2025-0513 Presentatie rekenkamerrapport accommodatiebeleid

Onderzoek accommodaties Presentatie

Carmen Hendriks 13 mei 2025

Agenda 1. Toelichting op het onderzoek 2. Belangrijkste bevindingen • Hoofdconclusie • Deelconclusies 3. Aanbevelingen 4. Vragen 2

Presentatie - Rekenkameronderzoek accommodaties - Rekenkamer Bergen

Toelichting

Toelichting Aanleiding Beleid uit 2014 – behoefte aan inzicht of beleid nog steeds toereikend is Hoofdvraag Hoe is het accommodatiebeleid van de gemeente Bergen uitgevoerd, hoe vindt het financiële beheer door de accommodaties plaats, hoe is dit georganiseerd en welke knelpunten doen zich voor, en hoe kunnen deze knelpunten opgelost worden? Aspecten • Feitelijk inzicht • Opzet van het beleid • Uitvoering • Knelpunten Scope Focus op multifunctionele accommodaties en buitensportaccommodaties

4

Presentatie - Rekenkameronderzoek accommodaties - Rekenkamer Bergen • © TwynstraGudde

Toelichting

Aspect

Norm

Feitelijk inzicht

•

Er is een helder en volledig overzicht van de accommodaties, waarin ten minste de volgende informatie is opgenomen per accommodatie: • Kadastrale informatie. • Eigendomssituatie. • Functie. • Technische staat en beschikbaarheid van meerjarige onderhoudsplanningen. • Afspraken over beheer en onderhoud. • Actuele en volledige huurcontracten, inclusief huurprijzen. • Huurinkomsten. • Kapitaallasten en eigenaarslasten. • Hoogte van eventuele gemeentelijke subsidies, bijdragen en indirecte subsidies. • Inkomstenbronnen anders dan gemeentelijke subsidies en bijdragen.

Opzet van het beleid

• • •

De gemeente heeft transparante en richtinggevende kaders vastgesteld omtrent het accommodatiebeleid. De kaders zijn uitgewerkt tot heldere, concrete en waar mogelijk SMART-geformuleerde doelstellingen. De opzet van het accommodatiebeleid borgt expliciet en consistent de koppeling met het vastgoedbeleid.

Uitvoering

• • • • • • •

De kaders zijn uitgewerkt tot concrete uitvoeringsplannen. De taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden ten aanzien van accommodaties zijn duidelijk belegd in de organisatie. Er zijn duidelijke afspraken gemaakt over taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden van exploitanten. De uitvoering van het beleid vindt conform kaders plaats. De doelen van het accommodatiebeleid worden periodiek gemonitord. De doelen van het accommodatiebeleid worden gerealiseerd of liggen op koers om te worden gerealiseerd. De raad wordt tijdig en volledig geïnformeerd over de uitvoering van het beleid en de doelrealisatie.

Knelpunten

•

De gebruikers en exploitanten van accommodaties zijn - over het algemeen - tevreden met het accommodatiebeleid en de uitvoering hiervan. De gemeente reageert adequaat en tijdig op knelpunten die de continuïteit van de accommodatie bedreigen.

•

5

Presentatie - Rekenkameronderzoek accommodaties - Rekenkamer Bergen • © TwynstraGudde

Toelichting Aanpak

• Informatie-uitvraag en documentenstudie

• Interviewronde, enquête onder gebruikers/exploitanten en raadssessie

• Rapportage en wederhoor Cases ter illustratie • MFC De Alverman

• MFC Den Asseldonk • MFC ‘t Luukske

6

Presentatie - Rekenkameronderzoek accommodaties - Rekenkamer Bergen • © TwynstraGudde

Belangrijkste bevindingen

Hoofdconclusie • Beleid is gefocust op facilitering en maatwerk, om het voorzieningenniveau op peil te houden. Dit is een logisch uitgangspunt. • Inspelen op behoefte maakt echter niet dat ondersteuning niet beleidsmatig moet worden onderbouwd. Beleidskader geeft hier weinig uitgangspunten voor • Diversiteit in ondersteuning geeft bij gebruikers gevoel van ongelijke behandeling zonder duidelijke reden • Ontwikkelingen – o.a. teruglopende ledenaantallen en vrijwilligers , Duurzaam Sportpark en situatie Asseldonk – maken actualisatie beleid noodzakelijk, inclusief toekomstvisie voor accommodaties 8

Presentatie - Rekenkameronderzoek accommodaties - Rekenkamer Bergen • © TwynstraGudde

Deelconclusies Feitelijk inzicht • Gemeente heeft duidelijk beeld van accommodaties, maar dit is niet centraal. Overeenkomsten zitten niet altijd in dossiers • Door verloop medewerkers en ontbreken centraal inzicht is dit kwetsbaar Opzet van het beleid • Rol gemeente is faciliterend, maar beleid geeft weinig concrete richting aan invulling van deze rol • Geen heldere visie op maatschappelijke bijdrage van accommodaties • Door beperkt beeld van gewenste bijdrage is het lastig om te bepalen of middelen voor accommodaties efficiënt worden ingezet • Bij ontwikkeling Duurzaam Sportpark is beperkt gekeken naar gevolgen voor bestaande accommodaties • Invulling beleid en verschillen tussen accommodaties zijn soms lastig uit te leggen naar gebruikers, waardoor gevoel van ongelijke behandeling ontstaat. O.a. in verschillen van exploitatiebijdragen. Keuzes zijn vaak historisch gegroeid i.p.v. gestoeld op kaders 9

Presentatie - Rekenkameronderzoek accommodaties - Rekenkamer Bergen • © TwynstraGudde

Deelconclusies Uitvoering • Kennis en kunde is voldoende aanwezig maar wel geconcentreerd. Uitvoering wordt gekenmerkt door maatwerk en – soms – ad-hoc besluiten • Betrokkenheid bij accommodaties is vooral reactief, gericht op incidenten of ontwikkelingen. Structurele ondersteuning of begeleiding bij exploitatie is beperkt • Geen systematische evaluatie of monitoring van beleid. Informatie naar raad is vooral gericht op individuele cases Knelpunten • Gebruikers en exploitanten zijn matig tevreden (gem. cijfer: 6.04) • Gevoel van gebrek aan actie door gemeente op geuite zorgen en beperkte betrokkenheid bij dagelijkse gang van zaken • Positief over korte lijnen • Ervaren knelpunten zijn o.a.: - Stijging huurprijzen i.c.m. daling kwaliteit faciliteiten - Beperkte duidelijkheid van visie gemeente - Zorgen over impact Duurzaam Sportpark - Druk op vrijwilligers door wet- en regelgeving - Uitlegbaarheid van verschillen tussen accommodaties 10

Presentatie - Rekenkameronderzoek accommodaties - Rekenkamer Bergen • © TwynstraGudde

Aanbevelingen

Aanbevelingen 1.

Stel als raad in 2025 nieuw accommodatiebeleid op met daarin een set uniforme uitgangspunten die gelden voor alle accommodaties, zoals afspraken over meervoudig gebruik, beheer door vrijwilligers, en minimale kwaliteitseisen. Geef als raad opdracht aan het college om op basis van het nieuwe beleid in 2026 maatwerkafspraken per accommodatie te maken.

2.

Formuleer als raad in 2025 in het nieuw op te stellen accommodatiebeleid expliciet de rol van de gemeente. Kiest de gemeente ervoor om het natuurlijke verloop van accommodaties te accepteren of wordt er actief gestuurd met beleid?

3.

Stel als college in 2025 een integraal, concernbreed overzicht op van alle accommodaties, waarin afspraken, technische staat, financiële relaties (incl. verstrekte leningen) en verantwoordelijkheden worden opgenomen.

4.

Onderzoek als college in 2025 hoe de gemeente vrijwilligers beter kan ondersteunen, bijvoorbeeld door het verminderen van administratieve lasten (zoals nieuwe wet- en regelgeving) en door training of financiële ondersteuning waar nodig.

5.

Maak als college in 2025 inzichtelijk welke impact het Duurzaam Sportpark zal hebben op de bestaande accommodaties, voordat er definitieve besluiten worden genomen. Maak daarbij inzichtelijk welke financiële gevolgen, impact op vrijwilligers en maatschappelijke doelen de ontwikkeling heeft. Rapporteer de resultaten van het onderzoek aan de raad.

12

Presentatie - Rekenkameronderzoek accommodaties - Rekenkamer Bergen • © TwynstraGudde

Vragen

Werken met TwynstraGudde betekent samen maatschappelijke transities

werkend krijgen. Met advies, management en opleidingen helpen we mensen en organisaties bij duurzame veranderingen. Denk aan energie en klimaat,

wonen, veiligheid, landbouw, mobiliteit, zorg en onderwijs. Onze kracht ligt in daadkracht. In het creëren van oplossingen die werkbaar zijn én werkbaar blijven. Samen met onze opdrachtgevers - en alle belanghebbenden

daaromheen - werken we aan een samenleving die schoon, veilig, gezond en weerbaar is. Zo maken we blijvend impact op morgen.

Alle intellectuele eigendomsrechten met betrekking tot deze presentatie berusten bij TwynstraGudde. Niets uit deze presentatie mag worden verveelvoudigd of openbaar gemaakt zonder schriftelijke toestemming van TwynstraGudde.