Jaarverantwoording 2023

Bij een grootschalig incident zijn dit immers de functionarissen die de eerste informatie verzamelen en duiden.

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 21 -

28 maart 2024

Data- en onderzoek VRLN heeft de ambitie meer en meer datagedreven en informatiegestuurd te gaan werken en dat sluit aan bij de ontwikkeling die binnen crisisbeheersing al in gang is gezet. In 2023 is samengewerkt bij het opstellen van de organisatiebrede IV-strategie en zijn we betrokken bij de ontwikkelingen rond een nieuw aan te schaffen dataplatform. Daarnaast is gestart met het opstellen van datamodellen, een data-catalogus en zijn de eerste stappen gezet om structureel invulling te geven aan de BI-functie binnen crisisbeheersing. GEO In 2023 is extra capaciteit aangetrokken in de vorm van een GEO-specialist en hebben we de GEOomgeving naar de cloud gebracht. Daarnaast hebben we stappen kunnen zetten op het gebied van beheer en de functionaliteit van onze GEO-viewers. Tenslotte hebben we hoogwater-incidenten als basis gebruikt om te experimenteren met ArcGIS en Argaleo. Dit heeft geresulteerd in verschillende nieuwe kaartlagen waardoor we nu bij hoogwater het mogelijke overstromingsgebied geografisch kunnen visualiseren. Zorg voor verbinding Met ‘Zorg voor Verbinding’ wordt toegewerkt naar een uniforme wijze van informatievoorziening en bijhorende tool (LCMS Geneeskundige Zorg) om ten tijde van een crisis netcentrisch te kunnen werken binnen de zorgketen. Dit project voeren we uit in samenwerking met GHOR Zuid-Limburg en moet in 2024 zijn afgerond.

2.3.2 Risicoanalyse & advies We maken risico’s inzichtelijk en onderkennen potentiële dreigingen vroegtijdig, waarbij we ervoor zorgen dat er met de juiste expertise passende analyse, advisering en communicatie plaatsvindt. (Dynamisch) Risicoprofiel Het afgelopen jaar is het Provinciaal Risicoprofiel 2023-2027 opgesteld en bestuurlijk vastgesteld. Het risicoprofiel voorziet in een actuele inventarisatie en analyse van de aanwezige risico’s in Limburg. Tegelijkertijd is onderkend dat éénmaal in de vier jaar een nieuw risicoprofiel opstellen niet meer past bij de snelheid van ontwikkelingen in de huidige tijd. Parallel aan het actualiseren van het provinciale risicoprofiel, is daarom gestart met het dynamiseren ervan. Aan de hand van pilots wordt onderzocht hoe we risico’s frequenter kunnen inventariseren en analyseren op zowel operationeel, tactisch als strategisch niveau. Het dynamiseren van het risicoprofiel loopt door in 2024. Voor nieuwe of toegenomen dreigingen die het afgelopen jaar zijn gesignaleerd, is aan de hand van een Brabantse methodiek geëxperimenteerd met het uitvoeren van dreigingsanalyses. De inzichten die hiermee zijn opgedaan, worden meegenomen bij het ontwikkelen van een vergelijkbare methodiek passend bij de Limburgse organisatie en context. Deze nieuwe werkwijze zal daarbij ook een plek krijgen in het Regionaal Crisisplan.

Zorgrisicoprofiel De GHOR is, samen met GHOR Zuid-Limburg, gestart met het opstellen van een zorgrisicoprofiel. Dit is een nieuw product, in lijn met het Provinciaal Risicoprofiel. Dat gebeurt met en door alle zorgpartners in het Limburgse GHOR-netwerk. Het project loopt door in 2024, met als eindproduct een overzicht van voor de Limburgse zorgsector relevante risico’s en knelpunten en aanbevelen om deze het hoofd te bieden.

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 22 -

28 maart 2024

Risicoadvisering Voor het borgen van een integrale advisering op risico’s is de betrokkenheid vanuit crisisbeheersing het afgelopen jaar geïntensiveerd. Steeds vaker zijn we gesprekspartner in het veiligheidsnetwerk op relevante thema’s, zoals bij de initiatie van ruimtelijke plannen. In samenwerking met risicobeheersing is geadviseerd op omgevingsvisies van gemeenten en op beleidsplannen van onze crisispartners. Met name op het thema klimaat zijn het afgelopen jaar extra stappen gezet. Zo hebben we geparticipeerd in het programma Waterveiligheid en Ruimte Limburg en hebben we deelgenomen aan de klimaatadaptatietafels. Werkgroepen Hoogwater Naar aanleiding van de diverse evaluaties voor hoogwater zijn er in 2022 een zestal werkgroepen ingesteld om opvolging te geven aan evaluatiepunten. Een tweetal werkgroepen vragen een grote inbreng van gemeenten en dus de Oranje Kolom, te weten: burgerparticipatie en evacuatie. In 2023 zijn vanuit deze werkgroepen handreikingen opgesteld voor burgerparticipatie en evacuatiestrategie. Gemeenten zijn in 2023 gestart met het opstellen van hun evacuatie strategieën op basis van onder andere de handreikingen waarin speciale aandacht is voor burgerparticipatie. Deze evacuatie strategieën kunnen niet alleen bij hoogwater worden gebruikt maar zijn multi inzetbaar.

Evenementenadvisering In 2023 is vanuit een risicogerichte benadering wederom advies uitgebracht op alle middel- en hoogrisico evenementen in Limburg-Noord. Tegelijkertijd is gestart met het optimaliseren van het proces van evenementenadvisering. Zo is de samenwerking met de adviseurs van de brandweer geïntensiveerd en is overeenstemming bereikt over een efficiëntere werkwijze. Deze ontwikkelingen worden in 2024 gecontinueerd en opgenomen in een geactualiseerde ‘Handreiking Evenementen Veiligheid en Gezondheid Limburg’. Risicocommunicatie Op het gebied van risicocommunicatie heeft 2023 in het teken gestaan van consolideren en het verder op orde brengen van de basis. Er is gezorgd voor personele uitbreiding zodat volgend jaar uitvoering kan worden gegeven aan de regionale en landelijke opgaven waar we voor staan. Eind 2023 is een social mediastrategie opgeleverd. Deze strategie geldt als belangrijke grondslag om het merk veiligheidsregio beter op de kaart te zetten en de communicatiedoelstellingen voor de komende jaren te realiseren.

2.3.3 Organisatie & uitvoering Planning en planvorming Een belangrijk document dat in 2023 is vastgesteld, is het regionaal crisisplan. Het beschrijft generiek de wijze waarop we tijdens acute crises samenwerken. In 2024 volgt een tweede deel waarin de minder acute crisistypen geadresseerd worden. Het Geneeskundig Crisisplan is vastgesteld. Dit is een actualisatie en doorontwikkeling van het voormalige GHOR-procesplan. Meer specifiek zijn de MIK uitval elektriciteit en het RBP hoog water welke in 2023 zijn vastgesteld. Op steeds meer onderwerpen wordt ook landelijke planvorming gemaakt waarop de veiligheidsregio’s een bijdrage leveren en de regionale planvorming op afstemmen. Ook is een coördinatiekaart infectieziektebestrijding gemaakt. De opleiden, trainen en oefenen (oto) kalenders voor 2024 voor de GHOR, Bevolkingszorg en de multidisciplinaire crisisteams zijn gereed en afgestemd met de partners. Opleiden trainen oefenen De trainingsprogramma’s voor leiders, informatiemanagers, GHOR en Bevolkingszorgfunctionarissen zijn conform planning uitgevoerd. Er zijn twee themaweken geweest rond water en natuurbrand gerelateerde crises waaraan alle relevante regionale en nationale partners deelnamen. Bestuurders

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 23 -

28 maart 2024

konden naast deelname aan de oefeningen in de themaweken een training kiezen uit de bestuurlijke menukaart. Nieuwe burgemeesters kregen het aanbod om een aanvullende inleiding op crisisbeheersing binnen VRLN te krijgen. Er waren diverse activiteiten rond het werven en inwerken van nieuwe medewerkers. Met het vaststellen van het Uniform Kwaliteitsniveau Bevolkingszorg (UKB) wordt een verdere professionalisering van de crisisfunctionarissen bevolkingszorg ingezet. Evalueren en leren Voor 12 GRIP-incidenten werd de uitgebreide vragenlijst ingezet. Voor 10 verdere incidenten werd een beknopte vragenlijst ingezet. Bij één van de GRIP-incidenten was aanleiding voor verdiepend onderzoek. Het NIPV heeft een rapport “de brand aan de Voltastraat” opgeleverd met aanbevelingen over samenwerking en inzet van NL-alert. Daarnaast gaf één van de incidenten waarvoor niet is opgeschaald aanleiding tot verdieping. Berenschot heeft opdracht gekregen om de lekkage van de stuw bij Grave te evalueren. Rijkswaterstaat en Veiligheidsregio Brabant-Noord zijn opdrachtgever en Veiligheidsregio Gelderland-Zuid en VRLN participeren. Leerpunten worden besproken tijdens trainingsmomenten en zo nodig direct geadresseerd. De data uit de vragenlijsten is de basis voor de rode dradenanalyse. Verbeteren Het belangrijkste verbeterprogramma dat loopt betreft de lessen uit het hoog water van 2021.

Een serie verbeterpunten wordt samen met de waterpartners en Veiligheidsregio Zuid Limburg opgepakt en krijgt vorm in het in december vastgestelde rampbestrijdingsplan hoog water maas en zijrivieren. Voor 2024-2025 staan aanvullende oto-activiteiten gepland ten behoeve van verdere internalisering. Continuïteit gemeentelijke crisisorganisatie De continuïteit van de gemeentelijke crisisorganisatie, zowel kwantitatief als kwalitatief binnen de kaders van bovengenoemd UKB is en blijft prioriteit van de Oranje Kolom. Deze continuïteit staat door het toenemend aantal crisis, al langere tijd onder druk. Hiermee neemt de kwetsbaarheid van de crisisorganisatie en de belasting op een steeds kleinere groep functionarissen toe. Ondanks dat functionarissen veel operationele ervaring opdoen, zal aandacht moeten blijven voor het vakbekwaam blijven en worden door middel van trainingen en oefeningen en de eisen die met de vaststelling van het UKB hieraan worden gesteld.

2.3.4 Kaderstelling en verbinding Kaderstelling: Onze inspanningen zijn in 2023 gericht op een robuuste basis en inrichting voor het domein crisisbeheersing, versterking in personele zin en adequate huisvesting voor de komende 5 jaar. Visie, beleidsplan, landelijke agenda In navolging van de visie crisisbeheersing 2030 is afgelopen jaar gewerkt aan een update van het risicoprofiel en het beleidsplan voor de komende periode. Daarbij is nadrukkelijk aansluiting gezocht bij de landelijke ontwikkelingen crisisbeheersing (evaluatie wet, BDuR, position paper) en de landelijke agenda crisisbeheersing. Middels de landelijke agenda wordt in de toekomst nadrukkelijker gestuurd op de landelijke doelstellingen en kaders voor crisisbeheersing, naast de regionale doelen en ambities. Verbinding: Onze inspanningen zijn in 2023 gericht op consolidatie en het neerzetten van een goede basis voor in- en extern netwerkmanagement, zowel regionaal als nationaal en internationaal. Extern netwerkmanagement Het externe netwerkmanagement regionaal en nationaal stond in 2023 vooral in het teken van consolideren. Alle multi- en GHOR-ketenpartners zijn bezocht en de relatie is daarmee versterkt. Een

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 24 -

28 maart 2024

multi netwerkdag heeft plaatsgevonden, en met de zorgpartners zijn gesprekken gevoerd om ontwikkelingen in het veld te bespreken en te bezien hoe partners zijn voorbereid op crises en rampen. Het werken vanuit de processen binnen crisisbeheersing biedt voor netwerkmanagement de gelegenheid om verder te professionaliseren en het netwerk te verstevigen en uit te breiden. Dit zal voornamelijk in 2024 gaan plaatsvinden. Zorgconvenant In 2023 is door de GHOR een verbeterslag doorgevoerd in de afspraken met zorgpartners ten tijde van en in de voorbereiding op rampen en crises. Deze afspraken zijn vertaald in een vernieuwd model-convenant dat na afstemming met enkele zorgpartners is opgesteld. Begin 2024 zullen met de zorgpartners nieuwe convenanten worden afgesloten, die de bestaande gedateerde convenanten zullen vervangen. De GHOR in Zuid-Limburg zal hetzelfde model-convenant met zorgpartners gaan hanteren, zodat in heel Limburg iedereen dezelfde afspraken worden gemaakt. Ook elders in het land is interesse in dit model-convenant. Netwerkmanagement internationaal Het Netwerk Nederland Noordrijn-Westfalen Niet-politie gerelateerde crisisbeheersing (N4) heeft in mei de eerste Netwerkbijeenkomst georganiseerd. Via een interactieve uitwisseling hebben de 50 deelnemers input gegeven op thema’s als grensliaisons, informatiemanagement, oefeningen en burgerhulpverlening.

Eén van de initiatieven die concreet verder uitgewerkt worden is een subsidieaanvraag waarmee een opleidingsmodule voor grensliaisons kan worden ontwikkeld. N4 heeft op de trilaterale conferentie crisisbeheersing in maart en op de Grenslandconferentie in december workshops verzorgd over respectievelijk informatiemanagement en grensliaisons GROS Zuid5. Als gevolg van personele wisselingen en ziekte bij de overige 4 veiligheidsregio’s die aan België grenzen, heeft GROS Zuid5 in 2023 een pas op de plaats gemaakt. Wel is met VRBZO overleg gevoerd over een eenduidige tekst voor het convenant met Hulpverleningszone NoordLimburg. Op aangeven van VRLN, EMRIC (VRZL) en de provincie Limburg, pakte het ministerie van J&V in november het landelijk overleg van veiligheidsregio’s aan de grens weer op. In het eerste kwartaal 2024 is een vervolgoverleg gepland. In 2023 zijn de contacten met de Hulpverleningszone Noord-Limburg weer opgepakt. Als resultante wordt ook een Belgische versie ontwikkeld van de operationele grensoverschrijdende netwerkkaart, die enkele jaren geleden ook voor de samenwerking met Noord Rijn Westfalen (NRW) is gemaakt. ERMWIC Op 1 juli 2023 ging het project Euregionale Rijn-Maas-Waal Incidentbestrijding en Crisisbeheersing (ERMWIC) van start. VRLN is leadpartner en stond aan de lat voor de financieringsaanvraag.

Deze aanvraag is op 17 mei 2023 door de INTERREG VI-commissie goedgekeurd, zodat zij samen met de co-financiers Provincie Gelderland, Land NRW en de Provincie Limburg het project financieel ondersteunen. Het officiële startschot voor ERMWIC vond op 6 oktober plaats tijdens een startconferentie. VRLN, de drie Gelderse veiligheidsregio’s, Kreis Kleve, Kreis Viersen en de Bezirksregierung in Düsseldorf slaan de handen ineen voor effectieve voorbereiding en samenwerking in geval van grensoverschrijdende incidenten of crises. Doelen zijn als mijlpalen vastgelegd in de werkpakketten communicatie, opgeschaalde acute en publieke zorg, brandweerzorg en multidisciplinaire samenwerking. Uiteindelijk doel is een blijvend steunpunt/coördinatie voor de samenwerking tussen Duitse en Nederlandse hulpdiensten. Alle werkgroepen zijn eind 2023 van start gegaan met de aanpak van hun mijlpalen.

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 25 -

28 maart 2024

2.3.5 GHOR Een ontwikkeling die al in januari 2024 tot uiting komt is de vernieuwde bestuursrapportage van de GHOR. De bestuursrapportage heeft een nieuwe ‘look-and-feel’ gekregen, waardoor onder andere in één oogopslag duidelijk wordt hoe de zorgketen is voorbereid op rampen en crises.

2.3.6 Bevolkingszorg Als onderdeel de Oranje Kolom heeft de projectorganisatie met betrekking tot de opvang ontheemden in 2023 samen met gemeenten de opvang van ontheemden gecoördineerd. Het einde van deze crisis voorlopig nog niet in zicht. Vanuit het begin is gekozen voor een werkwijze conform een crisisstructuur. De opgave is onverminderd groot, maar meer voorzienbaar dan bij de start maar nog steeds een meervoudig complex vraagstuk. Echter past de crisisstructuur niet meer voor de benodigde aanpak van de opgave. De crisisstructuur is aan het einde van de eerste helft van 2023 afgeschaald en omgezet in een projectstructuur met bijbehorende projectorganisatie. Echter mocht het nodig zijn kan vanuit de crisisstructuur weer worden opgeschaald.

2.3.7 Meldkamer In 2023 is het formatiehuis van de meldkamer op orde gebracht. Veel verloop zorgt ervoor dat de aandacht uitgaat naar het werven van nieuw personeel. Vanuit de BDUR gelden is een extra CaCo geworden. Nieuwe centralisten en CaCo’s zijn aangenomen en worden op dit moment ingewerkt. De extra 2 CaCo’s en centralist om het verloop beter op te vangen worden op dit moment geworven. De implementatie van het nieuwe radiobediensysteem (EOCS) heeft door problemen met het systeem vertraging opgelopen. In het eerste kwartaal 2024 zal de meldkamer Limburg overgaan. Om beter inzicht te krijgen in de verwerkingstijden van de meldkamer, wordt op dit moment het dashboard programma Cognos ingericht. De nieuwe NL Alert is actief. Centralisten zijn allen opgeleid om deze nieuwe app te kunnen bedienen. Het multi-evalueren meldkamer proces is geïntegreerd binnen de meldkamer. De eerste evaluatie heeft plaatsgevonden. De CaCo’s houden, indien nodig, ook een After Action Review met centralisten. Tenslotte zijn VRZL en VRLN gezamenlijk aan de slag om de procedures beter op elkaar af te stemmen en te harmoniseren. Het projectplan is beschreven en akkoord bevonden. De uitvoering moet nog gaan plaatsvinden. Vanaf november 2023 loopt er een pilot opleiding brandweercentralist. In deze pilot zitten twee centralisten van de meldkamer Limburg.

Zij krijgen de nieuwe opleiding en daar zit een certificering aan vast. In het eerste kwartaal 2024 zullen alle zittende centralisten een examen afleggen om officieel gecertificeerd te worden.

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 26 -

28 maart 2024

2.3.8 Prestatie-indicatoren Indicatoren multi & GHOR Realisatie Evenementenadvisering Op alle adviesaanvragen (ongeveer 325 per jaar) in het kader van Gerealiseerd. vergunningverlening voor een B- of C-evenement is tijdig advies In 2023 is voor 263 Buitgebracht, afhankelijk van de tijdige aanvraag door en evenementen en 15 Cinformatieverschaffing van de aanvrager. evenementen advies uitgebracht. Operationele voorbereiding Tenminste 90% van multidisciplinaire plannen, werkinstructies en Gerealiseerd operationele informatie zijn conform versiedatum minder dan 3 jaar oud. Met alle structurele partners en buurregio’s zijn afspraken Gerealiseerd vastgelegd op netwerkkaarten. MOTO-aanbod (multi-opleiden-trainen-oefenen) dat voorziet in Gerealiseerd tenminste 2 oefenmomenten per functionaris per jaar. Deze oefenmomenten worden conform planning gerealiseerd. (M)OTO-deelname door GHOR-functionarissen en multiGerealiseerd functionarissen (i.c. leiders en informatiemanagers) voldoet aan de norm van minimaal 2 momenten per functionaris per jaar. De operationele gereedheid van GHOR-functionarissen is actueel Gerealiseerd en inzichtelijk.

De GHOR stelt jaarlijks een bestuursrapportage op, die inzicht geeft in de voorbereiding van instellingen, zorgaanbieders, regionale ambulancevoorzieningen en diensten die een taak hebben in de geneeskundige hulpverlening én continuïteit van zorg moeten garanderen. Incidentbestrijding Individueel niveau: de kernfuncties crisisbeheersing zijn in 80% van de gevallen na alarmering binnen de normtijd begonnen met hun werkzaamheden. Teamniveau: de teams beginnen in 80% van de gevallen in een naar oordeel van de leider voldoende complete samenstelling binnen de normtijd met het eerste overleg. Preparatief kern ROT GRIP 1 GRIP 2

Vernieuwd in 2023, akkoord door bestuur. Eerste rapportage in januari 2024 opleveren.

Gerealiseerd

Gerealiseerd

7 10 2

Indicatoren bevolkingszorg Operationele voorbereiding · Van de functionarissen binnen de Oranje Kolom die actief zijn binnen de multidisciplinaire teams neemt iedere functionaris minimaal 1x per jaar deel aan een multidisciplinaire bijscholing of oefening. · Elke functionaris binnen de Oranje Kolom neemt minimaal 1x per jaar deel aan een monodisciplinaire opleiding of oefening. · Alle nieuwe functionarissen die binnen de Oranje Kolom actief zijn, volgen een startbekwaamheidstraject voor de functie die zij gaan uitoefenen.

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 27 -

Realisatie Gerealiseerd

Gerealiseerd Gerealiseerd

28 maart 2024

Incidentbestrijding · In alle gevallen zijn de teams na alarmering binnen de gestelde opkomsttijden operationeel.

Gerealiseerd

2.3.9 Wat heeft het gekost? De gemeentelijke bijdrage voor het programma Crisisbeheersing bedraagt € 4,8 miljoen (exclusief overhead), omgerekend is dat een bedrag van € 9,22 per inwoner. Totaal Programma Crisisbeheersing 130219

Bedrag per inw oner**

Begroting 2023 na w ijziging

Realisatie 2023*

Totaal lasten

7.061

6.441

€ 12,29

Totaal baten

6.767

7.551

€ 14,40

Saldo van baten en lasten excl. Corona

-294

1.111

€ 2,12

Toevoegingen aan reserves

0

0

€ 0,00

Onttrekkingen aan reserves

294

65

€ 0,12

Gerealiseerde resultaat

0

1.176

€ 2,24

Lasten Corona

0

Baten Corona Gerealiseerde resultaat incl. Corona

0

1.176

* bedragen in duizenden euro's ** bedragen in euro's

Het resultaat is toegelicht in paragraaf 6.3.3. Programma Crisisbeheersing

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 28 -

28 maart 2024

2.4

Bedrijfsvoering/Overhead

Het programma bedrijfsvoering is ondersteunend aan de beleidsinhoudelijke programma’s en bestaat uit de activiteiten met betrekking tot personeel & organisatie, financiën, control, informatie & automatisering, facilitaire ondersteuning, inkoop, juridische zaken en communicatie. Uitgangspunten die worden gehanteerd: • Ondersteunend aan de deugdelijke besturing van de organisatie door bestuur, directie en management en het toezicht dat daarop plaatsvindt; • Ondersteunend aan het primair proces, binnen wet- en regelgeving en de inhoudelijke kaders die door het bestuur zijn gesteld; • Functioneren binnen financiële kaders die samenhangen met de bestuurlijk vastgestelde begroting; • Functionerend binnen de door de organisatie gebruikte kwaliteitssystemen; • Werken op basis van informatie delen en toegankelijkheid, waarbij digitalisering − met als randvoorwaarde een goede borging van aspecten van informatieveiligheid en privacy − actief wordt opgepakt; • Duurzame inzetbaarheid van vitale en veerkrachtige medewerkers; • Diversiteit en inclusie: iedereen is welkom om bij ons te komen werken en iedere collega doet ertoe; • Duurzame bedrijfsvoering gericht op het tegengaan van verspilling van middelen, menselijk kapitaal en energie.

Het streven blijft rondom hoogwaardige specialistische vraagstukken de samenwerking te zoeken met gemeenten, andere gemeenschappelijke regelingen, de veiligheidsregio’s en GGD’en. Informatieveiligheid Met de toenemende digitalisering neemt het belang van informatieveiligheid toe, daar we merken dat de digitale kwetsbaarheden en dreigingen ook toenemen. VRLN heeft de afgelopen tijd geïnvesteerd in hard- en software om informatiesystemen veiliger te maken. VRLN is gestart met preventieve organisatorische maatregelen (NEN7510 normering en de BIO richtlijnen (Baseline Informatiebeveiliging Overheid)) en met de implementatie van signaleringssystemen waarmee verdachte handelingen op de ICT-systemen kunnen worden gedetecteerd en geanalyseerd (SIEM en SOC). Daarnaast is niet alleen in systemen geïnvesteerd maar ook in kennis en bewustwording op de werkvloer. VRLN werkt samen met andere veiligheidsregio’s en GGD’en om de digitale kwetsbaarheid van onze organisatie te verminderen. Personeel en organisatie Naast de reguliere werkzaamheden en de focus op de interne organisatie, is gestart met het opstellen van de uitvoeringsparagraaf in relatie tot de HR-visie 2030. In afstemming met de MT’s hebben gesprekken plaatsgevonden over de prioritering van de drie vastgestelde strategische denklijnen en de HR-thema’s die daarmee samenhangen.

Het jaar heeft dan ook in het teken gestaan van de twee hoofdthema’s aantrekken en behouden van personeel. Vanuit het project arbeidsmarktcommunicatie zijn een aantal concrete stappen gezet als het gaat om het vergroten van de zichtbaarheid en vindbaarheid van VRLN als werkgever. Onder andere zijn de vacatureteksten herzien en er is geïnvesteerd om de vacatureberichten op LinkedIn een nieuwe look en feel te geven met als doel deze meer op te laten vallen. Het de bedoeling om in 2024 verder te onderzoeken wat VRLN aantrekkelijk maakt (of kan maken) voor onze doelgroep.

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 29 -

28 maart 2024

Strategische huisvesting In 2022 is aan het Algemeen Bestuur een strategische huisvestingsnota voorgelegd met antwoorden op de vraag “kan het anders, kan het duurzamer, slimmer en efficiënter en daarmee ook goedkoper?” Niet alleen als directe besparing, maar ook om toekomstige financiële uitdagingen binnen de huisvesting het hoofd te kunnen bieden. Dit heeft geleid tot de uitwerking van het strategische huisvestingsplan. Belangrijke ankerpunten daarbinnen zijn: - Investeren in rendabele duurzaamheidsmaatregelen; - Verkoop bestaande locatie Nijmeegseweg en herhuisvesting van de daar gepositioneerde werkeenheden; - Aanpassen en updaten kantoorlocatie aan hybride werken; - Investeren in faciliteiten hybride werken; - Nieuwbouw/aanpassen brandweerkazernes in Roermond, Leudal-centrum en Venray; - Ombouw/aanpassen locaties GGD. Het Algemeen Bestuur heeft op 15 december 2023 ingestemd met de financiële gevolgen vanuit de voortgangsnotitie strategische huisvesting. Hiermee kan de uitvoering van het plan verder worden opgepakt. ICT In 2023 is een haalbaarheidsonderzoek uitgevoerd naar het grip krijgen op dagelijkse operationele zaken. Dit heeft geleid tot betere samenwerking waardoor er ook meer grip was op veiligheidsissues en de continuïteit beter geborgd is.

Daarnaast is nadrukkelijke aangehaakt op samenwerkingsvormen: - Een landelijk verkeersplein (IFV) en een landelijk GGD-platform (GGDGHOR); - Periodiek kennis sessies houden met ICT-NML om zo te leren van elkaars ervaringen. Vooruitlopend op aansluiting op landelijke platforms (verwacht in 2026) is in 2023 gestart met het treffen van maatregelen om te kunnen voldoen aan de aangescherpte eisen ten aanzien van BIO en NEN. In 2023 heeft VRLN netwerkmonitoring en end-point monitoring geïmplementeerd om de informatieveiligheid te vergroten. Rentelasten De rente op de kapitaalmarkt laat een stijging zien. Uiteindelijk zal daardoor de latente ruimte in de begroting gaan verdampen. De rentelasten laten in 2023 een stijging ten opzichte van 2022 zien van circa € 225.000. De gestegen rentelasten in 2023 vallen nog ruim binnen de ontwikkelingen waar in de begroting 2023 rekening mee is gehouden. Verlofstuwmeer De coronabestrijding en de coronamaatregelen hebben bij VRLN geleid tot een forse toename van de meer-uren en het verlofsaldo. Het weer wegwerken van deze uren zal een aantal jaren in beslag nemen. Medewerkers waarbij het einde van het arbeidzame leven nabij is, slagen daar niet meer in. Het op grote schaal inzetten van verlof voor de pensioendatum/FLO-datum (Functioneel Leeftijdsontslag) heeft gevolgen voor de continuïteit van de organisatie.

Er ontstaan dubbele kosten als de medewerker vertrekt met opname van verlof, maar nog wel op de loonlijst staat, terwijl in roosterfuncties vervanging van de medewerker moet plaatsvinden. Om dit te voorkomen is er een voorziening jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen met een niet vergelijkbaar volume (verlofstuwmeer) gevormd. Deze voorziening is in 2023 geactualiseerd op basis van de verlofsaldi en de gestegen salarissen.

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 30 -

28 maart 2024

2.4.1 Wat heeft het gekost? De gemeentelijke bijdrage voor de Overhead ten bedrage van € 14,2 miljoen, omgerekend een bedrag van € 27,12 per inwoner, wordt verdeeld over de drie inhoudelijke programma’s. Totaal Overhead 130219

Bedrag per inw oner**

Begroting 2023 na w ijziging

Realisatie 2023*

Totaal lasten

15.914

17.306

€ 33,01

Totaal baten

15.947

16.189

€ 30,88

Saldo van baten en lasten excl. Corona

33

-1.117

-€ 2,13

Toevoegingen aan reserves

74

74

€ 0,14

Onttrekkingen aan reserves

41

215

€ 0,41

Gerealiseerde resultaat excl. Corona

0

-976

-€ 1,86

Lasten Corona

72

Baten Corona Gerealiseerde resultaat incl. Corona

0

-1.048

* bedragen in duizenden euro's ** bedragen in euro's

Het resultaat is nader toegelicht in paragraaf 6.3.4. Bedrijfsvoering/Overhead.

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 31 -

28 maart 2024

2.5

Risk Factory

Vanaf mei 2019 bezoeken doelgroepen Risk Factory Limburg-Noord, waar beleven van gezondheid en veiligheid centraal staat. Met realistische en interactieve scenario’s ervaren doelgroepen (on)gezondheid en (on)veiligheid én leren ze hoe te handelen. Levensechte ervaringen veranderen de kijk op risico’s. En dat geeft zelfvertrouwen om – als het er echt op aankomt – de juiste beslissingen te nemen. In 2023 heeft een bestuurlijke evaluatie van de Risk Factory plaatsgevonden. Dit heeft geleid tot de ontwikkeling van twee businesscases voor de beleidsperiode 2024–2027. Businesscase 1 gaat over continuering van de huidige Risk Factory (basisschoolleerlingen groep 8 en senioren) en businesscase 2 gaat over een uitbreiding voor de doelgroep Voortgezet Onderwijs. Het Algemeen Bestuur heeft op 15 december 2023 ingestemd met beide businesscases. Bij de businesscase Voortgezet Onderwijs onder de voorwaarde dat er pas gestart wordt bij een sluitende begroting middels externe financiering.

2.6

Algemene dekkingsmiddelen

VRLN kent als algemeen dekkingsmiddel het saldo van de financieringsfunctie, zijnde € 64.222. In verband met de aanpassing van het renteomslag percentage is dit bedrag lager dan begroot. De aanpassing van het renteomslag percentage is financieel technisch en heeft geen invloed op het resultaat en op de balans.

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 32 -

28 maart 2024

3

Paragrafen

3.1

Weerstandsvermogen en risicomanagement

Het Algemeen Bestuur heeft in 2019 besloten een algemene reserve van maximaal € 1,250 miljoen aan te houden. Aan het einde van 2023 is de algemene reserve € 533K. Naast de algemene reserve zijn er bestemmingsreserves vrij te bestemmen. In 2024 wordt via een update van de nota reserves en voorziening een voorstel tot herschikking van de reserves aan het bestuur voorgelegd. De reserve transformatie meldkamer (€ 962K), de reserve Natuurbrandbestrijding (€ 230K), de reserve Informatieveiligheid (€ 279K) en de reserve waarborgen paraatheid Brandweer en dienstverlening GGD (€ 300K) zijn in deze jaarrekening onder het weerstandvermogen geschaard. Uitgaande van een algemene reserve van € 533K en vrij beschikbare reserves van € 1.771K is het weerstandsvermogen € 2.304K. De provincie heeft als toezichthouder geconstateerd dat formeel een bestemmingsreserve niet als weerstandsvermogen kan worden meegeteld. In 2024 stelt VRLN een nieuwe nota reserves en voorziening op en zal het weerstandsvermogen op orde worden gebracht.

3.1.1. Risico’s In het kader van risicomanagement vragen wij aandacht voor een aantal concrete risico’s. Datalek Covid-19 Stichting Initiatieven Collectieve Acties Massaschade (Stichting ICAM) heeft, naar aanleiding van de datadiefstal die in januari 2021 heeft plaatsgevonden uit het systeem CoronIT, op 28 maart 2023 in totaal 34 partijen gedagvaard, waaronder het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS), GGD GHOR Nederland en alle GGD’en. Stichting ICAM vordert een bedrag van in totaal € 3,25 miljard. Het gaat in dit geval om een WAMCAzaak. VRLN wordt, net als de overige veiligheidsregio’s, GGD’en en gemeenten in deze procedure vertegenwoordigd door mr. Bart Roozendaal van AKD advocaten. Op 5 juli 2023 is de procedure formeel van start gegaan bij de Rechtbank Amsterdam. Op 11 oktober 2023 hebben de drie advocatenkantoren – AKD voor de GGD’en (mede namens VRLN), Van Doorne voor GGD GHOR en Pels Rijcken voor VWS – elk een conclusie van antwoord ingediend. Daarin concluderen zij dat ICAM niet-ontvankelijk moet worden verklaard. In een tussenvonnis van 20 december 2023 heeft de rechtbank besloten dat de eerstvolgende zitting op 22 april 2024 zal plaatsvinden, waarin als eerste de ontvankelijkheid van ICAM mondeling behandeld zal worden. Indien ICAM ontvankelijk blijkt te zijn, dan volgt de inhoudelijke behandeling van de zaak.

Centraal Beheer heeft in een eerder stadium reeds toegezegd de proceskosten te vergoeden. Bij brief d.d. 25 september 2023 heeft het ministerie van VWS bevestigd dat VWS via de meerkostenregeling ook ICAM-gerelateerde kosten van de GGD’en zal vergoeden. VWS zal een eventueel (door de GGD’en) te betalen schadebedrag vergoeden tenzij de schade is veroorzaakt door opzettelijk onbehoorlijke taakuitoefening of grove schuld. Informatieveiligheid Met de toenemende digitalisering neemt het belang van informatieveiligheid toe, de cybercrime, de digitale kwetsbaarheden en dreigingen ook nemen toe. De VRLN heeft geïnvesteerd in hard- en software om informatiesystemen veiliger te maken. De komende jaren worden er aanvullend diverse maatregelen genomen, zoals het implementeren van de BIO (het basisnormenkader voor de overheid op informatiebeveiliging). Maar ondanks alle maatregelen die regionaal en nationaal worden, blijkt het risico on incidenten bestaan. De gevolgschade van een cyberincident is niet te kwantificeren.

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 33 -

28 maart 2024

Deeltijdregeling brandweervrijwilligers In Nederland bestaat een hybride stelsel van beroeps- en vrijwillige brandweermensen. De Europese Deeltijdrichtlijn dreigt de vrijwilligheid onder druk te zetten. De Minister van Justitie en Veiligheid heeft aangegeven dat vrijwilligheid echt vrijwillig moet zijn en dat sluit niet aan bij kazernering van vrijwilligers. Daarnaast moet een onderscheid worden gemaakt in het takenpakket tussen vrijwilligers en beroepsbrandweermensen. VRLN kiest er voor hoog specialistisch taken te beleggen bij beroepsbrandweermensen. Door materiële voorzieningen te verminderen is financiële ruimte gevonden om de beroepscapaciteit uit te breiden. Er zijn met het Rijk nog geen afspraken gemaakt over de vergoeding van meerkosten die voortvloeien uit de stelselwijziging. Een extern bureau heeft uitgerekend dat deze wijziging in onze regio € 1,2 miljoen kosten met zich meebrengt. De bestuurlijke lijn is dat wijzigingen als gevolg Europese wetgeving door het Rijk moeten worden vergoed. Krappe arbeidsmarkt De krappere arbeidsmarkt maakt het moeilijk nieuwe medewerkers te vinden. Het risico bestaat dat de bezetting niet op orde is en om die reden de afgesproken prestaties niet kunnen worden gerealiseerd.

Daarnaast nemen kosten om leemtes in de formatie te ondervangen met tijdelijke inhuur van medewerkers toe en is de inspanning die geleverd wordt om verloop van medewerkers op te vangen groot. Uit een inventarisatie blijkt dat met name de arbeidsmarkt voor artsen en verpleegkundigen krap is. Naast het voor genoemde project arbeidsmarktcommunicatie wat hierop inzet, is in 2023 ook een eerste start gemaakt met strategische personeelsplanning. In 2024 zal hier een vervolg aan gegeven worden. De strategische personeelsplanning kan gezien worden als een vliegwiel. Het biedt inzicht in welke ontwikkelingen er op VRLN afkomen, hoe het toekomstig gewenst personeelsbestand eruitziet en welke HR-thema’s opgepakt moeten worden om het gewenste personeelsbestand te realiseren. Pensioen medewerkers Zorggroep Op 1 januari 2012 is de jeugdgezondheidszorg voor 0-4 jarige overgedragen van de Zorggroep naar VRLN. Met de overgang van de medewerkers van de Zorggroep naar VRLN is het deelnemerschap van de collega’s overgekomen van de Zorggroep bij Pensioenfonds Zorg en Welzijn (PfZW) beëindigd. Op basis van artikel 18 lid 4 van het sociaal plan garandeert VRLN dat het voorwaardelijk pensioen na overdracht van pensioenrechten naar het Algemeen Burgerlijk Pensioenfonds (ABP) bij dat pensioenfonds ten minste gelijk is aan dat bij het PfZW.

Voor de reguliere pensioenrechten moet collectieve waardeoverdracht plaatsvinden. VRLN heeft het ABP in 2012 verzocht mee te werken aan die overdracht maar dat was toen niet mogelijk. Vanaf 2023 is waardeoverdracht weer mogelijk. Uit artikel 4 van het sociaal plan blijkt dat geen netto pensioengarantie voor medewerkers is afgesproken en dat betekent dat de VRLN in beginsel niet bij gaat betalen voor de inkoop van het pensioen. Hierdoor kan het voorkomen dat individuele medewerkers in de toekomst geconfronteerd worden met een nadeel. Dit nadeel zal dan worden gecompenseerd. Strategische huisvesting De verkoop van de bestaande locatie, de aanpassingen naar flexibel werken, verduurzamen en nieuwe bouw van kazernes hebben te maken met forse, onvoorziene prijsstijgingen. De ontwikkelingen op de bouwmarkt leiden tot hoge bouwkosten. Het Algemeen Bestuur heeft ingestemd met aanvullende financiering, waarbinnen de investeringen vooralsnog passen Het risico bestaat dat de (ver)bouwkosten harder stijgen dan waar in 2023 rekening mee is gehouden.

3.1.2. Financiële kengetallen Volgens de richtlijnen van het BBV (Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten) worden hier de verplichte kengetallen weergegeven. De wetgever wil met deze kengetallen inzicht hebben in de financiële weerbaarheid en wendbaarheid (de mate waarin bij een tegenvaller financieel

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 34 -

28 maart 2024

kan worden bijgestuurd). De kengetallen geven aan over hoeveel financiële ruimte VRLN beschikt om structurele en incidentele lasten te dekken of op te vangen. Financiële kengetallen (exclusief Corona)

(in percentages) 000100

Realisatie 2022

Begroting 2023

Realisatie 2023

Netto schuldquote

48,8%

65,0%

38,5%

Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen

48,8%

65,0%

38,5%

Solvabiliteitsratio

10,5%

10,8%

14,4%

Structurele exploitatieruimte

-1,8%

0,6%

2,1%

Netto schuldquote Het kengetal netto schuldquote, ook wel bekend als de netto-schuld als aandeel van de inkomsten, zegt het meest over de financiële vermogenspositie. De netto schuldquote geeft aan of de gemeenschappelijke regeling investeringsruimte heeft. Daarnaast geeft het kengetal inzicht in de flexibiliteit van de begroting. Hoe hoger de schuld, hoe hoger de netto schuldquote. De netto schuldquote weerspiegelt het niveau van de schuldenlast van de gemeenschappelijke regeling ten opzichte van de eigen middelen en geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie. In de uitgave ‘Houdbare Gemeentefinanciën’ van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) is aangegeven dat wanneer de schuld lager is dan de jaaromzet (100%) dit als voldoende kan worden bestempeld. Voor veiligheidsregio’s wordt 80% als norm aangehouden. VRLN blijft onder de norm. Solvabiliteitsratio De solvabiliteitsratio geeft de mate aan waarmee de bezittingen zijn betaald met eigen middelen. Hoe hoger de verhouding eigen vermogen ten opzichte van het totale vermogen, hoe financieel gezonder de gemeenschappelijke regeling. VRLN is in staat aan haar kortlopende en langlopende schulden te voldoen. Structurele exploitatieruimte Voor de beoordeling van de financiële positie is het van belang te kijken naar de structurele baten en structurele lasten.

Structurele baten zijn voornamelijk de gemeentelijke bijdragen en de rijksbijdrage. Dit kengetal geeft aan hoe groot de structurele exploitatieruimte is, doordat wordt gekeken naar de structurele baten en structurele lasten en deze worden vergeleken met de totale baten. Het percentage voor VRLN ligt ultimo 2023 op 2,1%. Dit betekent dat er geen structurele lasten gedekt worden met incidenteel geld.

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 35 -

28 maart 2024

3.2

Bedrijfsvoering

3.2.1. Personeel Onderstaande tabel geeft de omvang van het personeel en het aantal brandweervrijwilligers weer. Omvang personeel 31-12-2022 Aantal

31-12-2023 %

Aantal

%

Werknemers

636

Fte

531

Fulltime

299

47,0

318

48,8

Parttime

337

53,0

333

51,2

Brandw eervrijw illigers

822

651 560

752

3.2.2. Rechtmatigheidsverantwoording 3.2.2.1. Verantwoordelijkheid dagelijks bestuur van Veiligheidsregio Limburg-Noord Het Dagelijks Bestuur geeft aan in hoeverre de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten, en ook alsmede de balansmutaties, rechtmatig tot stand zijn gekomen. Dit houdt in dat de verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties in overeenstemming zijn met door het Algemeen Bestuur vastgestelde kaders zoals de begroting en interne verordeningen en met bepalingen in de relevante wet- en regelgeving. Deze verantwoording hanteert een grensbedrag omdat alleen de van belang zijnde aspecten in de verantwoording hoeven te worden betrokken. Deze grens is door het Algemeen Bestuur bepaald en bedraagt 1% van de totale lasten inclusief mutaties in de reserves en is daarmee vastgesteld op € 871.510. De rapporteringgrens is bepaald op 10% en vastgesteld op € 87.151. En hiermee zijn de toe te lichten aspecten eveneens vastgesteld voor de rechtmatigheidsverantwoording en voor de toelichting in de paragraaf bedrijfsvoering. Conclusie: Het Dagelijks Bestuur is van mening dat de in deze jaarrekening verantwoorde baten en lasten en ook de balansmutaties rechtmatig tot stand zijn gekomen binnen de daarvoor gestelde verantwoordingsgrens van 1% van de totale lasten inclusief toevoegingen aan de reserves. 3.2.2.2.

Toelichting op de afwijkingen Begrotingscriterium In de begroting zijn de maxima voor de lasten vermeld die door het Algemeen Bestuur zijn vastgesteld. Dit houdt in dat de financiële beheershandelingen dienen te passen binnen de begroting, waarbij het juiste programma, de toereikendheid van het begrotingsbedrag alsmede het begrotingsjaar van belang zijn. Volgens het BBV dienen de afwijkingen in de jaarrekening herkenbaar te worden opgenomen en van een toelichting te worden voorzien. Als blijkt dat de gerealiseerde uitgaven op programmaniveau hoger zijn dan geautoriseerd, is sprake van begrotingsonrechtmatigheid. Er zijn verschillende typen begrotingsoverschrijdingen. Overschrijdingen die binnen de beleidskaders van VRLN passen, worden in het accountantsoordeel niet meegewogen. Overschrijdingen die gedurende het jaar bekend werden, zijn in 2023 aan het Algemeen Bestuur voorgelegd, bijvoorbeeld via de bestuursrapportages. Nog niet geautoriseerde over- en onderschrijdingen worden in de jaarverantwoording toegelicht en worden door

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 36 -

28 maart 2024

de vaststelling van de jaarrekening door het Algemeen Bestuur alsnog geautoriseerd. Hierdoor is er geen spraken van een begrotingsonrechtmatigheid. De verschillen tussen de geautoriseerde lasten en de gerealiseerde lasten worden hieronder per programma weergegeven. (bedragen in duizenden euro’s) Programma

1.

2.

3.

4.

Begroting 2023 na

Realisatie

Verschil begroting-

wijziging

2023

realisatie

Baten

23.101

29.465

6.364

Lasten

23.101

29.007

-5.906

Baten

35.854

35.614

-240

Lasten

35.854

34.251

1.603

Baten

6.767

7.616

849

Lasten

7.061

6.441

620

Baten

15.988

16.403

415

Lasten

15.988

17.452

-1.464

Publieke gezondheid

Brandweerzorg

Crisisbeheersing

Bedrijfsvoering/overhead

1. Publieke gezondheid De vergoeding van VWS voor de kosten van de coronabestrijding wordt zichtbaar in het programma Publieke Gezondheid. In het programma Bedrijfsvoering/Overhead worden ook lasten van de coronabestrijding verantwoord. Denk hierbij aan ICT lasten en huisvestingslasten. Inclusief de lasten en baten samenhangend met de coronabestrijding, is er sprake van een positief saldo van € 458K. Dit is opgebouwd uit hoger dan begrote lasten (€ 5.906K) en hoger dan begrote baten (€ 6.364K). Exclusief de met corona samenhangende niet begrote lasten (€ 5.177K) en baten (€ 5.250K) is er aan de lastenkant een overschrijding met € 660K en zijn baten € 1.045K hoger dan begroot. Lasten: De lasten zijn hoger dan begroot door de uitgaven samenhangend met de meerkostenregeling corona en de SPUK-regeling corona (samen € 5.246K), extra lasten die ingezet zijn voor de uitvoering van het VIP-subsidie (€ 123K) en de lasten voor de uitvoering van de HPV18+-regeling (€ 430K). Ook is externe capaciteit ingehuurd voor de strategische huisvesting GGD (€ 50K) en is er een pilot Smartglasses door TNO (€ 72K). Daarnaast is sprake van diverse afwijkingen van per saldo € 15K hogere lasten dan begroot.

Baten: De baten zijn hoger dan begroot door de baten samenhangend met de meerkostenregeling corona en de SPUK-regeling corona (samen € 5.319K), extra middelen van het rijk voor de Versterking Infectieziektebestrijding en Pandemieparaatheid (VIP-gelden) (€ 123K), extra middelen voor de HPV 18+ (€ 518K), extra inkomsten bij de uitvoering van het rijksvaccinatieprogramma (€ 256K). Ook zijn meer inkomsten gerealiseerd door subsidies (GALA-middelen, NNZ) en voorlichting Publieke

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 37 -

28 maart 2024

Gezondheid Asielzoekers (€ 196K) en meer inkomsten detacheringen (€ 45K) en pilot Smartglasses TNO (€ 58K). De directe facturering van lijkschouw en euthanasie bij gemeenten heeft niet plaatsgevonden. De hiermee begrote baten (€ 150K) zijn niet gerealiseerd. Daarnaast is sprake van diverse afwijkingen van per saldo € 1K lagere baten dan begroot. 2.

Brandweerzorg

Baten -/- € 240.000 (N) Het lagere resultaat over de ontvangen baten wordt voornamelijk veroorzaakt door € 300K lager ontvangen bijdragen ter dekking van de kosten voor FLO. Baten en lasten zijn altijd met elkaar in evenwicht dus ook de lasten zijn € 300K lager. Lasten +/+ € 1.786.000 (V) De lagere lasten op het programma brandweerzorg komen tot uitdrukking op onder andere de lasten voor FLO (€ 300K). Daarnaast zijn de kosten die zijn gemaakt voor de vrijwilligersorganisatie € 275K lager dan begroot vanwege minder grootschalige uitrukken in 2023. Het centrale opleidingsbudget binnen het programma brandweer is niet volledig uitgeput vanwege diverse oorzaken. Dit komt omdat een deel van het nieuw geworven personeel al was opgeleid zodat in totaal € 185K kon worden bespaard. Verder is in de begroting gerekend met een rente op investeringen die hoger was dan de werkelijke rekenrente die op nacalculatie is vastgesteld. Na verrekening bij jaareinde zorgt dit voor een voordelig saldo van € 360K bij het programma brandweerzorg. Binnen vakbekwaamheid wordt continue doorontwikkeld, met name ook op het onderdeel opleiden en oefenen. Door de processen anders in te richten is een besparing van € 340K gerealiseerd. Vanwege de sterk gestegen kosten voor onderhoud en reparaties aan voertuigen is op dit onderdeel meer besteed dan begroot en is het beschikbare budget met € 300K overschreden.

Dit doet zich voor op de kosten voor gas, water en elektriciteit. Vanwege de forse kostenstijgingen en dure contracten is dit budget op het programma brandweerzorg met ruim € 400K overschreden. Tenslotte zijn de salariskosten lager dan begroot. 3.

Crisisbeheersing

Lasten +/+ € 620.000 (V) De onderschrijding van de lasten crisisbeheersing en multidisciplinaire samenwerking wordt met name veroorzaakt door lagere kosten opleiden, trainen en oefenen (€ 156K), lagere personele lasten met betrekking tot versterking Crisisbeheersing (€ 960K), lagere overige kosten (€ 16K), lagere overige kosten gemeentelijke processen (€ 54K), lagere lasten door een lagere bijdrage VRLN aan de Meldkamer Limburg (€ 203K), Daarnaast is er sprake van een overschrijding van de lasten, met name veroorzaakt door hogere lasten interne piketvergoedingen (€ 83K), hogere lasten inhuur extern (€ 153K), hogere lasten operationele informatievoorziening (€ 104K), hogere lasten Oekraïne (€ 351K), hogere lasten opleiden, trainen en oefenen gemeentelijke taken (€ 79K). Baten Een overschrijding van de baten wordt met name veroorzaakt door hogere overige baten (subsidies, bijdragen) van met name VIK Fase 2 en Interreg (€ 288K), hogere rijksbijdrage als gevolg van de loon- en prijsbijstelling BDUR (€ 93K), hogere baten UWV-uitkeringen (€ 19K), hogere baten Oekraïne (€ 357K) en hogere overige baten (met name afrekening 2021 Politie) (€ 28K). Daarnaast is er sprake van een onderschrijding van de baten als gevolg van een lagere onttrekking aan de reserve meldkamer (€ 229K).

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 38 -

28 maart 2024

4.

Bedrijfsvoering

Lasten De overschrijding van de lasten Bedrijfsvoering wordt met name veroorzaakt door niet geraamde lasten Corona (€ 72K), hogere lasten inhuur extern (€ 686K), hogere lasten Fieldlab (€ 308K), hogere lasten 11e van de 11e, (€ 100K), hogere lasten contributies (NIPV) (€ 50K), hogere bestuurskosten (€ 76K), hogere lasten Risk Factory (m.n. groepsvervoer) (€ 210K), hogere kosten automatisering (€ 956K) (m.n. inhuur extern, software, licenties software, hardware en dataverkeer), boekverlies activa Nijmeegseweg (€ 560K) en hogere personele lasten overhead Brandweerzorg (€ 58K). Daarnaast is er sprake van een onderschrijding van de lasten Bedrijfsvoering, met name veroorzaakt door lagere kapitaallasten automatisering en documentaire informatievoorziening (€ 194K), lagere lasten voormalig personeel (€ 189K), lagere personele lasten Bedrijfsvoering (€ 374K), lagere lasten juridische ondersteuning (€ 37K), lagere overige lasten facilitair (€ 37K), lagere overige kosten (€ 23K) (m.n. lagere kosten kwaliteitsbeleid), lagere personele lasten overhead Crisisbeheersing (€ 54K) en in kleine mate door lagere personele lasten gemeentelijke processen (€ 4K), lager lasten overhead Publieke Gezondheid in verband met lagere afdracht pensioenpremies en reiskosten- en thuiswerkvergoeding (€ 352K) en door de niet tussentijdse aanpassing van prijscompensatie in de lasten van derden (€ 220K).

Baten De overschrijding van de baten Bedrijfsvoering wordt met name veroorzaakt door hogere baten Fieldlab (€ 308K), hogere baten Risk Factory (€ 163K), hogere baten UWV-uitkeringenoverhead Brandweerzorg (€ 25K), hogere onttrekking aan de reserve wegens uitbetaling voordelig resultaat jaarrekening 2022 aan gemeenten (€ 62K) en een hogere onttrekking aan de reserves (€ 100K) in verband met 11e van de 11e, hogere bate rijksbijdrage (€ 25K) en hogere overige baten gebouwenbeheer (€ 50K). Daarnaast is er sprake van onderschrijding van de baten Bedrijfsvoering door lagere baten uitbetaling voordelig resultaat jaarrekening 2022 aan gemeenten (€ 62K), lagere overige baten (€ 35K), lagere baten bijdragen derden overhead Publieke Gezondheid (€ 220K). Investeringskredieten De bij de controle van de investeringskredieten geconstateerde afwijkingen bedragen in totaal € 148.616. Deze afwijkingen hebben betrekking op (1) overschrijden van gevoteerde kredieten in het huidig boekjaar (€ 118.626) en (2) investeringen in het huidig boekjaar waar geen gevoteerde krediet tegenover staat (€ 29.900).

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 39 -

28 maart 2024

Voorwaardencriterium Het voorwaardencriterium heeft betrekking op het naleven van gestelde voorwaarden bij de uitvoering van de financiële beheershandelingen. Deze voorwaarden komen voort uit diverse wet- en regelgeving en hebben onder meer betrekking op aspecten als administratieve bepalingen, duur, normbedragen, bevoegdheden, aanbestedingen, ontvangen subsidies en uitkeringen voor zover deze relevant zijn voor de financiële rechtmatigheid. De door het Algemeen bestuur vastgestelde normenkader voor de jaarrekening 2023 zijn de externe en interne regelgeving opgenomen. Aanbestedingsrechtmatigheid De regels over aanbesteden staan in de Aanbestedingswet 2012 en het Aanbestedingsbesluit. In de Gids Proportionaliteit zijn de voorschriften uitgewerkt over de eisen, voorwaarden en criteria die aan inschrijvers en inschrijvingen worden gesteld. Het niet naleven van de Aanbestedingswet 2012 met betrekking tot deze Europese aanbestedingsnormbedragen bij een aanbesteding van opdrachten, leidt tot een financiële rechtmatigheidsfout. Bij drie crediteuren is sprake geweest van het niet correct naleven van de aanbestedingsregels. In totaal betreft het een bedrag van € 327.975. Oorzaken zijn dat opdrachten stilzwijgend en of niet wetmatig zijn verlengd of dat een nieuwe aanbesteding niet heeft gevonden waardoor de termijn of de prijsraming is overschreden.

De inkopen die plaatsvinden in de periode tussen einde contract en start nieuw contract na aanbesteding worden gezien als onrechtmatig. Ook is het voorgekomen dat het totaal van de opdracht de Europese drempel overstijgt waardoor er sprake is van een onrechtmatigheid. Bij deze crediteuren is reeds een aanbesteding in gang gezet of wordt onderzocht wat de mogelijkheden daartoe zijn. Misbruik en oneigenlijk gebruik criterium In 2023 zijn geen bijzonderheden ten aanzien van misbruik en oneigenlijk gebruik geconstateerd. VRLN heeft geen nota op misbruik en oneigenlijk gebruik. Deze nota zal in komende periode worden opgesteld.

3.3

Onderhoud kapitaalgoederen

De belangrijkste kapitaalgoederen die de veiligheidsregio in eigendom heeft betreffen gebouwen, vervoermiddelen (brandweervoertuigen) en ander brandweermaterieel. Ten aanzien van vervanging van materieel zijn soberheid, doelmatigheid en regionale uniformiteit belangrijke uitgangspunten. In het kader van risicogerichtheid en focus wordt de standaardisering op onderdelen minder. De brandweer moet dan ook investeren in nieuwe innovatieve technische middelen. Ook wordt er bij aanschaf van nieuwe voertuigen gekeken naar duurzame initiatieven waarbij de primaire inzetfunctie van het voertuig in kwaliteit gelijk moet blijven aan de gestelde eisen. De fasering van duurzame voertuigen wordt het eerste zichtbaar bij de piket voertuigen. Aandacht is hierbij wel nodig voor de gevolgen voor de infrastructuur, zoals laadfaciliteiten op de locaties van de veiligheidsregio en bij piket functionarissen. Harmonisatie huisvestingslasten brandweerlocaties Met ingang van 2017 zijn de exploitatielasten integraal onderdeel van de begroting van de veiligheidsregio. De lasten van groot onderhoud worden in rekening gebracht bij de gemeenten en het onderhoud wordt in opdracht van de gemeenten door de gemeente of VRLN uitgevoerd. Jaarlijks wordt in samenspraak een onderhoudsprogramma opgesteld.

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 40 -

28 maart 2024

Meerjaren Onderhoudsplannen Voor gebouwen in eigendom van VRLN en de gehuurde brandweerkazernes zijn Meerjaren Onderhoudsplannen (MJOP’s) opgesteld. Het gaat hierbij om 11 gebouwen in eigendom (3 kantoorgebouwen en 8 kazernes) en 22 kazernes met een huurcontract. In juli 2021 is het MJOP door het Algemeen Bestuur vastgesteld. Daarbij is tevens bepaald dat de besparing uit het strategisch huisvestingsplan wordt ingezet voor het opvangen van de stijging van de kosten van het onderhoud. Aan het einde van 2023 heeft de voorziening voor groot onderhoud een omvang van € 2.704.000 De veiligheidsregio heeft de volgende gebouwen in eigendom: Locatie

Adres

Plaats

Hoofdvestiging VRLN

Nijmeegsew eg 42

Venlo

Oude brandw eerkazerne Venlo

Nijmeegsew eg 40

Venlo

Hoofdvestiging GGD (Venlo)

Drie Decembersingel

Venlo

Hoofdvestiging GGD (Roermond)

Oranjelaan

Roermond

Brandw eerkazerne Echt

Bandertlaan

Echt

Brandw eerkazerne Gennep

Paesplasw es

Gennep

Brandw eerkazerne Horst

Westsingel

Horst

Brandw eerkazerne Ittervoort

Aziëstraat

Ittervoort

Brandw eerkazerne Nederw eert

Smisserstraat

Nederw eert

Brandw eerkazerne Stramproy

Bergerothw eg

Stramproy

Brandw eerkazerne Venlo

Ariënsstraat

Venlo

Brandw eerkazerne Weert

De Savorin Lohmanstraat

Weert

3.4

Vennootschapsbelasting

Vanaf 1 januari 2016 zijn overheidsondernemingen van bijvoorbeeld gemeenten, provincies en waterschappen belastingplichtig voor de vennootschapsbelasting (VPB). Met deze wetswijziging wil de Nederlandse overheid gelijkheid creëren tussen overheidsondernemingen en private ondernemingen. Voor zover bekend zijn de hiermee samenhangende financiële gevolgen voor de veiligheidsregio zeer beperkt. Voor de vennootschapsbelasting die op de activiteiten drukt die door de belastingdienst als VPB-plichtig worden aangemerkt, is voor 2023 geen bedrag geraamd. Omdat wij activiteiten verrichten tegen kostprijs en zonder winstoogmerk verwachten wij geen heffing over 2023.

3.5

Financiering

Het beleid van VRLN inzake de financiering is vastgelegd in het treasurystatuut. Het Dagelijks Bestuur heeft het treasurystatuut op 11 maart 2022 opnieuw vastgesteld. Risicobeheer (kasgeldlimiet en renterisiconorm) De kasgeldlimiet laat zien welk risico er bestaat ten aanzien van vlottende schulden. De renterisiconorm is een maatstaf om te bepalen welke kredietrisico’s de veiligheidsregio loopt op de vaste schulden. Dit zijn de schulden met een looptijd langer dan 1 jaar. Onderstaande tabel geeft het renterisico van de vlottende schuld voor het jaar 2023.

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 41 -

28 maart 2024

Kasgeldlimiet

(bedragen in duizenden euro's) 000100

1e kwartaal

2e kwartaal

(1) Vlottende schuld

8.000

0

0

0

(2) Vlottende middelen

432

488

483

500

(3) Netto vlottend schuld (+) of overschot (-) (1) -(2)

7.568

-488

-483

-500

(4) Gemiddelde van (3)

7.568

-488

-483

-500

(5) Toegestane kasgeldlimiet In geld In percentage

7.129 8,20%

7.129 8,20%

7.129 8,20%

7.129 8,20%

-

7.617

7.612

7.629

(Jaar t = 2023)

Ruimte (5) groter dan (4)

3e 4e kwartaal kwartaal

Overschrijding (4) groter dan (5)

439

-

-

-

(6) Berekening kasgeldlimiet (7) Rekeningtotaal 2023 (8) Percentage regeling

86.938 8,20%

86.938 8,20%

86.938 8,20%

86.938 8,20%

(6)=(7)*(8) kasgeldlimiet 2023

7.129

7.129

7.129

7.129

In 2023 is op het einde van het boekjaar voldaan aan de norm voor de kasgeldlimiet (plafond voor korte financiering < 1 jaar) op grond van de Wet Financiering Decentrale Overheden (wet Fido). Onderstaande tabel geeft het renterisico van de vaste schuld. Renterisiconorm (bedragen in duizenden euro's)

2023 Omvang begroting

81.928

(1) Renteherzieningen

0

(2) Aflossingen

6.037

(3) Renterisico (1) + (2)

6.037

(4) Renterisiconorm

16.386

(5a) = (4) > (3) Ruimte onder renterisiconorm

10.348

(5b) = (3) > (4) Overschrijding van de renterisiconorm Berekening renterisiconorm ad (4) (4a) Begrotingstotaal jaar (t) (4b) Percentage regeling (4) = (4a) * (4b) / 100 Renterisiconorm jaar (t)

Jaarverantwoording 2023 VRLN

n.v.t.

81.928 20 % 16.386

- 42 -

28 maart 2024

De renterisiconorm is het bedrag ter grootte van 20% van het begrotingstotaal van 2023. Het renterisico op de vaste schuld mag de renterisiconorm niet overschrijden. Dit is niet het geval. Liquiditeitsplanning en financieringspositie In 2023 is een geldlening aangetrokken. De vaste geldleningen in combinatie met de andere vaste en kortlopende geldleningen, reserves en voorzieningen en het betalingsritme van de gemeenten is voldoende gebleken om de lopende uitgaven inclusief investeringen te bekostigen. Rentekosten en renteopbrengsten In 2023 zijn de volgende rentekosten en renteopbrengsten gerealiseerd: Rentekosten: Rente vaste geldleningen Rente eigen financieringsmiddelen Rente kortlopende geldleningen

€ 307.456 € 15.525 € 54.497

Renteopbrengsten: Rente rekening-courant/spaarrekeningen

€ 135.998

3.6

Verbonden partijen

De veiligheidsregio kent geen verbonden partijen.

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 43 -

28 maart 2024

Deel C 4

Jaarrekening

Balans per 31 december

Balans per 31 december 2023

(bedragen in duizenden euro's) 010224

ACTIVA

31 december 2023

31 december 2022

0

0

44.285

46.913

VASTE ACTIVA Immateriële vaste activa

Materiële vaste activa -

Investeringen met een economisch nut

44.285

46.913

Financiële vaste activa

0

0

TOTAAL VASTE ACTIVA

44.285

46.913

31

31

VLOTTENDE ACTIVA Voorraden -

Gereed product en handelsgoederen

31

Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan een jaar

31

7.817

6.066

-

Vorderingen op openbare lichamen

2.167

2.388

-

Uitzettingen in 's Rijks schatkist met een rentetypische looptijdkorter dan een jaar

5.584

3.552

-

Overige vorderingen

67

126

Liquide middelen

491

542

-

Kassaldi

3

6

-

Banksaldi

488

536

Overlopende activa -

-

2.941

De van Europese en Nederlandse overheidslichamen nog te ontvangen voorschotbedragen die ontstaan door voorfinanciering op uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel Overige nog te ontvangen bedragen en de vooruitbetaalde bedragen die ten laste van volgende begrotingsjaren komen

5.432

744

465

2.197

4.967

TOTAAL VLOTTENDE ACTIVA

11.280

12.071

TOTAAL ACTIVA

55.565

58.984

Jaarverantwoording 2023 VRLN

- 44 -

28 maart 2024

Balans per 31 december 2023

(bedragen in duizenden euro's) 010224

PASSIVA

31 december 2023

31 december 2022

8.014

6.551

VASTE PASSIVA Eigen vermogen -

Algemene reserve

-

533

533

Bestemmingsreserves

5.533

5.052

Het gerealiseerde resultaat volgend uit het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening

1.948

965

Voorzieningen

4.354

-

Voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico's

-

Voorzieningen ter egalisering van kosten

-

Voorzieningen voor middelen van derden w aarvan de bestemming gebonden is

0

0

4.354

3.747

0

0

Vaste schulden met een rentetypische looptijd van een jaar of langer -

Onderhandse leningen van binnenlandse banken en overige financiële instellingen

3.747

28.009 28.009

TOTAAL VASTE PASSIVA

29.046 29.046

40.377

39.343

3.323

4.412

VLOTTENDE PASSIVA Netto-vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan een jaar -

Overige kasgeldleningen

0

2.000

-

Banksaldi

0

0

-

Overige schulden

3.323

2.412

11.865

Overlopende passiva -

-

-

15.228

Verplichtingen die in het begrotingsjaar zijn opgebouw d en die in een volgend begrotingsjaar tot betaling komen (met uitzondering van jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume)

7.343

13.070

De van de Europese en Nederlandse overheidslichamen ontvangen voorschotbedragen voor uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel die dienen ter dekking van lasten van volgende begrotingsjaren