Subsidiebeleid sociaal beleid Bergen (L) 2024 e.v.

Gemeentelijk Subsidiebeleid sociaal domein 2024 e.v.

Vastgesteld door de gemeenteraad 11 juli 2023

Inhoudsopgave 1. AMBITIE SUBSIDIEBELEID ............................................................................. 2 A) B) C) D) E)

HET SPEELVELD ............................................................................................... 2 PASSEND BINNEN BERGENSE CULTUUR .................................................................... 2 AMBITIE IN HET COALITIEPROGRAMMA ..................................................................... 2 VERBAND MET MEERJARIGE BEGROTING ................................................................... 3 VERBAND MET HET AFDELINGSPLAN SOCIAAL DOMEIN – VAN ZORG NAAR GEZONDHEID ........... 3

2. BESTAANDE REGELINGEN SOCIAAL DOMEIN – INHOUD, BUDGET EN GEBRUIK ........................................................................................................................... 4 A) B) C) D) E)

REGELINGEN IN DE SPORT ................................................................................... 4 REGELINGEN BEVORDERING SOCIALE COHESIE ........................................................... 4 REGELINGEN VOOR KUNST EN CULTUUR.................................................................... 4 SUBSIDIEVERHOUDINGEN DIE NIET IN EEN REGELING ZIJN OPGENOMEN .............................. 4 INRICHTING VAN DE UITVOERING ........................................................................... 5

3. EVALUATIE, PROCES EN UITKOMSTEN ............................................................ 6 A) B) C) D) E) F)

ENQUÊTE ....................................................................................................... 6 BIJEENKOMSTEN EN VOORLOPIGE CONCLUSIES ........................................................... 6 STERKTE EN ZWAKTE IN DE UITVOERING .................................................................. 6 AFWIJZINGEN EN HARDHEIDSCLAUSULE ................................................................... 6 VERSTERKING RELATIE MET GEFINANCIERDE SAMENWERKINGSPARTNERS ............................. 7 ACTUELE ONTWIKKELINGEN: INFLATIE EN NOODSTEUN .................................................. 7

4. KADERS VOOR DE KOMENDE JAREN ............................................................... 8 5. UITWERKING EN UITVOERING ....................................................................... 9 A) B) C) D)

AANPASSING ALGEMENE SUBSIDIEVERORDENING ........................................................ 9 NIEUWE SUBSIDIEREGELS ................................................................................... 9 INRICHTEN VAN DE UITVOERING ...........................................................................10 FINANCIËLE PARAGRAAF ....................................................................................10

BIJLAGEN ......................................................................................................... 12

Pagina 1 van 14

1.

Ambitie Subsidiebeleid

a)

Het speelveld

Subsidie is de aanspraak op financiële middelen, door een bestuursorgaan verstrekt met het oog op bepaalde activiteiten van de aanvrager, anders dan als betaling voor aan het bestuursorgaan geleverde goederen of diensten. Met subsidiebeleid kan de gemeente ondersteuning bieden aan activiteiten van inwoners of maatschappelijke partijen die het algemene belang dienen maar niet door henzelf volledig kunnen worden gefinancierd. Subsidie kan ook worden ingezet om via een externe partij eigen beleidsdoelen te verwezenlijken. Dan ligt het initiatief meer bij de gemeente dan bij de inwoner of de maatschappelijke partij. Deze vorm van subsidie kan soms erg lijken op een overheidsopdracht. In die gevallen is het daarom ook het inkoop- en aanbestedingsbeleid van belang. Wanneer je een harde meetbare tegenprestatie afspreekt, zal eerder sprake zijn van inkoop. Waar je je meer richt op de (gezamenlijke) inspanning om een maatschappelijk belang te verwezenlijken kan sprake zijn van een subsidie. In de praktijk is het dus vaak lastig te beoordelen of sprake in van subsidie of inkoop. In geval van twijfel kan een landelijk erkend afwegingskader1 daarbij helpen. Deze notitie gaat over beide vormen van subsidieverlening, dus zowel voor activiteiten die starten vanuit het initiatief van de inwoner als voor activiteiten die starten vanuit het initiatief van de gemeente.

Soms zal de gemeente zelf aanvrager van subsidie zijn, ten behoeve van de Bergense samenleving of in samenwerking met maatschappelijke partners. Denk aan de Regionale Investeringsagenda, Regiodeal, Europese subsidies. Ook dan gelden zoveel mogelijk de spelregels in deze notitie. In alle gevallen geldt dat het subsidiebeleid wordt ingezet om de beleidsdoelen van de gemeente te helpen verwezenlijken, in wisselwerking met de samenleving.

b)

Passend binnen Bergense Cultuur

Bergen is een kleine gemeenschap. De lijnen zijn kort. Zowel binnen de samenleving, als tussen de samenleving en de gemeentelijke overheid. Korte lijnen betekent ook: integraliteit. Wij stemmen onderling af, tussen inwoner en ambtelijke organisatie, tussen ambtelijke organisatie en bestuur, tussen de verschillende beleidsvelden onderling. Dit geldt ook voor het subsidiebeleid. Bergen hecht aan solide en toekomstbestendig beleid. We zorgen dat de Basis op Orde is. Dat betekent goed begroten, goed beheren en tegelijk goed en tijdig inspelen op veranderingen in de dynamische omgeving waarin gewerkt wordt. De Gemeente Bergen heeft haar handelen genormeerd in zeven servicebeloften. Deze zijn als bijlage opgenomen. Ook het subsidiebeleid wordt vormgegeven binnen deze kaders.

c)

Ambitie in het coalitieprogramma

Verenigingen worden gezien als het cement van de samenleving. Dit is (mede) een grondslag om te subsidiëren. De gemeente wil de samenwerking tussen verenigingen stimuleren. Dat bevordert de levensvatbaarheid op termijn. Ook worden er impulsen gegeven aan huiskamers, andere accommodaties en verdere algemene basisvoorzieningen in het sociaal domein. Hierin worden jeugdwerk en kunst- en cultuurcoach als expliciete voorbeelden benoemd.

1

Deze zijn te vinden bij Europadecentraal.nl en Pianoo.nl, door de overheid in het leven geroepen kenniscentra.

Pagina 2 van 14

De gemeente wil bovendien het besparen van energie stimuleren. Dit kan een grondslag zijn voor het verstrekken van milieusubsidies. De (toekomstige) opbrengsten van Energielandgoed Wells Meer, kunnen financiële dekking vormen voor deze ambitie.

d)

Verband met meerjarige begroting

In programma 1 van de begroting zijn een aantal te subsidiëren belangen expliciet benoemd, te weten belangenorganisaties die een bijdrage leveren aan positieve gezondheid en multifunctionele centra, sport- en speelvoorzieningen en huiskamers. Ook het herijken van dit subsidiebeleid is expliciet opgenomen. Veel subsidies zijn verweven in de diverse uitvoeringsbudgetten en niet afzonderlijk benoemd in de programmabegroting. In de laatstelijk vastgestelde begroting is voor de financiële eisen van het subsidiebeleid een structurele p.m. post opgenomen. Er was bij het tot stand komen van die begroting nog weinig zicht op de trends en ontwikkelingen om als een financieel kader te kunnen schetsen. Die ontwikkelingen brengen wij t.b.v. de meerjarige begroting vanaf 2024 in beeld.

e)

Verband met het afdelingsplan sociaal domein – Van Zorg naar Gezondheid

Het sociaal domein bevindt zich in een beweging, ook wel transformatie genoemd: Wèg van de nadruk op overheidshandelen en tóe naar zeggenschap en eigen kracht bij inwoner en samenleving. Met meer oog voor het voorkómen van problemen en daardoor minder noodzaak voor het oplossen van problemen. We maken hiervoor in het sociaal domein de beweging “Van Zorg naar Gezondheid”. De visie die daarbij is geformuleerd luidt: De kracht van de gemeenschap wordt groter, de rol van de gemeente verandert. Van sturing van bovenaf naar samendoen. Subsidies vormen bij uitstek een instrument om aan deze beweging vorm te geven. Het is dan de gemeente die in partnerschap (en binnen randvoorwaarden) stimuleert waar maatschappelijke spelers verantwoordelijkheid nemen. Dit is de grondslag voor de subsidieregelingen gericht op het mogelijk maken van inwonersinitiatieven: Verenigingssubsidies op sport, amateurkunst en andere sociale activiteiten. Hiervoor zijn er subsidieregelingen door het college vastgesteld, waarover in hoofdstuk 2 meer. Ook hebben we subsidie- en inkooprelaties met andere samenwerkingspartners die helpen om de doelstellingen van het sociaal domein te verwezenlijken. Deze relaties zijn door het college niet in subsidieregelingen opgenomen, maar worden telkens afzonderlijk aan de hand van de verordening beoordeeld. De Voedselbanken zijn hiervan landelijke bekende voorbeelden.

Ook hierover in hoofdstuk 2 meer.

Pagina 3 van 14

2. Bestaande regelingen sociaal domein – inhoud, budget en gebruik De belangrijkste verstrekker van subsidies vanuit de gemeente is het sociaal domein. Dit is een totaal jaarlijks bedrag van iets meer dan € 275.000. Hiervan is circa 48% voor sport, 40% voor sociale cohesie en 12% voor (amateur-) kunst.

a) Regelingen in de sport Accommodaties voor de gesubsidieerde binnen- en buitensport zijn in eigendom van de gemeente en worden in bruikleen gegeven aan de gebruikers. Deze betalen voor deze bruikleen geen vergoeding. Ze zijn wel verplicht om de accommodatie volgens een meerjarig onderhoudsplan te onderhouden. In de onderhoudskosten werd € 93.000 gesubsidieerd aan 10 sportverenigingen. Het gebruiksrecht van de accommodaties is niet op geld gewaardeerd. Er zijn ook subsidies voor leden onder de 18 en boven de 65 jaar. Twaalf sportverenigingen ontvingen op grond hiervan samen € 21.000 euro subsidie voor jeugd- en 65+ leden.

b) Regelingen bevordering sociale cohesie Ter bevordering van de sociale cohesie werden de volgende uitgaven gedaan: Voor hulp aan gehandicapten € 1.250 op basis van de subsidieregeling Belangenorganisaties; Voor vijf ouderenbonden € 14.500 op basis van de subsidieregeling Belangenorganisaties; Voor zes dorpsraden en voor de huiskamers, tezamen € 40.000. Deze subsidievraag is stijgende, wat tot nog toe binnen het totaal subsidiebeleid wordt opgevangen. De groei in deze subsidie past bij de ambities uit het coalitieakkoord om meer ruimte te geven aan de kracht van inwonersinitiatieven. Voor drie organisaties van buitenschoolse jeugdactiviteiten verstrekt de gemeente € 5.500 op basis van de subsidieregeling jeugd en jongeren; En tot slot voor twee vrouwenverenigingen € 4.000, op basis van de Algemene Subsidieverordening.

c) Regelingen voor kunst en cultuur In de kunst en cultuur worden muziekverenigingen en een dansvereniging gesubsidieerd voor jeugdleden. Negen verenigingen ontvingen in totaal € 18.000. Het jeugdcarnaval ontving € 3.000. Een grote subsidie werd verstrekt aan Stichting Blaasmuziek Bergen. Deze Stichting ontving een bedrag van € 40.000 in het verzorgen van muziekonderwijs.

d) Subsidieverhoudingen die niet in een regeling zijn opgenomen De gemeente werkt ter verwezenlijking van de doelstellingen in het sociaal domein samen met diverse partijen, die niet onder de eerdergenoemde inwonerinitiatieven kunnen worden geschaard. Hiervoor is geen eenvormige regeling in het leven geroepen door het college, vanwege de diversiteit binnen deze groep. Per beschikking worden afzonderlijke afspraken gemaakt over de voorwaarden. Het betreft in ieder geval Stichting Vincentius Bergen, Voedselbank Limburg Noord, BiblioPlus, Stichting Leergeld De Stuwwal, Jeugdfondsen Sport en Cultuur, Slachtofferhulp, Antidiscriminatievoorziening Limburg Midden-Noord en de Jeugdbescherming en Jeugdreclassering. Ook Leefbaarheidsinitiatieven binnen dorpskernen horen bij deze groep. Dit zijn initiatieven die zullen gaan passen in de nieuwe Participatieverordening. Verder zijn er enkele samenwerkingsrelaties via contractuele inkoop tot stand gebracht. Deze zouden in de toekomst eventueel ook onder een subsidierelatie kunnen worden gebracht, afhankelijk van de voor- en nadelen in het concrete geval. Te denken valt aan het Maatschappelijk Werk, de Beweegcoaches, de Taalschool Inburgering.

Pagina 4 van 14

e) Inrichting van de uitvoering Bergen kent een Algemene Subsidieverordening. Deze geeft het juridisch raamwerk en het beleidskader waarbinnen subsidies worden verstrekt door het college. Het college heeft beleidsregels vastgesteld in vijf verschillende subsidieregelingen voor jaarlijks terugkerende subsidies: •

Sport Binnen- en buitensportverenigingen in gemeentelijke en niet-gemeentelijke accommodaties. Er wordt subsidie verleend voor leden onder de 19 of boven de 65 jaar, van € 50,- per lid bij binnensport, € 30,- bij buitensport en € 20,- voor sporten op een niet gemeentelijke locatie. Waar dit onderscheid op wordt gebaseerd is niet meer geheel duidelijk. De onderhoudsbijdrage voor de accommodaties wordt buiten de subsidieregeling verstrekt.

•

Belangengroeperingen (sociale cohesie) Hiervoor komen volgens een vaste lijst in aanmerking: dorpsraden, ouderenbonden, seniorenraden en het Alzheimercafé. Er is een vast bedrag per organisatie variërend tussen de € 1.250 en € 1.535 per jaar. Ouderenbonden kunnen aanvullend € 8,- per lid aanvragen.

•

Jeugd en Jongeren (sociale cohesie) o Jeugd- en jongerenorganisaties met of zonder leden, kindervakantiewerkorganisaties o Verenigingen/stichtingen die volksfeesten voor jeugd organiseren. Er is een vast basisbedrag tussen de € 250 en € 750 per jaar voor organisaties zonder leden en een bijdrage van € 40,- per lid voor organisaties met leden.

•

Overige organisaties (sociale cohesie) Organisaties voor voorliggende zorgvoorzieningen, voor sociale en recreatieve activiteiten voor mensen met een beperking, die educatieve activiteiten verzorgen en het comité Polen Miloslaw. Er zijn vaste bedragen variërend tussen de € 500 en € 1.250 per jaar.

•

Amateurkunst Hiervoor komen muziekgezelschappen, koren, toneelgezelschappen, dans, majorettes en ballet voor in aanmerking. Subsidie wordt verleend naar € 50,- of € 17,- per jeugdlid of lid boven de 65 jaar.

Daarnaast is er nog een regeling voor een tegemoetkoming in eenmalige activiteiten en evenementen. Hieraan zijn geen normbedragen verbonden. De jaarlijks terugkerende subsidies worden vóór 1 oktober in het voorafgaande jaar aangevraagd en in januari uitbetaald. Er vindt hiervoor een lichte uitvoeringstoets plaats, met name het bepalen van het ledenaantal en de toets aan het minimum aantal leden. Bij subsidies afhankelijk van ledenaantallen moet een ledenlijst worden overgelegd. De subsidie voor eenmalige activiteiten en evenementen krijgen een inhoudelijke beleidstoets. Ook eerste aanvragen, afwijzingen en toepassingen van de hardheidsclausule krijgen een beleidsinhoudelijke toets voorafgaand aan het verzenden van het besluit.

Pagina 5 van 14

3. Evaluatie, proces en uitkomsten Voor het herijken van het subsidiebeleid t.a.v. inwonersinitiatieven in het sociaal domein is in 2022 een interactief proces doorlopen.

a) Enquête Onder alle subsidieontvangers is een enquête uitgezet. Hieraan is 60 maal gehoor gegeven, met een goede spreiding over de kernen. Uit de enquête blijkt draagvlak dat er tegenover het ontvangen van subsidie verplichtingen staan. Daarnaast is er draagvlak voor samenwerkingsbereidheid tussen subsidieontvangers. Ook is er draagvlak voor maatwerk waar nu (nog) geen subsidie mogelijk is. Ook is er een enquête onder (overige) inwoners uitgezet. Hiervan is door 24 inwoners gebruik gemaakt. In grote lijnen bevestigen die de uitkomst van de enquête onder subsidieontvangers. De uitkomsten van de enquêtes zijn opgenomen in de bijlagen bij deze notitie.

b) Bijeenkomsten en voorlopige conclusies Op 25 mei 2022 zijn de uitkomsten van de enquête besproken met inwoners. De opbrengsten zijn in een infographic weergegeven. Deze is als bijlage bijgevoegd. In juni 2022 zijn de uitkomsten van de enquête en de bewonersbijeenkomst besproken in een interactieve sessie met de raadscommissie. De voorlopige conclusies zijn door het college samengebracht in een raadsinformatiebrief met concept subsidiekaders. Deze is in december aan de raad toegestuurd.

c) Sterkte en zwakte in de uitvoering Het jaarlijks aanvragen van de subsidie is op dit moment een gestroomlijnd proces. Hier lijkt een sterke (goede) balans tussen uitvoerings- en programmakosten getroffen (de ambtelijke kosten zijn laag ten opzichte van de daadwerkelijk aan inwoners verstrekte bedragen). Alleen de sporadische afwijzingen wegens termijnoverschrijding kost veel motiverings- en beoordelingstijd. Een zwak punt is dat de gemeente weinig informatie vraagt (en dus heeft) over de gesubsidieerde activiteiten. Er worden wel ledenlijsten gevraagd, maar een activiteitenverslag of (financieel) jaarverslag worden in de regel niet gevraagd. Hierdoor is het moeilijk inzichtelijk te maken wat het effect van de subsidies is en hoe gezond en levensvatbaar verenigingen zijn.

d) Afwijzingen en hardheidsclausule Er is slechts een beperkt aantal afwijzingen geweest. In veel gevallen is later alsnog met toepassing van de hardheidsclausule tot toekenning overgegaan. Alleen waar de gevraagde subsidie onvoldoende was gericht op inwoners van de gemeente Bergen, zijn afwijzingen ook na heroverweging in stand gehouden. Enkele keren is afgewezen vanwege te late subsidieaanvraag. Deze afwijzingen zijn na bezwaar of na overleg allen alsnog in een toekenning omgezet: Het inhoudelijk belang is zwaarder bevonden dan het formele belang van tijdigheid. De gevraagde subsidie werd via de hardheidsclausule alsnog verstrekt. Hierdoor is de hardheidsclausule relatief vaak toegepast. Dat past niet goed bij het doel van een hardheidsclausule om in (zeer) uitzonderlijke omstandigheden ongewenste uitkomsten te voorkomen. Verder is voor vrouwenorganisaties de hardheidsclausule toegepast. Deze groeperingen staan niet in de limitatieve lijsten van organisaties in de subsidieregelingen. Bij afweging van de betrokken belangen werd geoordeeld dat hun waarde voor de sociale cohesie desondanks groot was. De beleidsregelingen zijn in die gevallen naar analogie toegepast om alsnog subsidie te kunnen

Pagina 6 van 14

verlenen. Het is niet uit te sluiten dat er vergelijkbare initiatiefnemers zijn ontmoedigd werden door de limitatieve lijsten en géén beroep hebben gedaan op de hardheidsclausule (in paragraaf 5a. en 5d beschrijven we maatregelen om daaraan tegemoet te komen).

e) Versterking relatie met gefinancierde samenwerkingspartners Via subsidierelaties kunnen stringente voorwaarden aan een kwalitatief goede samenwerking met samenwerkingspartners worden verbonden. Hier maakt de gemeente Bergen op dit moment nog nauwelijks gebruik van. In deze gevallen wordt gekozen voor een contractuele inkooprelatie (volgens het burgerlijk recht). De inkoop Maatschappelijk Werk is daarvan een sprekend voorbeeld. De contractuele juridische vorm heeft voordelen, maar ook nadelen. De sturingsinstrumenten lijken wat sterker, maar vaak leveren contracten ook knellende keurslijven op en zware administratieve lasten. Hierdoor is het moeilijker om dynamisch in te spelen op ontwikkelingen. Ook legt een inkooprelatie meer de nadruk op een belangentegenstelling tussen ‘koper en verkoper’ dan op het partnerschap dat we voor de beleidsrealisatie nastreven. Naar het voorbeeld van vele omliggende gemeenten, treffen we in de verordening een voorziening om in deze gevallen als alternatief te kunnen werken met een subsidiebeschikking, aangevuld met een subsidieovereenkomst. Dat maakt de gemeente wendbaarder in haar mogelijkheden om samen met derden beleid te realiseren.

f) Actuele ontwikkelingen: inflatie en noodsteun Na de consultatierondes ontstond er in Nederland en Europa een inflatiegolf zoals die lange tijd niet was voorgekomen. Prijzen en lonen stijgen met 10% of meer. Dat heeft ook gevolgen voor de subsidies, die al lange tijd niet geïndexeerd zijn. De subsidieverordening en subsidieregelingen kennen geen indexeringsbepaling. We gaan ervan uit dat de inflatie weer zal terugkeren naar het normale lage niveau van de afgelopen jaren, waarop het beleid van overheid en centrale bank is gericht. We zien daarom geen aanleiding om een structurele indexeringsbepaling op te nemen. Bij de actualisering van de subsidieregelingen zullen we wel een eenmalige indexatie toepassen. In 2023 is er ook aanleiding geweest om subsidies voor noodsteun ten behoeve van inwoners van de gemeente te verstrekken. Deze zijn rechtstreeks gebaseerd op de Algemene subsidieverordening. Vanwege het uitzonderlijke en eenmalige karakter, ligt het niet voor de hand om hiervoor een gestandaardiseerde subsidieregeling vast te stellen.

Pagina 7 van 14

4. Kaders voor de komende jaren Als uitvloeisel van deze notitie zal het college aan de raad beleidskaders voorstellen. Zij vormen de opdracht van de raad, waaraan het college vorm in inhoud zal geven. De kaders zijn zodanig gekozen dat zij recht doen aan de uitgangspunten en bevindingen in de vorige hoofdstukken en vormen daarvan een concretisering.

Onze visie is dat tegenover subsidies verplichtingen staan die in het teken staan van onze maatschappelijke opgaven, te weten bevorderen van maatschappelijke cohesie, maatschappelijke deelname van inwoners met afstand of beperking, bestrijden van eenzaamheid, bevorderen van positieve gezondheid. Hierop wordt verantwoording afgelegd en is monitoring mogelijk.

De voorgestelde uitwerkingskaders zijn: Inhoudelijke kaders 1) Gesubsidieerde activiteiten dragen bij aan de sociale samenhang van de dorpen of van de gemeente, of vormen een voorliggende voorziening in de zorg waarmee we de beweging van Zorg naar Gezondheid maken; 2) Subsidies worden afgestemd op aantoonbare noodzaak en inspanningen, en zijn controleerbaar en meetbaar; 3) Maatschappelijke deelname van alle inwoners is belangrijk en subsidies worden alleen om bijzondere redenen beperkt tot specifieke doelgroepen; 4) Subsidies worden afgestemd op het bereik onder inwoners; Procedurele kaders 5) Structurele subsidies worden meerjarig toegekend om administratieve lasten te beperken en gelet op punt 2) jaarlijks verantwoord; 6) We maken ook digitale aanvraagmogelijkheden beschikbaar; Randvoorwaarden 7) Omwille van de toekomstbestendigheid stimuleren we samenwerking tussen subsidievragers; 8) We streven naar een evenwichtige verdeling tussen eigen bijdrages en contributie enerzijds en subsidie anderzijds; 9) We blijven binnen de financiële kaders van de begroting.

Pagina 8 van 14

5. Uitwerking en uitvoering a) Aanpassing Algemene Subsidieverordening Er is een aanpassing in de Algemene Subsidieverordening voorbereid. In de verordening is de controleer- en meetbaarheid van de effecten van subsidies verstrekt (zie het vorige hoofdstuk, kader 2.). We hebben geconstateerd dat er ruim draagvlak is voor het feit dat tegenover subsidieverkrijging ook verplichtingen staan. Ook in het recht- en doelmatigheidstoezicht vanuit de accountant is het zichtbaar maken van effecten voor de gemeente een belangrijke verplichting. Er zullen voortaan altijd jaarverslagen en activiteitenverslagen opgevraagd worden, zodat we de effecten inzichtelijk kunnen maken. Het verantwoorden is in principe een lastenverzwaring voor de jaarlijkse subsidieontvangers. Deze lastenverzwaring vangen we op door het schrappen van de eis om jaarlijks een formele aanvraag in te dienen (kader 5.). Voor de gemeente en voor aanvragers betekent dit minder formele werkzaamheden en meer tijd voor het inhoudelijk gesprek. In de verordening wordt geregeld dat digitaal aanvragen mogelijk wordt gemaakt. Dit is een service aan inwoners en maatschappelijke partijen. Het traditioneel op papier aanvragen blijft mogelijk (kader 6.). De mogelijkheid om de subsidies aan een plafond te verbinden blijft gehandhaafd (kader 9.). De overige geformuleerde kaders vinden een plek in de subsidieregels.

De ervaringen met afwijzingen en toepassing van de hardheidsclausule zijn óók verwerkt in de verordening: in de voorgestelde regels hoeft een termijnoverschrijding niet meer via de hardheidsclausule te worden gepardonneerd; Het college (de ambtelijke organisatie) kan in de reguliere werkwijze de (niet-) verwijtbaarheid van termijnoverschrijding meewegen. Waar de hardheidsclausule nog wel van belang blijft, blijft het college zelf de afweging maken en wordt geen ambtelijk mandaat verleend. Tot slot zijn enkele wetstechnische aanpassingen uit het EU – recht (overheidsopdrachten) verwerkt. Dit is doorwerking van dwingend recht waarin we geen keuzevrijheid hebben.

b) Nieuwe subsidieregels Subsidieregelingen zijn een vorm van beleidsregels, die door het college worden vastgesteld ter uitvoering van de verordening. In de subsidieregelingen zullen we waar mogelijk niet langer meer werken met limitatieve lijsten. Hiermee voorkomen we in de toekomst dat relevante activiteiten alleen via de hardheidsclausule voor subsidie in aanmerking komen. Ook voorkomen we dat initiatiefnemers al bij voorbaat ontmoedigd worden en hun initiatief niet doorzetten (zie ook paragraaf 3c.). De betreffende subsidieregelingen krijgen een helder inhoudelijk criterium dat recht doet aan het te dienen belang (kader 1). We verwachten hierdoor een toename van aanvragen en een groter budgettair beslag. Zie hiervoor ook de financiële paragraaf. We zullen de verschillende regelingen op het gebied van sociale cohesie samenvoegen ter vereenvoudiging. Hiermee zullen we ook de samenhang van het beleid verbeteren. De subsidieregelingen zullen ook een bepaling krijgen dat de subsidie beter afgestemd kan worden op eigen bijdragen en contributies. Als deze duidelijk onder het niveau van gebruikelijke bijdragen liggen, kan de subsidie om die reden lager worden vastgesteld (kader 8). We handhaven de bijzondere positie van jongeren en 65+ ers in de subsidieregelingen (kader 3).

We vinden het voor jongeren specifiek van belang voor hun ontwikkeling dat zij deelnemen aan sportieve en maatschappelijke activiteiten. Voor 65+ ers is de strijd tegen vereenzaming een bijzonder te dienen belang. Voor de verschillende ‘tarieven’ bij verschillende activiteiten is er geen objectieve rechtvaardiging. Daarvoor is in de meeste gevallen een harmonisering op een bedrag van € 50,- per lid op zijn plaats. De financiële impact is doorgerekend en opgenomen in de onderstaande financiële paragraaf.

Pagina 9 van 14

We zullen in de subsidieregelingen een financiële impuls opnemen om de onderlinge samenwerking te verbeteren. Tot slot nemen we in de subsidieverordening de mogelijkheid op om in det toekomst in samenwerkingsrelaties met (deels) door de gemeente gefinancierde samenwerkingspartijen te gaan werken met een subsidiebeschikking, aangevuld met een subsidieovereenkomst.

c) Inrichten van de uitvoering De (her-) aanvraagprocedure van jaarlijkse subsidies (najaar voorafgaand aan het subsidiejaar) verdwijnt. De verlengde toekenning zal jaarlijks ambtshalve worden doorgevoerd en in de uitvoering zoveel mogelijk geautomatiseerd. Dit maakt uitvoeringscapaciteit vrij. Het toepassen van de hardheidsclausule wordt sterk teruggebracht. Dit maakt ook uitvoeringscapaciteit vrij. We gaan van subsidieontvangers wel een inhoudelijke verantwoording vragen (in het voorjaar volgend op het subsidiejaar) zoals een financieel verslag en een activiteitenverslag. Dat geeft extra beslag op uitvoeringscapaciteit dat in de vrijgekomen capaciteit kan worden opgevangen. Wij zullen deze inhoudelijke controle zo inrichten dat er per saldo voor subsidieontvangers en voor de uitvoeringsorganisatie geen toename is van administratieve lasten.

d) Financiële paragraaf Op dit moment worden de subsidieregelingen in het sociaal domein grotendeels binnen bestaande begrotingen gerealiseerd. Alleen de begroting voor dorpsraden en huiskamers is structureel te laag. Hier overtreft de vraag het budget met circa € 5.000 per jaar. De overige subsidies voor sociale cohesie worden volledig aangesproken en kunnen dit tekort niet opvangen. Een budgetverruiming is op dat vlak wenselijk zoals aangegeven in hoofdstuk 1. De subsidieverordening en daarop baserende subsidieregelingen hebben in principe een open-einde karakter: de aanvrager die aan objectieve criteria voldoet krijgt subsidie, ook al is er geen budget voor vastgesteld in de begroting. Als noodrem kent de subsidieverordening aan de raad de mogelijkheid toe om subsidieplafond in te stellen. Zo worden ongewenste overschrijdingen voorkomen. De raad heeft zich laatstelijk in juli 2019 gebogen over een voorstel om van deze mogelijkheid gebruik te maken. Toen is besloten om géén subsidieplafond in te stellen. College en raad spannen zich in om op basis van de bekende gegevens de behoefte aan subsidies vooraf goed in te schatten en adequaat te begroten en door de bank genomen lukt dat goed. Resumerende kunnen we het huidige geraamde budgettair beslag (programmakosten) als volgt in beeld brengen (afgerond): Inwonersinitiatieven

Begroot 2022

Sport

133.000

126.000

Sociale Cohesie

108.500

112.000

Kunst en Cultuur

33.000

21.500

Beleidsuitvoering

Begroot 2022

Bibliotheekwerk

225.000

225.000

Bergen Beweegt Natuurlijk

201.000

147.000

Muziekonderwijs

42.500

40.500

Maatschappelijk werk

147.000

150.000

Mentale gezondheid

20.000

11.000

Pagina 10 van 14

Gerealiseerd 2022

Gerealiseerd 2022

Uit deze notitie volgen enkele budgettaire beleidswensen, die betrekking hebben op Sport, Sociale Cohesie, Kunst en Cultuur en Muziekonderwijs. Hiervoor wordt momenteel samen € 317.000 begroot.

onderdeel

motivering

2024

structureel

Algemeen

Indexering met gemiddeld 10% wegens

10.000

10.000

20.000

20.000

5.000

5.000

Afschaffen limitatieve lijst, paragraaf 3 c).

12.500

12.500

Totaal

47.500

47.500

inflatie, paragraaf 3 e), Sport Jeugdleden

Harmonisering bijdragen jeugd, paragraaf. 5 b).

Sociale cohesie

Adequaat budget huiskamers / dorpsraden paragraaf 2 b).

Sociale cohesie

Pagina 11 van 14

Bijlagen De zeven servicebeloften zijn: 1. We zijn vriendelijk en behulpzaam. 2. We zijn goed bereikbaar en aanspreekbaar. 3. We zijn deskundig en duidelijk. 4. We denken mee en geven advies op maat. 5. We doen wat we beloven en scheppen geen valse verwachtingen. 6. We luisteren naar onze inwoners en blijven in contact. 7. We gebruiken de servicebeloften als basis voor alles wat we doen.

Pagina 12 van 14

Pagina 1 van 14