Raadsvoorstel afrekensystematiek Omnibuzz

Voorstel aan de gemeenteraad Datum besluitvorming college 13 september 2022

Portefeuillehouder C.E.M.G.T. Ponjee

Datum vergadering 17 oktober 2022

Onderwerp aanpassing GR Omnibuzz Aan de raad,

Inleiding In het AB Omnibuzz van 6 juli 2022 is positief besloten over het starten van de besluitvormingsprocedure om de GR Omnibuzz per 1 januari 2023 te wijzigen met betrekking tot artikel 18, de afrekensystematiek. Het voornemen om de kosten voor het Omnibuzz-vervoer tussen gemeenten anders te verdelen bestaat al sinds de uitbreiding van de GR Omnibuzz in 2016. Via amendementen is destijds verzocht om de afrekening van de kosten meer in lijn te brengen met de daadwerkelijke kosten. Dit betekent dat dezelfde totale kosten anders verdeeld worden over de deelnemende gemeenten. Het verzoek richtte zich in eerste instantie op de beheerskosten, maar tijdens de uitwerking is dezelfde lijn doorgetrokken naar de vervoerskosten. Dit is geconcretiseerd door de afrekening van de vervoerskosten op basis van zones om te zetten naar kilometers. Kilometers vormen de basis van de daadwerkelijke kostenberekening van vervoer, omdat dit een eenduidige eenheid is. Kilometers zijn voor alle betrokkenen (klanten, gemeenten en vervoerders) een duidelijke en bekende eenheid, in tegenstelling tot de zonesystematiek. Op 1 juli jl. is een wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) in werking getreden.

Eén van de wijzigingen in de Wgr is dat voor wijziging van een collegeregeling, zoals de GR Omnibuzz, de gemeenteraden meer invloed krijgen op de wijziging van de gemeenschappelijke regeling. Deze wijzigingsprocedure is per 1 juli 2022 direct ingegaan. Dit heeft tot gevolg dat voor de voorliggende wijziging zowel de zienswijzeprocedure als toestemmingsprocedure richting de gemeenteraden dient te worden doorlopen.

Relatie met begroting / coalitieprogramma / speerpunten Het bieden van vraagafhankelijk vervoer voor personen die, als gevolg van beperkingen, niet zelfstandig kunnen reizen is een wettelijke taak van de gemeente op grond van de Wmo.

Argumenten Aanleiding Het algemeen bestuur Omnibuzz heeft op 6 juli jl. ingestemd met: 1. Het voorstel om de afrekensystematiek van het vervoer voor gemeenten om te zetten van zones naar kilometers met ingang van 1 januari 2023; 2. De nieuwe afrekensystematiek van de beheerskosten: a) indirecte vervoerskosten op basis van het aantal ritten; en b) overhead op basis van het aantal inwoners met ingang van 1 januari 2023; 3. Het concept wijzigingsvoorstel van de gemeenschappelijke regeling Omnibuzz en de besluitvorming hiertoe in gang te zetten. Voor een inhoudelijke onderbouwing van deze besluiten wordt verwezen naar het voorstel voor het AB van 6 juli 2022 in de bijlage. Dit voorstel betreft alleen de afrekening van het vervoer voor gemeenten die wordt omgezet van zones naar kilometers. Voor de vervoerders en klanten verandert er nog niets. De afrekening met vervoerders op basis van kilometers wordt gekoppeld aan de ingangsdatum van de nieuwe contracten (het huidige contract loopt tot 2025). De totale vervoerskosten nemen door deze omzetting niet toe. Na besluitvorming is de afrekensystematiek voor gemeenten in lijn gebracht met het daadwerkelijk gebruik, zowel voor vervoer als beheer.

Dit is het antwoord op enkele amendementen en de breed gedragen en uitgesproken wens van de deelnemende gemeenten om de kostenverdeling zo veel mogelijk in lijn te brengen met de daadwerkelijke kosten. De totale begroting van Omnibuzz wijzigt niet door deze besluitvorming, maar beide componenten (omzetting naar kilometers en andere afrekensystematiek) leiden wel tot een verschuiving van de kostenverdeling tussen de deelnemende gemeenten.

Pagina 1 van 4

Het voorstel voor de aanpassing van de verdeelsystematiek van de beheerskosten is verwerkt in een concept wijzigingsbesluit van de Gemeenschappelijke Regeling Omnibuzz onder artikel 18, lid 1 (zie bijlage). De aanpassingen zijn geel gearceerd, de overige tekst is ongewijzigd. Nu het algemeen bestuur van Omnibuzz een positief besluit heeft genomen op 6 juli jl., dient elke gemeente de besluitvorming voor de wijziging van de GR Omnibuzz in gang te zetten. Met dit voorstel starten wij dit proces. Procedure De nieuwe Wet gemeenschappelijke regelingen bepaalt dat voor het wijzigen van de regeling colleges van burgemeester en wethouders voortaan het ontwerp van de gemeenschappelijke regeling eerst toezenden aan de gemeenteraden. De gemeenteraden kunnen dan bij hun colleges binnen 8 weken na ontvangst van de ontwerpregeling hun zienswijze geven. Nadat de gemeenteraad eventuele zienswijzen heeft ingediend, vervolgt de procedure zoals deze voor 1 juli 2022 ook gold. Dit betekent dat het college een voorlopig besluit neemt omtrent de ontwerpregeling en vervolgens toestemming vraagt aan de gemeenteraad voor het wijzigen van de regeling. Op die toestemming is de Algemene wet bestuursrecht van toepassing. Dat betekent dat de gemeenteraad 13 weken heeft om te beslissen omtrent de toestemming. De termijn begint te lopen vanaf het moment van verzending door het college.

Het college neemt ten slotte het definitieve besluit tot wijziging van de gemeenschappelijke regeling. Nadat alle colleges van de gemeenten die deelnemen aan de GR Omnibuzz hebben besloten, moet bekeken worden of de benodigde meerderheid is behaald. De wijziging komt tot stand indien drievierde van de colleges hiertoe hebben besloten, met toestemming van de gemeenteraad. De wijziging gaat dan voor alle deelnemende gemeenten gelden. Het besluit van het college moet bekendgemaakt worden voordat het in werking treedt via publicatie in het Gemeenteblad. Nadat alle colleges besloten hebben, wordt het wijzigingsbesluit bekendgemaakt in het Gemeenteblad van de plaats van vestiging, in dit geval Sittard-Geleen. De gewijzigde gemeenschappelijke regeling treedt niet in werking voordat deze is bekendgemaakt. Begrotingswijziging Ook de begroting 2023 van Omnibuzz moet gewijzigd worden. De reguliere procedure kan niet vooruit lopen op de eventuele wijziging van de gemeenschappelijke regeling. Dat betekent dat de (ontwerp)begroting voor 2023 nog geënt is op de oude financieringssystematiek. Om de nieuwe systematiek te verwerken is een begrotingswijziging nodig. Hierop is de begrotingsprocedure van de Wet gemeenschappelijke regelingen van toepassing.

Het dagelijks bestuur van Omnibuzz zendt de ontwerpwijziging twaalf weken voordat deze aan het algemeen bestuur wordt aangeboden aan de gemeenteraden. De gemeenteraden kunnen vervolgens bij het dagelijks bestuur van Omnibuzz hun zienswijze over de ontwerpbegroting naar inbrengen. Het dagelijks bestuur biedt de zienswijzen met de ontwerpbegroting aan het algemeen bestuur aan. Het algemeen bestuur beslist vervolgens over de wijziging van de begroting. In de procedure wordt de ontwerp-begrotingswijziging gelijktijdig met de wijziging van de gemeenschappelijke regeling in procedure gebracht (toestemmingsprocedure november, begin december). Dit om te voorkomen dat de gemeenteraden begin 2023 voor de derde keer naar de nieuwe financieringssystematiek moeten kijken. Voordeel hiervan is dat de gemeenteraden bij de wijziging van de gemeenschappelijke regeling ook direct inzicht hebben in de financiële gevolgen voor 2023. Het algemeen bestuur van Omnibuzz zal in de eerste vergadering van 2023 de wijziging van de begroting daadwerkelijk vaststellen, als de nieuwe gemeenschappelijke regeling in werking is getreden. Planning Het is de bestuurlijke wens van de AB-leden van Omnibuzz dat de nieuwe financieringssystematiek per 1 januari 2023 ingaat. Daarom heeft het AB een planning afgesproken, zoals schematisch weergegeven op de laatste pagina van het AB -voorstel in de bijlage.

Advies Wij stellen u voor geen zienswijze in te dienen tegen de voorgestelde wijziging van de GR waarop het AB Omnibuzz op 6 juli 2022 positief heeft besloten. Op deze wijze is voor 24 oktober 2022 uw standpunt bekend. Dit is de datum waarop voorlopige besluitvorming over de aanpassing van de GR door het college gewenst is. Daarna kan de toestemmingsprocedure worden opgestart. Deze zal gelijktijdig met de zienswijzeprocedure over de conceptbegrotingswijziging worden doorlopen. Op 15 september 2022 is er door de gezamenlijke griffies een informatieavond georganiseerd rond dit onderwerp met als titel: Grip op samenwerking.

Pagina 2 van 4

Communicatie Het cliëntenpanel van Omnibuzz is meegenomen in de voorgenomen wijziging en is akkoord met gefaseerde implementatie.

Juridische aspecten Juridische kaders: * Gemeenschappelijke Regeling Omnibuzz. * Wet gemeenschappelijke regelingen * Algemene wet bestuursrecht

Financiën / fiscale gevolgen Het financiële effect voor Bergen inzake beheerskosten (23% van totale kosten) op basis van de cijfers voor 2023 uit de meest recente begroting 2022 + MJP 2023-2025 bedraagt: Kosten Huidige systematiek € 56.523 Kosten nieuwe systematiek € 45.293 Verschil absoluut € -11.230 Verschil procentueel -19,9% Het financiële effect voor Bergen inzake vervoerskosten (77% van totale kosten) op basis van de cijfers voor 2023 uit de meest recente begroting 2022 + MJP 2023-2025 bedraagt: Vervoerskosten (zones) € 119.865 Vervoerskosten (km) € 141.610 Verschil absoluut € 21.744 Verschil procentueel + 18,1% Het totale financiële effect voor Bergen bedraagt vervolgens: Huidige verdeelsleutels € 176.388 Toekomstige verdeelsleutels € 186.903 Verschil absoluut € 10.515 Verschil procentueel + 6,0% De verschillende effecten voor de deelnemende gemeenten worden, door de aanpassing van zowel beheerskosten als vervoerskosten tegelijkertijd door te voeren, procentueel minder groot. Beide aanpassingen compenseren elkaar dus voor een deel. Dit was één van de belangrijkste argumenten om beide besluiten aan elkaar te koppelen. Bij de beoordeling van de begroting van Onmibuzz 2023 door de gemeenteraad op 7 juni 2022, is uitgegaan van bedrag van € 186.542 op basis van de toen bekende gegevens.

Gelet op de ontwikkelingen rondom Corona en de gevolgen hiervan voor het vervoer is de begroting echter minder betrouwbaar. Wij gaan ervan uit dat er geen aanpassing van de begroting noodzakelijk als gevolg van dit voorstel.

Voorstel Wij stellen u voor: Gelet op de inhoud van de voorgestelde wijziging. Geen zienswijze in te dienen over de aanpassing van de GR Omnibuzz met betrekking tot de afrekensystematiek.

Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Bergen (L),

H.H.M. Timmermans Secretaris

M.H.E. Pelzer Burgemeester

Pagina 3 van 4

Bijlage(n)    

Voorstel aan algemeen bestuur Omnibuzz d.d. 6 juli 2022; Concept wijzigingsbesluit afrekensystematiek (wijziging in geel); Toelichting concept wijzigingsbesluit Gr Omnibuzz; Concept raadsbesluit.

Pagina 4 van 4