Getekend voorstle en besluit extra budget startersleningen

g

Voorstel aan de gemeenteraad

emeent e

.•1111. BERC;EN trnburg

Datum besluitvorming college 5 januari 2021

Portefeuillehouder C. Ponjee

Datum vergadering 9 februari 2021

Onderwerp Extra budget startersleningen

Aan de raad,

Inleiding Sinds 2014 verstrekt de gemeente Bergen startersleningen aan degenen die voor de eerste keer een woning kopen. Hiervoor is door uw raad een verordening vastgesteld en is in 2014 budget beschikbaar gesteld. Op 7 juli 2020 heeft u een nieuwe verordening vastgesteld. Wij beoordelen of aanvragen voldoen aan de voorwaarden die in de verordening worden genoemd. De financiële toetsing van een aanvraag wordt gedaan door het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting (SVn). SVn beheert het budget dat door uw raad en het college van Gedeputeerde Staten van Limburg beschikbaar wordt gesteld. Van iedere toekenning van een lening komt 75% ten laste van het provinciaal budget en dus 25% ten laste van het gemeentelijk budget. De financiële middelen die de provincie en gemeente beschikbaar stellen komen op termijn weer terug in de pot die SVn beheert en worden weer opnieuw ingezet voor het verstrekken van startersleningen. Het gaat dus om een revolverend fonds. Doordat de startersregeling op 7 juli 2020 is verruimd en omdat er de laatste maanden meer aanvragen voor een starterslening binnenkomen wordt nu voorgesteld een extra budget beschikbaar te stellen van C 150.000,--.

Relatie met begroting / coalitieprogramma / speerpunten In de door uw raad vastgestelde programmabegroting 2021 staat onder het thema woningvoorraad en beleidsontwikkeling het volgende. Wat we willen bereiken: Voor het onderwerp woningvoorraad wordt de komende periode gewerkt aan het bereiken van de volgende zaken: • Een goed woningvoorraadbeleid en een juiste woonruimteverdeling voor de diverse doelgroepen. Hierbij wordt ingespeeld op de demografische en maatschappelijke ontwikkelingen. • Als gemeente willen we een aantrekkelijke woonomgeving bieden voor onze inwoners en degenen die zich in de gemeente Bergen willen vestigen. In alle kernen streven we naar een variatie in het woningaanbod. • Een kwalitatief goed woningaanbod voor degenen die zich tijdelijk als internationale werknemer in onze gemeente willen vestigen. In 2021 hebben we een door de gemeenteraad vastgesteld beleid voor de tijdelijke huisvesting van internationale werknemers passend bij de huisvestingsbehoefte die Bergense ondernemers nog voor hun tijdelijke werknemers hebben. Het beleid wordt doorvertaald in de bestemmingsplannen die in de gemeente gelden. • Een woningaanbod waardoor mensen langer zelfstandig kunnen blijven wonen (doorstroming) maar ook een woningaanbod dat mensen die buiten onze gemeente wonen aantrekt.

Alle nieuwbouw wordt duurzaam uitgevoerd (BENG-normering die op 1 januari 2021 officieel van kracht wordt). Ook faciliteren we woningbouw op basis van collectief particulier opdrachtgeverschap. • Vraagstukken over gezondheid spelen een steeds grotere rol in de ruimtelijke ontwikkeling. Demografische ontwikkelingen zoals vergrijzing bepalen steeds meer de wijze waarop

Pagina 1 van 3

afwegingen moeten worden gemaakt, zoals in het woningbouwprogramma. We willen inzicht krijgen in deze vraagstukken om zo een goede koppeling te kunnen maken met ruimtelijk gerelateerde projecten. Wat we ervoor gaan doen: • Op basis van de resultaten van het geactualiseerde woonbehoefteonderzoek (het trendscenario, dus rekening houdend met een vestigingsoverschot) werken we samen met stakeholders aan de uitvoering van het in het vierde kwartaal van 2020 vastgestelde gemeentelijk woningbouwprogramma. Hierin wordt per kern de kwantitatieve en kwalitatieve opgave voor de komende jaren bepaald met aandacht voor diverse doelgroepen, o.a. starters en ouderen. Ook de thema's zorg en duurzaamheid zullen hierbij een belangrijke rol spelen. In het kader van de gemeentelijke duurzaamheidsannbitie (project VerduurSAMEN 2030) wensen wij bij nieuwbouw en renovatie maximaal in te zetten op duurzaamheid. Bij verkoop van gemeentelijke woningbouwkavels zullen wij hiervoor een concrete verplichtende voorwaarde opnemen. Voor de sociale huurwoningen zullen wij hierover nieuwe prestatieafspraken maken met Destion. Bij de realisering van het woningbouwprogramma wordt ook het bouwen volgens het CPO-principe (Collectief Particulier Opdrachtgeverschap) gestimuleerd en zo nodig aangejaagd.

Ook willen we in beperkte mate ruimte bieden voor het ontwikkelen van projecten gericht op excellent wonen in de gebieden Maaspark Well en Bleijenbeek. • Samen met stakeholders werken we aan een beleid voor de huisvesting van internationale werknemers dat in het eerste kwartaal 2021 door de gemeenteraad kan worden vastgesteld. Dit beleid wordt vervolgens in de diverse bestemmingsplannen verankerd. • Samen met de regiogemeenten uitvoering geven aan de door de gemeenteraad in september 2020 vastgestelde regiovisie Wonen. • Herijken van de in december 2017 vastgestelde gemeentelijke woonvisie. In het kader van deze herijking zal de nieuwe regiovisie Wonen een belangrijke rol spelen

Argumenten De startersregeling is bedoeld voor degenen die voor de eerste keer een woning kopen en dit stimuleert jongeren om in de gemeente Bergen L. te blijven wonen dan wel te komen wonen. Gelet op de demografische ontwikkelingen die zich in onze gemeente voordoen (dubbele vergrijzing en afname van het aantal inwoners), is het belangrijk jongeren te stimuleren in onze gemeente te blijven dan wel te komen wonen. Dit heeft immers een positieve uitwerking op voorzieningen die maatschappelijk belangrijk zijn, zoals de instandhouding van basisscholen en een bloeiend verenigingsleven. Een overzicht van het aantal inwoners (per kern) over de periode 2013 tot en met 2020 is bijgevoegd. De startersregeling draagt bij aan verschillende volkshuisvestingsdoelen. Uw raad heeft op 21 september 2020 de nieuwe Regionale woonvisie Noord-Limburg 20202024 vastgesteld. In deze visie staat onder meer het toekonnstbestendig maken van de bestaande woningvoorraad centraal. Nieuwbouw vormt immers slechts een klein deel van de woningvoorraad, het grootste deel van de woningvoorraad van de toekomst staat er dus al. In zijn algemeenheid geldt dat er een overschot wordt verwacht aan niet-levensloopbestendige grondgebonden woningen. Dit wordt dus een kwetsbaar segment omdat de vraag in de toekomst naar verwachting niet meer aansluit op het aanbod.

Verreweg de meeste startersleningen die momenteel worden verleend, worden verstrekt voor de aankoop van bestaande woningen in dit segment en dit maakt de bestaande woningvoorraad dus veel minder kwetsbaar. Verder staan er voor de komende jaren een aantal nieuwbouwprojecten op stapel en we willen ook hierbij sturen op woningbouw voor starters. Het doorzetten van de startersregeling levert voor de gemeente nauwelijks een financieel risico op. De startersleningen worden onder Nationale Hypotheek Garantie verstrekt. Dit houdt het volgende in. Als iemand die een hypotheek met starterslening heeft gekregen de lasten van zijn hypotheek niet meer kan betalen en er bij verkoop een restschuld overblijft dan is het

Pagina 2 van 3

onder voorwaarden mogelijk dat het instituut dat de regeling uitvoert (Stichting Waarborgfonds Eigen Woningen) de restschuld aflost. Verder merken wij hier nog op, dat de provincie Limburg nog steeds 75% van iedere verstrekte starterslening voor zijn rekening neemt. Hiervoor stelt de provincie op aanvraag een budget, zogenaamde trekkingsrechten, beschikbaar en stort de gelden op de rekening courant rekening van onze gemeente bij SVn. Het is een bevoegdheid van ons college om trekkingsrechten aan te vragen, zoals recent nog is gebeurd. De hoogte van de trekkingsrechten is afhankelijk van de hoogte van het gemeentelijk budget op het moment van aanvraag. Indien uw raad besluit tot het beschikbaar stellen van een extra budget dan worden door ons weer extra trekkingsrechten aangevraagd.

Communicatie Het raadsbesluit wordt ook via de gemeentelijke website bekend gemaakt.

Juridische aspecten Niet van toepassing.

Financiën / fiscale gevolgen De beschikbaarstelling van een budget van C 150.000,-- betekent voor de begroting een structurele last van C 3.000,-- per jaar. Deze structurele lasten dienen in de begroting 2022 te worden opgenomen. In het onderdeel 'Argumenten' staat gemotiveerd aangegeven dat het doorzetten van de startersregeling nauwelijks een financieel risico voor de gemeente oplevert.

Voorstel Wij stellen u voor: Een nieuw budget ter grootte van C 150.000,-- voor het verstrekken van startersleningen beschikbaar te stellen. Burgemeester en wethouders van Bergen (L),

H.H.M. Timmermans De secretaris

M.H.E. Pelzer De burgennees

Bijlage(n) 1. Geldende verordening voor startersleningen. 2. Overzicht aantal inwoners (per kern) over de periode 2013 t/m 2020. 3. Raadsbesluit.

Pagina 3 van 3

emeent e • 21.• BERnEN Li„,b„„ g

Besluit van de gemeenteraad

Onderwerp Extra budget startersleningen

De raad van de gemeente Bergen, Gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 5 januari 2021;

Besluit Een nieuw budget ter grootte van C 150.000,-- voor het verstrekken van startersleningen beschikbaar te stellen.

Bergen (L), 9 februari 2021

I.C. van\ 't Hof e griffier

M.H.E. Pelzer De voorzitter

Pagina 1 van 1