Bijlage 2 a Risicodossier fase 4 juni 2023

1

Geen tijdige fysieke netaansluiting

Vertraging in ruimtelijke procedures m.b.t. Projectvertraging en ontwikkelbudget/ trace en onderstation, vanwege operationele businesscase onder druk. aanpak, beschikbaarheid capaciteit bij Tennet en Enexis, prioritisering, en bezwaarprocedures Druk op aansluiting projecten binnen SDE++ realisatietermijn (afhankelijk van timing van SDE+ aanvraag)

Risicoinschatting

Beheersmaatregel Score Beschrijving (bij meerdere - nummeren)

Imago klasse 1 - 5

Gevolg Risico- eigenaar Wat is het gevolg in tijd, geld, kwaliteit als het Wie beheert het misgaat? risico?

Gevolgklasse tijd in weken, klasse 1-5

Oorzaak Wat is de oorzaak dat het misgaat?

Kans van 0 - 5

Gebeurtenis (risico) Wat kan er misgaan?

Gevolgklasse geld in €, klasse 1-5

ID

Willem (realisatietraject), Arno en Antoon (regio en bestuurders)

5

5

5

4

19

1. Streven naar harde afspraken met TenneT en Enexis, inzake (tijdige) beschikbaarheid van netcapaciteit 2. Goede overlegstructuur op ambtelijk/bestuurlijk/directie niveau met TenneT en Enexis, en andere relevante partijen (gemeenten/provincies) 3. Duidelijke planning en realisatiestrategie maken, en zoveel mogelijk zorgen dat TenneT en Enexis ook toezeggen dat de planning vaststaat 4.Technische mogelijkheden m.b.t. efficient gebruik van beschikbare netcapaciteit onderzoeken 5. Bij afstemming planning met TenneT/Enexis voldoende ruime marge toepassen tussen afronding kabel en einde van SDE realisatietermijn, o.a. met oog op financiering. 6. Gemeenteraad wordt regelmatig geinformeerd over de voortgang van de ontwikkelfase, en ELWM heeft in 2021 mandaat gekregen om de ontwikkelfase te doorlopen.

Willem (realisatietraject), Arno en Antoon (regio en bestuurders)

2

5

5

4

16

1. ELWM staat op de transportclaimlijst; daarmee heeft ze een goede uitgangspositie om in aanmerking te komen voor transportcapacitiet die beschikbaar komt. 2. ELWM heeft offertes aangevraagd voor transportcapaciteit voldoende voor realisatie van het beoogde zon- en windproject 3. Huidige planning is gebaseerd op indicaties van Enexis en Tennet dat bij afronding van het trace Bergen Venray en het onderstation ca. 40-50 MVA transportcapaciteit beschikbaar komt. en in 2027-2028 de overige aangevraagde capaciteit. 4. ELWM is gevrorderd in het onderzoek naar toepassing van grootschalige opslag of alternatieve levering (ie niet aan het publieke net), zodat dergelijke opties ook benut kunnen worden als daartoe aanleiding is.

Effect op mogelijkheid om financiering aan te trekken (vanwege planning; BNG heeft aangegeven dat ze financiering wil overwegen als ruimtelijke procedures afgerond zijn) Politiek risico neemt toe omdat er gaande de tijd andere inzichten komen over duurzame energie opwek. Er is transportschaarste op het publieke net, en 1. Vertraging in ontwikkelfase zet druk op netbeheerders hanteren het ontwikkelbudget en businesscase molenaarsprincipe voor toekennen van 2. ELWM moet in meer fases dan nu gepland transportcapaciteit. Er is onvoldoende gerealiseerd worden transportcapaciteit voor ELWM, of later dan nu 3. Vertraging in beschikbaar komen van gepland. ontwikkelcapaciteit leidt tot realisatie buiten de realisatietermijn van de SDE++ of te dicht op het einde van de realisatietermijn van de SDE++.

2

Geen/onvoldoende transportcapaciteit

3

Geen of te laat SDE-subsidie 1. Aanpassing SDE structuur (SDE++ sturing op 1. Effect op businesscase of niet conformerend aan CO2 besparing) 2. Vertraging uitgangspunten 2. SDE in beoogde ronde is overtekend businesscase 3. ELWM kan niet voldoen aan de condities om SDE aan te vragen, of om tijdig projecten te realiseren gegeven SDE condities

Willem

4

5

5

2

16

1. Contact met EZK en RVO bewaken/warm houden & bij voorbereiding aanvraag met RVO afstemmen 2. Ontwikkelingen m.b.t. structurering SDE (bv. advies PBL) op de voet volgen 3. Politieke invloed aanwenden bij negatieve ontwikkeling van de structuur SDE 4. In planning/realisatiestrategie rekening houden met timing van SDE ronde 5. Op relevante momenten financiële implicaties doorrekenen bij verandering van verwachte SDE structuur, inclusief herijking van indicaties uit de markt (mbt prijs/finaniceringscondities) 6. Optimalisatiemogelijkheden die zijn ingebouwd in de vergunningen en businesscase benutten 7. Mogelijkheid om bij volgende ronde SDE aan te vragen, en feit dat SDE meebeweegt met de marktomstandigheden 8. Indicatie dat er meer middelen beschikbaar komen voor energietransitie onder invloed van landelijke/Euriopese klimaat doelstellingen 9. Mogelijkheid splitsen van de aanvraag overwegen (creëeren zekerheid op een deel, deel van onzekerheid schuift naar voren)

4

Pachter verlaat gronden te laat

Onderhandelingen duren langer dan verwacht Vertraging in de projectrealisatie omdat gronden niet tijdig beschikbaar zijn

Theo

2

4

4

4

14

1. Voortgang monitoren van tijdig afspraken maken met pachter 2. Onteigeningsprocedure voortzetten; 3. Eerste deel zonproject (ca 100MW) realiseren op de beschikbare gronden

5

Showcase kan niet/niet tijdig gerealiseerd worden

1. Pachter verleent geen medewerking aan ELWM heeft geen netcapaciteit voor Willem benodigde gebruik van netaansluiting teruglevering van stroom voor showcase, 2. Onderhandelingen duren langer dan waardoor deze niet gerealiseerd kan worden. verwacht en pachter heeft netaansluiting zelf nodig of condities voor beschikbaarstelling zijn Realisatietermijn van SDE+ beschikking voor niet opportuun showcase verstrijkt (Q4 2023) 3. Stand-alone opties zijn onderzocht en blijken niet haalbaar

5

2

2

2

11

1. Voortgang monitoren van tijdig afspraken maken met pachter 2. Voor toegang tot netaansluiting afspraken maken 3. Open blijven staan voor nieuwe opties stand-alone productie 4. ELWM is niet afhankelijk van de realisatie van de showcase

6

Raad van State acht beroep Onvolkomenheden in het vergunningproces tot Zou kunnen leiden tot vertraging in de tegen bestemmingsplan en nu toe projectrealisatie vergunningen gegrond

Ellen/Arno

3

2

5

2

12

1. Goede juridische ondersteuning/dubbele check laten uitvoeren 2. Het bestemmingsplan is in vlakken ingedeeld, zodat de rechter deeluitspraken kan doen. 3. (Mogelijk) belanghebbenden zijn uitgebreid betrokken bij voorbereiding van bestemmingsplan/vergunningen, communicatie doorzetten 4. Hestelbesluiten zijn genomen

7

Planning van zitting in beroepsprocedure door Raad van State duurt lang

Ellen/Arno

5

1

5

4

15

1. Contact houden met Raad van State en waar mogelijk zaken beinvloeden 2. Ontwikkelfase uitvoering temporiseren

8

Aanbestedingen sluiten niet 1. Onvoldoende uitwerken van een coherente op elkaar aan en zijn aanbestedingsstrategie inefficient 2. Apart aanbesteden/aparte contracten 3. Onbekendheid mbt wat markt kan 4. Onervarenheid 5. Weinig capaciteit.

1. Projectvertraging Mart 2. Onvoldoende aansluiting bij randvoorwaarden project mbt innovatie, dubbel ruimtegebruik 3. Geen optimaal gebruik maken van marktmogelijkheden (mbt prijs en techniek) 4. Financiele gevolgen van niet op elkaar aansluiten van verschillende aanbestedingen

2

4

4

2

12

1. Raamwerk/planning mbt alle benodigde aanbestedingen maken, en vervolgens op basis daarvan realisatiestrategie bepalen mbt aanpak aanbestedingen en benodigde capaciteit 2. Ervaring en expertise inhuren en betrekken bij voorbereiding aanbestedingen; technische en juridische expertise 3. Werken met een bouwteam in voorbereiding van de realisatie

9

Marktrisico's, m.b.t. rente, stroomprijzen, prijzen van materialen en diensten

1. Business case wordt negatief beinvloed, Willem/ Theo waardoor aangenomen projectrendementen/vereiste ratios voor financiering niet gehaald worden. 2. Doordat de prijs naar boven ontwikkelt, wordt omvang van eigen vermogen groter en dus het deel dat aan participanten wordt gevraagd, waardoor dit lastiger te realiseren wordt

5

4

3

3

15

1. Business case is opgesteld rekening houdende met marges versus waar de markt nu is 2. Gebruik van SDE: SDE systematiek is afgestemd op de markt waardoor als marktomstandigheden plaatsvinden voorafgaand aan de vaststeling van SDE-niveaus de toegepaste SD-niveaus compenseren voor marktschommelingen. SDE biedt ook bescherming tegen een lager dan verwachte stroomprijs. 3. Stroomprijs verwachtingen boven het niveau van het SDE basisbedrag bieden extra ruimte om effecten van prijsstijgingen op te vangen; tevens zien we in de markt dat partijen bereid zijn om langjarig stroom af te nemen tegen prijzen boven het niveau van SDE basisbedragen. 4. tijdig starten met voorbereiding van kapitaal aantrekken van participanten 5. Optie verkennen participatie andere gemeenten (politieke keuze), of alternatieve investeerders, als achtervang voor onvoldoende kapitaal van participanten

10

Onvoldoende interesse in Inhoud aanbesteding sluit onvoldoende aan bij Inschrijvingen sluiten niet aan bij behoeften aanbesteding van projecten de markt van ELWM (financieel en technisch)

Mart

1

4

4

2

11

1. Marktconsultatie uitgevoerd m.b.t. voorgenomen aannbesteding, en deze gaande de ontwikkelfase herijken/aanvullen 2. Advies inwinnen bij technisch adviseur m.b.t. voorgenomen projecten, en aanbestedingen hierop enten

11

Budget voor ontwikkeling volstaat niet, omdat ontwikkelfase langer duurt/uitgebreider is dan verwacht

1. Juridische kosten zijn hoger dan verwacht vanwege procedures n.a.v. vergunningen 2. Advieskosten zijn hoger dan verwacht vanwege fasering van het project door beschikbaarheid netaansluiting 3. Investeringskosten die uit ontwikkelbudget gefinancierd moeten worden, zijn mogelijk hoger dan ingeschat

Extra budget voor ontwikkelkosten moet aangevraagd worden. Hogere ontwikkelkosten hebben een effect op het projectrendement

Theo/ Willem

4

4

2

4

14

1. Bij uitvoering van de ontwikkelfase voortgang van de realisatie van de begroting van de ontwikkelkosten goed monitoren 2. Bij het maken van de begroting van de ontwikkelkosten is ook rekening gehouden met onvoorziene kosten/mogelijke fasering 3. Bij de uitvoering van de ontwikkelfase uitgaven zorgvuldig afwegen vs. voortgang van het project 4. Uitvoering van ontwikkelfase focussen op randvoorwaarden en pas als die ingevuld zijn verder richten op inhoudelijke ontwikkelingvan project 5. Nauw contact met Enexis over aanbetalingen m.b.t. aanleg netaansluiting 6. Nagaan welke gemaakte kosten i.v.m. de grondaankoop ten laste van de gemeente komen 7. Mogelijkheden voor subsidie of andere financiering t.b.v. extra budget actief in kaart brengen 8. Openstaan voor samenwerken met partijen die bereid zijn te delen in de planontwikkelingskosten

12

Ambitie dubbel ruimtegebruik leidt tot onvoldoende opbrengst (in geld en energie)

Onvoldoende mogelijkheden voor dubbel ruimtegebruik i.r.t. benodigde energieproductie

Imago/ambitieniveau om een innovatief landgoed te realiseren komt onder druk te staan.

Sjoerd, Mart

2

2

1

3

8

1. Tijdig afstemmen met individuele agrariërs en agrarische sector (LLTB) 2. Uitwerken ideëen uit samenwerking met Brightlands Campus 3. Optie om ontwikkeling van innovatieboulevard m.b.t. dubbel ruimte gebruik buiten de algemenen buca te houden, zodat financieel rendement minder relevant is 4. In de vergunningaanvraag is flexibiliteit ingebouwd t.b.v. dubbel ruimtegebruik

13

Technische ontwikkelingen en kansen passen niet binnen het bestemmingsplan, vergunningen en MER

De techniek is verder/anders ontwikkeld dan er Projectvertraging door noodzaak aanpassing Mart/Willem rekening mee is gehouden in het bestemmingsplan/vergunningen bestemmingsplan en het MER. of beschikbare kansen kunnen niet worden ingebed Innovatieboulevard krijgt te weinig aandacht.

2

2

3

1

8

1. Monitoren ontwikkelingen middels consultatie van marktpartijen 2. Tijdig signaleren, door in het voorbereidingsproces van de aanbesteding een schetsontwerp te laten maken van de zonnevelden, meenemende technische mogelijkheden 3. Mogelijkheden voor versneld aanpassen bestemmingsplan/vergunning in kaart brengen zodat we daar rekening mee kunnen houden in planning 4. Mogelijkheid tot het aanvragen van een gewijzigde vergunning

14

Projectstructuur/participatie 1. Bij structurering van financiele/ technische structuur sluit niet aan op en juridische structuur van ELWM wordt wat de financiers wensen onvoldoende rekening gehouden met wensenvan financiers 2. Teveel onzekerheden in het project 3. Businesscase niet toereikend

1. Benodigd vreemd vermogen (niet tijdig) beschikbaar 2. ELWM wordt ontwikkeld door andere partij dan gemeente

2

2

2

1

7

1. Toepassing van projectfinanciering structuur die gangbaar is in de markt 2. Bij alle structuur gerelateerde besluiten een vaste check: sluit dit aan op de eisen van de financier? 3. Contact houden met financier, periodieke afspraken zodat op tijd afstemming kan plaatsvinden m.b.t. beoogde structurering 4. Werken binnen de bandbreedte en specificaties van het risicomanagement van de financier

15

Uiteenlopende belangen Ontwikkel-BV en gemeente/politiek risico

1. Doelstelling "van en voor Bergen" komt in Antoon/Willem het gedrang 2. Ontwikkeling loopt vertraging op 3. Projectrealisatie verloopt anders dan gepland

2

1

3

3

9

1. Met raadsebesluit in 2021 heeft de BV in principe het mandaat en de financiele middelen om het project te ontwikkelen t/m financial close 2. Goede/duidelijke afspraken vooraf maken inzake mandaat van de BV 3. Goede/duidelijke structuur m.b.t. afstemming tussen verschillend stakeholders opzetten (voortgangsrapportage, RIB, stuurgroep, PHO) 4. Belangrijkste kaders van ELWM liggen inmiddels vast in besluitvorming d.m.v. bestemmingsplan en vergunningen

16

Buurgemeenten vertalen de 1. Politieke stellingname verandert intentie om mee te (verandering in bestuur) investeren niet in 2. Rendement is lager dan men verwacht committment 3. Looptijd intentie-overeenkomst verstrijkt (2024)

Onvoldoende financiering eigen vermogen

2

4

3

3

12

1. Buurgemeenten laten deelnemen aan de stuurgroep 2. Gecoördineerd proces inrichten waar ze samen in meegenomen worden 3. Via RES andere gemeenten uitnodigen 4. Businesscase is geent op marktconforme rendementen voor investeerders 5. Tijdig proces starten m.b.t. verlenging intentieovereenkomst, of bevestiging verkrijgen dat deze ook na 2024 blijft bestaan (als nodig) 6. Alternatieve mogelijkheden mbt inbreng eigen vermogen in kaart brengen

Grote werkvoorraad en weinig capaciteit bij Raad van State

Door marktontwikelingen stijgen kosten van het project m.b.t. financiering, aankoop van materialen, of levering van diensten

1. De raad/college en de bv krijgen in de loop van de tijd andere doelstellingen m.b.t. landgoed 2. Veranderingen in bestuur en daarmee verandering van inzichten m.b.t. inrichting gemeente Bergen

Geen onherroepelijk bestemmingsplan en vergunningen leidt tot projectvertraging, en druk op ontwikkelbudget

Theo/Willem

Arno/Antoon