uitvoeren zonder de vestigingen in Ooij, Leuth en Kekerdom te sluiten. De bibliotheek informeerde u op 19 juni 2019 per brief hierover. Met slechts indikken in de Mallemolen is namelijk nog niet een kwart van de bezuiniging te realiseren. Bovendien hebben we de huidige vierkante meters hard nodig indien we ook de bezoekers uit de Ooijpolder moeten faciliteren. Ik onderschrijf het belang van een cultureel centrum als de Mallemolen voor Groesbeek en vertrouw erop dat uit het onderzoek zal blijken dat hier ook een mooie toekomst voor te realiseren is MET het Agora onderwijs, zonder daarbij afhankelijk te zijn van de bibliotheek.

Want, zoals uw raad in november 2018 unaniem onderschreef: “de maatschappelijke functie van de bibliotheek wordt breed onderschreven” en “een volwaardige bibliotheekfunctie is essentieel”. Dank u wel. Dhr Eikholt vraagt of hij uit het betoog op moet maken dat de bibliotheek geen medewerking gaat verlenen aan het opnemen van het Agora-onderwijs in - een deel van - de bibliotheek. Dhr Hogemans antwoordt dat die gesprekken nog gaan plaatsvinden. De bibliotheek doet wat mogelijk is, maar wat in ieder geval niet mogelijk is, is de opgelegde bezuiniging van € 75.000,-. Dhr Eikholt begrijpt dat de discussie gaat over de bezuinigingsmaatregelen die door de raad zijn opgelegd. Dhr Hogemans beaamt dit. Mw Vorderman zegt dat mw Drop aangeeft dat zij graag één groot cultureel centrum zou willen hebben. Daar past ook heel goed een bibliotheek in. Zij vraagt of, als de Mallemolen uitgebreid wordt zodat de bibliotheek ruimte houdt, de school er in kan komen, zodat de verenigingen daar kunnen blijven, dhr Hogemans dat ziet zitten. Mw Vorderman vindt overigens het plan in het gemeentehuis prachtig, maar ziet ook wel wat in een groot cultureel centrum waar ook een bibliotheek in past. Dhr Hogemans antwoordt dat hij de meerwaarde van beide locaties ziet. Het is niet voor niets dat de bibliotheek ooit in de Mallemolen terecht is gekomen.

In de beweging die in de maatschappij te zien is en de opgave van de bibliotheek die verandert, is hij van mening dat er meer potentie in samenwerking met het gemeentehuis ligt, dan in een samenwerking binnen een cultureel centrum. Mw Vorderman begrijpt die samenwerking, zeker als daar ook mee bezuinigd kan worden. Voor onderwijs is de bibliotheek ook heel belangrijk. Zij vraagt of dhr Hogemans denkt dat het binnenlopen bij een cultureel centrum laagdrempeliger is om een bibliotheek te bezoeken, waar ook verenigingen zijn, dan het gemeentehuis. Dhr Hogemans antwoordt dat hij dat niet durft te zeggen. Hij geeft aan dat in de toekomst de samenwerking met de scholen op dezelfde voet voortgezet worden. De projecten van de bibliotheek in de scholen zullen niet minder worden doordat de bibliotheek op een andere plek zit. Dhr Weijers begrijpt dat dhr Hogemans intensief met de gemeente heeft opgetrokken om samen de plannen te maken die vorige week in de carrousel besproken zijn. Hij vraagt of er ook met de gemeente of het Montessoricollege gesproken is over een scenario waarin de bibliotheek niet naar het gemeentehuis zou gaan. Dhr Hogemans antwoordt dat daar niet uitgebreid over gesproken is. Dhr Ten Westeneind zegt dat er zojuist een warm pleidooi gehouden is voor de bibliotheek in het gemeentehuis.

Daarin werd een aantal referentiegemeenten genoemd waar dat proces al heeft plaatsgevonden. Hij vraagt of dat vergelijkbaar is met wat men hier voor ogen heeft met een flexibele opstelling voor de raadszaal of heeft men daar een permanente ruimte ter beschikking. Dhr Hogemans antwoordt dat op de locaties die hij genoemd heeft er altijd sprake is van een stuk permanente opstelling voor de bibliotheek en een stuk flexibel, gezamenlijk gebruik van de openbare ruimte.

POLITIEK DEBAT

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 15 juli 2021

4

4. B56 Voorstel om Mallemolen aan te passen voor Agora-onderwijs De voorzitter licht het voorstel toe. Naar aanleiding van de bespreking in de carrouselvergadering is er een amendement voorbereid en is aangegeven dat er eerst een duidelijke en gedragen visie moet komen voor de Mallemolen voordat men wil spreken over een eventuele verhuizing van de bibliotheek naar het gemeentehuis. Het amendement is vrij verstrekkend en vervangt het dictum van het voorstel. Het geeft de mogelijkheid om verder te gaan, op zoek naar een oplossing voor een aantal wezenlijke problemen zoals ook door de insprekers is aangeduid. Vanavond zal het amendement met elkaar besproken worden en daarnaast zal meegegeven worden door de fracties wat men in oktober terug wil zien in het voorstel wat dan op tafel moet komen zodat er deze zomer heel gericht gewerkt kan worden aan een stuk wat de inbreng mee zal nemen. Dhr Van Loon licht onderstaand amendement toe.

Amendement Voorstel: B56 Datum raadsvergadering: 15 juli 2021 Onderwerp: huisvesting Agora-onderwijs Ondergetekende(n) stelt/stellen het volgende amendement voor: 1. Vervalt 2. Vervalt 3. Vervalt Het nieuwe besluit wordt dan: 1. Het college te verzoeken een toekomstvisie voor de Mallemolen op te stellen en daarin mee te nemen de door de raadsfracties aangegeven richting; 2. In deze toekomstvisie ook mee te nemen een inkijk in de mogelijke ontwikkeling van het gebied rond de Mallemolen; 3. Een tijdelijke oplossing voor 1 jaar voor het Agora onderwijs mogelijk te maken door beperkte aanpassingen uit te voeren aan de Mallemolen; 4. De dekking voor de eenmalige kosten van de aanpassingen indicatief ad € 40.000,- in 2021 ten laste van de algemene reserve te brengen; 5. De visie onder 1 en 2 uiterlijk in de raadsvergadering van oktober 2021 voor te leggen aan de raad.

Overwegingen en toelichting op amendement: De raad zijn voorgelegd meerdere voorstellen die bepalend zijn voor de toekomst van de Mallemolen; Het gaat daarbij om: - Een eventuele uitplaatsing van de bibliotheek; - De huisvesting van het Agora-onderwijs; - Het wel of niet uitvoeren van (groot)onderhoud aan de Mallemolen Besluiten hierover kunnen echter alleen verantwoord genomen worden als sprake is van een duidelijke en gedragen visie over de toekomst van de Mallemolen; Dat vergt tijd, terwijl het Agora-onderwijs nu al kampt met een nijpend ruimteprobleem; Voor nood leek het probleem oplosbaar. Na een nadere verkenning zaten er toch nog veel haken en ogen aan deze oplossing die zonder perspectief en voldoende budget voor bibliotheek en Agora lastig zijn. Een concrete oplossing waarmee partijen (school, bibliotheek en beheer Mallemolen) in kunnen stemmen is er op dit moment nog niet. Daarom het voorstel om een werkbudget ter beschikking te stellen om tot een oplossing te kunnen koen. Dit budget is indicatief gesteld op € 40.000,-.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 15 juli 2021

5

Als er een noodoplossing komt wordt hiermee tijd gewonnen om een gedegen voorstel uit te werken en voor te leggen aan de raad. Desondanks is haast geboden omdat niet alleen gewerkt moet worden aan een duidelijke visie maar ook een oplossing voor de school die gerealiseerd is met ingang van het schooljaar 20222023; Indiener(s): CDA Dave van Loon, Wilm Janssen, Nick Bakker en Wim Bakker. Medeondertekening: GroenLinks Rona Vree, Florian Gödderz en Marjan Verdijk; Polderbreed Ria Barber, Miengske Borremans en Geert Ubbink; GVP Hennie Eikholt; VOLG Johanna Brouwer en Erik Weijers; GJS Alex ten Westeneind en Arnold Driessen; Voor Berg en Dal Jos Peters en Toon de Jong; Sociaal Groesbeek Hans Peters en Wiebo Kersten; PvdA Martijn Schmiermann; D66 Tessa Vorderman; VVD Mechteld ten Doesschate

Wethouder Visser heeft goed geluisterd naar de inbreng in de carrousel. Bibliotheek en Montessoricollege zijn bereid om het constructief overleg wat gevoerd is, voort te zetten. Het gaat echter ook om het perspectief wat geboden wordt. Vanuit die gedachte kan zij meegaan met het amendement. Wat punt 2 van het besluit betreft, waarin gesproken wordt over een toekomstvisie en inkijk in de mogelijke ontwikkelingen in het gebied en waarbij uitgegaan wordt van de functionaliteit van de Mallemolen zegt zij dat het college niet kan werken aan een gebiedsontwikkeling omdat dit veel te lang duurt. Het gaat het college en de gebruikers van de Mallemolen om de toekomstvisie van de Mallemolen in relatie tot een inkijkje in de omgeving en dat kan geboden worden. Na de opmerkingen van afgelopen donderdag beseft zij dat Bibliotheek, Montessoricollege en gemeente al heel lang bezig zijn in een proces en veel praten waardoor men van het een in het ander komt. De raad wordt er op dit moment mee geconfronteerd en moet er een besluit over nemen. Zij zegt toe alles op alles te zetten om in oktober met een hernieuwd voorstel te komen waarin de punten uit het amendement meegenomen worden. De raad zal ook uitgebreider meegenomen worden zodat de raad beter betrokken wordt bij de achterliggende gedachte en de stappen die al gezet zijn.

Dhr Eikholt vindt een toekomstvisie goed, waarbij het woord participatie nadrukkelijk ook aan bod moet komen, inbreng van verenigingen die mogelijk naar de toekomst toe gebruik gaan maken van de Mallemolen en mogelijke partijen die er in de toekomst nog bij zouden kunnen komen zoals de fanfare. Wat de opmerking van de wethouder betreft over punt 2 van het amendement zegt hij dat er pragmatisch gekeken moet worden naar de Mallemolen op de korte termijn en de middellange termijn. Daarnaast moet er een spoor uitgezet worden voor een totale visie op het gebied. Er staat een school die 35-40 jaar oud is, daar zullen in de komende jaren ook investeringen in gedaan moeten worden. Er staat een oud gebouw van de Lidl leeg. De familie Saedt zit er nog met kermisattracties. Er is van alle mogelijk in dat gebied. Als je nadenkt over een nieuw cultureel centrum, lager op de helling, aansluiting bij de parkeerplaats tegenover de Aldi, dan is de inloop vanuit het centrum makkelijker te maken, zal het aantrekkelijker worden voor inwoners om daar binnen te wandelen, het zou dan wellicht ook een hele mooie locatie zijn om de bibliotheek daar te houden. Hij begrijpt dat de wethouder de visie niet uit kan werken voor oktober, maar de raad moet nadrukkelijk naar het hele gebied kijken.

Mw Barber zegt dat hoewel Polderbreed zich heel goed kon vinden in het voorstel om de bibliotheek naar het gemeentehuis te verhuizen, Polderbreed wel wil meedenken in het amendement wat nu ingebracht is. Wat de Mallemolen betreft is er van alles mogelijk. Juist omdat er zoveel mogelijk is, zal het ontzettend lang kunnen duren. Dergelijke situaties hebben zich in de gemeente vaker voorgedaan. Zij noemt het Höfke in Beek met de Baron van Voorst tot Voorststraat met de bejaardenwoningen, met Nico de Witt voor de verbouwing, met de Waterstraat opknappen. Als dat niet losgekoppeld was, was er nog steeds geen verbouwing van Nico de Witt geweest. Polderbreed kiest ervoor om duidelijk te zeggen: wij gaan voor het behoud van de Mallemolen. Als de Mallemolen blijft staan, is er in het gebied nog van alles mogelijk. Zij wil wethouder Fleuren daarbij ook vast in haar verkiezingscampagne ondersteunen dat zij niet alleen staat voor het behoud van de Mallemolen, ook Polderbreed staat er voor. Ieder dorp verdient een dorpshuis. Het is leuk om na te denken over een heel nieuw centrum. Een berekening liet zien dat de kosten dan richting € 5 miljoen gaan, en er zijn nog meer wensen die vervuld moeten worden. Het kan ook met een aanpassing van de Mallemolen en dan kan er ook nog gedacht worden aan het plan voor de bibliotheek in het gemeentehuis.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 15 juli 2021

6

Wat punt 2 betreft, een kleine doorkijk is prima. Men moet niet verwachten dat de plannen binnen een paar jaar klaar zijn. Woningbouw wordt genoemd, maar onlangs bij het plan Emmastraat werd aangegeven dat de gemeente niet voldoende capaciteit had omdat er al heel veel woningbouwplannen zijn. Dhr Eikholt merkt op dat de gedachtegang van Polderbreed en GVP niet ver uit elkaar liggen. Hij begrijpt ook dat er nu snel nagedacht moet worden over de Mallemolen op korte termijn. Het huidige centrum is ook niet in één dag gerealiseerd, maar heeft in zijn geheel ook 12 jaar geduurd. Het lijkt hem goed twee sporen uit te zetten zoals hij zojuist heeft verwoord. Dhr Ten Westeneind zegt dat er op Facebook al veel onrust is en er zelfs een actiegroep is om vooral de Mallemolen overeind te houden. De raad kan vanavond een goed signaal afgeven door te zeggen dat behoud van de functionaliteit van de Mallemolen voor alle partijen bovenaan het lijstje staat. Kijkend naar het gebied kan hij beide sporen volgen, de Mallemolen moet behouden blijven en er moet iets gebeuren met bibliotheek en school. Er is gesproken over noodlokalen, maar wellicht kan er op die locatie een permanent gebouw neergezet worden. GJS kan zich vinden in het amendement om tijd te kopen om tot een totaalontwikkeling te komen met goede plannen.

De woorden van de bibliotheek baren wel zorgen, als er geen besluit genomen wordt, geen richting gegeven wordt, kan de bezuiniging van € 75.000,- tot ingrepen leiden binnen de gemeente. Hoe gaat de raad hiermee om, waartoe is de raad bereid? Hij gaat ervan uit dat de raad in alle dorpskernen de bibliotheek overeind wil houden. Dhr Kersten lijkt het goed in het geheel mee te nemen dat alle kernen een bibliotheekvoorziening behouden. Sociaal Groesbeek vindt dat de Mallemolen voor nu en de toekomst een plek verdient. Hij is benieuwd naar het door het college op te stellen voorstel. Hij hoorde de wethouder aangeven dat de raad meer meegenomen zal worden dan tot op heden gebeurd is. Dit lijkt hem goed. Hij kan zich de schok van de bibliotheek voorstellen zoals die door dhr Hogemans verwoord is. Als een hele tijd met de bibliotheek gesproken is en het scenario van eventueel indikken nooit met de bibliotheek besproken is en de bibliotheek gaat ervan uit dat de raad akkoord gaat, dan kan het rauw op het dak vallen als er iets anders besloten wordt. Mw Vorderman zegt dat D66 kan instemmen met het amendement. Er moet een structurele oplossing komen voor het Agora-onderwijs, het liefst in oktober, zodat de school weet waar ze aan toe is. Mw Vorderman hoort van het onderwijs dat er al twee jaar een huisvestingsprobleem is.

D66 heeft ook tijdens de carrousel aangegeven dat er een visie moet komen voor onderwijshuisvesting. Zij dringt er nogmaals op aan, er zijn meer scholen die wensen hebben. Zij hoopt dat die visie in de nieuwe periode gerealiseerd gaat worden. D66 wil heel graag de Mallemolen in stand houden en wil het zelfs uitbreiden, 2 verdiepingen met de bibliotheek erbij. De Mallemolen is heel erg laagdrempelig en het lijkt haar fantastisch samen te werken met een vorm van onderwijs en waar ook nog stagiaires terecht kunnen. Wat D66 betreft één mooi groot cultureel centrum, waar de omroep kan blijven, waar de verenigingen hun plek krijgen en waar ruimte is voor ontmoeting, zoals in alle kernen. Mw Ten Doesschate: Zelf ben ik een Montessori kind: kort, krachtig en duidelijk. Wat mij betreft gaat de Montessorischool tijdelijk in de Mallemolen. De VVD wil verbouw/herbouw van Mallemolen op de huidige plaats. Mallemolen heeft de functie van dorpshuis of Kulturhus, moet in het centrum met de bibliotheek erin. Het verenigingsleven bloeit in de Mallemolen, bijna 100 verschillende gebruikers. Hoe durft de wethouder zelfs voor te stellen deze groepen overal, maar elders, onder te brengen? Dit getuigt van weinig inlevingsvermogen. M.b.t de bezuinigingen op de Bibliotheek: misschien geheel of anders gedeeltelijk terugdraaien.

Sommige zaken kosten nu eenmaal geld! Wat het amendement betreft: Punt 2 van het besluit kan vervallen, zoals ook door andere partijen is aangegeven. Bij de overwegingen gaat het om een eventuele uitplaatsing van de bibliotheek. Wat de VVD betreft: Absoluut geen uitplaatsing van de bibliotheek! Huisvesting van het Agora onderwijs: ja, dat is een prima idee. Het wel of niet uitvoeren van (groot)onderhoud aan de Mallemolen: ja, dat is een goed idee, of herbouw op dezelfde locatie. Mw Vree: “Ik vraag me af wat de raad nu verwacht te krijgen in oktober. Kan de raad op basis van wat voorgelegd wordt een beslissing nemen die de school en de bieb perspectief biedt. Is de opdracht van de raad haalbaar. De wethouder heeft gezegd dat het kan dus wie zijn wij dan om er voor te gaan liggen. Een toekomstvisie is natuurlijk heel belangrijk. GroenLinks is hier zeker voor. En een inkijk in de rest van het gebied. Prima, als we daarmee eindelijk besluiten kunnen nemen. Graag. Wij blijven het een goed idee vinden om de bieb in het gemeentehuis te huisvesten, Toen dhr Hogemans insprak dacht ik, zo zag ik het inderdaad ook voor me: die gemeenschappelijkheid met de inwoners die in het gemeentehuis zich veel makkelijker welkom voelen. Wij zijn voor een echt goede voorziening voor

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 15 juli 2021

7

theater, muziek en andere cultuur. Daarom vinden wij ook dat als we met elkaar besluiten dat dat in de Mallemolen moet zijn, dat we dan echt investeren in een veel beter en gezelliger gebouw. Want bijvoorbeeld de ventilatie: We weten dat we nu met corona er achter zijn gekomen dat ventilatie enorm belangrijk is. En dat we als gemeente ook de plicht hebben om daarin te investeren. De investeringen hierin zijn al enorm. Wij willen een duurzaam gebouw, duurzaam klimaat technisch en voor lange tijd te gebruiken voor heel veel functies. Als we willen dat we echt een mooie plek krijgen voor cultuur, moeten we dan niet insteken op een verbouwing? Anders is er toch geen enkele reden om aan te nemen dat er meer gebruik gemaakt gaat worden van de theaterzaal? Als het onderwijs nu al voor een jaar geregeld kan worden, wat al wordt gesuggereerd, waarom moet in dit amendement de opdracht dan zijn om al in oktober met een voorstel te komen. Kunnen we dan niet heel even nog langer op een meer uitgekristalliseerd voorstel wachten? Als de raad nu besluit dat we in de Mallemolen gaan investeren, dan is al het geld wat we uitgeven wat ons niet bij de ideale situatie brengt, weggegooid geld. Wij zeggen: Doe het in één keer goed, een goede investering.

Op een bepaald moment moeten we dan een beslissing nemen, maar of dat in oktober zal zijn, vraag ik me af.” Dhr Schmiermann kan zich voor een groot deel aansluiten bij het verhaal van dhr Eikholt. Het is noodzakelijk om op korte termijn met een pragmatische oplossing te komen. Een oplossing voor de bibliotheek, en dan met name ook financieel. Misschien moet heroverwogen worden of de taakstellende bezuiniging die opgelegd is moet blijven. De plannen die vorige week toegelicht werden vond hij misschien niet direct praktisch, logisch en haalbaar, maar het zag er wel mooi uit. Als het in de hal van het gemeentehuis kan, waarom kan dan de foyer van de Mallemolen ook niet gebruikt worden als een stuk bibliotheek om het op eenzelfde manier vorm te gaan geven. Er moet ook een oplossing komen voor de school. De school wacht al een tijd. De raad moet kijken wat de wettelijke verplichting is qua huisvesting. Voor de komende tijd moet er ruimte gemaakt worden en voor de langere termijn is het wel interessant om van de Mallemolen iets veel mooiers te maken. De grote zaal zal uitgebreid moeten worden om daar nog mooiere uitvoeringen te geven van alle verenigingen die er al zitten. Verder moet er nagedacht worden over hoe de Mallemolen multifunctioneel kan worden. Nu zijn er allerlei hokjes. Hij is voor één groot centrum wat multifunctioneel is, daar moet wel in geïnvesteerd worden.

En er moet gekeken worden of er ook ruimte voor de school is. Het gaat veel geld kosten. Dhr Weijers merkt bij interruptie op dat dhr Schmiermann aangeeft dat de opgelegde bezuiniging van € 75.000,- niet gehaald gaat worden, zoals dhr Hogemans heeft betoogd. Hij stelt voor dat dhr Schmiermann een motie indient waarin de bezuiniging teruggedraaid wordt. VOLG zal deze motie steunen. Dhr Schmiermann antwoordt dat hij daar over moet nadenken en een volgende vergadering erop terugkomt. Dhr Peters (VBenD) zegt dat de Mallemolen en de bieb raakvlakken hebben en onlosmakelijk bij elkaar horen. VBenD vindt dat in iedere dorpskern een dorpshuis hoort, dus ook in Groesbeek. Voor schooljaar 2022-2023 moet er een oplossing zijn voor het Agora-onderwijs. VBenD was wel teleurgesteld over de eerste versie van het amendement. Op grond van wat er in stond had hij verwacht dat er overleg was geweest met school en bibliotheek. Hij vraagt waarom dit er niet geweest is. Uit de huidige versie van het amendement blijkt dat de bibliotheek aangegeven heeft dat het niet gaat en dat is heel jammer. Er moet een oplossing komen. Het amendement vraagt van de fracties inzichten voor het gebied rond de Mallemolen, maar ook over de functies. Wat de functies betreft stelt hij dat er dorpshuizen zijn die met exploitatietekorten te maken hebben.

In het onderzoek kan meegenomen worden of niet gebonden activiteiten vanuit de Mallemolen naar een ander dorpshuis kunnen. Omdat het definitieve amendement pas gisteren voorlag is er nog geen overleg binnen de fractie geweest over de richting. Hij stelt voor om ook naar de begroting te kijken, er is een flink bedrag nodig. Er zijn veel brieven van burgers over Mallemolen en bibliotheek binnengekomen. De burgers moeten gehoord worden en hebben recht op een goed en duidelijk voorstel. Ook een voorstel wat voor de lange termijn gaat gelden. Het lijkt hem beter het voorstel over de begrotingsbehandeling heen te tillen en in november de aanbevelingen te geven en dan in januari/februari een collegevoorstel te krijgen. Dhr Weijers vraagt wanneer het de wethouder duidelijk was de datum van 1 september 2021 niet gehaald zou worden voor een uitbreiding van het Agora-onderwijs. Waarom is er met de bibliotheek niet gesproken over een wat-als scenario? Dhr Martens stelt nu voor om de extra ruimte in het souterrain te

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 15 juli 2021

8

gebruiken en een daglichtvoorziening. Hij vraagt of al bekend is welke kosten hiermee gemoeid zijn. Valt dat binnen de nu geraamde € 40.000,-? In de carrousel zijn vorige week twee voorstellen behandeld, B51 en B56. Inhoudelijk schortte daar nogal wat aan. Nu wordt afgesproken in oktober met een toekomstvisie te komen, waarvan in oktober waarschijnlijk gezegd zal worden: hadden we er maar iets meer tijd voor genomen. Als de wethouder zegt dat dit geen enkel probleem is, prima. Hijzelf is van mening dat er iets meer tijd genomen moet worden. Voor het Agora-onderwijs moet een lange termijn oplossing komen. Hij sluit zich aan bij dhr Peters (VBenD) om daar uiterlijk in het voorjaar 2022 over te spreken. Mw Vorderman zegt richting dhr Weijers dat als hij wil wachten tot het voorjaar, er ook nog iets gerealiseerd moet worden en dat kost zeker 2 jaar. Dhr Weijers antwoordt dat er vandaag geld beschikbaar gesteld wordt om op korte termijn ermee aan de slag te gaan. Dat is de noodvoorziening. Daarna moet er zo snel mogelijk een definitief besluit genomen worden. Dhr Van Loon zegt dat een voorziening als de Mallemolen een must is voor Groesbeek als grootste dorp in de gemeente. Het mooie is dat die er al is en die moet ook behouden blijven. Hij voelt het meest voor het tweesporenbeleid dat dhr Eikholt al noemde. Behoud van de Mallemolen, bezien wat je er de komende jaren mee gaat doen.

Ondertussen moet er ook verder gekeken worden in de omgeving van de Mallemolen, er doen zich kansen voor en het zou zonde zijn als die niet meegenomen worden in de afweging. Dat was ook het grootste bezwaar tegen de oorspronkelijke voorstellen B56 en B51. Deze gingen over de school en over de bieb. Het belang van de Mallemolen, alle gebruikers en alle activiteiten die er plaatsvinden raakten ondergesneeuwd. Het CDA wil een integrale afweging en die zou in oktober voorgelegd kunnen worden. Mw Vree zegt m.b.t. de twee sporen, dat op het moment dat je geld uit gaat geven voor een tijdelijke oplossing, het weggegooid geld is. In eerste instantie moeten er al grote investeringen gedaan worden voor de tijdelijke oplossing. Er is al te lang gewacht om het met een klein beetje onderhoud goed te krijgen. Dhr Van Loon is van mening dat er geen sprake is van weggegooid geld. Men loopt tegen het praktische probleem aan dat wil je gaan nadenken over gebiedsontwikkeling, dan heb je het over veel langere termijnen dan 5, 6 jaar. Je moet er de tijd voor nemen. In de tussentijd wil men gewoon de Mallemolen behouden en wellicht, als dat blijkt uit de toekomstvisie, misschien ook wel uitbreiden. Dat een dergelijke voorziening geld kost, klopt. Hij heeft dat er graag voor over. Mw Vree heeft er ook geld voor over, maar doet het graag goed.

Het lijkt erop dat het toch een beetje houtje-touwtje wordt. Ook is het mogelijk dat er van uitstel afstel komt. Als het zo gemaakt wordt dat het 5-10 jaar mee kan, wie zegt dan dat het een keer echt goed gemaakt wordt. Het is een moeilijk probleem waar op een bepaald moment een oplossing voor moet komen. Dhr Van Loon zegt dat als het gaat om een gebiedsontwikkeling voor de omgeving Mallemolen, tussen Spoorlaan, Nijverheidsweg en Kloosterstraat, dan gaat het over een ontwikkeling van 10-12 jaar. In de tussentijd zal er iets gedaan moeten worden. Dat de Mallemolen overeind blijft, staat niet ter discussie, dat moet gewoon. Hij ziet het voorstel graag in oktober tegemoet. Hij heeft ook nog de vraag hoe het nu eigenlijk zit met optie 1b. Vorige week in de carrousel is men daar gebleven. Afgelopen week heeft er overleg plaatsgevonden waaruit bleek dat die optie niet haalbaar was, terwijl die optie in het oorspronkelijke voorstel stond. De raad is dus een optie voorgelegd die bij voorbaat niet haalbaar was. Hij hoort graag van de wethouder hoe dat zit. Dhr Ten Westeneind merkt op dat er sprake is van een tweede spoor om naar de totale gebiedsontwikkeling te kijken. Hij hoorde dhr Eikholt zeggen dat de bibliotheek daar ook weer een mooie centrale functie in kan vervullen. Het heeft tot gevolg dat er nu een spagaat ontstaat.

Als een stuk Agora-onderwijs naar de Mallemolen verhuisd wordt, de bibliotheek indikt – wat ze eigenlijk niet willen en/of kunnen – dan is het de vraag hoe je op termijn zo’n tweede spoor kunt uitzetten. Dhr Eikholt heeft de vraag voorgelegd aan dhr Hogemans en het probleem spitst zich toe op het financiële probleem wat de raad heeft opgelegd, de bezuiniging. Dhr Eikholt begrijpt uit de woorden van dhr Hogemans dat als de bezuiniging weggestreept zou worden – die ook niet opgelegd zou zijn als bekend was geweest dat de gemeente € 2,4 miljoen wordt bijgeplust door de rijksoverheid en misschien zelfs wel structureel – dat probleem misschien opgelost zou zijn. Misschien kan de motie van de PvdA ondersteund worden.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 15 juli 2021

9

Als je de Mallemolen of de functie van de Mallemolen naar beneden verplaatst en de school naar boven, die over een aantal jaren ook gaat vragen om nieuwbouw, dan ontstaat er een hele andere situatie. Er ontstaat dan een nieuwe Mallemolen met een inloop en een grote parkeerplek voor de deur. Er zijn best mogelijkheden. Misschien kan het gefinancierd worden door woningbouw er rondom heen. Dhr Schmiermann heeft een motie ‘vreemd aan de orde van de dag’ doorgestuurd naar de griffier en hij wacht nog op een antwoord of het behandeld kan worden. Mw Ten Doesschate heeft ook al aangegeven dat zij ervoor is de bezuiniging op de bibliotheek geheel of gedeeltelijk terug te draaien. Iedereen weet het, sommige dingen kosten nu eenmaal geld. Dhr Ten Westeneind vraagt of er ruimte is om daar vandaag met elkaar over te spreken. Griffier dhr Van Workum antwoordt dat als het gaat om het terugdraaien van een besluit wat de raad genomen heeft, dat niet via een motie kan. Er moet een nieuw besluit genomen worden. Een nieuw besluit kan niet ad hoc vanavond genomen worden. De raad kan wel uitspreken dat de bezuiniging teruggedraaid wordt en het in de volgende vergadering effectue ren. Mw Barber merkt op m.b.t. de bezuiniging dat er de laatste begroting ook over gesproken is. Hoeveel keer is het niet gebeurd, bezuinigen op de bieb, toch maar weer niet, toch weer wel. Laten we daarmee ophouden.

Zij heeft het idee dat de financiën niet het enige probleem voor de bibliotheek zijn. Er is ook een probleem m.b.t. vernieuwing van de bibliotheek en dat dat niet zou passen in de Mallemolen. Wethouder Visser heeft veel goodwill voor de Mallemolen gehoord. Veel fracties hebben aangegeven dat de Mallemolen moet blijven, de functionaliteit van de Mallemolen moet blijven. Zij is daar heel blij mee. De uitdaging vanavond was ook om de raad de uitspraak te ontlokken wat te doen met de Mallemolen. Een aantal keer is punt 1b genoemd, zoals verwoord in het voorstel wat vorige week bij de carrousel voorlag. Daaraan is de vraag gekoppeld waarom 1b niet haalbaar is. Punt 1b zou een oplossing zijn geweest voor het besluit wat daaraan vooraf zou moeten gaan dat de bibliotheek naar het gemeentehuis zou komen. Dat kan niet op heel korte termijn gerealiseerd worden. Daarvoor was ter overbrugging een indicatief bedrag van € 40.000,- nodig. Het gaat dan om het indikken van de bibliotheek ten gunste van het Agora-onderwijs en dat indikken van de bibliotheek zou dan betekenen dat de boeken wat anders neergezet worden. Dit om de stip op de horizon te bereiken: verhuizing van de bibliotheek en Agoraonderwijs in de bibliotheekruimte. Dat besluit is niet genomen.

Dat terugleggend bij de bibliotheek en bij het onderwijs wordt nu gezegd dat als de bibliotheek nu moet indikken voor het komend jaar, zonder dat er een perspectief is, dat niet kan. De bibliotheek moet, zonder stip op de horizon, meer permanent gaan inrichten en dat kost meer dan € 40.000,-. Dat waren de afwegingen om het amendement wat nu voorligt, iets verder te nuanceren en uit te breiden. De uitbreiding dit jaar is nog niet mogelijk. De gesprekken lopen 1-1,5 jaar of zelfs langer. Twee jaar geleden was al bekend dat het Agora-onderwijs boven verwachting goed draait en is toen al met een groep in het souterrain van de Mallemolen begonnen. Dat er dit jaar een groep bij zou komen, werd in september 2020 al aangegeven. Er is al een plan gemaakt om de Mallemolen anders in te richten, ook met behoud van de bibliotheek. Dat zijn processen en gesprekken die samen doorlopen worden. In november komt er een begrotingsbehandeling, gaandeweg het jaar eraan voorafgaand krijgt de bibliotheek met een bezuiniging te maken. Dat was aanvankelijk in de top 19 benadering van de bezuiniging nog helemaal niet duidelijk, dat werd bekrachtigd in november. Dus vanaf november kwam er een nood bij de bibliotheek hoe dat opgelost moest worden. Dan wordt het ene voorstel, uitbreiding van het Agoraonderwijs samen gepakt met de bibliotheek en wordt gekeken wat er mogelijk is.

De wens die de bibliotheek al langer had was om meer de maatschappelijke partners op te zoeken en naar een vernieuwing te gaan. Dat is samen gegaan met de wens in het gemeentehuis om daar een slag te maken met de uitbreiding van de raadszetels en het andere dienstverleningsconcept . Gaandeweg gaat het in het gesprek dat het gemeentehuis een compleet dienstverleningscentrum van de gemeente kan worden. Tevens wordt er plaatsgemaakt voor het Agora-onderwijs. Zo loopt dat dan. Formeel is de aanvraag voor het onderwijs in januari 2021 gedaan. Vanaf dat moment is er definitief aan gewerkt. Er is dus niet zo stellig met de bibliotheek over een als-dan scenario gesproken. Gaandeweg ontstaat er een richting die wat lijkt. Vorige week kwam het voor de bibliotheek en het Agora-onderwijs toch wel als een schok dat er anders over wordt gedacht. Het is fijn dat er nu breder over gesproken kan worden. Ook is het fijn als zij na de zomer met alle betrokkenen om tafel kan gaan zodat er in oktober een uitgekristalliseerd stuk voorgelegd kan worden.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 15 juli 2021

10

Wat kun je van een toekomstvisie verwachten? Er is al heel veel voorwerk gedaan. Misschien is dat niet op een voor de raad meest prettige wijze gepresenteerd. Er is een heel proces doorlopen en de raad zal er meer in meegenomen worden. Ook zullen de gebruikers erin meegenomen worden. Er moet echter wel een principebeslissing liggen over de Mallemolen. Als de raad aangeeft dat de Mallemolen moet blijven bestaan, dan is er een richting en kan dat uitgewerkt worden. Er zal een visie voorgelegd worden, waarin de argumenten verder uitgewerkt zijn en wat in de carrousel besproken kan worden. Het zal een visie in quickscan-achtige vorm zijn. De gebiedsontwikkeling ligt anders. Er ligt een heel gebied om de Mallemolen heen wat ontwikkeld gaat worden. Het is niet het grondgebied van de gemeente. De grond direct naast de Mallemolen is van de school, daarnaast staat een huis, daarnaast ligt het terrein van Saedt en de oude Lidl ligt er. Er zijn al ontwikkelingen gaande. De Lidl is onlangs verkocht. Je kunt aangeven wat er aan ontwikkelingen zijn, maar het hele grote plan, vergt een enorme studie. Daar is ambtelijk geen capaciteit voor. Het staat niet op de woonagenda om dat nu te doen. Het is een proces wat misschien wel 10 jaar duurt. Als het over 10 jaar op de agenda komt om te ontwikkelen of eerder, dan is dat een keuze die aan de raad is.

Men moet zich wel realiseren dat er misschien iets anders, als het naar voren gehaald wordt, van de agenda verdwijnt. Het blijft een moeilijk gebied. Als de gebiedsontwikkeling groot en breed aangepakt wordt, en het duurt zo lang, dan biedt het geen oplossing voor het onderwijs, voor de Mallemolen en voor de bibliotheek. Er wordt nu veel over het onderwijs en de bibliotheek gesproken maar het gaat ook om de Mallemolen zelf. De beheerder heeft aangegeven dat hij een andere constructie wil en duidelijkheid wil hebben over hoe hij verder kan. De kosten van extra verlichting in het souterrain en extra ruimte ingericht is nog niet uitgezocht. Het valt niet binnen de € 40.000,- die indicatief gevraagd wordt. Zij vindt het fijn dat door een aantal leden aangegeven wordt meer tijd te nemen zodat er een gedragen stuk voorgelegd kan worden. Geprobeerd wordt met alle druk en de vakantieperiode de raadsvergadering van oktober te halen. Als er geïnvesteerd zou worden in noodlokalen, ziet zij dat als weggegooid geld. Het is ook niet de wens van het onderwijs. Het geld wat er is kan beter ingezet worden voor een duurzame oplossing. Voor het primair onderwijs en het voortgezet onderwijs moet een huisvestingsplan gemaakt worden. Daar is men ook mee bezig. Als met elkaar een IHP opgesteld wordt, betekent het ook dat het financieel uitgewerkt moet worden.

Bekend is dat het MIP en de begroting voor de komende jaren wat lastig zijn. Als daar een IHP in opgenomen wordt, kan dat een hele negatieve uitwerking worden. Begroot moet worden wat er aan scholenwens is, afhankelijk van de groei en hoe dat financieel vertaald moet worden. Waarom een voorstel in oktober? De wethouder wil een perspectief bieden aan de bibliotheek en aan het onderwijs. Als het over de begrotingsbehandeling heen getild wordt, ben je te laat. Het betekent dat je dan pas aan de gang gaat. De wethouder wil er druk op houden en vraagt de raad om mee te gaan met het voorstel en het onderwijs, de bibliotheek en de Mallemolen uit de onzekerheid te halen. Het college wil er alles aan doen om in oktober de raad een visie voor te leggen waar een besluit op genomen kan worden zodat zij verder kunnen. Er is al heel constructief met elkaar gewerkt en gesproken en zij verwacht niet anders dat dat voorgezet wordt als er een perspectief is. De raad moet dan wel dat perspectief bieden. De bibliotheek zal de suggestie om de bezuiniging terug te draaien prettig vinden, het geeft ruimte. Zij is het eens met de opmerking van de VVD, sommige dingen kosten nu eenmaal geld.

De raad moet in oktober besluiten over de toekomstvisie voor het behoud van de verenigingen, een plek voor het cultureel centrum, een goede plek voor het onderwijs waar iedereen heel trots op is en blij is dat het zo gegroeid is, maar ook een goede toekomstbestendige bibliotheek. Mw Brouwer zegt m.b.t. het IHP dat er meer scholen zijn die al heel lang in gesprek zijn, met name de school op de Horst, en daar is ook nog steeds geen duidelijkheid over. Het is heel erg nodig want er is een aantal scholen dat niet meer aan de eisen van nu voldoet en er komen er nog twee achter aan. Er zal iets moeten gebeuren. Dhr De Jong zegt dat terecht werd gesuggereerd dat als je een IHP gaat instellen – wat voor het voortgezet onderwijs al verplicht is – dan gaat het er juist over dat je op een verstandig manier in goed overleg voor meer jaren de gelden die het rijk ter beschikking stelt voor de huisvesting van het onderwijs, in een pot zet en vaststelt wat ermee gedaan wordt. Dat moet in de toekomst ook gedaan worden. Je kunt

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 15 juli 2021

11

daarmee voorkomen dat je op enig moment moet zeggen tegen het onderwijs: jullie eisen zijn terecht of jullie vragen zijn terecht, maar er is geen geld voor. Mw Barber is van mening dat in de algemene uitkering het geld voor onderwijshuisvesting niet geoormerkt is. De gemeente zit krap in de financiën en dan moeten er per jaar bedragen gereserveerd worden. Dhr Eikholt begrijpt van de wethouder dat het volledig bekijken van het totale gebied geen haalbare kaart is. Hij stelt voor dat het beperkt wordt tot de school. Is er enig inzicht in de huidige school? Een gedeelte van de school is fors verouderd. Als je dat in samenhang met de Mallemolen bekijkt zou het een gunstig beeld kunnen geven. Mw Barber zegt dat er in veel dorpshuizen geïnvesteerd wordt. Investering in onderhoud is prima, maar hier moet ook heel duidelijk gekeken worden naar de exploitatie. Er is ieder jaar een tekort. Dhr Ten Westeneind merkt ter verduidelijking op dat als er al ruimte is voor noodlokalen, datzelfde gebied gebruikt kan worden voor een permanente oplossing. De bibliotheek kan dan blijven zitten. Er ontstaat dan wellicht een betaalbaar en haalbaar plaatje waar men een x-aantal jaren mee vooruit kan. Dhr Kersten begrijpt de noodzaak om in oktober een beslissing te nemen, ook met het oog op het perspectief van met name het onderwijs.

Sociaal Groesbeek vreest wel dat het kort dag is en hoopt en wil het vertrouwen geven dat er een goed voorstel komt. Het moet niet zo zijn dat er in oktober een voorstel voorligt wat weer teruggelegd wordt. Hij wenst de wethouder veel succes om het voor die tijd voor elkaar te krijgen. Sociaal Groesbeek ziet het belang ervan, maar de druk is heel groot. Mw Vorderman is heel blij dat een aantal partijen het ermee eens is dat er een visie moet komen voor huisvesting voor het onderwijs. Daarmee kan een situatie zoals die er nu is voorkomen worden. Zij wil zich aansluiten bij het voorstel van de PvdA en meerdere partijen om de bezuiniging op de bibliotheek in te trekken. Zij is heel blij met de toezeggingen van de wethouder voor een structurele oplossing voor het onderwijs op een zo kort mogelijke termijn. Zij ziet dit niet terug in het amendement. Zij ziet de toezegging graag terug in de notulen. (De wethouder knikt bevestigend) Mw Ten Doesschate blijft bij haar eerste termijn en met name wat gezegd is m.b.t. de bezuiniging op de bibliotheek. Mw Vree gaat ervan uit dat zij in oktober een besluit kan nemen. Als het leidt tot een tussenoplossing, is zij benieuwd of de Mallemolen daarna ook de exploitatie rond kan krijgen. Zij pleit voor een duidelijke visie voor de scholen. Zij heeft eerder al iets gezegd over de ventilatie, maar dat geldt voor alle scholen.

De gemeente heeft daar ook een plicht en het kan meegenomen worden in de visie. Dhr Eikholt stelt dat het terecht is dat er naar een sluitende exploitatie gewerkt wordt, maar dan moet de beheerder ook een meerjarig contract krijgen en het op een langere termijn structureel kunnen maken. Dhr Schmiermann was bezig met een motie ‘vreemd aan de orde’, maar het is lastig om het college een opdracht mee te geven als de raad zelf besloten heeft de taakstellende bezuiniging te laten plaatsvinden. Er moet een initiatiefvoorstel gemaakt worden. Hij heeft van veel fracties gehoord dat zij het met hem eens zijn om de bezuiniging op de bibliotheek in te trekken. De volgende vergadering komt hij hierop terug. Het is goed om te kijken naar de onderwijshuisvesting. Er is gesproken met de wethouder over hoe het op de Horst allemaal gaat, maar er zijn misschien wel meer scholen waar het qua onderwijsklimaat niet helemaal van deze tijd is. Bekeken moet worden wat de verplichtingen zijn op dat gebied voor de onderwijsinstelling en voor de gemeente. Dat geldt ook voor het Agora-onderwijs, de wettelijke verplichting en de wensen van de school moeten goed uit elkaar gehouden worden. Hij is blij met alles wat er gezegd is en gaat akkoord met het amendement. Dhr Van Loon zegt richting dhr Schmiermann dat hij in de raad het enthousiasme voor het initiatiefvoorstel proeft.

Wel moet aangegeven worden wat de dekking is. De extra middelen zijn niet structureel beschikbaar en de neiging in de raad is vrij groot om die extra middelen alvast uit te geven. Dhr Schmiermann zegt dat dhr Eikholt al een klein stukje van een eventuele dekking heeft aangegeven. Met de € 1,7 miljoen kan, totdat de Mallemolen goed is opgeknapt, een structurele oplossing gevonden worden voor de bibliotheek. Het college komt ook vaak met voorstellen waarvoor het geld uit de algemene middelen gehaald worden.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 15 juli 2021

12

Dhr Peters (VBenD) begrijpt dat een totaaloplossing langere tijd nodig heeft. Hij hoopt dat de wethouder in oktober met een voorstelt komt. Hij hoort wethouder Fleuren nog zeggen bij de financiële uitgangspunten op de opmerking dat er veel werk ligt en veel doorgeschoven wordt: “Meneer Peters, het piept en het kraakt bij de ambtelijke organisatie”. Hij hoopt dat het gaat lukken om het voorstel in oktober voor te kunnen leggen. Wat de € 2,4 miljoen betreft, gezegd werd dat er weer een cadeautje is voor 2022. Het is maar een eenmalig cadeautje en dat cadeautje komt vooral uit de Jeugdzorg. Er moet goed gekeken worden naar wat er met dat geld gedaan wordt. Op het Sociaal Domein ligt ook nog een opgave. Dhr Schmiermann stelt voor de bezuiniging op de bieb te schrappen. Dhr Peters stelt voor dat mee te nemen in het voorstel. Ook hij wil weten waar de dekking vandaan komt omdat de bezuiniging al ingeboekt is. Dhr Weijers geeft aan dat VOLG hand en spandiensten gaat verrichten om samen met de PvdA een mooi voorstel aan de raad te presenteren. De wethouder deed voorkomen alsof de raad het traject zou vertragen door in oktober geen besluit te willen nemen. Dat is niet het geval. Hij zou het liefst al veel eerder het besluit genomen hebben maar dat was niet mogelijk. De wethouder wil met alle gebruikers spreken in het kader van de participatie. Het is nu juli.

Het stuk moet in september klaar zijn om in oktober aan de raad voorgelegd te kunnen worden. Ook VOLG wil heel graag dat de Mallemolen of in ieder geval een cultureel hart van Groesbeek blijft bestaan en is zeker bereid daarin te investeren. Er moet wel een goed verhaal liggen, wat moet er gebeuren, wat zijn de prioriteiten, wat zijn de kosten. Noodlokalen zullen zeker niet geplaatst worden. Dat is eenmaal gedaan, ze waren toen hard nodig maar zijn maar één jaar gebruikt. Daarna kon men ze aan de straatstenen niet kwijt. VOLG onderschrijft het amendement. Mw Vorderman is ook geen voorstander van noodlokalen, maar hoorde wel dat er ooit noodlokalen geweest zijn en dat die voor een prikkie verkocht zijn. Kunnen ze niet voor een prikkie gekocht worden? Dhr Van Loon hoort de wethouder zeggen dat de datum van oktober vooral ingegeven is omdat het onderwijs een perspectief geboden moet worden. Er moet dan wel een gedegen verhaal liggen voor wat betreft de Mallemolen, waarin ook het belang van de Mallemolen en de gebruikers meegenomen worden. Er moet voor die tijd met de gebruikers gesproken worden. Wethouder Visser zegt dat praten met de gebruikers vooral betekent praten met de grote gebruikers zoals school, bibliotheek, de pachter, de omroep etcetera. De pachter weet heel goed wat zijn gebruikers willen.

Het is ondoenlijk om met alle verenigingen en stichtingen en alles wat er in zit van te voren nog het gesprek te hebben. Dat is ook niet nodig omdat gezamenlijk gezegd is de functie in de Mallemolen te behouden. Het staat ook niet ter discussie dat men verenigingen gaat uithuizen. Het gaat om de grote gebruikers die met elkaar die ruimte in goed overleg moeten benutten. Het uitgangspunt is om het Agora-onderwijs een structurele oplossing te bieden. Mw Brouwer stelt dat de wethouder nu aangeeft dat het om het gebouw de Mallemolen gaat zoals het er nu staat. Tot nu toe ging het steeds over de functie van de Mallemolen, het hoeft niet het gebouw de Mallemolen te zijn. In de beantwoording van vragen van VOLG stond dat ook. Wethouder Visser antwoordt dat gekeken wordt naar de functionaliteit van de Mallemolen. Zo breed wordt het bedoeld. Het betekent niet dat met de kleine gebruikers rond de tafel wordt gegaan. Het gaat echt om de functionaliteit, wat er nog aan toegevoegd zou kunnen worden. Mw Brouwer zegt dat er ook kleine gebruikers zijn die wekelijks gebruik maken van ruimte, in haar ogen zijn dat geen kleine gebruikers. Wethouder Visser antwoordt dat de pachter heel goed weet hoe de gebruikers de Mallemolen gebruiken en wat zij daar wensen. Het is ondoenlijk met alle gebruikers rond de tafel te gaan. In deze fase is dat wellicht ook te vroeg.

In oktober wordt een visie gegeven op het gebruik van. Dat wil niet zeggen dat het dan helemaal uitgekristalliseerd is tot op die ene gebruiker die op dinsdagochtend om 10.00 uur daar zit. Het gaat om de visie, om de grote lijnen. Daar wordt zoveel mogelijk in meegenomen. Mw Brouwer merkt op dat daardoor heel veel onrust ontstaat. Op Facebook zijn er al mensen die nu al zeggen van waar moeten wij heen. De voorzitter lijkt het goed om dat mee te nemen en te kijken dat daar waar onrust ontstaat bekeken wordt hoe die onrust weggenomen kan worden. Mw Ten Doesschate geeft aan dat in het originele voorstel op pg 2 staat: “De functies die nu nog gebruik maken van de Mallemolen zoals Vluchtelingenwerk, koren, omroep etcetera, kunnen met een

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 15 juli 2021

13

beetje goede wil en onvermijdelijke investeringen ook elders ondergebracht worden, maar niet allemaal in het centrum van Groesbeek.” Daar worden de bevolking en de gebruikers van de Mallemolen zo zenuwachtig van. De voorzitter brengt het amendement in stemming. Voor het amendement zijn: CDA, GroenLinks, Polderbreed, GJS, GVP, VOLG, VBenD, Sociaal Groesbeek, VVD, PvdA en D66 Het amendement is unaniem aangenomen. STEMVERKLARING, Mw Ten Doesschate geeft aan dat een van de belangrijkste dingen is de bezuiniging op de bibliotheek terugdraaien. Als dat goed onthouden wordt, gaat zij akkoord met het amendement. De voorzitter brengt het geamendeerde voorstel in stemming. Voor het voorstel zijn: CDA, GroenLinks, Polderbreed, GJS, GVP, VOLG, VBenD, Sociaal Groesbeek, VVD, PvdA en D66 Het geamendeerde voorstel is unaniem aangenomen.