M40 Informatienota meicirculaire 2021

INFORMATIENOTA

M40 Zaaknummer: Documentnummer: Onderwerp: Vergadering B&W: Raadsvergadering: Portefeuillehouder: Ambtenaar: Mailadres:

Z-21-93284 VB/Raad/21/01249 Meicirculaire 2021 algemene uitkering en bijstelling van financieel meerjarenperspectief begroting 2022 29 juni 2021 15 juli 2021 S.G.P. Fleuren Hans Jeurissen H.Jeurissen@bergendal.nl

Aan de gemeenteraad, Kennisnemen van de meicirculaire 2021 algemene uitkering en de bijstelling van het financieel meerjarenperspectief begroting 2022 Waarom nu naar de raad? Onlangs hebben we de meicirculaire 2021 algemene uitkering ontvangen en doorgerekend. Deze circulaire leidt tot bijstelling van het financieel meerjarenperspectief zoals dit is gepresenteerd in de uitgangspuntennotitie voor het opstellen van de begroting 2022 (zie raadsstukken 15 juli 2021). We informeren u hiermee over de meest actuele stand van onze begrotingssaldi dit jaar en komende jaren. Deze circulaire bevat geen informatie over aanvullende rijksmiddelen. Naderhand is pas bekend gemaakt dat gemeenten extra rijksgelden voor jeugdhulp in 2022 krijgen. Voor onze gemeente betekent dit € 2,4 mln extra rijksgeld. In het overzicht van het Financieel Meerjarenperspectief laten we het effect van de meicirculaire en de extra gelden voor jeugdhulp in 2022 zien. Het nieuwe kabinet moet beslissen of het Rijk het extra geld voor jeugd - conform de uitspraak van de arbitragecommissie -structureel beschikbaar stelt. In de Najaarsnota 2021 verwerken we de financiële gevolgen voor 2020 en 2021. De financiële effecten voor de jaren 2022-2025 nemen we mee bij het opstellen van de begroting 2022.

Zaaknummer: Documentnummer:

Zaaknummer Documentnummer

Pagina 1 van 4 REFNUMBER

Totaal effect algemene uitkering uit het gemeentefonds Doorrekening van de meicirculaire 2021 levert voor de jaren 2020 tot en met 2025 het volgende effect voor de begroting op: Tabel: Effect meicirculaire 2021 op de Algemene uitkering 2020- 2025 Nr 2020 1 Stand maartcirculaire 2021 56.724 2 Ontwikkeling uitkeringsbasis/hoeveelheidsverschillen -102 3 Nadere verrekening 2020 BCF 4 Suppletie-uitkering Bommenregeling 5 Aanpassing woonplaatsbeginsel 6 Extra gelden jeugdhulp 2021 7 Diverse taakmutaties 9 Stand meicirculaire 2021 56.622 10 Mutatie algemene uitkering (nr 9 -/- nr 1)

-102

Doorwerking naar andere budgetten 4 Suppletie-uitkering Bommenregeling 5 Aanpassing woonplaatsbeginsel 6 Extra gelden jeugdhulp 2021 7 Diverse taakmutaties 8 Doorrekening inflatie 11 Financieel effect op begrotingssaldo (nr 10 - nrs 4 tm 8)

Bedragen x € 1.000

2021 57.560 202 174 273

2022 56.920 628

2023 57.094 -86

2024 57.199 -476

2025 57.416 -676

-786

-786

-786

-786

793 86 59.088

130 56.892

129 56.351

132 56.069

125 56.079

1.528

-28

-743

-1.130

-1.337

786

786

786

786

-140 -840 -222

-133 -840 -930

-135 -840 -1.319

-144 -840 -1.535

-273 -793 -57 -102

405

Bijstelling van financieel meerjarenperspectief De meicirculaire 2021 leidt tot de volgende bijstelling van dit perspectief. 2021

2022

bedragen x € 1.000 2023 2024

-3.010

-2.390

-2.675

-2.226

818

1.285

2.061

2.240

-2.192

-1.105

-614

14

Financieel MeerjarenPerspectief (FMP) FMP in primaire begroting 2021 1e begrotingswijziging 2021 FMP na 1e begrotingswijziging Besluitvorming tot Voorjaarsnota 2021 Mutaties Voorjaarsnota 2021 FMP na Voorjaarsnota 2021

-1

-2

-2

-2

-461 -2.653

-630 -1.737

-616 -1.232

-616 -604

Extra rijksgelden jeugdhulp FMP uitgangspuntennotitie begroting 2022

Meicirculaire 2021 algemene uitkering FMP na meicirculaire 2021

Zaaknummer: Documentnummer:

Zaaknummer Documentnummer

2.400 -2.653

663

-1.232

-604

254

-222

-930

-1.319

-2.399

441

-2.162

-1.923

Pagina 2 van 4 REFNUMBER

Toelichting op de belangrijkste mutaties van de algemene uitkering Nr 1. Hier staat de stand van de maartcirculaire 2021. Nr 2. Als het rijk meer of minder uitgeeft, ontvangen de gemeenten meer of minder algemene uitkering (systematiek: samen de trap op en af). Deze verandering van de algemene uitkering noemen we het accres. Ook de loon- en prijsontwikkeling en hoeveelheidsverschillen zijn hierin verwerkt. Voor 2020 en 2021 heeft het Rijk in overleg met de VNG het accres bevroren. Vanaf 2022 is het accres weer van toepassing. Het Rijk geeft aan dat de rijksuitgaven dalen. Dit komt vooral door de lagere prijs-en loonontwikkeling, de lagere rentelasten en de mindere afdracht aan EU. Dit betekent dat de algemene uitkering daalt. Daarnaast hebben zich mutaties voorgedaan in het aantal eenheden zoals inwoners en woningen. De grootste afwijking is het aantaI uitkeringsgerechtigden. In de begroting 2021 hebben we rekening gehouden met een stijging van het aantal uitkeringsgerechtigden als gevolg van de coronacrisis. Deze stijging heeft zich niet doorgezet waardoor we een lagere algemene uitkering ontvangen. Nr 3. Gemeenten kunnen hun BTW (grotendeels) declareren bij het BTW CompensatieFonds (BCF). Het rijk heeft hiervoor een plafond ingesteld. Als alle gemeenten samen minder declareren dan dit plafond, dan stort het Rijk het verschil in het gemeentefonds.

Declareren de gemeenten meer, dan haalt het Rijk het verschil uit het gemeentefonds. Het Rijk verwacht dat de gemeenten € 96 mln in 2020 minder dan het plafond declareren. Dit bedrag voegt het Rijk nu toe aan het gemeentefonds in 2021. Nr 4. Op 1 april 2021 heeft onze gemeenteraad besloten een verzoek bij het Rijk in te dienen voor de door derden gemaakte kosten voor het opruimen van niet gesprongen explosieven. Dit verzoek is gehonoreerd. Dit bedrag betalen we door aan derden. Nr. 5 De definitie van het begrip woonplaatsbeginsel in de jeugdwet verandert per 2022. Dit houdt in dat de gemeente waar de jeugdige vandaan komt, betaalt voor de zorgkosten. Nu is dit de gemeenten waar de jeugdigen verblijven. We besparen hierdoor op de kosten. Maar helaas gaat het rijk tegelijk ook korten op de rijksuitkering. En die korting is veel hoger dan we hadden verwacht. Voor onze gemeente daalt de rijksvergoeding van € 1.550.000 naar € 764.000. Een daling van maar liefst € 786.000. Voor de berekening van het financieel effect van deze meicirculaire houden we hetzelfde bedrag aan voor minderuitgaven als het bedrag voor minderinkomsten. Of we ook daadwerkelijk dit bedrag aan kostenbesparing halen, weten we nog niet. Nr.6 Het Rijk voor het jaar 2021 € 613 mln beschikbaar gesteld voor acute problematiek in de jeugdhulp. Hiervan keert het Rijk € € 443 mln aan gemeenten voor onder meer: a.

Het vorm te geven aan de consultatiefunctie ggz, het tegengaan van wachtlijsten bij lichtere jeugdhulpproblematiek en het tegengaan van verdringing van andere uitgaven bij gemeenten b. Extra inzet en het kunnen voeren van regie op het voorkomen en aanpakken van wachttijden van (regionaal) ingekochte specialistische jeugdzorg. We bestuderen op dit moment wat deze maatregelen voor ons financieel betekenen. Hierbij betrekken we ook de ombuigingsmaatregelen uit het herstelplan sociaal domein. Voorlopig reserveren deze gelden hiervoor.

Zaaknummer: Documentnummer:

Zaaknummer Documentnummer

Pagina 3 van 4 REFNUMBER

Nr. 7 Voor diverse taakmutaties krijgen we van het Rijk een (aanvullende) vergoeding van de te maken uitvoeringskosten. Het grootste deel heeft betrekking op de uitvoering van de Wet open overheid per 2022. Andere taakmutaties zijn de vaccinatie meningokokken, prenataal huisbezoek jeugdgezondheidzorg en uitbreiding antidiscriminatievoorziening. Nr. 8 In de meicirculaire 2021 zit ook een compensatie voor de prijs- en loonstijging 2022. In de kaderbrief 2021 gaan we uit van 1,5% loonstijging en 1,6% prijsstijging. Deze inflatie hebben we doorgerekend voor de lasten, de OZB en de overige baten. Nr.9 Hier staat de stand van de meicirculaire 2021. Nr. 10 Hier vermelden we het verschil tussen de mei- en maartcirculaire. Nr. 11 Hier staat het effect op het begrotingssaldo. Toelichting op het bijgesteld financieel meerjarenperspectief Het eerste jaar (2022) lijkt positief, maar structureel is er geen ruimte voor nieuwe uitgaven. De meicirculaire 2021 heeft een behoorlijke negatief effect op de begrotingssaldi. Zoals we bij nummer 2 hebben vermeld, komt dit doordat de rijksuitgaven dalen en hieraan gekoppeld de algemene uitkering. Hier hebben alle gemeenten mee te maken. In de begroting 2021-2024 is een fors ombuigingspakket verwerkt. De omvang van dit pakket bedraagt voor 2021 € 2,25 mln die oploopt tot € 3,6 mln in 2024.

Een groot deel van de ombuigingen hebben we gerealiseerd, maar de grootste ombuiging op sociaal domein van ca € 1 mln moeten we nog effectueren. Voor 2022 staat € 363.000 aan besparing geraamd. Het Rijk is doordrongen van de slechte financiële situatie van gemeenten. De beslissing om extra middelen (naast het extra geld voor jeugdzorg in 2022) beschikbaar stellen laat het huidig kabinet over aan het nieuw te vormen kabinet.

Burgemeester en wethouders, De secretaris, E.W.J. van der Velde

Zaaknummer: Documentnummer:

De burgemeester, mr. M. Slinkman

Zaaknummer Documentnummer

Pagina 4 van 4 REFNUMBER