Raadsvoorstel Zienswijze begroting GR WAA 2026 en jaarstukken 2024 168399

Voorstel aan de gemeenteraad Datum besluitvorming college 22 april 2025

Portefeuillehouder G.W. Bollen

Datum vergadering 3 juni 2025

Onderwerp Zienswijze begroting GR WAA 2026 en jaarstukken 2024 Aan de raad,

Inleiding

Artikel 35 van de WGR geeft aan dat een primaire begroting 2026 dient te worden aangeboden aan de gemeenteraad om een eventuele zienswijze kenbaar te maken zodat deze betrokken kan worden bij het vaststellen van de begroting door het bestuur van de gemeenschappelijke regeling WAA.

Relatie met begroting / coalitieprogramma / speerpunten

Met het doorgaan van het strategische veranderplan Samen Verder! per 1-1-2023, zijn, naast de organisatorische en bestuurlijke, de financiële verhoudingen en kasstromen voor alle betrokken partijen per 1-1-2023 aangepast. Hierover bent u als raad ook uitvoerig geïnformeerd. Vanaf 1-1-2023 zijn de deelnemende gemeenten direct zelf financieel en volledig verantwoordelijk voor het totale subsidieresultaat Wsw (= werkgeverskosten Wsw t.o.v. rijksbijdrage Wsw c.a.) en dan niet alleen zoals t/m 2022 voor sec. de Beschutte Groep Wsw, maar vanaf 1-1-2023 voor de gehele groep Wsw-ers. Vanaf 1-1-2023 is WAA Groep NV, en indirect daarmee de gemeente Venlo als nieuwe aandeelhouder 100% eigenaar hiervan (en dus niet meer het Schap). De volledige verantwoordelijk voor het operationele resultaat dat voortvloeit uit de plaatsing en begeleiding van niet Beschutte Wsw medewerkers ligt daarmee voor risico en rekening van de gemeente Venlo, en niet meer bij de gemeenten Beesel en Bergen. Dit betekent dat de kostenstructuur en het verloop van de kosten voor de gemeente Bergen beter voorspelbaar is, en niet meer direct beïnvloedbaar is vanuit de resultaten binnen de WAA Groep NV. De rol van het Schap is daarmee definitief veranderd, ook in financieel opzicht.

Van een breed uitvoerend en risicodragend Shared Servicecentre voor de integrale aansturing en uitvoering van de Wsw t/m 2022, naar een kleine publiekrechtelijke samenwerking van gemeenten (Venlo, Bergen en Beesel) en een organisatie die gezamenlijk namens haar deelnemende gemeenten de Wsw administratie inkoopt bij WAA Groep NV, regie voert en toezicht houdt op de uitvoering van sec. de Wsw regeling vanaf 2023. Het Schap heeft derhalve vanuit haar nieuwe rol een beperktere en andere verantwoordelijkheid welke vanzelfsprekend leidt tot een beperktere exploitatie. In de Begrotingen van 2024 en 2025 van het Schap zijn de contouren hiervan al zichtbaar gemaakt. In de voorliggende Primaire begroting 2026 zijn deze contouren doorgezet. Met de nieuwe afspraken uit Samen Verder! staat er inmiddels een nieuwe structuur voor het uitvoering geven aan de Wsw in de regio Venlo e.o. die een goede basis biedt om de Wsw zowel kwalitatief als kwantitatief ook komende jaren voor alle mensen, die in de regio vanuit de Wsw zijn aangewezen op passende arbeid, uit te kunnen blijven voeren.

Argumenten

Door de verkoop van de aandelen door de deelnemende GR-gemeenten aan de gemeente Venlo, heeft Venlo de mogelijkheid gekregen om de synergievoordelen te effectueren, die de nauwere (nog nader te vormen) samenwerking tussen de Participatiewet-taken en de Wsw-taken vanaf 2023, voor hen bieden. Met het volledige eigenaarschap van de WAA Groep NV draagt Venlo het financiële risico voor de uitvoering van de Wsw. De afspraken daarover zijn vastgelegd in de uitvoerings- en plaatsingsovereenkomst, welke het Schap heeft gesloten met de NV. Deze overeenkomst heeft een looptijd van 10 jaar en gaat hiermee in 2026 zijn vierde jaar in.

Pagina 1 van 3

Doordat de gemeente Bergen geen aandeelhouder meer is in de NV, wordt ook geen exploitatierisico meer gelopen. De kosten voor de gemeente Bergen zijn daarmee aanzienlijk meer voorspelbaar geworden. Deze kosten bestaan uit de loonkosten voor de Bergense Wsw-ers (de gele en blauwe groep) en de kosten voor het voeren van de GR-taken. Vorig jaar heeft de gemeenteraad in haar zienswijze op de begroting van 2025 aandacht gevraagd voor de implementatie van de samenwerking tussen de uitvoering van de Wsw-taken binnen de NV en de uitvoeringstaken van de Participatiewet (re-integratie en arbeidsbemiddeling) binnen de gemeente Venlo. Ook in de bestuursvergaderingen is hier herhaaldelijk op aangestuurd. Inmiddels is er een (voorzichtige) start gemaakt in dit implementatieproces. Het GR bestuur zal hier scherp op moeten blijven toezien, ook de komende periode.

Communicatie

Het voorstel om geen nadere zienswijze in te dienen, zal bij akkoord door de gemeenteraad door middel van bijgevoegde conceptbrief aangeboden worden aan het bestuur van de GR WAA. Deze conceptbrief is als bijlage toegevoegd.

Juridische aspecten Conform artikel 35 WGR wordt de gemeenteraad van Bergen (L) in de gelegenheid gesteld haar zienswijze kenbaar te maken op de begroting 2026 van de GR WAA.

Financiën / fiscale gevolgen

Na verkoop van de WAA Groep NV wijzigden voor het Schap niet de taken (onder beleid beschreven), maar wel de geldstromen. Iedere gemeente staat zelf aan de lat voor het zogenaamde subsidieresultaat (loonkosten minus Rijkssubsidie). Zowel voor de beschutte als de niet beschutte groep Wsw-ers. De komende jaren worden deze kosten gedempt door de inzet van de ontvangen eenmalige overboeking van het Bergense deel van de opgebouwde reserve in de WAA. Het Bergense deel na de verkoop van de aandelen naar de gemeente bedroeg een bedrag van € 980.000 en deze is overgemaakt in 2023. De komende jaren zetten we hier € 180.000 per jaar in als demping van de kosten, zoals door de raad is besloten. Voor de dekking van de totale kosten binnen de WAA is dekking opgenomen in de (meerjarenbegroting) van de gemeente Bergen onder de FCL: 6611100 (sociale werkvoorziening). Bovenstaande financieringsuitleg gaat feitelijk over de WSW in gemeente-breed perspectief en heeft formeel gezien niet te maken met sec. de voorliggende begroting 2026 van het GR WAA. Die zich dus aanzienlijk beperkt tot een bijdrage van € 22.000 de komende jaren voor uitsluitend de GR-taken. Wat is er dan veranderd aan de bijdrage van de gemeente aan het Schap vanaf 2023? Eerder werd de bijdrage mede bepaald door het dichten van het negatieve subsidieresultaat met de exploitatieresultaten vanuit de NV.

Nu is de bijdrage alleen gestoeld op de kosten voor de uitvoering van de taken binnen de GR WAA en niet vanuit de taken en resultaten van de WAA NV. De reeds bekende kosten worden verhoogd met de kosten van de dienstverleningsovereenkomst van de niet beschutte groep Wsw-ers. Dit betreft een vergoeding die voortvloeit uit de nieuwe afspraken van Samen Verder! voor HRM dienstverlening. Dit betekent een bijdrage in 2026 van € 22.000. De bovenstaande gemeentelijke bijdrage van Bergen in het Schap is opgenomen in de gemeentelijke begroting. Gezien de huidige governancestructuur van de WAA, waarin inmiddels de gemeente Venlo 100% aandeelhouder is van de uitvoeringsorganisatie WAA NV, betekent dit dat de gemeente Bergen sec alleen financieel verantwoordelijk is voor de bijdrage aan de taken waarvoor de GR aan de lat staat. Er is dus geen risico meer van de jaarresultaat binnen de NV. Dit betekent dat de gemeente Bergen bij een positief resultaat geen extra baten zal ontvangen, maar bij een negatief resultaat binnen de NV ook niet geconfronteerd zal worden met extra kosten.

Voorstel

Wij stellen u voor: Op basis van de primaire begroting 2026 van de GR WAA geen zienswijze in te dienen.

Pagina 2 van 3

Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Bergen (L), {{esl:Signer1:capture:size(200,50)}}

{{esl:Signer2:capture:size(200,50)}}

H.H.M. Timmermans De Secretaris

M.H.D. Rauner De Burgemeester

Bijlage(n) - Raadsbesluit Zienswijze begroting GR WAA 2026; - Jaarverslag en jaarrekening 2024 WAA Venlo eo; - Primaire begroting 2026 WAA Schap; - (Concept)brief gemeente Bergen aan GR WAA.

Pagina 3 van 3