Raadsvoorstel diverse belastingverordeningen

Voorstel aan de gemeenteraad Datum besluitvorming college 31 oktober 2023

Portefeuillehouder drs. A. Splinter

Datum vergadering 12 december 2023

Onderwerp Belastingverordeningen 2024 Aan de raad,

Inleiding

De uitvoering van de belastingverordeningen is sinds 1 januari 2012 ondergebracht bij de Gemeenschappelijke Regeling Belasting samenwerking Gemeenten en Waterschappen (BsGW). Om de uitvoering van de belastingverordening soepel te laten verlopen is het gebruik om de conceptverordeningen te laten toetsen door BsGW. Dat is in oktober gedaan en hieruit kwamen geen nadere aanpassingen. Onder het kopje Argumenten gaan we in op de correcties die per verordening zijn doorgevoerd. De tarieven die in deze belastingverordeningen zijn opgenomen komen voort uit Kadernota 2024 en Programmabegroting 2024.

Relatie met begroting / coalitieprogramma / speerpunten In de Kadernota 2024 hebben we richtlijnen opgenomen om de belastingtarieven te indexeren. Deze richtlijnen zijn financieel verwerkt in de Programmabegroting 2024. De concept belastingverordeningen voldoen aan de eerder genomen besluiten.

Argumenten

Periodiek worden door de gemeenteraad de belastingverordeningen geactualiseerd. Via dit voorstel wordt voorgesteld om de volgende belastingverordeningen vast te stellen: • Legesverordening 2024 • OZB verordening 2024 • Afvalstoffenheffing 2024 • Rioolheffing 2024 • Verblijfsbelasting 2024 & waterverblijfsbelasting 2024 • Forensenbelasting 2024 • Kwijtscheldingsverordening 2024 Hieronder geven we aan welke wijzigingen per verordening zijn verwerkt ten opzichte van de vastgestelde verordeningen voor het jaar 2023. Legesverordening In de Legesverordening 2024 zijn meerdere aanpassingen gedaan: a) Omgevingswet b) Tariefstelling c) Uitzonderingen Omgevingswet (Algemeen) De invoering van de Omgevingswet (Ow) en de Wet kwaliteitsborging (Wkb) betekenen een ingrijpende stelselwijziging voor het fysieke domein (zie voor meer achtergrondinformatie bijlage ‘achtergrondinformatie Omgevingswet en Wet kwaliteitsborging’). Deze stelselwijziging leidt tot grote veranderingen in de kosten van vergunningverlening, toezicht en handhaving en de mogelijkheden om die te dekken door het heffen van leges. Daarom moet de legesverordening vergaand worden gewijzigd. Deze wijzigingen hebben vooral betrekking op hoofdstuk 2 van de legesverordening (hoofdstuk 1 en 3 hebben echter ook een aantal aanpassingen). De VNG heeft

Pagina 1 van 6

een werkmodel legesverordening beschikbaar gesteld, aangepast aan de vereisten van de Omgevingswet. Dit werkmodel is als basis gehanteerd, waarbij de producten die voor de gemeente Bergen niet van toepassing zijn op ‘gereserveerd’ zijn gezet. Omgevingswet (Hoofdstuk 2 van de tarieventabel) Hoofdstuk 2 van de tarieventabel is aangepast op basis van de Omgevingswet. We hebben extern advies gevraagd over hoe we om kunnen gaan met de tariefstelling in dit kader. Met name het onderdeel bouwen en ruimte in artikel 2.5 en 2.6 van de legesverordening zijn lastig doordat de het Rijk een heel andere systematiek heeft geïntroduceerd. Volgens onze adviseur is het landelijk gebruikelijk om uit te gaan van leges op 2% van de bouwkosten. Aangezien we op dit moment nog niet de precieze impact van die verdeling kunnen nagaan, wordt nu gekozen voor een gelijke verdeling. De leges worden bepaald op 2% van de bouwkosten. Dat wil zeggen 1% voor bouwkundige toets en 1% voor planologische toets. Pas na een periode van één tot twee jaar volgens de nieuwe procedures te hebben gewerkt kunnen we vaststellen of dit een juiste verdeling is. Het voorstel is dan ook om dit na twee jaar dit te evalueren. Daarnaast is in deze legesverordening een basisbedrag opgenomen van € 500 voor bouwkosten tot € 10.000. Dit bedrag is gebaseerd op een uurtarief van € 100 voor alle ambtelijke medewerkers.

Het uurtarief wordt vermenigvuldigd met een minimale tijdsbesteding (dit principe is ook toegepast op andere onderdelen van hoofdstuk 2 van de legesverordening). De gedachte hierbij is dat voor elke aanvraag een aantal basiswerkzaamheden gedaan moet worden. Gedacht kan worden aan administratieve taken zoals het inboeken van de aanvraag, documenten herbenoemen volgens onze standaard, brieven en publicatie verzorgen, inclusief anonimiseren en de facturatie. Daarnaast is voor elk bouwplan een bestemmingsplantoets nodig, een BAG-registratie en is er overleg met andere vakdisciplines. Het basisbedrag van € 500 geldt dus voor alle projecten met een bouwsom tot € 10.000. Deze grens is aangehouden omdat blijkt dat tot dit bouwkostenbedrag voornamelijk eenvoudige bouwwerken behoren, zoals bijvoorbeeld dakkapellen, erfafscheidingen en kleine bijgebouwen. Als de bouwsom groter is dan € 10.000 gaat het meestal om complexere bouwwerken waar meer tijd nodig is. Voor deze bouwwerken wordt het basisbedrag verhoogd met 1% van de bouwkosten. Tariefstelling (Hoofdstuk 1 en Hoofdstuk 3) Hoewel de reguliere prijsindex van 3,6% toegepast kan worden, hebben we ervoor gekozen om de verwachte opbrengst van leges niet te verhogen in de begroting van 2024. Bij het behandelen van de legesverordening 2023 is aangegeven dat we toe willen werken naar kostendekkende tarieven.

Bij genoemde verordening was een toegroeitabel gevoegd waarbij we in 3 jaarlijkse stappen (stap 1: 2023, stap 2: 2024 en stap 3: 2025) toegroeien naar kostendekkende tarieven. De toegroeitabel die vorig jaar gehanteerd is wordt als bijlage toegevoegd. In deze legesverordening 2024 hebben we de tarieven verhoogd volgens de toegroeitabel 2023-2025 waar dat nodig is. Er zijn ook tarieven dit wettelijk gemaximeerd zijn. Bij deze diensten hanteren we de wettelijke tarieven. Uitzonderingen Bij de behandeling van de legesverordening 2023 heeft de raad bepaald dat het tarieven voor gehandicaptenparkeerkaarten en kleinschalige evenementen niet te laten stijgen. In de legesverordening 2024 hebben we hier rekening mee gehouden door deze tarieven te bevriezen. Bij het opstellen van de legesverordening 2023 is een aantal zaken geschrapt waar voorheen leges voor in rekening gebracht werden. Uitgangspunt voor het schrappen was het feit dat we veel tarieven hadden die nauwelijks voorkwamen. In de loop van dit jaar bleek het wenselijk te zijn om wel leges te vragen voor ‘ontheffing kampeervergunning’. Dit komt zo’n 10 keer per jaar voor en we zien voordeel van een betaalde ontheffing.

Ook hier geldt dat de prijs een vergoeding is voor de behandeling van de aanvraag, tegelijk verwachten we een onwenselijke toename in het aantal aanvragen voor kampeerontheffing als we hier geen tarief voor hanteren. Daarom is in de legesverordening 2024 opnieuw een legestarief toegevoegd voor dergelijke aanvragen.

Pagina 2 van 6

OZB In de OZB-verordening 2024 zijn twee aanpassingen gedaan: a) Aanpassen motie-Omtzigt b) Tariefstelling Motie Omtzigt Tot het jaar 2023 gebruikten we de OZB-verordening om panden met een maatschappelijke functie een korting op de OZB-belasting te geven. Het ging om een gering aantal gebouwen, die specifiek in de verordening genoemd waren. De korting was dat de genoemde panden niet als bedrijf werden aangeslagen, maar als woning. Via de Kadernota 2024 hebben we de raad voorgesteld om deze korting te beëindigen. BsGW had ons gevraagd om deze specifieke vrijstelling niet langer toe te passen. Maatwerk is en blijft mogelijk, maar dit zou een prijseffect hebben op de uitvoeringskosten van BsGW. De raad heeft ingestemd met het schrappen van de vrijstelling en daarom is de korting nu uit de OZB-verordening 2024 gehaald. Tariefstelling Jaarlijks wordt voor elk object een nieuwe WOZ-waarde vastgesteld. De tarieven worden dan gecorrigeerd voor de gemiddelde waardeontwikkeling. Op dit moment is alleen de voorlopige WOZwaarde bekend en de belastingtarieven voor de OZB ook alleen voorlopig worden berekend. BsGW heeft in de presentatie aan de commissie Bestuur en Financiën van 19 oktober 2023 aangegeven dat er achterstand is in de afhandeling van WOZ-bezwaren. De WOZ-waardes per 1-12023 (t.b.v.

de OZB-aanslagen 2024) zijn nog niet definitief bekend en dus kan het nodig zijn om de voorlopige tariefstelling voor 2024 nog bij te stellen. Mocht voor de raadsvergadering van 12 december 2023 blijken dat dit nodig is, dan passen we de tariefstelling in de OZB-verordening nog aan.

Afvalstoffenheffing In de verordening Afvalstoffenheffing 2024 zijn drie aanpassingen gedaan: a) Vrijstelling container voor medisch afval b) Tariefstelling c) Gemiddeld aantal ledigingen Medisch afval De korting zoals die in de huidige verordening is opgenomen levert uitvoeringsproblemen op bij BsGW. Veel gemeenten hanteren een verschillende rekenmethode voor de korting voor medisch afval. Met het vaststellen van de Kadernota 2024 heeft uw raad ingestemd met het uniformeren van de methode waarop de korting wordt berekend. De nieuwe rekenmethode is onderdeel van de verordening afvalstoffenheffing 2024. Tariefstelling Het betreft een kostendekkende heffing. Alle kosten worden opgevangen met de opbrengst. We gebruiken een egalisatiereserve om de tariefstijging te dempen. Op 1 januari 2024 is het saldo van de egalisatiereserve € 315.000. Het is ons beleid om gerealiseerde winst in de komende twee jaar in te zetten om de afvaltarieven laag te houden. In de tariefberekening 2024 houden we rekening met een inzet uit de egalisatiereserve van € 170.000. In het verleden heeft de raad aangegeven om alleen het variabele tarief te willen indexeren en het vaste deel van het tarief te bevriezen. In de verordening voor 2024 hebben we dat toegepast. Het vaste tarief blijft ongewijzigd en het variabele tarief stijgt met 4,2%.

Met deze tariefstijging en met de inzet van de egalisatiereserve is de afvalstoffenheffing 100% kostendekkend.

Aantal ledigingen In de tariefberekening is rekening gehouden met het aantal ledigingen uit het jaar 2022. Het viel op dat bij het berekenen van de gemiddelde woonlasten we al jarenlang uit zijn gegaan van een geschat aantal ledigingen. We gingen steeds uit van 12 ledigingen Restafval (container van 140ltr.) en 7 ledigingen GFT-afval (container van 140ltr.). Uit het werkelijk aantal gerealiseerde ledigingen in 2022 blijkt dat we in de toekomst uit kunnen gaan van een lager aantal ledigingen. Bij het presenteren van de gemiddelde woonlast (in de begroting in één oogopslag) hanteren we in het

Pagina 3 van 6

vervolg 10,2 ledigingen Restafval (container van 140ltr.) en 3,5 ledigingen GFT-afval (container van 140ltr.). Het aanpassen van het ledigingsaantal heeft geen gevolg voor de tariefstelling.

Rioolrecht Geen inhoudelijke correcties nodig, alleen tariefstelling met € 10,- en 3,6% prijsindex is toegepast op basis van raadsbesluit Kadernota 2024.

(Water)verblijfsbeslasting Geen inhoudelijke correcties nodig, alleen tariefstelling met 3,6% prijsindex aangepast op basis van raadsbesluit Kadernota 2024.

Forensenbelasting Geen inhoudelijke correcties nodig, alleen tariefstelling met 3,6% prijsindex aangepast op basis van raadsbesluit Kadernota 2024. Kwijtschelding Geen inhoudelijke correcties nodig.

Kanttekeningen Jaarlijkse index Door het jaarlijks actualiseren van de belastingverordeningen voorkomen we grote tariefsprongen. De legesverordening is hierop een uitzondering, omdat deze tot 2023 lang niet is geüpdatet. Bij de raadsbehandeling van de legesverordening 2023 is afgesproken om in drie tranches (tarief 2023, tarief 2024 en tarief 2025) toe te werken naar kostendekkende tarieven. Omgevingswet - tarieven De Omgevingswet treedt per 1 januari 2024 in werking. De tarieventabel in de legesverordening is hierop aangepast. Tariefstelling is afhankelijk van ingeschatte tijdsbesteding. Omdat dit het eerste jaar is dat we volgens de nieuwe wet en nieuwe procedures werken is sprake van geschatte tijdsbesteding. Na één of twee ervaringsjaren hebben we een accuraat beeld van de werkelijke tijdsbesteding van onze dienstverlening in dit kader. Omgevingswet - aantallen Een grootschalige herziening van wettelijke regels en procedures zoals de invoering van de Omgevingswet levert wellicht marktverstoringen op. We zijn afhankelijk van het aantal vergunningen dat aangevraagd wordt. Met de invoering van de Omgevingswet is een nieuwe route nodig voor het aanvragen van een vergunning met extra formele handelingen.

Het aantal bouwactiviteiten zal gelijk blijven, maar het kan betekenen dat we in de beginperiode minder aanvragen krijgen omdat bouwplannen obstakels ondervinden bij het volgen van die nieuwe route. Het was altijd al lastig om een raming te maken van het aantal verwachte bouwaanvragen. Nu aanvragers te maken krijgen met nieuwe procedures kunnen we nog lastiger ramen hoeveel aanvragen we zullen krijgen in 2024. Wel is duidelijk dat niet alle zaken onder de nieuwe wet nog vergunning plichtig zijn. Daarom hebben we in de begroting van 2024 alvast rekening gehouden met een structureel lagere legesopbrengst van € 30.000.

Communicatie Na vaststelling van de Verordeningen 2024 door de Raad dienen inwoners van de gemeente op de hoogte te worden gebracht van de nieuwe verordeningen. De communicatie vindt plaats door publicatie in de Maasduinen Courant en in het elektronisch gemeenteblad op www.officielebekendmakingen.nl. Een geconsolideerde versie van de Verordeningen zal na inwerkingtreding zichtbaar zijn op www.overheid.nl

Juridische aspecten

Op grond van artikel 147 van de Gemeentewet worden gemeentelijke verordeningen vastgesteld door de gemeenteraad.

Pagina 4 van 6

De Verordeningen zijn een algemeen verbindend voorschrift. Een algemeen verbindend voorschrift (en de wijziging daarvan) treedt ingevolge artikel 8 van de Bekendmakingswet niet in werking voordat het op de voorgeschreven wijze is bekendgemaakt. De bekendmaking dient te geschieden door plaatsing in het gemeenteblad. De uitgifte van het gemeenteblad geschiedt elektronisch op een algemeen toegankelijke wijze en moet elektronisch op een algemeen toegankelijke wijze beschikbaar blijven. Door middel van aanlevering via DROP voor publicatie in het gemeenteblad op www.officielebekendmakingen.nl, wordt aan de voorwaarden voldaan. In artikel 10, lid 2, van de Bekendmakingswet is opgenomen dat algemeen verbindende voorschriften zoals de Verordeningen in werking treden met ingang van de achtste dag na de datum van bekendmaking, tenzij bij of krachtens de wet of in het besluit daarvoor een ander tijdstip is aangewezen. Als datum van inwerkingtreding van de nieuwe Verordeningen wordt net zoals de uitwerkingtredingsdatum van de huidige verordeningen, voorgesteld op 1 januari 2024. Voorts bepaalt artikel 8:3, lid 1, sub a, van de Algemene wet bestuursrecht (hierna: Awb) dat geen beroep kan worden ingesteld tegen een besluit, inhoudende een algemeen verbindend voorschrift.

Uit artikel 7:1 van de Awb volgt dat degene aan wie het recht niet is toegekend om beroep in te stellen, ook geen bezwaar kan maken.

Financiën / fiscale gevolgen Geen effect, de financiële effecten zijn al verwerkt in de concept Programmabegroting 2024-2027.

Voorstel Wij stellen u voor om de volgende verordeningen vast te stellen: 1) Legesverordening 2024 2) OZB verordening 2024 3) Afvalstoffenheffing 2024 4) Rioolheffing 2024 5) Verblijfsbelasting 2024 6) Waterverblijfsbelasting 2024 7) Forensenbelasting 2024 8) Kwijtscheldingsverordening 2024

Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Bergen (L), {{esl:Signer1:capture:size(200,50)}}

H.H.M. Timmermans Secretaris

{{esl:Signer2:capture:size(200,50)}}

M.H.E. Pelzer Burgemeester

Bijlage(n) • • • • • • • • • •

Raadsbesluit legesverordening 2024 Bijlage: toegroeitabel legestarieven 2023-2024 Bijlage: achtergrondinformatie Omgevingswet en Wet kwaliteitsborging Raadsbesluit OZB verordening 2024 Raadsbesluit verordening afvalstoffenheffing 2024 Raadsbesluit verordening rioolheffing 2024 Raadsbesluit verordening verblijfsbelasting 2024 Raadsbesluit verordening waterverblijfsbelasting 2024 Raadsbesluit verordening forensenbelasting 2024 Raadsbesluit kwijtscheldingsverordening 2024

Pagina 5 van 6

Pagina 6 van 6