C1. Nieuwsbrief-van-het-college-16-april-2025.pdf

Nieuwsbrief van het college

Nieuwsbrief 16 april 2025

Start participatie voor Erfgoedprogramma Dit jaar wordt een Erfgoedprogramma vastgesteld. Het is een uitwerking van de omgevingsvisie. Ons college informeert u graag over het participatietraject dat helpt bij de totstandkoming van het Erfgoedprogramma. Binnen de participatie gaan we in gesprek met verschillende doelgroepen, waaronder historische verenigingen en belangenorganisaties, ondernemers, kerkbesturen, landschapsbeheerders en inwoners. Zo is er een avond voor monumenteneigenaren (ntb), voor kerkbesturen (24 april), een ochtend over de Atlantikwall (21 mei), een klankbordsessie met het erfgoednetwerk (5 juni) en een slotbijeenkomst in Schoorl (25 juni). In deze nieuwsbrief lichten we de participatie met inwoners graag toe. De aanpak sluit aan op het participatietraject dat is doorlopen om te komen tot de omgevingsvisie. Veel participanten gaven aan waarde te hechten aan de afleesbare geschiedenis van het landschap in de gemeente en aan de identiteit van de kernen. Participatie in Schoorl en Groet In april, mei en juni gaan we deze inzichten verdiepen door verhalen van inwoners op te halen. De slogan is ‘Was hier vroeger alles beter?’. Collectieve ervaringen en verhalen verbinden mensen, ook als ze in een andere ‘bubbel’ zitten. We kiezen daarom voor een sociale verbindende aanpak en hopen bij te dragen aan sociale cohesie en inclusiviteit binnen de gemeenschappen.

We gaan in gesprek met ouderen en jongeren van 14 tot 23 jaar om antwoord te vinden op de vraag ‘was hier vroeger alles beter?’. We doen dit in samenwerking met Stichting Welzijn Bergen. Op 25 juni presenteren zij hun verhalen aan de dorpen in De Blinkerd in Schoorl. Identiteit We vragen de Schoorlaars en Groetenaren welke waarden zij belangrijk vinden voor hun dorp en welke gedeelde verhalen bijdragen aan de identiteit van de dorpen. Er is een restrictie die voortkomt uit de Omgevingswet: de verhalen en waarden moeten verbonden zijn aan plekken zodat we ze fysiek op de kaart kunnen zetten en als gemeente kunnen bepalen wat we als onze taak zien bij het beschermen, ontwikkelen en benutten van deze plekken. Hier houden we rekening mee in de uitwerking in het Erfgoedprogramma. Pilot We zien deze aanpak als een pilot, omdat we ons beperken tot doelgroepen in Schoorl en Groet die we doorgaans niet horen over erfgoed. Na het doorlopen van de participatie evalueren we de pilot en nemen in het Erfgoedprogramma op hoe we ook in de andere kernen met participatie omgaan tijdens de uitvoering van het programma na 2025.

Voor alle inwoners: ‘Vertel ons je verhaal’ Half april beginnen we een communicatiecampagne om alle inwoners en andere stakeholders in de gemeente op te roepen verhalen over hun dorp te delen via de gemeentelijke website en social media. Dit is dus gemeentebreed en loopt tot eind juni. De pilot in Schoorl en Groet vindt in dezelfde tijd plaats. Op 25 juni organiseren we een slotbijeenkomst in De Blinkerd om de verhalen te delen. We nodigen uw raad van harte uit voor deze avond. Wat doet het college met de informatie uit de participatie? Doel van de participatie is onderzoeken hoe we als gemeente kunnen bijdragen aan wat stakeholders belangrijke waarden vinden. En we gaan in gesprek over wat ieders rol -en specifiek die van de gemeente- hierin is (beschermen, verhaal delen, toegankelijk maken etc.) De resultaten van het gehele participatietraject worden verwerkt in een ‘discussiestuk Erfgoedprogramma’ dat we graag in september tijdens een RIA presenteren en in oktober voorleggen aan de algemene raadscommissie. De uitkomsten worden verwerkt in het Erfgoedprogramma dat eind 2025 wordt vastgesteld door ons college. Evaluatie Uit evaluatie van de pilot in Schoorl en Groet zal blijken in hoeverre nieuwe doelgroepen zijn bereikt en of er verbindingen zijn ontstaan door verhalen over plekken met elkaar te delen.

Dan blijkt of de gekozen manier ook verder toegepast wordt in de andere kernen binnen de gemeente.

Raadsupdate: onderwijsbeleid De gemeente heeft een aantal (wettelijke) taken als het gaat om onderwijs, waaronder: het bestrijden van onderwijsachterstanden; het organiseren van een goede aansluiting tussen jeugdhulp en het onderwijs; de uitvoering van de Leerplichtwet; leerlingenvervoer organiseren; inzetten op voorkomen van voortijdig schooluitval; onderwijs organiseren voor nieuwkomers en met schoolbesturen overleg voeren hierover; voldoende en kwalitatief openbaar onderwijs in de gemeente faciliteren. Ons college geeft uw raad graag een update (link invoegen naar achterliggend document met onderstaande toelichtingen) over de belangrijkste ontwikkelingen binnen deze portefeuille. Positief oordeel onderwijsachterstandenbeleid (OAB) De gemeente is wettelijk verplicht jaarlijks overleg te voeren met schoolbesturen en kinderopvangorganisaties over het onderwijsachterstandenbeleid (OAB). Dit overleg, de Lokale Educatieve Agenda (LEA), richt zich onder andere op de wettelijke thema’s: integratie, het voorkomen van segregatie en het aanpakken van onderwijsachterstanden. Het Onderwijsachterstandenbeleid omvat ook voor- en vroegschoolse educatie (VVE), dat gericht is op kinderen van 2,5 tot 4 jaar (voorschoolse educatie) en kinderen in groep 1 en 2 van het primair onderwijs (vroegschoolse educatie).

De gemeente is wettelijk verantwoordelijk voor een voldoende gespreid en kwalitatief goed aanbod van voorschoolse educatie, vooral voor kinderen met risico op een taalachterstand. Gemeenten ontvangen een Rijksbijdrage (OAB-middelen) op basis van de omgevingskenmerken van het kind, berekend met een onderwijsachterstandenindicator. In 2024 ontving de gemeente Bergen € 99.780. Dit werd volledig besteed aan de voorschoolse educatie. Eind 2024 waren er in totaal 38 peuters met een VE-indicatie. Het college legt jaarlijks verantwoording af aan de Inspectie van het Onderwijs over de uitvoering van deze taken. De inspectie zag in 2023 geen aanleiding voor verbeterafspraken en heeft een positief oordeel afgegeven op het uitvoeren van de wettelijke taken door de gemeente Bergen. De jaarverantwoording over het onderwijsachterstandenbeleid 2024 wordt vóór 1 april 2025 ingediend bij de inspectie en zal eind 2025 worden geanalyseerd en beoordeeld. Uw raad wordt hierover geïnformeerd via de nieuwsbrief. Herinrichting subsidiëring onderwijsachterstandenbeleid De subsidieregeling onderwijsachterstanden- en projecten gemeente Bergen 2023 is onderzocht.

Uit dit onderzoek blijkt dat subsidies die worden verstrekt op basis van de Subsidieregeling onderwijsachterstanden- en projecten gemeente Bergen 2023 niet vallen onder de wettelijke taken van de gemeente betreft het Gemeentelijk Onderwijsachterstandenbeleid (GOAB). De subsidiëring wordt opnieuw ingericht; bepaalde projecten worden ondergebracht in een andere subsidieregeling en deels wordt de verantwoordelijkheid belegd bij het onderwijs. Het project ‘’Bibliotheek op school’’ wordt meegenomen in de subsidiering aan de bibliotheek en het project ‘’Wereldburgerschap’’ gericht op de integratie, van ISOB, kan vanuit een andere subsidieregeling gecontinueerd worden. De wettelijke taak op het gebied van het voorkomen/tegengaan van onderwijsachterstanden bij leerlingen ligt, op basis van de Wet Passend Onderwijs, bij de scholen. Zij dienen zorg te dragen voor adequate onderwijskansen voor alle leerlingen en zijn verantwoordelijk voor het bieden van extra ondersteuning wanneer dat nodig is voor de ontwikkeling van de kinderen waaronder taalvaardigheid. Zoals eerder beschreven is de gemeente vanuit het GOAB wettelijk verantwoordelijk voor een voldoende gespreid en kwalitatief goed aanbod van voorschoolse educatie voor peuters van 2,5 tot 4 jaar oud en voor het bestuurlijke LEA- overleg.

Aansluiting jeugdhulp en onderwijs (passend onderwijs) De gemeente is bestuurlijk en financieel verantwoordelijk voor de uitvoering van de jeugdhulp, zoals vastgelegd in de Jeugdwet. Daarnaast heeft de gemeente een rol in de aansluiting tussen jeugdhulp en onderwijs, in samenhang met de Wet passend onderwijs. Goede samenwerking tussen gemeenten, scholen en andere betrokken partijen is essentieel om kinderen en jongeren de juiste ondersteuning te bieden. Uitvoeringsagenda: Hoofdthema’s De gemeente Bergen is onderdeel van de Uitvoeringsagenda aansluiting jeugdhulp en onderwijs jeugdhulpregio Alkmaar. Deze agenda is van de samenwerkingsverbanden en gemeente samen. Input vanuit de praktijk is opgehaald 10 maart jl. in een dialoogsessie. Voor de komende uitvoeringsagenda zijn drie thema’s geformuleerd om de aansluiting tussen jeugdhulp en onderwijs verder te versterken: Inclusief opgroeien met gelijke kansen – Er wordt gewerkt aan een gezamenlijke visie tussen onderwijs, jeugdhulp en andere partners om ondersteuning rondom het kind beter af te stemmen en samenhangend in te zetten. Versterken van de pedagogische basis in en om school – Door samenwerking met (preventieve) partners wordt een stevige ondersteuningsstructuur gecreëerd, zodat kinderen in hun eigen omgeving veilig en gezond kunnen opgroeien.

Dekkend aanbod van onderwijs en zorg – Er wordt ingezet op een passend onderwijs- en zorgaanbod binnen de regio, met aandacht voor soepele overstappen tussen onderwijsniveaus en het verminderen van schooluitval. De gemeente Bergen blijft zich inzetten voor een betere afstemming tussen onderwijs en jeugdhulp, met als doel dat alle kinderen en jongeren de ondersteuning krijgen die zij nodig hebben om zich gezond te kunnen ontwikkelen waarbij de nadruk ligt op vroegsignalering en preventie. Voortijdig schoolverlaten Voortijdig schoolverlaten (VSV) is een groot maatschappelijk probleem dat kan leiden tot een verhoogd risico op werkloosheid, sociaal isolement en economische achterstand. Gemeenten hebben een wettelijke taak en verantwoordelijkheid om voortijdig schoolverlaten te voorkomen en jongeren te ondersteunen bij het behalen van hun startkwalificatie. Voortijdig schoolverlaters (VSV’ers) zijn jongeren tot 23 jaar die het onderwijs verlaten zonder een startkwalificatie diploma havo, vwo of mbo niveau 2 of hoger). Het Regionaal Programma Voortijdig Schoolverlaten en Jongeren in Kwetsbare Positie (VSV/JIKP) 'Jij telt mee! 2021-2025' richt zich op het verminderen van schooluitval en het ondersteunen van kwetsbare jongeren in de regio's Noord-Kennemerland en West-Friesland. Gemeente Alkmaar, als centrumgemeente, ontvangt rijksmiddelen voor het programma.

Het totale aantal nieuwe voortijdig schoolverlaters in de regio Noord-Kennemerland ligt onder het landelijk gemiddelde: In 2022/2023 telde de regio 517 VSV’ers, wat neerkomt op 2,31% tegen landelijk 2,38%. Het aantal nieuwe VSV-ers per voortgezet onderwijs school in schooljaar 2022/2023 in gemeente Bergen geeft het volgende beeld: Het BSG heeft 0,61 % (aantal 5) nieuwe uitvallers tegen landelijk 0,54%, gelijkelijk verdeeld over de boven/onderbouw en vmbo/havo/vwo. Dit is een daling t.o.v. het vorige schooljaar. Het PCC heeft 20 nieuwe schoolverlaters, 0,78%, hoger dan het landelijk gemiddelde (0,54%). Dit is een daling t.o.v. vorig schooljaar. De uitvallers zijn gelijkelijk verdeeld over de boven/onderbouw vmbo/havo/vwo. Het betreft hier de aantallen voor alle PCC vestigingen, niet uitgesplitst naar de vestiging in Bergen. Ook voor de Adriaan Ronald Holst school zijn er geen cijfers bekend, wel voor de Vrije school vestigingen in NoordHolland gezamenlijk . Het betreft 37 nieuwe schoolverlaters, 1,24%, twee keer het landelijk gemiddelde. De uitvallers zijn voor een groot deel in de bovenbouw van de havo/vwo. Voor de zomervakantie van 2025 worden de cijfers van het schooljaar 2023-2024 gepubliceerd.

Het VSV programma in Noord- Kennemerland heeft een aantal programma’s specifiek gericht op het voorkomen van en terugdringen van schoolverlaters in het voortgezet onderwijs, waaronder monitoring, versterking van studie/loopbaanbegeleiders, zomerschool en transfercoaches. Vanaf 2026 treedt de wet ‘Van school naar duurzaam werk’ in werking. Deze wet beoogt jongeren met een afstand tot de arbeidsmarkt beter te begeleiden naar economische zelfstandigheid en meer kansengelijkheid te creëren door jongeren beter te ondersteunen tijdens de overgang van school naar werk en bij behoud van werk. Scholen, gemeenten en doorstroompunten krijgen een aanvullende wettelijke opdracht: Scholen bieden aanvullende loopbaanbegeleiding tijdens het onderwijs en na diplomering, gericht op de overgang naar vervolgonderwijs of werk. Doorstroompunten bieden jongeren zonder startkwalificatie tot 27 jaar begeleiding terug naar school of naar werk. Gemeenten (werk & inkomen) bieden jongeren tot 27 jaar meer preventieve en passende ondersteuning terug naar school, naar werk of een combinatie van beide. Partijen werken verplicht samen in een aanvullend regionaal Programma.

In aanloop naar de invoering van deze wet onderzoeken we dit jaar als gemeente Bergen, samen met de andere gemeenten, hoe het VSV-programma en de arbeidsmarktregio hun samenwerking kunnen versterken en het nieuwe programma vormgegeven kan worden. Nieuwkomersonderwijs De gemeente Bergen wil voldoen aan haar wettelijke verplichting voor de opvang van asielzoekers, en in het bijzonder van alleenstaande minderjarige vluchtelingen (AMV’ers). Dit brengt ook de verantwoordelijkheid met zich mee om onderwijs voor deze doelgroep te organiseren (in samenwerking met het onderwijs zelf). Volgens de Nederlandse Leerplichtwet moeten alle kinderen in de leerplichtige leeftijd onderwijs volgen, inclusief nieuwkomers zoals AMV’ers. Gemeenten spelen hierin een cruciale rol. Zij zijn verantwoordelijk voor onderwijshuisvesting, het handhaven van de leerplicht, het organiseren van leerlingenvervoer en het faciliteren van overleg met onderwijsinstellingen om goed onderwijs voor deze jongeren te waarborgen. Ook is wettelijk vastgesteld dat overleg plaats dient te vinden tussen gemeenten en schoolbesturen. Een hogere instroom van nieuwkomersleerlingen brengt uitdagingen met zich mee, zoals: beperkte capaciteit in bestaande onderwijsvoorzieningen, uitbreiding van taalonderwijs tijdens piekmomenten; de doorstroom naar het regulier onderwijs; het bieden van maatwerk en gerichte ondersteuning.

Volgens de Wetten op het Voortgezet Onderwijs (WVO) en wet op Primair Onderwijs (WPO) moeten AMV’ers en andere nieuwkomers binnen drie maanden na aankomst een onderwijsplek krijgen. Jongeren onder de twaalf volgen doorgaans 1 jaar les in een Internationale Taalklas (ITK). Jongeren ouder dan twaalf jaar volgen doorgaans twee jaar onderwijs in een Internationale Schakelklas (ISK), waar ze taalonderwijs krijgen en worden voorbereid op doorstroming naar regulier onderwijs of een beroepsopleiding. In de gemeente Bergen volgen deze jongeren taalonderwijs in Alkmaar. In de gemeente Bergen volgen deze jongeren taalonderwijs in Alkmaar. De meest recente cijfers laten zien dat er 181 leerlingen onderwijs volgen binnen de ISK, met een totale capaciteit van 208 plekken. Het Talland College is momenteel volledig bezet, en er staan drie nieuwkomersleerlingen op de wachtlijst voor ISKonderwijs in Alkmaar. Bij een verdere toename van de instroom kan deze wachtlijst oplopen. Uitdagingen en Aanpak De instroom van AMV’ers brengt uitdagingen met zich mee voor het onderwijs. In samenwerking met het (taal)onderwijs in Alkmaar wordt gekeken hoe deze jongeren zo snel mogelijk kunnen instromen en niet op een wachtlijst komen te staan. Een mogelijke oplossing is het opzetten van een landingsprogramma (voorheen ‘startklas’ genoemd).

Dit programma biedt AMV’ers direct een plek, zonder wachttijd, en helpt hen wennen aan het onderwijssysteem en de structuur. Ook krijgen docenten zo de tijd om te bepalen in welke taalklas een leerling het beste past. Na afronding van het landingsprogramma stromen de jongeren door naar het reguliere ISK-onderwijs. AMV'ers vormen een kwetsbare groep jongeren met diverse achtergronden en ervaringen. Velen hebben te maken met trauma's of onderwijsachterstanden, wat hun leerproces kan bemoeilijken. Daarom is niet alleen taalonderwijs essentieel, maar ook gerichte ondersteuning en begeleiding om bijvoorbeeld schoolverzuim te voorkomen en verminderen. Om deze uitdaging aan te pakken, wordt een contourenplan ontwikkeld. Dit plan zorgt ervoor dat alle betrokken partijen – van gemeenten tot onderwijsinstellingen – samen nadenken over de noodzakelijke voorzieningen en begeleiding. Zo wordt tijdig vastgesteld welke ondersteuning nodig is om AMV'ers een stabiele en effectieve leeromgeving te bieden.

Jaarrapportage 2024 HartSlagNu gemeente Bergen Jaarlijks biedt HartslagNu, aan gemeenten waar zij een overeenkomst mee heeft, een rapportage aan waarin zij de gemeente informeren over de actuele stand van zaken met betrekking tot het AED-netwerk en burgerhulpverlening. HartslagNu is sinds 2018 het landelijke reanimatie oproepsysteem. Op dit moment kan iedere geregistreerde burgerhulpverlener waar dan ook in Nederland een HartslagNu-oproep ontvangen. Het rapport bestaat uit drie secties: incidenten: een overzicht van de verwerkte HartslagNu-oproepen in de betreffende periode en de belangrijkste statistieken; burgerhulpverleners: een overzicht van de burgerhulpverleners in de gemeente, hun inzet en de dekkingsgraad in de gemeente; AED's: een overzicht van de AED-locaties in de gemeente, de inzet van deze AED's en de dekkingsgraad. Enkele cijfers uit de rapportage:

Oproepen: het aantal verwerkte HartslagNu oproepen gedurende de betreffende periode Burgerhulpverleners Aantal actieve AED’s Aantal in eigendom en onderhoud gemeente 24/7 AED’s

Januari 2025 23

Januari 2024 12

300 58 51

305 56 50

54

52

Niet alle AED’s die zichtbaar zijn op de kaart van HartSlagNu zijn eigendom van de gemeente. Er zijn ook burgers actief met de aanschaf en het beheer van eigen AED’s. De dekking binnen de kernen van de gemeente Bergen is volledig. Buiten de kernen zijn er plekken waar geen dekking is. Plaatsing van een AED daar heeft alleen zin als er ook burgerhulpverleners zijn. Ook zijn er plekken waar waarschijnlijk wel een AED aanwezig is, maar waarbij deze niet is aangemeld bij HartSlagNu. Wat opvalt is het lage aantal burgerhulpverleners in de gemeente Bergen.

Gemiddeld aantal burgerhulpverleners per km2 (streefwaarde is 20 per km2) Gemiddelde aantal burgerhulpverleners per inwoner (streefwaarde is 20 per 1000)

Januari 2025 3.0

Landelijk 7.4

10.0

14.0

Om het aantal burgerhulpverleners te verhogen wordt door de Hartstichting en HartSlagnu het volgende gedaan: Regelmatig campagne voeren voor het werven van burgerhulpverleners en het plaatsen van AED’s. Een landelijke actie van de Hartstichting rond het plaatsen van een buurtAED: Een AED voor jouw buurt. Een kaart beschikbaar stellen waar in de gemeente de AED’s hangen: Link (Bergen) Op de website van de gemeente Bergen staat informatie over wat burgerhulpverlening inhoudt hier staat ook een verwijzing naar de dekkingskaart. Bijlage Jaarrapportage 2024 HartSlagNu

Deze e-mail is verstuurd aan {{email}}. Als u geen nieuwsbrief meer wilt ontvangen, kunt u zich hier afmelden. U kunt ook uw gegevens inzien en wijzigen. Voor een goede ontvangst voegt u webredactie@debuch.nl toe aan uw adresboek.