Beantwoording technische vragen Jaarrekening 2021

TECHNISCHE VRAGEN JAARREKENING 2021 Hieronder zijn de technische vragen zoals gesteld over de jaarrekening 2021 beantwoord waarbij we dit per fractie presenteren

Fractie CDA – vraag 1 paragraaf grondbeleid Op pag. 91 onderaan wordt melding gemaakt van aangekochte gronden aan de Elsterendijk in Well. De gemeenteraad besloot in 2021 ook tot aankoop van gronden aan de Lindelaan in Nieuw Bergen ten laste van het grondbedrijf. De aankoop aan de Lindenlaan wordt hier niet vermeld. Wat is hiervan de reden ? Antwoord: De grond aan de Lindenlaan is aangekocht in 2022 en wordt derhalve pas in de jaarrekening 2022 verantwoord.

Fractie CDA – vraag 2 paragraaf grondbeleid Op pag. 91 onderaan wordt melding gemaakt van aangekochte gronden aan de Elsterendijk in Well. De gemeenteraad besloot in 2021 ook tot aankoop van gronden aan de Lindelaan in Nieuw Bergen ten laste van het grondbedrijf. Waar in de jaarrekening zijn de aankopen van de gronden tbv het grondbedrijf terug te vinden? Maakt het onderdeel uit van het saldo onder de post ‘investering’ van -1.242 op pagina 104? In dat geval ontvang ik graag een specificatie van dat saldo. Antwoord: De aankopen van gronden t.b.v. het grondbedrijf zijn terug te vinden in de paragraaf grondbeleid. De gronden Elsterendijk zijn aangekocht op 7 januari 2022. Verantwoording krijgt een plek in de jaarrekening 2022.

Fractie CDA – vraag 3 social media Op pagina 40 staan aantallen omtrent social media. Interesse in de gemeente zal laag zijn onder jongeren en vinden het niet ‘sexy’ doordat ze er niet zichtbaar op zijn, door te focussen op de jongerendoelgroep kan mogelijk het bereik wordt vergroot Wordt het gebruik hiervan nog opgevoerd gezien de jongere doelgroep die hier zich op focust? Antwoord: Wij zullen de komende tijd meer focus leggen op meer toegankelijkere berichtgeving via FaceBook, Instagram en You Tube. Denk daarbij aan meer gebruik van foto’s en video’s die ook jongeren aanspreken. Bij projecten met de doelgroep jongeren word uiteraard gekeken of de inzet van een toegevoegd social media kanaal en/of specifieke advertenties via FaceBook van meerwaarde zijn.

Fractie CDA – vraag 4 WOZ-bezwaren Pagina 53, WOZ bezwaren blijven stijgen waarbij er van 2020 naar 2021 een stijging van 33% plaatsvindt.

1

Wat kan en gaat de gemeente nu doen als dit een groter risico wordt met de bijbehorende financiële risico’s? Antwoord: De risico’s hiervan maken onderdeel uit van de bijdrage die de gemeente betaalt aan BsGW. In de begroting 2023 van BsGW (met de daarbij behorende doorbelasting naar gemeente Bergen) is hiermee rekening mee gehouden.

Fractie CDA – vraag 5 kostendekkende leges Overzicht kostendekkende legestarieven (pagina 54). Waarom worden deze niet tegen kostprijs gegeven zodat hieruit geen kosten worden genomen zoals nu het geval is? Antwoord: We hanteren legestarieven zoals die door de raad zijn vastgesteld. Bij het bepalen van de tarieven is moeilijk in te schatten hoeveel aanvragen er zullen komen. De kosten (meestal personeelskosten) zijn vast. Bij een jaarlijkse wisselende omzet ontstaan dus ook elk jaar verschillen.

Fractie CDA – vraag 6 kwijtschelding Pagina 58, Aantal verzoekschriften voor kwijtschelding is bijna gehalveerd (pagina 58). Hoe komt dit en is dit onderzocht? Antwoord: De gepresenteerde informatie is afkomstig van BsGW. Het huidige beleid is dat als iemand twee jaar kwijtschelding krijgt dit in de jaren erna automatisch verleend wordt. Dit leidt vervolgens tot minder verzoekschriften.

Fractie CDA – vraag 7 risico’s Er worden van de 32 risico’ maar 10 behandeld (pagina 62). Wat zijn de overige 22 met hun desbetreffende omschrijvingen en risicobedrag ? Antwoord: De 22 risico’s met omschrijving en bedrag zijn beschikbaar en worden als bijlage toegevoegd.

Fractie CDA – vraag 8 solvabiliteitsratio Solvabiliteitsratio, de financiële hefboom is 5 welke aanzienlijk is, dit komt mede door de aantrekking van de nieuwe leningen (pagina 63). Waarom zou met het behaalde resultaat van 2021 niet de overige lening vervroegd afgelost worden? Antwoord: Vervroegde aflossing is contractueel niet mogelijk.

2

Fractie CDA – vraag 9 personeelsverloop In- en uitstroom personeel (pagina 76), dit wordt niet gekenmerkt als een risico’s onder punt 5. Waarom niet en wat zou hier het financiële maar ook bestuurlijke risico van zijn? Antwoord: Wij zien wel dat vacatures langer open staan, maar ze worden wel ingevuld. Als dit niet lukt met vaste krachten dan met tijdelijke inhuur. Daarom hebben we dit niet bij de risico’s opgenomen.

Fractie CDA – vraag 10 privacy Er wordt gesproken over 9 datalekken en 1 incident (pagina 78). Welke zijn dit? Antwoord: In totaal zijn er in 2021 negen datalekken gemeld bij de Functionaris gegevensbeheer. Hiervan is 1 incident gemeld aan de Autoriteit persoonsgegevens. De datalekken hadden betrekking op de volgende onderwerpen: -

Persoonsgegevens van verkeerde klant getoond in klantportaal; Persoonsgegevens verstuurd of afgegeven aan verkeerde interne ontvanger (5x); Scans met persoonsgegevens geplaatst op de openbare schijf (intern); Persoonsgegevens per abuis gepubliceerd; Fout in gebruikte persoonsgegevens in overeenkomst telefonie (intern).

Fractie CDA – vraag 11 tussentijdse winst Waarop wordt het percentage of completion op gebaseerd? Antwoord: De berekening is als volgt: Werkelijke uitgaven gedeeld door Totale uitgaven vermenigvuldigd met Werkelijke inkomsten gedeeld door Totaal inkomsten. Rekenvoorbeeld Uitgaven: gerealiseerd € 800.000/totale prognose € 1.000.000 = 80% Inkomsten: gerealiseerd € 600.000/totale prognose € 1.200.000 = 50% Percentage of completion: 80% x 50% = 40%

Fractie CDA – vraag 12 deelnemingen Bij de financiële vaste activa (pagina 95) staat een bedrag aan deelnemingen. Waar bestaat deze uit? Antwoord: Het bestond uit het aandelenkapitaal Essent en het aandelenkapitaal Bank Nederlandse Gemeenten. In 2021 is er € 1.000 bijgekomen door de oprichting van energielandgoed Wells Meer B.V..

3

Fractie CDA – vraag 13 kosten jeugdzorg Bij maatwerkdienstverlening 18- is de begroting overschreden met 25% (pagina 116). Waar komt dit door? Antwoord: Kortheidshalve verwijzen wij u naar de toelichting op pagina 124. Daarnaast worden wij als gemeente hierin door het rijk gecompenseerd door een extra uitkering jeugd die wij volgens de voorschriften verantwoord hebben in programma 3 (zie ook pagina 124).

Fractie CDA – vraag 14 personeel Bij afdeling bedrijfsvoering & Dienstverlening, Afdelingsmanager sociaal is 0,00 FTE geweest, toch is er bijna 20.000 euro aan kosten gemaakt (pagina 136). Waar komen deze kosten vandaan? Antwoord: Bij de post ‘afdelingsmanager’ zijn voor een deel ook de kosten van de managementassistente van de betreffende afdeling opgenomen. In de loop van 2021 zijn de managementassistentes ondergebracht bij het Stafbureau. In de salarisadministratie is dit verwerkt, maar niet met terugwerkende kracht. Vandaar dat de kosten nog deels op de oude post zijn aangegeven.

Fractie CDA – vraag 15 re-integratie Lopende re-integratie voorzieningen, gezien het provinciale gemiddelde ligt Bergen bijna dubbel zo hoog (pagina 152). Is de gemeente hier wel ‘in control’? Antwoord: Door extra in te zetten op re-integratie realiseren wij een grotere uitstroom waardoor er lagere uitkeringslasten ontstaan..

4

Fractie VVD – vraag 1 resultaat U heeft wederom een goed financieel resultaat behaald (pagina 5). Waarom wordt het ‘restant’ van het positieve saldo van 224.939 euro toegevoegd aan de algemene reserve ? Antwoord: De algemene reserve heeft als belangrijkste functie het vormen van een buffer voor financiële tegenvallers en onvoorziene risico’s (nota reserves en voorzieningen). Daarbij is het gebruikelijk om het saldo toe te voegen aan de algemene reserve. Had het niet beter in 2021 voor nieuw beleid kunnen worden besteed ? Of aan het versnellen bestaande initiatieven (woningbouw, op orde houden personele organisatie) ? Antwoord: Dit is geen technische vraag. Zijn hier in de reserves al financiële voorzieningen getroffen voor de dure en wettelijk vereiste toekomstige verbouwing van het gemeentehuis ? Antwoord: Ja bij het vaststellen van de begroting 2017 heeft uw raad een krediet beschikbaar gemaakt voor het herinrichten van het gemeentehuis. Dit investeringsproject loopt nog en is ook opgenomen in het overzicht ‘lopende investeringen’ (zie pagina 136-bovenaan in de jaarrekening).

Fractie VVD – vraag 2 woningambitie In de Jaarrapportage op pagina 28 wordt gesteld dat de woningambitie van het college is vastgesteld in het jaar 2021 -over de komende periode 2021-2031 op 300 woningen (dus gemiddeld 30 per jaar), terwijl de behoefte veel groter is. Dit strookt toch niet met de werkelijke behoefte, die door de raad en de dorpsraden is gesteld ? Antwoord: Dit is geen technische vraag.

Fractie VVD – vraag 3 ratio’s Op pagina 61 staan verschillende ratio’s. Ratio is 5,4 (of 540% maar geen 5,4%). Idem voor de 5,7. Wat is de juiste ratio ? Antwoord: Terechte constatering. Bij de volgende jaarrekening zullen we dit aanpassen. De juiste ratio’s zijn: 5,4 voor het jaar 2020 en 5,7 voor het jaar 2021.

Fractie VVD – vraag 4 rente Op pagina 70 schrijft het college over de rentetarieven van geldleningen. Voor de lening van € 28 miljoen geldt een rente van 0,180% (die 25 jaar vast is en derhalve niet zal wijzigingen). Voor de lening van € 10 miljoen geldt een rente van -0,1% (die ook 25 jaar vast is en derhalve niet zal wijzigen). Er staat wel ‘vaste geldlening’ en we nemen aan dat wordt bedoeld een geldlening met een vaste rente gedurende de looptijd van de lening’. Kunt dat bevestigen ? Antwoord: Ja

5

In het verlengde van het vorige punt: waarom is er geen grotere lening dan de € 10 miljoen afgesloten ? (zeker gezien de -0,1%). Antwoord: Dit was destijds niet noodzakelijk gezien de financieringsbehoefte.

Fractie VVD – vraag 5 datalek Op pagina 78 meld het college: 9 datalekken waarvan één gemeld aan de AP. Waarover gaat het precies? Antwoord: Kortheidshalve verwijzen wij naar het antwoord op de vraag van het CDA, zie daar Waarom niet allemaal gemeld ? Antwoord: Niet alle datalekken hoeven bij de AP te worden gemeld. Of een datalek wel of niet bij de AP gemeld moet worden, hangt af van de waarschijnlijkheid en de mogelijke ernst van het datalek voor de betrokken personen (impact van het datalek op bescherming van persoonsgegevens en de persoonlijke levenssfeer van betrokkenen). Het datalekteam maakt een risico-inschatting. Wanneer het datalek waarschijnlijk een hoog risico oplevert, moeten ook de betrokkenen worden geïnformeerd over het datalek. Bij de overige 8 datalekken in 2021 heeft het datalekkenteam geconcludeerd dat er géén sprake was van een hoog risico, waardoor deze datelekken niet bij de AP hoefden te worden gemeld. Als het persoonsgegevens betreft, zijn betrokken hierover geïnformeerd? Antwoord: Betrokkenen worden standaard geïnformeerd als de contact- en verblijfgegevens bekend zijn. Wettelijke regels hieromtrent gevolgd? Antwoord: Ja, een datalek moet bij de AP worden gemeld binnen 72 uur na ontdekking ervan. Deze termijn is ruimschoots gehaald.

Fractie VVD – vraag 6 BV Energielandschap De in 2021 opgerichte gemeentelijke onderneming Energielandschap Wells Meer BV is 100% eigendom van de gemeente en wordt niet genoemd. Deze valt ook onder het toezicht van de Rekenkamercommissie. Waarom is deze gezien het belang hiervan niet opgenomen in de jaarrapportage ? Antwoord: De nieuwe Vennootschap voldoet inderdaad aan de criteria van een verbonden partij en had dus opgenomen moeten worden in de paragraaf verbonden partijen. In de jaarrekening 2022 zullen wij dit opnemen.

Fractie VVD – vraag 7 personeelskosten In bijlage 5.1 is de staat met personeelskosten opgenomen. Rekening 2021 en bezetting 31-12-2021 (werkelijk) betekenen een bedrag van ca € 80.700 per fte. Begroot ca € 78.900. Stijging van 2,2%. Waardoor komt de stijging van de loonsom per fte ? (CAO-stijging of iets anders) Antwoord: Bij het opstellen van de begroting wordt een raming gemaakt van formatie, cao en premies. Bij het opmaken van de jaarrekening wordt uitgegaan van de werkelijke cijfers.

6

Fractie VVD – vraag 8 pensioenvoorziening Pagina 7. Dotatie pensioenvoorziening wethouders van € 236.000 (volgens pagina 7). Rekening (bijlage 5) is € 218.000. Eén wethouder is al lang met pensioen. Wat is het juiste bedrag ? Antwoord: Het bedrag van € 236.000 is juist. Op pagina 7 staat wat de werkelijke dotatie geweest is in 2021. Dit bedrag staat ook in de toelichting op de balans (pagina 112). Het bedrag dat u noemt in bijlage 5 kunnen we niet terug vinden. Waarom is de pensioendotatie zo hoog ? Antwoord: Wij baseren ons op de actuariële berekeningen die jaarlijks door een externe partij worden opgesteld. Afgezet tegen het doelvermogen voor de tot dan toe opgebouwde pensioenrechten wordt een bepaalde reserve per jaareinde aangegeven. Voor de actieve wethouders wordt dit jaarlijks berekend. Voor degenen die al gepensioneerd zijn wordt om de zoveel jaren een berekening opgesteld wat de voorziening zou moeten zijn. De benodigde voorziening wordt op niveau gebracht. Een wachtgeld komt ook ten laste van de voorziening.

7

Fractie KERN – vraag 1 resultaat Op welke basis wordt het positief jaarsaldo over de verschillende bestemmingen verdeeld? Antwoord: Het college doet een voorstel m.b.t. de bestemming van het resultaat. De motivering is als volgt:  

 

Winst uit de grondcomplexen wordt standaard toegevoegd aan de reserve grondbedrijf Overloopbudgetten zijn middelen die in 2021 beschikbaar waren en waarvan de uitvoering over meerdere boekjaren verloopt. Overloop maakt de budgetten in 2022 opnieuw beschikbaar Rente egalisatie is nodig wegens stijgende rentetarieven. Hierdoor worden nieuwe/toekomstige leningen duurder Afval: Dit betreft het resultaat 2021 van de afvalstoffenheffing (zie ook pagina 57). De ‘winst’ van dit jaar wil het college inzetten voor tariefdemping in de komende jaren.

Fractie KERN – vraag 2 rentereserve Hoe is de rente egalisatiereserve berekend? Antwoord: Het bedrag van € 70.524 is de meeropbrengst die we met pacht hebben gerealiseerd. Het idee is dat we landbouwgronden hebben gekocht voor het realiseren van toekomstige gebiedsontwikkeling. Tot de realisatie van de plannen wordt de grond verpacht. De meeropbrengst hiervan sparen we omdat toekomstige leningen mogelijk duurder zullen uitvallen.

Fractie KERN – vraag 3 desinvesteringen Waaruit bestaat de desinvestering bedrijfsgebouwen (pagina 101) van €540.000? Antwoord: Dit betreft de verkoop van pand Mosaïque (voormalige winkel Jan Linders) aan de projectontwikkelaar voor een bedrag van € 425.000 en een bijdrage uit de algemene reserve van € 115.000.

Fractie KERN – vraag 4 negatieve investeringen (pagina 104) Welke negatieve investering zien we hier? Antwoord: Er zit een storende fout in deze tabel die u terecht opmerkt. De tabel wordt nog aangepast. Het gepresenteerde bedrag betreft een investering van € 370.000 kosten grondbedrijf en een desinvestering van € 1.612.000. Dit zijn de grondverkopen. Wat is het verschil met een desinvestering? Antwoord: Er is geen verschil. Voor de presentatie is het wel van belang om investeringen (positieve uitgaven) en desinvesteringen (inkomsten of afwaarderingen) gescheiden te presenteren. Dit zullen we vanaf de jaarrekening 2022 doen.

8

Fractie KERN – vraag 5 MFC Alverman Waardoor wordt het verschil van €28.500 bij MFC De Alverman veroorzaakt (pagina 121)? Antwoord: In de begroting 2020 is een bedrag geraamd van € 545.000. Hiervan is in 2020 € 50.000 uitgegeven. Het restantbedrag van € 545.000,-- is overgezet naar 2021. In 2021 is € 516.500 uitgegeven. Het restantkrediet is € 28.500 en dit wordt overgezet naar 2022.

Fractie KERN – vraag 6 fietspad langs de Ontginningsweg Wordt het fietspad langs de Ontginningsweg definitief geschrapt (pagina 138) ? Kan de natuur niet gecompenseerd worden? Antwoord: Dit is geen technische vraag.

9

Fractie Dorpsbelangen – vraag 1 Ratio’s en risico’s De ratio weerstandsvermogen (pagina 61) is een verhoudingsgetal en geen percentage. Ratio 5,7% is derhalve 0,057 en dit laat een zeer slecht resultaat zien. De ratio is 5,7 en dit is meer dan 2,5 keer uitstekend. Wij adviseren derhalve het %-teken weg te laten. Antwoord: Terechte constatering. Bij de volgende jaarrekening zullen we dit aanpassen. Als het verhoudingsgetal ‘2’ al uitstekend is, wat is dan het nut om dit steeds hoger op te drijven? Antwoord: Gemeente Bergen streeft naar beheersing van de risico’s en een goed balans tussen de bestuurlijke ambities en de daarmee samenhangende risico’s Het uitgangspunt daarbij is een uitstekend weerstandsvermogen (bron: nota risicomanagement en weerstandsvermogen – raadsbesluit: 15 december 2020). Een ratio weerstandsvermogen vanaf 2 is uitstekend. Inmiddels is de ratio voor Bergen gestegen naar 5,7. Naast de top 10 risico-gebieden zijn er nog 32 andere gebieden. Welke gebieden zijn dit en hoe hoog zijn de risico’s. Graag een onderbouwing. Antwoord: De 22 risico’s met omschrijving en bedrag zijn beschikbaar en worden voor u ter inzage gelegd op de griffie.

Fractie Dorpsbelangen – vraag 2 lening Optisport De rente is hoger dan begroot (pagina 71). Heeft er een aflossing plaatsgevonden? Is er een extra lening verstrekt of is het rentepercentage verhoogd? Antwoord: Er is op begrotingsbasis € 1.446,76 te weinig opgenomen. Er heeft geen aflossing plaatsgevonden en er is ook geen extra lening verstrekt. Het rentepercentage is gelijk gebleven.

Fractie Dorpsbelangen – vraag 3 lening ambtenaren Rente ambtenarenleningen (pagina 71) was begroot op € 21.989,=. Bij een rentepercentage van b.v. 2% wordt derhalve uitgeleend € 1.099.450,=. In welke gevallen worden ambtenarenleningen verstrekt? Antwoord: Gemeenten mogen al 15 jaar geen leningen meer aan personeel verstrekken. De regeling is destijds ingetrokken en sinds die tijd komen er geen nieuwe leningen bij. De oude leningen blijven wel doorlopen, Totdat ze afgelost worden. Onder welke voorwaarden/zekerheden? Antwoord: Niet van toepassing

10

Volgens de jaarrekening 2021 is de ontvangen rente gehalveerd. Waarom deze daling t.o.v. de begroting? Antwoord: Er zijn een aantal ambtenarenleningen afgelost. Onder welke balanspost is deze lening verwerkt? Antwoord: Bij de financiële vaste activa, overige langlopende leningen.

Fractie Dorpsbelangen – vraag 4 rente

Op pagina 71 staat als betaalde rente in de begroting € 8.528 en in de jaarrekening €58.451. Waardoor dit grote verschil? Antwoord: We hebben een lening afgesloten van € 28 miljoen. Deze kost jaarlijks € 49.000 aan rente en deze rentekosten waren nog niet in de begroting opgenomen.

Fractie Dorpsbelangen – vraag 5 reservemutaties

Op pagina 110 staat het verloopoverzicht van het eigen vermogen. Hier worden de reserves toegelicht. Alleen de reserve multifunctionele accommodatie € 545.000 is echter niet toegelicht. Graag opnemen de toelichting op deze post.

Antwoord: Dit is de reserve voor het MFC de Alverman. Hiervoor is in 2020 een krediet verleend van € 595.000 hiervan is uitgegeven € 50.000. Hierdoor resteert nog een reserve van € 545.000.

Over het algemeen is er onder dit punt te weinig toelichting op grote bedragen. O.a. de onttrekking algemene reserve ad 5,1 miljoen euro. Kan de gehele toelichting volledig worden gemaakt? Kunnen we ook een onderbouwing van die 5,1 miljoen euro krijgen.

Antwoord: De Algemene reserves bestonden uit drie reserves. Met het vaststellen van de nota Reserves en Voorzieningen (raadsbesluit 15 december 2020) bleek het niet nuttig om dit in stand te houden. De reserves zijn samengevoegd. Deze samenvoeging betreft een bedrag van € 3,5 miljoen. De overige onttrekkingen bedragen afgerond € 1,7 miljoen. Dit bestaat uit de volgende elementen:     

Voor € 1,2 miljoen gaat het over overloopbudgetten jaarrekening 2020. Voor € 200.000 gaat het over een bijdrage aan de Regiodeal. Voor € 115.000 i.v.m. de afwaardering Mosaïque. Voor € 80.000 ten gunste van het grondbedrijf (jaarrekening 2020). Voor € 45.000 besluitvorming Berap 2021.

Fractie Dorpsbelangen – vraag 6 speeltuinen

Op pagina 69 staat ‘voor speeltuinen wordt jaarlijks een bedrag van € 35.000 opgenomen voor de jaren tot en met 2024. Echter in het onderliggende plan is opgenomen € 20.000 voor speeltuinen. Waarom dit verschil? Antwoord: Hier had € 20.000 moeten staan. 11

Zijn er meer van dit soort verschillen?

Antwoord: Nee, als de verschillen bekend zouden zijn worden die gecorrigeerd voor de publicatie.

Fractie Dorpsbelangen – vraag 7 resultaat

Kunt u bevestigen wat nu het financieel resultaat is van 2021 van de Gemeente Bergen? Antwoord: Het jaarrekening resultaat van 2021 bedraagt €2.474.706 positief.

Fractie Dorpsbelangen – vraag 8 indeling boekwerk

Volgens de BBV bestaat de jaarrekening uit: a. Het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening en de toelichting; b. De balans en de toelichting; c. De bijlage met de verantwoordingsinformatie over specifieke uitkeringen; d. Een bijlage met het overzicht van de gerealiseerde baten en lasten per taakveld. Is onderdeel a opgenomen in de jaarrekening?

Antwoord: Ja, zie hoofdstuk 4.4 en 4.5. Dit zijn twee tabellen die de gerealiseerde baten en lasten presenteren. In hoofdstuk 4.7 vindt u de toelichting.

Fractie Dorpsbelangen – vraag 9 externe inhuur

Wat was in 2020 en 2021 de totale kosten van inhuur en fte’s die ingehuurd zijn. Kan dit nader toegelicht worden?

Antwoord: De kosten van externe inhuur bedragen € 1.044.440 in 2021. In 2020 was dit € 802.943. Het vermelden van het aantal fte’s is niet mogelijk aangezien inhuur plaatsvindt ten behoeve van vervanging van reguliere (niet of nog niet ingevulde) formatie, in verband met vervanging ziekte en deels als onderdeel van projecten of advieswerk. Een aantal onderdelen worden niet uitgedrukt in fte’s, vandaar dat hier geen inzicht in kan worden geboden.

12

Tot slot heeft de VVD-fractie tips meegegeven voor het opstellen van toekomstige jaarstukken. We bedanken de fractie voor het bijdragen aan het verbeteren van de documenten. We nemen deze tips mee in de verdere verbetering van PRC cyclus.

De aangedragen tips zijn: Tips voor eenduidige benamingen voor de volgende periode en gaarne uw algemene visie hierop om het concreter te maken:: a. Beschikbaar zijn de jaarstukken 2021 die volgens de inhoudsopgave bestaan uit het jaarverslag (programma’s), paragrafen en de jaarrekening. In het raadsvoorstel worden de jaarstukken weer de jaarrekening genoemd die – zo geeft het raadsvoorstel aan – bestaan uit een beleidsmatig deel en een financieel deel. In het beleidsmatig deel wordt – volgens het raadsvoorstel – verantwoording afgelegd via het jaarverslag (programma’s) en paragrafen. In de leeswijzer is weer aangegeven dat het jaarverslag bestaat uit de programmaverantwoording en de paragrafen. b. Op de pagina’s 5 en 7 worden de begrippen jaarstukken en jaarrekening door elkaar heen gebruikt. Soms wordt met de jaarrekening de jaarstukken bedoeld en soms alleen specifiek de jaarrekening zelf. c. Kortom, het is aan te raden om eenduidige termen te hanteren. En ook aan te geven waarover de raad een besluit moet nemen (de jaarstukken in zijn geheel lijkt me en niet alleen de jaarrekening). NB. Mogelijk schrijven gemeentelijke richtlijnen deze termen voor alsmede wat nu precies door de raad moet worden vastgesteld. d. Op pagina 7 staat vermeld dat de controleverklaring bij de stukken zit; deze verklaring is echter niet opgenomen bij de stukken.

Svp vermelden (in raadsvoorstel of in de jaarstukken) dat accountant heeft gecontroleerd en voornemens is om een goedkeurende verklaring te verstrekken (of een andere verklaring mocht dat aan de orde zijn). Uit de jaarstukken blijkt niet welke verklaring de accountant gaat afgeven; Uit het accountantsverslag zal dit – naar we aannemen – wel blijken. We gaan er overigens van uit dat het een goedkeurende verklaring betreft. e. Het accountantsverslag is – zo hebben wij begrepen – nog niet beschikbaar en als het beschikbaar komt is het alleen bestemd voor de audit commissie. In dat verslag geeft de accountant aan of het jaarverslag/jaarrekening klopt en welke tekortkomingen worden gezien in de gemeente-organisatie die negatief kunnen uitwerken op die cijfers. En welke maatregelen worden voorgesteld om die tekortkomingen op te heffen. Hiervoor doet de accountant uitgebreid onderzoek en – naar we aannemen – worden de resultaten teruggekoppeld naar de gemeenteraad. 2. Jaarverslag. Pag. 5 ‘gerealiseerd’ en ‘welke acties dit zijn’. Volgens ons ‘realiseer je geen acties ‘ maar ‘voer je acties uit en realiseer je doelen’. Bij de gemeente worden ‘acties gerealiseerd’. Dit komt ook veelal terug bij de programmaverantwoording (hoofdstuk 2).

Daar wordt per onderdeel beschreven welke acties zijn gerealiseerd (bedoeld wordt: welke acties zijn uitgevoerd) en er wordt niet vermeld of doelen (die soms wel maar ook som niet zijn benoemd) nu ook daadwerkelijk behaald cq gerealiseerd zijn. Dit sluit aan bij de eerdere opmerkingen over het (concept) coalitieakkoord: als je vooraf niet duidelijk bent in wat je doelen zijn dan kun je je daar achteraf (in de jaarstukken) niet duidelijk over verantwoorden. En blijft het op een aantal onderdelen bij het melden van welke acties zijn uitgevoerd zonder dat goed duidelijk is wat (welke doelen) daarmee zijn bereikt. Een nadere toelichting: a. Thema 1.1 Vitale gemeenschappen. Het doel is het bevorderen van samenredzaamheid en het bevorderen van een vitale gemeenschap. Onder het kopje ‘Wat hebben we bereikt?’ staan nagenoeg alleen activiteiten die zijn uitgevoerd en die daarom thuishoren onder het kopje ‘Wat hebben we ervoor gedaan?’. Of en zo ja, in welke mate de doelen zijn bereikt – in hoeverre is de zelfredzaamheid vergroot en is er sprake van een meer vitale gemeenschap (ten opzichte van de situatie daarvoor en/of als al die acties niet waren uitgevoerd) – wordt niet vermeld. De acties die worden vermeld hebben veelal termen als

13

‘een start maken’, ‘deelgenomen aan’ en ‘een bijdrage leveren’ en zijn daarom weinig concreet. b. Thema 1.2 Algemene basisvoorzieningen. Het doel is (via de algemene basisvoorzieningen) dat inwoners zich kunnen ontwikkelen, mee kunnen doen in de maatschappij en gezond kunnen blijven. Ook hier staan onder het kopje ‘Wat hebben we bereikt?’ nagenoeg alleen activiteiten die zijn uitgevoerd en die daarom thuishoren onder het kopje ‘Wat hebben we ervoor gedaan?’. Of en zo ja, in welke mate de doelen zijn bereikt – in hoeverre hebben inwoners zich ontwikkeld, doen ze mee in de maatschappij en zijn ze gezond gebleven (ten opzichte van de situatie daarvoor en/of als al die acties niet waren uitgevoerd) – wordt niet vermeld. Je zou – gezien de tijd, energie en geld die er vanuit de gemeente aan wordt besteed – bijna wel moeten concluderen dat dit zo zou moeten zijn. Maar is het ook zo? c. Thema 1.3 Maatwerkvoorzieningen. Het doel is een sociaal en financieel vangnet bieden voor degenen die dat nodig hebben. Hier staan onder het kopje ‘Wat hebben we bereikt?’ wel bereikt wat de resultaten zijn (hoeveel mensen hebben welke hulp gehad). Wat interessant zou zijn is welke ontwikkeling (in de tijd gezien) hierin zit (neemt hulpvraag af of toe?). En een relatie met de thema’s 1.1 en 1.2: als die thema’s ‘functioneren’ zou je een afname verwachten van de individuele hulpvraag. d.

Thema 2.1 Milieu en duurzaamheid. Doelen worden hier niet vermeld terwijl die er wel zijn (in 2030 energieonafhankelijk bijvoorbeeld). Ook hier staan onder het kopje ‘Wat hebben we bereikt?’ nagenoeg alleen activiteiten die zijn uitgevoerd en die daarom thuishoren onder het kopje ‘Wat hebben we ervoor gedaan?’. Of en zo ja, in welke mate de doelen zijn bereikt blijkt niet uit de jaarstukken (omdat de doelen er niet zijn cq niet zijn benoemd). De acties zijn gericht op het verbeteren van het milieu en het verbeteren/vergroten van de duurzaamheid. Door echter niet concreet te zijn in te bereiken doelen (en bijvoorbeeld de financiële en economische gevolgen van acties om doelen te bereiken) is het de vraag of een goede belangenafweging kan plaatsvinden. Zie recente discussie over stikstof. e. Thema 2.2 Openbare ruimte. Het doel lijkt hier wel duidelijk: het behouden/vergroten van de kwaliteit van de openbare ruimte. Wat er is bereikt en daarvoor is gedaan is duidelijk omschreven. Tip: doel concreet benoemen en daarin een relatie leggen met ‘een algemeen aanvaardbare normstelling’. Meer concreet: willen we het gewoon goed doen (ergens in de middenmoot) of het ‘beste van klas zijn’? En aangeven ‘waarom’ dit dan zo is. f. Thema 2.3 Ruimtelijke ontwikkelingen (wonen, werken, verzorgen, recreëren en natuur).

Veel aandacht voor recreëren en natuur, beperkt aandacht voor wonen (met lage ambitie gezien de bouwdoelstelling) en geen aandacht voor werken (alleen iets over natuurinclusieve landbouw, waarbij de nadruk weer op natuur ligt). ‘Werken’ komt wel in thema 2.4 aan de orde maar het valt dat het in 2.3 niet genoemd wordt. g. Thema 2.4 Economie, recreatie en toerisme ontwikkelingen. Ook hier onder ‘Wat hebben we bereikt?’ alleen acties die thuishoren bij ‘Wat hebben we ervoor gedaan?’. Door ontbreken van doelen (zoals iets van ‘behouden/vergroten aan bedrijven in gemeente; ‘vergroten werkgelegenheid in gemeente’, ‘versterken vestigingsklimaat waardoor nieuwe bedrijven willen komen en bestaande bederijven willen blijven’) niet echt duidelijk of alle uitgevoerde acties tot het gewenste resultaat hebben geleid. h. Thema 3.2 Dienstverlening. Alleen acties, geen doelen. Geen duidelijk beeld of je ‘het goed doet’ cq het gewenste/afgesproken niveau van dienstverlening hebt behaald. i. Thema 3.3 Veiligheid. Geen doelen, veel acties. Pagina 45 ‘De indruk bestaat dat de beoogde basiskwaliteit van de fysieke leefomgeving van de gemeente in de praktijk in 2021 gewaarborgd is’. Wie heeft die indruk? En waarop is die indruk gebaseerd? Is dit niet concreter te maken?

14