Raadsvoorstel Legesverordening 2023

Voorstel aan de gemeenteraad Datum besluitvorming college 10 januari 2023

Portefeuillehouder Wethouder Splinter

Datum vergadering 13 februari 2023

Onderwerp Vaststelling Verordening Leges 2023 Bergen (L)

Aan de raad,

Inleiding De Legesverordening is lang niet geüpdatet. De actuele verordening is vastgesteld op 14 juni 2016 en sindsdien zijn de tarieven niet meer aangepast. Bij het maken van de legesverordening volgen we het model van de VNG. Belangrijkste wijziging is de tariefstelling. Ons beleidsuitgangspunt voor leges is om te streven naar 100% kostendekkende leges. Met deze verordening groeien we in 3 jaar toe naar kostendekkende leges. Waarbij we de kosten baseren op landelijk beschikbare kengetallen. Naast het aanpassen van de tariefstelling wordt op een gering aantal onderdelen de inhoud van de verordening aangepast. Deze inhoudelijke veranderingen zijn toegelicht in bijlage 3 ‘Waswordt tabel’ Het rijk heeft de invoeringsdatum van de Omgevingswet nogmaals uitgesteld. We lopen niet vooruit op deze invoering, we actualiseren slechts de huidige verordening voor alle componenten behlave de leges die gebaseerd zijn op de Omgevingswet. Dit houdt wel in dat als de Omgevingswet wel in werking komt een nieuw besluit nodig is over de leges.

Relatie met begroting / coalitieprogramma / speerpunten Met deze legesverordening en bijhorende tarieventabel geven we uitvoering aan het beleidsuitgangspunt om te streven naar kostendekkende legestarieven. We kiezen ervoor om niet in eens kostendekkende tarieven in te voeren, maar om hier over een periode van 3 jaar naar toe te groeien. Met de vaststelling van deze verordeningen wordt toegewerkt 100% kostendekking en raken de inkomsten meer in lijn met de gemaakte kosten ter zake. In bijlage 2 is een Toegroei tarieventabel opgenomen met daarin een overzicht van legesbedragen in relatie tot het toewerken naar kostendekking.

Argumenten 1. Algemeen De afgelopen jaren is de legesverordening niet bijgesteld. Het zou goed zijn om deze in het vervolg jaarlijks te actualiseren, waarbij de inhoud gebaseerd wordt op de modelverordening VNG en jaarlijks een indexering van de tarieven plaatsvindt.

2. Legesverordening aan de hand van VNG model De VNG heeft voor veel verordeningen een model beschikbaar, ook voor de legesverordening. Dit VNG model is als basis gehanteerd, waarbij de producten die voor de gemeente Bergen niet van toepassing zijn op ‘gereserveerd’ zijn gezet.

Pagina 1 van 3

3. Beleidsuitgangspunt legestarieven Bij het maken van de legesverordening 2023 hebben we uw raad betrokken. Op 29 juni 2021 hebben we een werksessie met raads- en commissieleden gehouden om te kijken aan welke knoppen gedraaid kan worden bij het inrichten van de legesverordening 2023. Uitgangspunten die hierbij aan de orde kwamen zijn: 1. Geen kruissubsidie toepassen De gemeente mag geen extra inkomsten genereren bij een aanvraag zodat andere legesbedragen laag kunnen blijven. In de nieuwe verordening is het dan ook niet meer mogelijk om kruissubsidie toe te passen. (kruissubsidie = winst maken met bijvoorbeeld bouwleges en met deze winst het verlies op leges burgerzaken compenseren). 2. Gaan voor een 100% kostendekkende legesverordening per legesproduct Een 100% kostendekkende legesverordening brengt voor diverse onderdelen een forse verhoging van tarieven teweeg. Veel in de legesverordening vastgelegde bedragen zijn in de gemeente Bergen, in vergelijking met het gemiddeld landelijk tarief, laag en dekken ook niet de kosten die worden gemaakt door de gemeente. 3. De aanvrager, van een door de gemeente geleverde dienst, betaalt de kosten die door de gemeente worden gemaakt voor het kunnen leveren van die dienst Het uitgangspunt bij het heffen van leges is dat degene die het legesproduct (zoals een vergunning) nodig heeft en hier profijt bij heeft ervoor betaalt.

De gemeenschap hoeft deze kosten niet te dragen. 4. Jaarlijkse monitoring inzetten om te kunnen evalueren De huidige legesverordening is van 2016 en blijkt niet meer actueel waardoor inkomsten worden gemist. De nieuwe legesverordening dient jaarlijks te worden geïndexeerd. Monitoring is vooral in de eerste jaren na vaststelling van de nieuwe legesverordening noodzakelijk. Belangrijk is om inzichtelijk te maken of de nieuwe legesverordening daadwerkelijk kostendekkend is en of de door de VNG voorgestelde legesbedragen juist zijn. Deze uitgangspunten zijn toegepast bij het maken van de huidige legesverordening.

4. Omgevingswet weer uitgesteld. De startdatum van de Omgevingswet is weer uitgesteld en wordt nu verwacht op 1 juli 2023. Zodra de Omgevingswet ingevoerd wordt is het aanpassen van de legesverordening opnieuw nodig. In de voorliggende variant wordt hier bewust nog niet op geanticipeerd.

Communicatie Bekendmaking van de verordening op grond van Gemeentewet art. 139 geschiedt via de verplichte kanalen. Na vaststelling van de Verordening Leges 2023 Bergen (L) door de Raad dienen inwoners van de gemeente op de hoogte te worden gebracht van de nieuwe verordening. De communicatie vindt plaats door publicatie in de Maasduinen Courant en in het elektronisch gemeenteblad op www.officielebekendmakingen.nl. Een geconsolideerde versie van de Verordening Leges 2023 Bergen (L) zal na inwerkingtreding zichtbaar zijn op www.overheid.nl.

Juridische aspecten Op grond van artikel 147 van de Gemeentewet worden gemeentelijke verordeningen vastgesteld door de gemeenteraad. Bekendmaking vindt op de gebruikelijke wijze plaats.

Financiën / fiscale gevolgen De begrote legesopbrengst voor 2023 bedraagt € 431.000. Deze bestaat ruwweg uit twee even grote componenten. Enerzijds de legesopbrengst in het kader van de omgevingsvergunningen en anderzijds de leges van overige zaken. Uit historische gegevens blijkt dat beide componenten niet kostendekkend zijn en dat de raad dit wel wenst. Kostendekkend betekent dat alle kosten die te maken hebben met de dienstverlening terugverdiend worden met de prijs van de geleverde diensten.

Pagina 2 van 3

In de legesverordening zijn vele verschillende diensten benoemd. Er zijn twee routes om te komen tot een kostendekkend tarief. Eerste route: van alle diensten berekenen hoeveel tijd gemoeid is met de dienst. Vervolgens de tijdsinspanning vermenigvuldigen met het uurloon. Dit bepaalt de prijs. Aan deze route kleven twee belangrijke nadelen: a. De tijdsbesteding van gelijke diensten is niet altijd gelijk, dossiers kunnen namelijk eenvoudig of ingewikkeld zijn. Om per dienst een gemiddelde tijdsbesteding te kennen zou de tijdsbesteding over een langere tijd (bijvoorbeeld: een proefjaar) gevolgd moeten worden. b. Het meten van tijd is arbeidsintensief en werkt kostenverhogend. Immers eenmalige tijdsmeting volstaat niet, periodiek zal een herbeoordeling plaats moeten vinden. Route twee: uitgaan van ervaringen bij andere gemeenten. We werken samen met kostendekkendheid.nl en deze partij verzamelt data van ongeveer de helft van alle Nederlandse gemeenten. Op basis van ervaringen uit andere gemeenten kunnen we de gemiddelde tijdsbesteding afleiden. We hebben voor de tweede route gekozen om de kosten van onze dienstverlening te bepalen. Om te komen tot kostendekkende tarieven hebben we de landelijke cijfers vergeleken met onze lokale prijzen. Hierbij ontstonden zowel positieve als negatieve verschillen.

Negatieve verschillen passen we direct aan omdat we niet willen dat onze burgers te veel betalen. Waar positieve verschillen geconstateerd zijn passen we die in 3 jaar aan om toe te groeien naar de landelijke gemiddelde prijzen. Het toegroeien naar kostendekkende tarieven is nog niet in onze begroting 2023 verwerkt. We volgen de realisatie van de legesopbrengsten in 2023 nauwgezet en we zullen de raad via de bestuursrapportage 2023 informeren over het effect van de nieuwe tarieven.

Voorstel Wij stellen u voor: De Verordening leges 2023 Bergen (L) inclusief bijhorende tarieventabel vast te stellen. Burgemeester en wethouders van Bergen (L),

H.H.M. Timmermans De secretaris

M.H.E. Pelzer De burgemeester

Bijlage(n) 1. Raadsbesluit Verordening Leges 2023 Bergen (L) - inclusief tarieventabel; 2. Toegroei tabel Legesverordening 2023 3. Was-wordt-lijst Verordening Leges Bergen (L) 2023

Pagina 3 van 3