Bijlage 04 - Advisering definitief herstelplan werkgroep financien 23-4-2024 (geanonimiseerd)

Echter geniet het wel de voorkeur om toch te werken met een gedeeltelijke lening in het kader van zekerheid7. Dat betekent dus dat er aanvullend gemodelleerd dient te worden ten opzichte van het scenario 4. Waarbij wordt gewerkt met current ratio van 1 en een solvabiliteit van tenminste 20% als belangrijkste ratio’s om op te sturen. Op basis van de uitgewerkte scenario’s geniet scenario 4a (met een lening van € 1,- miljoen) de voorkeur. Daarmee wordt er zekerheid verschaft middels een hypothecaire inschrijving én tegelijkertijd biedt dit de mogelijkheid om per 2025 te beginnen met terugbetalen, mits de overeengekomen parameters worden gehaald, van het gesubsidieerde geld (ter waarde van € 9,8 miljoen). De manier om dit juridisch te structuren zal een subsidie met uitvoeringsovereenkomst zijn met daarin een onderdeel van een gefixeerde terugbetaling (van € 1,- miljoen) en een flexibele terugbetaalverplichting (ter waarde van € 9,8 miljoen). Zie ook het hoofdstuk van juridische advisering. Argumentatie: •

7

Dit voorstel draagt op een zo verantwoorde mogelijk bij aan het financieel herstellen van de Mutsaersstichting

Er kan een hypothecair onderpand verworven worden bij een dergelijke lening.

21

• • • •

Er wordt een zekerheid verworven door de gemeenten met de investering die zij doen Er wordt maximale sturingsmogelijkheid toegevoegd door verplichtingen op te nemen in de overeenkomst (zie ook beheersbaarheid) Het geïnvesteerde geld komt (zoveel als mogelijk) terug nadat het eerste vastgoed verkocht wordt Dit voorstel is acceptabel conform de bestuursaansprakelijkheid van de Mutsaersstichting

Beheersbaarheid We zijn ons bewust dat dit voorstel van zekerheden voorzien dient te worden, daartoe stelt de werkgroep voor voorwaarden te stellen aan de Mutsaersstichting: • •

•

•

• • •

Vanuit de werkgroep monitoring wordt er stilgestaan bij monitoring op de ratio’s Er dient een hypothecair onderpand ter hoogte van 10,8 miljoen afgegeven te worden door de Mutsaersstichting. De intentie om hiermee de volledige ASK terug te betalen wordt hiermee onderstreept8. Dit zal een recht van tweede hypotheek zijn ná de Rabobank (gezien de omvang van het bedrag) Omwille van de beheersbaarheid van de hypothecaire inschrijving worden enkele gemeenten ingeschreven op de hypotheek, zij betalen in absolute zin het meeste geld voor het herstelplan en lopen dan ook het grootste financiële risico. Er worden enkel Noord- en Midden-Limburgse gemeenten in staat gesteld tot hypotheek aangezien op moment van schrijven het officiële standpunt van Zuid-Limburg is dat zij niet hoeven te betalen. o In het geval van een faillissement zijn alle gemeenten tenminste een concurrente schuldeiser en hebben daarmee recht op terugvordering op grond van de gegeven subsidie. De haalbaarheid van terugvordering is op voorhand lastig hard te maken, anders dan mee te geven dat het vastgoed een forse overwaarde lijkt te bevatten. Met de verkoop van vastgoed kan verwacht9 worden dat er tenminste 10 miljoen aan waarde opgehaald kan worden. Binnen de subsidie wordt de terugbetaalplicht – wanneer de ratio’s boven de vastgestelde normen komen – opgenomen. Bijvoorbeeld wanneer er vastgoed verkocht wordt.

o Solvabiliteit: 20% o Current ratio: 1 o Weerstandsvermogen: 10% Jaarlijks worden de ratio’s ook opgesteld door de accountant van de Mutsaersstichting Binnen de subsidie wordt de mogelijkheid tot materiële controle opgenomen door de gemeenten Er wordt maximaal ter hoogte van € 9,8 miljoen terugbetaald aan de gemeenten conform de vastgestelde verdeelsleutel. Er zal geen sprake zijn van herwaardering van de schuld (bijvoorbeeld middels de Netto Contante Waarde berekening), de terugbetaalplicht geldt voor een periode van 10 jaar na eerste start terugbetaling op grond van de behaalde ratio’s (zie bullet 4 van beheersbaarheid).

8

Let wel, bij een uiteindelijk faillissement kan er als separatist maximaal ter hoogte van het uitstaande hypotheekbedrag worden uitgewonnen. Voor het resterende bedrag gelden de gemeenten als concurrente schuldeiser. 9 Met een waarde van 35 miljoen aan vastgoed (aldus Herstelplan), een hypotheek ter waarde van 5 miljoen en een vastgoed waarde van 30 miljoen is met executieverkoop een opbrengst van 33-50% van de waarde zeer realistisch.

22

•

In het jaarverslag van de Mutsaersstichting wordt er jaarlijks expliciet stilgestaan bij de terugbetaalplicht.

Juridische advisering Er is vanuit de regionale werkgroep juridische advisering gewerkt samen met advocatenbureauStibbe om te komen tot een juridische structurering van betaling. Dit heeft geleidt tot het volgende concept advies: Het steunbedrag wordt als subsidie ter waarde van 10,8 miljoen gegeven. Dit bestaat uit twee delen: a. Een bedrag van 1 miljoen met ‘gefixeerde’ terugbetalingsverplichting in vijfjaarlijkse termijnen i. Hiervoor wordt het percentage van 3,5% gehanteerd, in lijn met het door de BNG gehanteerde rentepercentage van de BNG begin april 2024 b. Een bedrag van 9,8 miljoen met ‘flexibele’ terugbetalingsverplichting afhankelijk van het behalen van financiële ratio’s door de Mutsaersstichting zonder rentepercentage Het advies is om voor het totaal een subsidie af te geven in verband met artikel 4:21 Awb. Er wordt aan de vier voorwaarden voldaan aangezien de financiering het algemeen belang dient van het in standhouden van de Mutsaersstichting. De subsidie zal worden afgegeven als een incidentele subsidie (conform artikel 4:23 lid 3 sub d Awb). Voor de te vestigen zekerheden wordt er een overeenkomst gesloten met de Mutsaersstichting (artikel 4:36 Awb). Hiermee kan een recht van hypotheek worden afgesloten. Dit omdat er in een subsidiebeschikking geen recht van hypotheek kan worden gevestigd.

Het advies is om de MGR de financiering te laten organiseren. Dit is vooral praktisch van aard. Denk aan aspecten rondom verlening, controle alsmede vaststelling. De MGR heeft momenteel (nog) geen subsidieverleningsbevoegdheid. Dit is echter wel mogelijk door de MGR te mandateren namens de Limburgse gemeenten. Dit zal dan onderdeel van de besluitvorming moeten zijn. Er vindt momenteel nog een toets op staatsteun alsmede een toets op eventuele aanbestedingsplicht inzake deze opdracht. Opvolging hiervan wordt eerdaags verwacht. Daarmee kan de advisering definitief gemaakt worden.

23

Bijlage 1, onderdeel van bijlage 3: uitleg ratio’s:

Solvabiliteit Solvabiliteit is een maatstaf voor de capaciteit van een organisatie om op lange termijn aan haar schulden te voldoen. Het geeft de verhouding weer tussen het eigen vermogen en het totaal vermogen (eigen vermogen plus vreemd vermogen) van een onderneming. Een solvabiliteitsratio van meer dan 1 betekent dat er meer eigen vermogen is dan schulden, wat aangeeft dat de onderneming financieel gezond is en in staat zou moeten zijn om op de lange termijn aan haar financiële verplichtingen te voldoen. Een positieve solvabiliteit is essentieel omdat het vertrouwen wekt bij schuldeisers en investeerders over de stabiliteit en het risicoprofiel van de organisatie.

Current Ratio (Liquiditeitsratio) De Current Ratio, ook bekend als liquiditeitsratio, meet het vermogen van een onderneming om op korte termijn aan haar schulden te voldoen. Het wordt berekend door de vlottende activa te delen door de kortlopende schulden. Een ratio boven 1 geeft aan dat de onderneming over voldoende vlottende activa beschikt om haar kortlopende schulden te dekken. Dit is belangrijk omdat het laat zien dat de organisatie liquide genoeg is om aan haar lopende financiële verplichtingen te voldoen zonder dat er verkoop van langdurige activa of extra financiering nodig is.

Weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen van een organisatie geeft aan in hoeverre de organisatie in staat is om onvoorziene financiële tegenvallers op te vangen zonder dat dit ten koste gaat van de continuïteit van de organisatie. Dit wordt vaak uitgedrukt als een verhouding van de beschikbare reserves (eigen vermogen plus eventuele voorzieningen) tegenover de risico's of potentiële financiële verplichtingen. Een sterk weerstandsvermogen betekent dat de organisatie goed is voorbereid op onverwachte situaties en economische schokken kan absorberen zonder insolvent te worden.

Uitkomsten Deze ratio's dienen positief te zijn om verschillende redenen: •

•

•

Vertrouwen: Positieve financiële ratio's wekken vertrouwen bij investeerders, kredietverstrekkers, en andere stakeholders. Het toont aan dat de organisatie gezond is, goed beheerd wordt, en minder risico loopt op financiële problemen. Financiële flexibiliteit: Organisaties met sterke financiële ratio's hebben meer flexibiliteit in hun financiële beslissingen. Ze kunnen gemakkelijker investeren in groeimogelijkheden, leningen krijgen onder gunstige voorwaarden, en beter omgaan met economische neergang. Duurzaamheid: Positieve ratio's zijn een indicatie van de duurzaamheid van een organisatie op de lange termijn. Ze laten zien dat de organisatie in staat is om haar verplichtingen na te komen en te investeren in toekomstige groei.

Samengevat, deze financiële ratio's zijn cruciaal voor het beoordelen van de financiële gezondheid en stabiliteit van een organisatie. 24

Bijlage 2, onderdeel van bijlage 3: Betreft informatie ontvangen via de huisadvocaat van de Mutsaersstichting (Buren Legal):

Het klopt dat de contracten geen definitie geven van het eigen vermogen. De vraag of een achtergestelde lening geen vreemd vermogen is maar onder eigen vermogen geschaard kan worden, kan niet direct worden beantwoord aan de hand van de overeenkomsten. Aan de andere kant geven de overeenkomsten ook niet aan dat het toevoegen van een achtergestelde lening aan het eigen vermogen niet mag. De overeenkomst met Limburg Noord bepaalt zelfs bij de invulling van de solvabiliteitsratio’s op pagina 11 dat de achtergestelde lening aan het eigen vermogen moet worden toegevoegd. Maar dan blijft een vraag wanneer sprake is van een achtergestelde lening is dat wel aan het eigen vermogen kan worden gevoegd (en dus geen vreemd vermogen is) Ik meen dat moet worden teruggevallen op de algemene regels in boek 2 (artikel 2:373 BW). En wanneer ik even snel heb gekeken kunnen indicatoren zijn: • • • •

Er zijn geen zekerheden verstrekt voor de lening; De terugbetaling is afhankelijk van bijvoorbeeld de winst; De schuld is achtergesteld bij andere schuldeisers; en De lening is verstrekt wetende (bij de geldverstrekker) dat de lening niet of niet volledig kan worden terugbetaald. Informatie m.b.t. bestuurdersaansprakelijkheid. De ask is feitelijk een lening met terugbetalingsverplichting

• •

•

•

•

Terugbetalingsverplichtingen (en rentebetalingen) moeten mogelijk zijn o.b.v. prognoses; Indien terugbetalingsverplichtingen (en rentebetalingen) niet mogelijk worden geacht o.b.v. (liquiditeits)prognoses: een redelijk denkend bestuurder kan en mag alleen verplichtingen aangaan namens de vennootschap waarvan hij redelijkerwijs weet of behoort te weten dat deze verplichtingen kunnen worden nagekomen; Bestuurdersaansprakelijkheid of externe aansprakelijkheid van het bestuur moet worden voorkomen. Het bestuur mag dus alleen geldleningen/verplichtingen aangaan waarvan hij weet dat deze redelijkerwijs kunnen worden nagekomen; Indien op voorhand duidelijk is dat dit (redelijkerwijs) niet kan, terwijl die verplichting wel wordt aangegaan moet het bestuur worden ontraden dergelijke verplichtingen aan te gaan en/of dergelijke voorwaarden te accepteren; Wanneer als extra voorwaarde wordt gesteld dat zekerheden moeten worden verstrekt, geldt dat steeds moet worden nagegaan of dergelijke zekerheden kunnen en in dit stadium mogen worden verstrekt. Wat moet bestuur doen?

• • •

Voorwaarden, waaronder eventuele terugbetalingsverplichtingen (en rentebetalingen), kunnen pas worden aangegaan/geaccepteerd indien daarvoor financiële speelruimte bestaat; Onderbouwing hiervan moet bij voorkeur worden gegeven door de financiële adviseurs; Het duidelijk scheppen van verwachtingen en mogelijkheden waaronder het kenbaar maken dat terugbetalingen niet zondermeer en in elke situatie zullen kunnen plaatsvinden; 25

• o o o o o •

•

Voorwaarden tot terugbetaling moeten afhankelijk worden gemaakt van bijvoorbeeld: Het behalen van bepaalde ratio’s; Voldoende liquiditeit; Het achterstellen van de leningen; Het behalen van bepaalde winst(marges)/resultaten; en Mogelijk ook optie tot kwijtschelding opnemen. Kortom: heldere communicatie en duidelijke afspraken op papier of en onder welke voorwaarden een terugbetalingsverplichting bestaat (en wanneer sprake is van rente en verplichting tot betaling van rente); Advies inwinnen financiële en juridische adviseurs.

26