rv Startnotitie Breed Armoedebeleid.pdf

Raadsvergadering Voorstelnummer Datum raadsvoorstel Portefeuillehouder(s) Commissie Datum commissie Soort agendering Agendapunt Team Opsteller Datum B&W besluit Bijlagen:

Onderwerp

:

RAADSVOORSTEL 25 mei 2023 D619120 5 april 2023 Marco Wiesehahn ARC 17 mei 2022 Ter besluitvorming Breed Armoedebeleid DenS - Beleid Marijn Korver 11 april 2022 Startnotitie Breed Armoedebeleid Raadsbesluit Startnotitie Breed Armoedebeleid

Voorgesteld besluit De raad besluit: de startnotitie breed armoedebeleid vast te stellen. Geheimhouding Geheimhouding Ja Geheimhouding Nee

Pagina 1 van 5

RAADSVOORSTEL INLEIDING Het laatste BUCH- brede actieplan minimabeleid en financiële zelfredzaamheid (2018-2021) is vastgesteld in 2018. Daarnaast is specifiek voor het onderdeel schuldhulpverlening, de actie-agenda ‘Op weg naar een schuldenvrij Bergen’ vastgesteld in 2020. Ook is BUCH- breed het beleidsplan schuldhulpverlening 2022 - 2025 vastgesteld. Inmiddels zitten we begin 2023 en is er in de gemeente Bergen geen actueel plan van aanpak voor minima/armoede. De startnotitie breed armoedebeleid die nu voorligt moet leiden tot een nieuwe integrale aanpak. INVLOED KADERS OP KEUZERUIMTE Dit voorstel heeft betrekking op de volgende wet- en regelgeving:  Participatiewet (PW);  Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs);  Armoedebeleid Dit voorstel draagt bij aan het raadsakkoord en specifiek aan de inzet op een breed armoedebeleid. TOELICHTING OP HET VOORSTEL Er zijn veel ontwikkelingen op zowel maatschappelijk als politiek vlak. Een steeds grotere groep mensen heeft moeite om rond te komen. Dit komt onder andere door de inflatie en de hogere energielasten. Landelijk worden maatregelen genomen om de bestaanszekerheid te garanderen. Echter blijft ook met deze landelijke maatregelen voor een grote groep mensen rondkomen lastig. De groep mensen met problemen neemt daardoor toe in omvang en diversiteit.

Een nieuwe gemeentelijke aanpak kan bijdragen aan het verlichten van deze toenemende problemen bij onze inwoners. Dat kan als we in die aanpak armoede enerzijds als resultaat van maatschappelijke én individuele problemen benaderen en anderzijds als mede oorzaak gaan identificeren voor andere sociale en gezondheidsproblemen in een mensenleven. Armoede beperkt de mogelijkheden om deel te nemen aan sociale activiteiten en andersom kan een gebrek aan sociale contacten de kansen verkleinen op het vinden van een passende baan. Armoedebeleid is gekoppeld aan het beleidsterrein Participatie. Een koppeling met het sociaal domein maakt het mogelijk om armoede te relateren aan een breed scala aan beleidsterreinen zoals gezondheid, wonen, leefbaarheid, jeugd, opvang, mantelzorg, vrijwilligerswerk. Door de koppeling kan een integrale aanpak van armoede echt vorm gaan krijgen. Hiermee wordt voorkomen dat problemen die spelen binnen andere beleidsterreinen armoedeposities veroorzaken. Een integrale aanpak van armoede is méér dan voorkomen en terugdringen van armoede; het dient ook andere doelen. Dit omdat armoede over meer gaat dan alleen geld; het veroorzaakt sociale uitsluiting op verschillende levensdomeinen die sterk met elkaar verweven zijn (werk, onderwijs, gezondheid, wonen en vrije tijd).

Zo wordt de volksgezondheid bevorderd wanneer niemand op financiële gronden medische behandelingen uitstelt of zelfs weigert. Echter, het tegenovergestelde: ‘ongezond maakt arm’ dient ook voorkomen te worden. De hoge kosten gemoeid met gezondheidsklachten mag mensen niet de armoede in trekken. Met andere woorden: een integrale aanpak van armoede dient de vicieuze cirkel die zich uitstrekt over verschillende leefdomeinen te doorbreken. Dit heeft niet alleen een grote impact op de persoon die zich op deze wijze uit de armoedesituatie weet te onttrekken maar ook op de samenleving als geheel. Het geeft een impuls aan de economie en de volksgezondheid.

Pagina 2 van 5

Iedereen moet mee kunnen doen in de gemeente Bergen. Armoede zou hierin geen belemmering moeten vormen. Het breed armoedebeleid dient om te voorkomen dat inwoners niet kunnen participeren door armoede of sociale uitsluiting. Een voorwaarde hiervoor is het verstevigen van de sociale basis. Daarnaast zijn een brede visie op armoede en goede regelingen nodig. Het signaleren en bestrijden van armoede vraagt om een duidelijke aanpak en een inspanning van een ieder in het sociaal domein. DOOR HET COLLEGE OVERWOGEN ALTERNATIEVEN Keuzes ten aanzien van het breed armoedebeleid zijn onderdeel van de integrale aanpak die volgt uit deze startnotitie. REGIONALE SAMENWERKING EN COULEUR LOCALE De startnotitie die tot een breed armoedebeleid voor de gemeente Bergen moet leiden is specifiek voor de gemeente Bergen opgesteld door de gemeenschappelijke regeling Zaffier. Zaffier voert o.a. de Participatiewet, de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening en de Wet inburgering uit voor de 6 gemeenten in de regio Alkmaar en kan daarmee gebruik maken van de ervaringen van andere gemeenten. RISICO’S Gedurende het beleidsvormingsproces kunnen de volgende risico’s mogelijk tot vertraging of bijstelling van het project leiden. Tijd Projectpartners, zowel intern als extern kunnen onvoldoende tijd hebben om mee te werken aan het project.

Om dit risico zoveel mogelijk te voorkomen is het belangrijk om iedereen op tijd te betrekken. Onvoldoende input Als er te weinig input komt van de verschillende partijen dan kan het zijn dat het eindproduct niet breed genoeg gedragen wordt. Organisatie Doordat projectpartners (intern en extern) vrijwillig deelnemen aan het project is het risico aanwezig dat de urgentie mist om bij te dragen aan het project. Dit kan leiden tot vertraging of tot een onvoldoende gedragen eindproduct. Het is belangrijk om op tijd mensen te betrekken en het belang van deelname te benadrukken. FINANCIËN Personele inzet van zowel Zaffier als de BUCH werkorganisatie valt binnen de formatie. De financiële gevolgen van het integrale kader worden apart inzichtelijk gemaakt bij de uitwerking ervan. DUURZAAMHEID Niet van toepassing.

Pagina 3 van 5

PARTICIPATIE De gemeenteraad van Bergen is aan de voorkant betrokken bij de te ontwikkelen integrale aanpak armoede. Er wordt gewerkt aan de hand van het BOB- model (Beeldvorming, Oordeelsvorming, Besluitvorming). Deze werkwijze is bedoeld om het proces van probleemstelling naar besluitvorming effectief te doorlopen en daarbij in elke fase de raad te betrekken. Deze aanpak komt tot stand in samenspraak met inwoners, het sociaal team, de gebiedsregisseur, de ambassadeur, de buurt- en sportcoaches, relevante maatschappelijke organisaties, beleidsadviseurs met de dossiers WMO, Jeugd, Onderwijs en Sport en met inachtneming van het vastgestelde gebiedsplan. UITVOERING, PLANNING EN ORGANISATIE

BIJLAGEN 1. Startnotitie Breed Armoedebeleid ACHTERLIGGENDE DOCUMENTEN     

Actieplan minimabeleid en financiële zelfredzaamheid BUCH 2018 - 2021 Actie-agenda ‘Op weg naar een schuldenvrij Bergen’ 2020 Beleidsplan schuldhulpverlening BUCH 2022-2025 Integraal beleidskader sociaal domein BUCH 2023-2026 Samenspel landelijk en gemeentelijk inkomensbeleid (een onderzoek naar de armoedeval bij Zaffier) maart 2023

Overige beleidsonderwerpen  Onderzoek Verwey – Jonker instituut: Armoedebeleid en schuldhulpverlening in de BUCH- gemeenten (2022)  Aanpak kinderarmoede van Divosa (2023) Hoogachtend,

Pagina 4 van 5

burgemeester en wethouders van de gemeente Bergen

mr. M.N. (Martijn) Schroor secretaris

L.Hj. (Lars) Voskuil burgemeester

-

Pagina 5 van 5