bij 1 2021-06-24 kadernota.pdf
Tekst van het document
Kadernota 2022 raadsbevoegdheid V2 18-05-20
INHOUD Inleiding ............................................................................................................................................................................................................................................. 3 Financieel overzicht ........................................................................................................................................................................................................................... 5 Financiële luitgangspunten kadernota ............................................................................................................................................................................................... 8 Programma 1. Een sociale en vitale gemeente ............................................................................................................................................................................... 11 1A. Inwoners en bestuur .............................................................................................................................................................................................................. 11 1B.
Samenleven ........................................................................................................................................................................................................................... 13 1C. Kerngericht en onderstenend ................................................................................................................................................................................................ 24 1D. Een veilige gemeente ............................................................................................................................................................................................................ 25 Wat gaat het kosten ..................................................................................................................................................................................................................... 27 Programma 2. Een aantrekkelijke gemeente .................................................................................................................................................................................. 32 2A. Cultuur, recreatie en toerisme ............................................................................................................................................................................................... 32 2B.
Economische vitaliteit ............................................................................................................................................................................................................ 35 2C. Een bereikbare gemeemte .................................................................................................................................................................................................... 36 Wat gaat het kosten ..................................................................................................................................................................................................................... 39 Programma 3. Een leefbare gemeente ........................................................................................................................................................................................... 41 3A. Wonen en leefomgeving ........................................................................................................................................................................................................ 41 3B. Duurzaamheid en milieu ........................................................................................................................................................................................................ 45 3C.
Beheer en onderhoud ............................................................................................................................................................................................................ 49 Wat gaat het kosten ..................................................................................................................................................................................................................... 50 Programma 4. Een financieel gezonde gemeente .......................................................................................................................................................................... 53 Wat gaat het kosten ..................................................................................................................................................................................................................... 54 BIJLAGE 1: Overzicht mutaties investeringskredieten ................................................................................................................................................................ 56 BIJLAGE 2: Stand reserves en voorzieningen ............................................................................................................................................................................
57 BIJLAGE 3: Verloop begrotingssaldo vanaf vaststelling begroting 2021 .................................................................................................................................... 59 Pagina 2 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
INLEIDING Kadernota 2022 De nu voorliggende Kadernota 2022 is conform de geharmoniseerde BUCH P&C cyclus een combinatie van de tussentijdse rapportage 2020 en de Kadernota 2022 waarin ook de structurele effecten vanuit de jaarrekening zijn meegenomen. Dit om zo efficiënt mogelijk een actuele stand van zaken van de financiën aan uw raad te kunnen presenteren. Verkiezingen Zoals gebruikelijk voorafgaand aan een verkiezingsjaar wordt de kadernota/begroting beleidsarm opgesteld zodat de nieuwe coalitie direct na de verkiezingen de ruimte heeft om zelf invulling te geven aan het programma. Het nieuwe begrotingsjaar 2022 is tot op heden structureel sluitend waardoor er vanuit de provincie geen reden is voor eventueel preventief toezicht voor 2022. Herijking gemeentefonds Uit de eerste concept berekeningen van de herijking gemeentefonds komt voor Bergen een nadeel van circa € 2.800.000,- die van af 2023 in stappen van €450.000,- structureel per jaar wordt doorgevoerd. Voor 2023 en verder wordt, mede hierdoor, een tekort verwacht. Het college stelt voor om voordat er gekeken gaat worden naar ombuigingen om eerst de formatie van het nieuwe kabinet en de uitkomsten van het regeerakkoord af te wachten. Dit aangezien dan ook duidelijkheid wordt wat de eventuele financiële tegemoetkoming vanuit het rijk wordt met betrekking tot
de kosten jeugdhulp, abonnementstarief Wmo en de opschalingskorting. Hopelijk gaat dit tot extra inkomsten c.q. lagere lasten leiden waardoor het tekort vanaf 2023 wordt verlaagd. Sociaal domein De kosten binnen het sociaal domein zijn, vooral met betrekking tot de huishoudelijk hulp, schoonmaakondersteuning en de jeugdhulp de afgelopen tijd sterk gestegen en leiden tot een forse structurele bijraming vanaf 2021. In deze rapportage zijn de eventuele beheersmaatregelen sociaal domein vanuit de bestuursopdracht nog niet opgenomen Deze beheersmaatregelen worden separaat aangeleverd en in dezelfde raad als de kadernota ter besluitvorming aan uw raad voorgelegd. Indicatoren Armoede en Schuldhulpverlening Als antwoord op de toezegging van de portefeuillehouder A&SHV is in deze kadernota meer sturingsinformatie met bijbehorende indicatoren opgenomen bij dit onderdeel. Dit onderdeel van de kadernota dient gelijk als eerste vingeroefening in aanloop naar de herzieningen van de P&C documenten. Van de raad wordt hierop een reflectie gevraagd. Coronacrisis effecten 2021 Voor 2021 is op dit moment moeilijk in te schatten wat het negatieve effect op de gemeentelijke inkomsten voor parkeren en toeristenbelasting is. Vooralsnog gaan we uit van € 250.000,- lagere parkeeropbrengsten en € 750.000,- lagere opbrengsten uit de toeristenbelasting.
Hierbij gaan we er vooralsnog vanuit dat dat de zomer relatief normaal kan verlopen.
Pagina 3 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
Toekomstige ontwikkelingen 2022 en verder:
de ruimtelijke omgevingsvergunning, waarbij een groot deel van de huidige technische bouwtoetsen vervallen, en voor de activiteit bouwen een afname van vergunningplichten en de introductie van de meldingsplicht.
Uitwerking motie jeugdlintje Uw raad heeft op 10 december 2020 een motie aangenomen waarin het college wordt gevraagd om vanaf 1 januari 2022 onder voorwaarden een jeugdlintje uit te reiken. De uitwerking van deze motie is opgepakt en in de nieuwsbrief van 12 mei is de stand van zaken geschetst. Bij het vaststellen van de begroting is meer duidelijk wat de invoeringskosten en de jaarlijks terugkerende kosten zijn.
Daarentegen is het toegestaan om leges te heffen over milieuvergunningen. De gemeente moet hierover voor de inwerkingtreding van de Omgevingswet een besluit nemen en dient de nieuwe legestarieven vast te stellen.
De volgende ontwikkelingen kunnen leiden tot extra lasten of minder inkomsten:
Gevolgen 2022 en verder in verband met coronacrisis; Deze heeft waarschijnlijk een effect op groei van de economie en daardoor op het accres. Op het moment da het rijk gaat ombuigen om de staatschuld niet meer te laten oplopen of omlaag te brengen zorgt dit voor een lagere algemene uitkering.
De meicirculaire 2021 Uitkomsten medio mei begin juni.
Ontwikkelingen sociaal domein Het is nog steeds onduidelijk of vanuit het rijk voldoende compensatie gegeven gaat worden voor de stijging van de zorgkosten en de effecten van de rijksmaatregelen zoals bijvoorbeeld het abonnementstarief, de invoering wet inburgering en decentralisatie bescherm wonen et cetera.
Invoering omgevingswet De inwerkingtreding van de Omgevingswet en de Wet Kwaliteitsborging Bouwen (Wkb) heeft structurele financiële effecten. Zo voorzien we een daling in legesopbrengsten. Dit wordt veroorzaakt door het splitsen van de bouwtechnische en
Energietransitie / klimaat De benodigde budgetten voor de energietransitie / klimaat worden vooralsnog niet geraamd. De gemeenten zijn via de VNG nog in onderhandeling met het Rijk over de financiële vergoeding hiervoor. De inhoudelijke programma’s zijn grotendeels opgesteld en gereed om met de uitvoering te starten. Zodra het rijk extra budget beschikbaar stelt worden de uitvoeringsplannen voor zover die passen binnen het door het rijk beschikbaar gestelde extra budget aan uw raad voorgelegd zodat er zo snel mogelijk mee gestart kan worden.
Toekomst dorpshuizen / Sportaccommodaties Er vindt onderzoek plaats of we als gemeente een rol willen nemen in de financiering van renovatie en verbouwingen van dorpshuizen/sportaccommodaties die niet in gemeentelijke bezit zijn: De Schulp, De Hanswijk en De Blinkerd. Afhankelijk van de uitkomsten van dit onderzoek en de besluitvorming door uw raad kan dit leiden tot een financieringsvraag tot een maximum van circa 4 mln.
Pagina 4 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
FINANCIEEL OVERZICHT N= Nadeel, V= Voordeel, bedragen * 1.000
Verwachte stand begrotingssaldo na raad 4 maart 2021
2021 362 N
2022 581 V
2023 103 N
2024 26 N
2025 134 V
Verwachte stand begrotingssaldo na raad 4 maart inclusief herijking
362 N
581 V
103 N
26 N
134 V
Auto Laadpaal investeringen Onderzoek vaccinatiegraad Kranenburgh kwijtschelding lening en rente Kranenburgh depot en subsidie Cultuurnota Verwachte stand begrotingssaldo na raad 8 april 2021 inclusief herijking
0 9 N 381 N 0 135 N 887 N
4 N 0 6 N 307 N 195 N 69 V
5 V 0 5 N 327 N 390 N 821 N
8 V 0 4 N 313 N 140 N 476 N
10 V 0 3 N 240 N 140 N 239 N
B&W 30-03-21
Definitieve Knip Molenweidtje Intrekkingsbesluit grex Mooi Bergen NAG (Nota actualisatie grondexploitaties) Bergen Kadernota 2022 collegedeel Verwachte stand begrotingssaldo na raad 20 mei 2021 Kadernota 2022 raad Verwachte stand begrotingssaldo na raad juni/juli
0 90 N 17 V 22 V 938 N 543 V 395 N
0 69 N 18 V 37 N 19 N 876 V 857 V
4 V 99 N 18 V 37 V 861 N 215 N 1.076 N
30 V 121 N 1 V 22 V 544 N 1.180 N 1.724 N
12 N 55 N 19 N 3 V 321 N 1.703 N 2.024 N
Raad 20-5-21
Pagina 5 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
B&W 30-03-21 Raad 08-04-21 Raad 08-04-21 Raad 08-04-21
Raad 20-5-21 Raad 20-5-21 B&W 25-5-21 Raad 6-7-21
Overzicht alle financiële mutaties aut = autonoom, nb = is nieuw beleid, N = nadeel, V = voordeel, I = incidenteel, S = structureel
De mutaties nieuw beleid worden zoals gewoonlijk nu niet bij de kadernota vastgesteld maar ter besluitvorming voorgelegd bij de begrotingsbehandeling. 1 =1.000 aut aut aut aut nb aut aut nb aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut nb aut aut aut aut aut aut
1a .1 1a .2 1a .3 1b .1 1b .2 1b .3 1b .4 1b .5 1b .6 1b .7 1b .8 1b .9 1b .10 1b .11 1b .12 1b .13 1d .1 1d .2 2a .1 2a .2 2b .1 2b .2 2c .1 3a .1 3a .2 3b .1 3b .2
korte omschrijving
2021
Procedure burgemeester Gemeenteraadsverkiezingen Mutatie kap. Lasten voor dit PO Actualisatie de Beeck TONK regeling, tegemoetkoming kosten huishoudens i.v.m. corona Sporthal Egmond Watertorenterrein BAM Mutatie kap. Lasten voor dit PO Lokaal gezondheidsbeleid BBZ kapitaalverstrekkingen Bijstandsuitkeringen Jeugdhulp zorg in natura Vergoeding NHC-component jeugdzorgplus instelling Huishoudelijke hulp zorg in natura Schoonmaakondersteuning Eigen bijdrage Wmo voorzieningen TOZO eerste tranche 12 april 2021 Mutatie kap. Lasten voor dit PO Bijdrage Veiligheidsregio NHN Actualisatie budgetten de Beeck Mutatie kap. Lasten voor dit PO Versterking organiserend vermogen Schoorl Mutatie kap. Lasten voor dit PO Mutatie kap. Lasten voor dit PO Bijstellen legesinkomsten omgevingsvergunningen Mutatie kap. Lasten voor dit PO RREW subsidie Uitvoeringskosten integraal mobiliteitsplan
2022
2023
2024
2025
I/S
25 N 0 220 V 0 0 310 V 0 50 V 150 V 375 N 16 N 103 N 76 N 44 V 0 6 V
13 V 45 N 5 V 2 V 378 V 1 V
28 N 0
8 N
8 N
8 N
0 399 V 10 N 50 V 150 V 375 N 16 N 148 N 141 N 44 V
112 820 10 50 150 375 16 148 141 44
N N N V V N N N N V
112 N 811 N 10 N 50 V 150 V 375 N 16 N 148 N 141 N 44 V
112 772 10 50 150 375 16 148 141 44
3 V 58 V 55 N 4 V 35 N 4 V 0
2 V 60 V
2 V 61 V
9 V 63 V
4 V
4 V
5 V
4 V 0
1 N 0
1 N 73 N
26 N 0 15 N
26 N
26 N
4 N
5 N
N N N V V N N N N V
I I S I I S S S S S S s S S S I S S I S I S S I S I I
Pagina 6 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
1 =1.000 aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut aut
3b .3 3c .1 3c .2 3c .3 3c .4 3c .5 4 .1 4 .2 4 .3 4 .4 4 .5 4 .6 4 .7 4 .8 4 .9
korte omschrijving
2021
Mutatie kap. Lasten voor dit PO Aanleg glasvezelnetwerk Toezicht en projectleiding glasvezelnetwerk Verwachte inkomst Watertorenterrein Twee verkopen snippergroen groter dan € 50.000,Mutatie kap. Lasten voor dit PO Parkeergelden Toeristenbelasting Aframen stelpost parkeren i.v.m. Mooi Bergen Aanpassing werkelijke rente en rente algemene reserve Forensenbelasting extra opbrengst Mutatie kap. Lasten voor dit PO Tegenboeking mutaties omslagrente Stelpost herijking gemeentefonds. Effecten herijking gemeentefonds Totaal
0 182 V 70 N 0 314 V 326 V 250 N 750 N
2022 0 363 V 144 N
2023
2024
2025
I/S
0
0
0
435 V
406 V
S I I I I S I I I S S S S S S
0 249 V
405 V
14 N 388 V 0 N 370 N 250 V
87 104 395 0 85 250
543 V
876 V
87 198 404 18 401 500 450 215
V N V N N V
V N 198 N 305 N V 411 V 419 V N 18 N 55 V V 427 V 409 V V 0 0 N 900 N 1.350 N N 1.180 N 1.703 N
Pagina 7 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
FINANCIËLE UITGANGSPUNTEN KADERNOTA Bij het opstellen van de P&C documenten worden de volgende financiële uitgangspunten gehanteerd: Financiële Uitgangspunten OZB Het uitgangspunt voor de indexatie van de OZB opbrengsten in het nieuwe begrotingsjaar is minimaal het indexcijfer (inflatie pNB) zoals door het rijk wordt gepubliceerd in de meicirculaire en gebruikt wordt voor de vaststelling van het rekentarief voor de OZB. Dit voor zover dit cijfer hoger is dan de standaard 2% stijging van de opbrengsten per jaar die meerjarig in de begroting wordt opgenomen. Bij de kadernota 2021 heeft u raad besloten dat in 2022 de OZB opbrengsten structureel met € 505.000,- extra stijgen bovenop de reguliere 2% stijging. In totaal stijgen de opbrengsten OZB in 2022 met 7% ten opzichte van 2021. Leges en heffingen Voor de overige leges en heffingen geldt ook dat de opbrengsten jaarlijks met 2% per jaar worden verhoogd (exclusief areaal uitbreiding). De opbrengsten worden afhankelijk van de hoogte van het bedrag afgerond op tientallen, honderden of duizenden euro’s. Uitzonderingen hierop zijn; Voor naheffingen parkeerbelasting, rijbewijzen en identiteitsbewijzen wordt het door het rijk vastgestelde maximum bedrag gebruikt. Bij parkeervergunningen wordt het tarief per vergunning met 2% per jaar verhoogd en niet de begrote opbrengst.
Dit om te voorkomen dat bij daling van het aantal vergunningen, de kosten per vergunning extra verhoogd moeten worden.
WABO vergunning; De verwachte opbrengst is sterk afhankelijk van de economische situatie en daarmee het aantal vergunningen. Vandaar dat geen jaarlijkse stijging is opgenomen. Parkeerbelasting begroot staat een jaarlijkse stijging van € 0,05 per jaar. Het huidige tarief 2020 is € 2,00 voor 2022 wordt dit dan € 2,05. Afvalstoffen- en rioolheffing: Het uitgangspunt bij de riool- en afvalstoffenheffing is dat de heffingen kostendekkend zijn. Mocht er in een jaar minder uitgegeven zijn dan dat er aan heffingen binnen is gekomen dan wordt het teveel ontvangen bedrag gestort in de egalisatie voorziening afval c.q. riool. Als er meer is uitgegeven dan begroot dan wordt het tekort zoveel mogelijk uit de egalisatievoorziening onttrokken. De egalisatievoorziening mag niet negatief komen te staan. Doorbelastingen aan afval en riool: Er worden op dit moment geen kosten vanuit straatreiniging, baggeren en beschoeiingen doorbelast. De extracomptabele rente voor de rioolheffing bedraagt 2% Toeristenbelasting Begroot staat een jaarlijkse stijging van € 0,05 per jaar. Het huidige tarief 2021 is € 1,90 voor 2022 wordt dit dan € 1,95.
Pagina 8 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
De algemene uitkering wordt via lopende prijzen berekend. Dit betekent dat er rekening gehouden wordt met toekomstige indexatie. Hierdoor is het van belang dat aan de lastenkant ook indexatie wordt toegepast. Meerjarig wordt voor de gemeenschappelijke regelingen uitgegaan van 2% indexatie per jaar aangezien dit de streefwaarde is van de centrale Europese bank. Voor de BUCH wordt de bijdrage aangesloten op de meerjarenbegroting BUCH. Stelpost prijsindexatie: Voor iedere nieuwe jaarschijf wordt een structurele stelpost prijsindexatie opgenomen waarvan over de inzet uiterlijk bij vaststelling van de begroting wordt besloten. Deze stelpost wordt jaarlijks met 2% per jaar verhoogd. Voor de jaarschijf 2022 is € 510.000,- begroot. Indexaties: Indexaties van opbrengsten voor zover voortvloeiend uit een contract of financieel beleid (bijvoorbeeld het stijgingspercentage van de overige gemeentelijke belastingen, heffingen en leges) worden meerjarig verwerkt.
(Herijking) Rentetoevoeging aan reserves Aan de algemene reserve en bestemmingsreserves waarvan dat bij instelling is aangegeven, wordt jaarlijks 2% rente toegevoegd. Hierbij wordt uitgegaan van de begrote stand per 1 januari van het betreffende jaar. (Herijking) Rentetoevoeging aan reserves Als bij de herijking van de rentetoevoeging aan de reserves, stand 1 januari van het jaar, een bedrag aan rente vrijvalt dan wordt het vrijgevallen bedrag verschoven van rentetoevoeging naar structurele toevoeging aan de algemene reserve. Dit in verband met het zo laag mogelijk houden van de schuldquote. Rentelasten inzichtelijk maken bij grote uitnamen uit algemene reserve Bij uitnamen uit de algemene reserve groter dan € 1 miljoen wordt de werkelijk te betalen rente direct inzichtelijk gemaakt en in het voorstel opgenomen. Hierdoor wordt duidelijk wat de extra rentekosten zijn die door de uitnamen uit de algemene reserve ten laste van het begrotingssaldo komen.
Incidentele baten en lasten Voor zover bekend en voor zover gedekt door een eerder genomen besluit worden incidentele baten en lasten in de meerjarenbegroting verwerkt.
Pagina 9 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
Pagina 10 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
PROGRAMMA 1. EEN SOCIALE EN VITALE GEMEENTE 1A. INWONERS EN BESTUUR Samenwerking met inwoners Wat willen we bereiken We geven verder invulling aan de ambitie ten aanzien van samenwerking met inwoners, zoals vastgelegd in het participatiebeleid. Dit vraagt prioritering, capaciteit en lerend vermogen. We waarborgen dat inwoners deelnemen aan planvorming en aan het concretiseren van plannen. Initiatieven vanuit wijken, buurten of kernen worden gestimuleerd en gefaciliteerd. We betrekken inwoners bij vraagstukken op een wijze die aansluit bij de huidige tijd en mogelijkheden. Hierbij doen we recht aan de mogelijkheden van onze inwoners. De werkwijze van de raad is aantrekkelijk en toegankelijk. Ter ondersteuning van de samenwerking met de inwoners zetten we binnen onze dienstverlening in op twee sporen, digitaal waar het kan, menselijk waar wenselijk. Het programma Top Dienstverlener, vastgelegd in de notitie Nieuw Tij, is gericht op 4 thema’s: Dienstverlening, Participatie, Communicatie en Informatie die onderling nauw verbonden zijn. Onze dienstverlening wordt voor iedereen toegankelijk, makkelijk en begrijpelijk. Wat gaan we daarvoor doen In het participatiebeleid zijn spelregels opgesteld voor de samenwerking met inwoners. Er is helderheid over initiatieven waarbij participatie een rol speelt via de openbare participatiekalender. Er wordt meer gewerkt met online participatie.
De checklist voor participatie wordt bijgesteld naar gelang de opgedane ervaringen. Het participatiebeleid sluit aan bij de kaders voor de Omgevingswet. Er wordt integraal gewerkt bij participatieopgaven met oog op de
Omgevingswet. Spelregels zorgen voor het bieden van de juiste verwachtingen. We zorgen ervoor dat binnen de raad iedereen de juiste rol vervult. Naast kaderstellen, controleren en stimuleren van initiatieven gaan we ook na hoe we vergaderingen toegankelijker kunnen maken voor onze inwoners. Binnen dienstverlening staat het jaar 2022 voor verdere uitwerking van alle in 2021 opgestarte ontwikkelingen. Het jaar 2022 wordt dus het jaar van consolidatie. Met de implementatie van de nieuwe contactkanalen geven we verder handen en voeten aan de mogelijkheid tot laagdrempelig, veilig digitaal ‘face tot face’ contact met de inwoner. Onze communicatie is begrijpelijk, we maken veel gebruik van beeldmateriaal. Het datateam is gestart en zorgt voor een meer databewuste organisatie, zodat we de juiste data verzamelen, deze analyseren, duiden en hierop acteren ten behoeve van de dienstverlening. In de begroting 2022 worden voor dit programmaonderdeel geen budgetten aangevraagd. De voor 2021 aangevraagde budgetten voor de doorontwikkeling van het Programma Top Dienstverlener Nieuw Tij zijn voor meerdere jaren toegekend. Waaraan kunnen we zien of we het bereiken 1. We hebben het online platform ikdenkmeeoverBergen.nl zo ingericht dat het ervoor zorgt dat meningen objectief gepeild worden. Evenals de ontwikkeling van betrokkenheid op de sociale media kanalen van de gemeenten.
Er wordt een pilot gedraaid met een digitaal burgerpanel. 2. De werkwijze en overlegwijze van de raad is aantrekkelijk en toegankelijk voor raadsleden en inwoners.
Pagina 11 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
3. Het succes meten we deels af aan een hogere waardering van onze dienstverlening. We monitoren continu de dienstverlening specifiek op de kanalen telefoon, website, de balie en mogelijk de nieuwe contactkanalen. 4. De beschikbaarheid van data is uitgebreid ten opzichte van 2021. Ook het datateam is gestart en er zijn diverse organisatie- en maatschappelijke vraagstukken uitgewerkt. Wij garanderen als overheid de veiligheid van onze data richting onze inwoners, maatschappelijke organisaties, ondernemers en andere stakeholders. Samenwerking regio Alkmaar Wat willen we bereiken In het realiseren van onze ambities trekken wij op met de samenleving en met andere overheden. In de Focusagenda 20192022 zijn de ambities en economische pijlers van de regio Alkmaar beschreven. Om de onderscheidende kwaliteiten van de regio te versterken is in 2019 geconcludeerd dat de randvoorwaarden op orde moeten zijn. Die randvoorwaarden (bereikbaarheid, wonen en energie-innovatie) zijn aangeduid als de focuspunten voor de periode 2019-2022. Door ons als Regio Alkmaar te richten op deze thema’s, versterken we ons economisch profiel, geven we invulling aan het Omgevingsbeeld ‘Diversiteit als troef’ en versterken we onze positie naar externe partijen. Ook op de arbeidsmarkt verstevigen we onze positie door met de regiogemeenten te werken aan een regionale uitvoering van de Participatiewet. Hiermee
beogen we niet alleen meer werkzoekenden aan een baan te helpen, maar versterken ook onze positie in het Regionale Platform Arbeidsmarkt (RPA), ontstaat er voor werkgevers één regionaal aanspreekpunt en zorgen we ervoor dat werkgevers beter worden ontzorgd, zodat er voor meer mensen met een arbeidsbeperking baankansen worden gecreëerd De nabijheid van de MRA grijpen we als Regio aan als kans. We zorgen daarom voor een goede aansluiting op de MRA (bereikbaarheid), we bieden een aantrekkelijk vestigingsklimaat (wonen) en we spelen op een slimme en innovatieve wijze in op nieuwe ontwikkelingen (energieinnovatie). Wat gaan we daarvoor doen Bergen geeft uitvoering aan de gemaakte afspraken als vastgelegd in de focusagenda Regio Alkmaar 2019-2022. Nieuwe zaken worden alleen opgepakt als er goed onderbouwde uitvoeringsplannen aan ten grondslag liggen. Voor de verbinding tussen de focusagenda en de lokale ambities van Bergen wordt verwezen naar de programma’s 2 en 3 van de kadernota. Waaraan kunnen we zien of we het bereiken De Focusagenda 2019-2022 is uitgevoerd en er is zicht op het vervolg na 2022.
Pagina 12 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
1B. SAMENLEVEN Autonome ontwikkelingen Ontwikkelingen en beheersmaatregelen Jeugdhulp en WMO Een groot deel van de Nederlandse gemeenten heeft te maken met stijgende uitgaven in het Sociaal Domein, zo ook de gemeente Bergen. De grootste stijging wordt veroorzaakt door de Jeugdhulp. Ondanks dat binnen domein Samenleven stevig ingezet wordt op beheersmaatregelen om deze stijgende trend te doorbreken, wordt het steeds duidelijker dat het domein deze financiële situatie niet volledig zelf kan opvangen. Uit het landelijk rapport van AEF, in opdracht van het Rijk, komt naar voren dat gemeenten een beperkt deel van deze stijging zelf kunnen beïnvloeden door beheersmaatregelen. Het grootste deel is binnen de huidige wet- en regelgeving niet te beïnvloeden door gemeenten. We zien dat het aantal jeugdigen (en hun gezinnen) dat een beroep doet op Jeugdhulp jaarlijks stijgt. De toenemende instroom zien we met name in de Ambulante Jeugdhulp, de lichtste vorm van Jeugdhulp. De aantallen zijn procentueel wel iets minder gestegen dan het jaar ervoor, echter de uitstroom blijft nog achter. Tevens nemen de gemiddelde kosten per jeugdige toe. Duidelijk is dat een relatief klein aandeel van gebruikers van Jeugdhulp meerjarig zorgt voor een aanzienlijk deel van de uitgaven.
Ook bij de Wmo zien we een toenemende instroom, welke voornamelijk wordt veroorzaakt door de invoering van het abonnementstarief, maar ook de toenemende vergrijzing speelt hierin een rol. Zonder ingrijpen zal de stijgende trend zich voortzetten. Om die reden heeft domein Samenleven de bestuurlijke opdracht gekregen met een aantal maatregelen te komen die de organisatie van- en rond de jeugdhulp en de maatschappelijke ondersteuning kwalitatief verbeteren en daarnaast beheersbaar en toekomstbestendig houden.
De eerste korte termijn beheersmaatregelen zijn reeds geïmplementeerd in 2021. We willen het maximale halen uit de maatregelen en verwachten dat de eerste financiële effecten vanaf medio 2021 merkbaar en zichtbaar zijn. Hierbij zijn wel twee onzekerheden te benoemen. Allereerst de effecten van de coronacrisis op inwoners die mogelijk zullen leiden tot een toename in volume en zorgzwaarte en ten tweede kunnen complexe, onvoorspelbare casussen impact hebben op huidige trends en prognoses. De gemeente kan hierdoor geconfronteerd worden met extra uitgaven. Op dit moment is het nog niet duidelijk wat de effecten van de bij de begroting 2021 opgenomen korte termijn beheersmaatregelen zijn. Gevolgen sociaal domein Coronacrisis De coronapandemie heeft op veel vlakken voor onzekerheden gezorgd bij inwoners en ondernemers en andere partijen. Ook in 2022 ondervinden wij naar verwachting nog de gevolgen/naweeën van de coronacrisis en hebben wij hier extra aandacht voor.
Denk hierbij bijvoorbeeld aan inwoners en ondernemers die: hun baan/bedrijf zijn verloren en (daardoor) in financiële problemen (schulden) terecht zijn gekomen; een slechtere leefstijl & gezondheid hebben ontwikkeld door de (sociale) beperkingen in de lockdown; te maken hebben met (langdurige) revalidatie door Covid-19; eenzaamheid ervaren door een lange periode van sociale beperkingen tijdens de lockdown; problemen ervaren in het gezin door het wegvallen van het onderwijs, de kinderopvang, sport- & cultuuractiviteiten en de (sociale) beperkingen tijdens lockdown; gevolgen ervaren door het wegvallen van het reguliere basis-, voorgezet-, beroeps- en/of inburgeringsonderwijs.
Pagina 13 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
De impact van de coronacrisis op jeugdigen is groot. Het Rijk heeft verschillende steunmaatregelen bedacht die ingaan op herstel, welzijn en welbevinden. Een hiervan is het Nationaal Programma Onderwijs. Dit programma wordt in samenwerking tussen scholen, gemeenten en het Rijk uitgevoerd. Scholen hebben de regie in het ontwikkelen van een aanpak om onderwijsvertragingen aan te pakken. Gemeenten ontvangen extra middelen om in samenwerking met scholen, kinderopvang, jeugdgezondheidzorg, bibliotheken en andere partners activiteiten aan te bieden om de vaardigheden van jeugdigen op cognitief en sociaal-emotioneel vlak te stimuleren. Gemeenten moeten zorgen voor een lokale, integrale en meerjarige aanpak. Een andere maatregel is het maatschappelijk steunpakket sociaal en mentaal welzijn en leefstijl. Het pakket richt zich specifiek op jeugdigen en andere kwetsbare groepen. Er wordt samengewerkt in een brede coalitie van Rijk, gemeenten, landelijk en lokale organisaties en vrijwilligers. Veranderopgave Wet inburgering De wetswijziging van de Wet inburgering 2013 is opnieuw uitgesteld van 1 juli 2021 naar 1 januari 2022. Het uitgangspunt van de wet is: iedereen doet mee, het liefst via betaald werk. Door uitstel van de wet wordt de groep die onder het huidige stelsel inburgert, de zogenaamde ‘ondertussengroep’, groter.
Onder de huidige wet moet de inwoner zelf zorgdragen voor zijn inburgering En komt de regie bij de gemeente te liggen. Voor de ondertussengroep betekent dit dat de gemeente aan een deel van deze inwoners een aanvullend aanbod kan doen om betere participatie en een hoger taalniveau/taalbeheersing te realiseren.
Verwachte wetswijzigingen per 2022 Van drie wetsvoorstellen verwachten we dat ze per 2022 ingaan. De definitieve datum is echter nog onzeker. Het gaat om: Wetsvoorstel Breed offensief: Het wetsvoorstel in bedoeld om de kansen voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt te vergroten. Wijziging van de Participatiewet, IOAW en IOAZ met betrekking tot fraudevorderingen: dit heeft als doel het wegnemen van de onterecht gunstige positie van mensen met fraudevorderingen bij toegang tot het recht op bijstand. Wet Stroomlijning keten voor derdenbeslag: regelt verbeterde gegevensuitwisseling tussen partijen die beslagleggen en verrekenen. De verbeterde gegevensuitwisseling draagt er aan bij dat het bestaansminimum van mensen die kampen met schulden beter wordt geborgd. Lokale ontwikkelingen en trends Vorming regionaal participatiebedrijf De colleges en raden in de regio Alkmaar hebben afgelopen zomer ingestemd met het door bureau Berenschot opgestelde scenario voor een toekomstbestendige uitvoering van de Participatiewet in de regio. Momenteel is naast de BUCH, ook ons sociale werkbedrijf WNK Personeelsdiensten en Halte Werk betrokken in de uitvoering van deze wettelijke taak. Door de krachten in de regio te bundelen kunnen méér mensen naar vermogen meedoen aan de samenleving.
De colleges in de regio hebben de directies van de BUCH, Halte Werk en WNK Personeelsdiensten opdracht gegeven om het toekomstscenario uit te werken in een organisatie- en businessplan dat laat zien hoe de nieuwe organisatie en dienstverlening van het Participatiebedrijf eruit kan zien. In de nieuwe uitvoeringsorganisatie blijft de lokale Toegang voor de inwoners (via de sociale teams) behouden. Tegelijkertijd ontwikkelen we meer slagkracht op het niveau van de (regionale)
Pagina 14 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
arbeidsmarkt. Het nieuwe Jongerenpunt Check-in wordt binnen de nieuwe organisatie gepositioneerd. Of en hoe andere taken rond de inkomensvoorziening, zoals de bijzondere bijstand, een plek krijgen in de nieuwe organisatie wordt nader onderzocht. Het resultaat van de uitwerkingsfase wordt rond de zomer 2021 aan de colleges en raden ter besluitvorming voorgelegd. Vervolgens kan de implementatie starten. Het is de ambitie van de colleges dat de regionale uitvoeringsorganisatie werk & inkomen in 2022 operationeel is. Wat de financiële gevolgen zijn is op dit moment nog niet duidelijk. De raad heeft ten aanzien van de verdere uitwerking aan het college de volgende aandachtspunten meegegeven die zij belangrijk vind in het proces om te komen tot een regionale uitvoeringsorganisatie: - focus in eerste instantie op de wettelijke taken werk & inkomen; - vooraf duidelijke afspraken over de inbreng van budgetten; - heldere monitoring en benchmark op de resultaatontwikkeling; - het borgen van lokale verschillen en het unieke demografische karakter van Bergen door sturingsmogelijkheden te behouden voor de raad.
de aanzuigende werking vanuit het abonnementstarief Wmo is er vanaf 2020 extra instroom in de huishoudelijke ondersteuning. Hierdoor is de kostenstijging hoger dan de besparing. De besparing was gebaseerd op de realisatie van 2019. De effecten van corona op de huishoudelijke ondersteuning zijn nog niet bekend. Bijzondere bijstand en gemeentelijk armoedebeleid In 2022 verwachten we een toename in uitgaven voor bijzondere bijstand en armoedebeleid. Dit wordt veroorzaakt door onder andere de volgende ontwikkelingen: grotere doelgroep minima door de gevolgen/naweeën van het coronavirus (zoals door TONK, TOZO, Toeslagenaffaire, instroom in de bijstand). de inzet op het bekender en toegankelijker maken van de regelingen (communicatie). De bijzondere bijstand is een open einde regeling.
Huishoudelijke ondersteuning De algemene verwachting is dat de aantallen inwoners die huishoudelijke ondersteuning vraagt de komende jaren door demografische ontwikkelingen (vergrijzing in combinatie met langer thuis wonen) blijven toenemen. Verder dient het tarief geïndexeerd te worden door cao-ontwikkelingen. In 2022 gaat de nieuw aanbestede huishoudelijke ondersteuning in. In de herinrichting van deze voorziening zijn zoveel mogelijk beheersmaatregelen meegenomen om de stijging te dempen en effectiever op contractafspraken te kunnen sturen. Door de inzet van een contractmanager en overige korte termijn beheersmaatregelen zijn er structurele besparingen begroot. Door Pagina 15 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
Kwaliteit gastouderopvang Wat willen we bereiken Het toezicht op de gastouderopvang gaan we intensiveren. We sluiten daarbij aan bij de landelijke intensivering inspectie gastouderopvang. Dit gaat gepaard met extra middelen in het gemeentefonds.
Gezondheidsbeleid Wat willen we bereiken Het bevorderen en beschermen van de gezondheid (fysiek en mentaal) van onze inwoners.
Wat gaan we daarvoor doen We gaan de steekproef verhogen naar het landelijk gemiddelde van 19% of we gaan werken met flitsbezoeken/quickscans om risicoprofielen te kunnen opstellen voor jaarlijkse bezoeken. We onderzoeken eerst welke werkwijze voor intensivering het beste aansluit bij het doel dat we beogen. Hierbij wordt de GGD betrokken. Vervolgens kijken we hoe we onze ambities kunnen organiseren binnen de middelen die voor de intensivering zijn vrijgekomen. Waaraan kunnen we zien of we het bereiken De GGD Hollands Noorden voert een intensievere vorm van inspectie uit. Sport Wat willen we bereiken Met sportaanbieders en overige maatschappelijk partners willen we zoveel mogelijk inwoners met plezier aan het sporten en bewegen krijgen. Wat gaan we daarvoor doen Het lokale sportakkoord 2020/2021 wordt verlengd tot en met 2022. Via de stuurgroep wordt samen met sportaanbieders en maatschappelijke partners een uitvoeringsplan ingediend om in aanmerking te komen voor de Rijkssubsidie. Waaraan kunnen we zien of we het bereiken Via de monitoring van het uitvoeringsplan.
Wat gaan we daarvoor doen We gaan lokaal gezondheidsbeleid opzetten waarin we acties inzetten op vijf gezondheidsvraagstukken: Gezondheid in de fysieke en sociale leefomgeving Gezondheidsachterstanden verkleinen Druk op het dagelijks leven bij jeugd en jongvolwassenen Vitaal ouder worden Leefstijlthema’s: roken, alcohol, overgewicht Waaraan kunnen we zien of we het bereiken Als via de gezondheidsmonitoren, uitgevoerd door de GGD, blijkt dat de gezondheid van onze inwoners positief is gestegen op bovenstaande thema’s. Toekomst dorpshuizen / sportaccommodaties Wat willen we bereiken In de nota Op zoek naar geluk 2020-2022 (2 juli 2020) staat de volgende visie op voorzieningen, activiteiten en accommodaties: “Onze gemeente bestaat uit vitale en toekomstbestendige dorpen. Onze gemeente is aantrekkelijk voor onze inwoners, ondernemers en toeristen. Onze inwoners en ondernemers zijn zelfredzaam. Daar waar ze kwetsbaar zijn, zorgt de gemeente dat onze inwoners met ondersteuning weer zelfredzaam worden en op eigen kracht mee kunnen doen in de samenleving. We zetten in op een samenleving waarin het welzijn van onze inwoners centraal staat en waarin ze zich bij elkaar betrokken voelen”. Om dit te bereiken heeft de raad in deze nota aangegeven dat zij wil onderzoeken of zij een rol wil nemen in de financiering van renovatie en verbouwingen van dorpshuizen/sportaccommodaties
Pagina 16 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
die niet in gemeentelijke bezit zijn: De Schulp, De Hanswijk en De Blinkerd. Wat gaan we daarvoor doen Er wordt nader onderzoek gedaan naar de behoefte en mogelijkheden van (financiële) ondersteuning aan de dorpshuizen. Waaraan kunnen we zien of we het bereiken Op grond van de resultaten van het onderzoek worden indien nodig besluiten genomen voor ondersteuning. Aan mogelijke ondersteuning worden voorwaarden verbonden zodat het maximaliseren van het maatschappelijk rendement geborgd is. De vraag ‘Wat hebben onze inwoners nodig om nu en in de toekomst in hun dorp gelukkig te zijn?’ moet dus voortdurend verkend en geactualiseerd worden door zowel door de gemeente als door de betrokkenen bij de dorpshuizen/sportaccommodaties. Gemeentelijke maatschappelijke panden Wat willen we bereiken? Efficiënte inzet van gemeentelijke maatschappelijke panden Wat gaan we daarvoor doen Onderzoek naar de kosten, opbrengsten en bezetting van gemeentelijke maatschappelijke panden Waaraan kunnen we zien of we het bereiken Er is inzicht in de bezetting en kosten van gemeentelijke maatschappelijke panden
Onderwijshuisvesting Wat willen we bereiken Adequate onderwijshuisvesting Bij het juiste aanbod van woningen hoort een aantrekkelijk onderwijsaanbod met de juiste huisvesting. Wat gaan we daarvoor doen Budget beschikbaar stellen voor: PCC en ARH samen in Kloosterpoort Het PCC en het ARH College gaan samen gebruik gaan maken van de Kloosterpoort. Dit wordt een combinatie van nieuwbouw en verbouw, met behoud van het historische karakter van het pand. De vernieuwbouw wordt door de gemeente gefinancierd en het achterste gedeelte van het gebouw wordt door de schoolbesturen gezamenlijk opgeknapt en tot uiterlijk 2035 in stand gehouden voor onderwijs. Daardoor wordt flexibel omgegaan met de behoefte van beide scholen aan goede onderwijs vierkante meters. De tijdelijke huisvesting van het ARH College op de locatie Adelbertus komt daarmee te vervallen Berger Scholengemeenschap De BSG is een school met Bergen in haar naam en hart. De school staat al enige tijd op de nominatie voor renovatie of nieuwbouw. Het huidige schoolgebouw voldoet niet meer aan de eisen van deze tijd. Vernieuwbouw van het huidige pand is zowel technisch als financieel een puzzel, maar is de uitdaging waard.” Nieuwbouw De Kiem Vorig jaar zijn de basisschool Boswaid en de Jozefschool gefuseerd. Zij vormen nu Integraal Kindcentrum De Kiem. De ontwikkeling van het IKC is de aanleiding voor nieuwbouw.
Het schoolbestuur heeft een aanvraag gedaan voor nieuwbouw van een kindcentrum op de locatie van de voormalige Boswaidschool. Het college heeft alleen besloten over de financieringsaanvraag. Voor
Pagina 17 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
de locatie wordt bekeken of en hoe dit ruimtelijk kan worden ingepast. De schoolbesturen zullen in de periode tussen vaststelling Kadernota 2022 en de Begroting 2022 presentaties aan de gemeenteraad verzorgen waarin zij hun plannen toelichten. Waaraan kunnen we zien of we het bereiken Als de bouwactiviteiten tot stand zijn gebracht en daarmee de betreffende scholen goed en aantrekkelijk zijn gehuisvest.
Armoede en schuldhulpverlening Introductie De afgelopen jaren heeft de gemeente Bergen een actieve rol gespeeld in de schuldhulpverlening. Zo heeft de gemeente vooruitlopend op de landelijke ontwikkelingen de schuldhulpverlening toegankelijker gemaakt voor ondernemers en haar minimabeleid opengesteld voor mensen in een schuldhulptraject. De gemeente Bergen is ambitieus en durft het verschil te maken. Zij wil de schuldhulpverlening verder (door)ontwikkelen en aansluiten bij nieuwe ontwikkelingen. De gemeente Bergen heeft de volgende ambitie: Op tijd erbij, hulp op maat en blijvend uit de schulden; op weg naar een schuldenvrij Bergen! Dit doen we door adequate dienstverlening, waardoor de financiële rust snel terugkeert in het huishouden. Trends en Ontwikkelingen Schuldhulpverlening De Wet Stroomlijning keten voor derdenbeslag regelt verbeterde gegevensuitwisseling tussen partijen die beslagleggen en verrekenen. De verbeterde gegevensuitwisseling draagt er aan bij dat het bestaansminimum van mensen die kampen met schulden beter kan worden geborgd. Besluitvorming over deze wetwijziging is uitgesteld en vindt naar verwachting na de verkiezingen plaats. Daarmee is de invoeringsdatum naar de toekomst verschoven. De beoogde datum van inwerking treden is 1 januari 2022.
Pagina 18 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
1.
Een schuldenvrije start
Indicator
Wat willen we bereiken Een schuldenvrije start wordt bereikt als kinderen en jongeren leren omgaan met geld, jongeren en schuldenvrij aan het volwassen leven beginnen (overgang 18- naar 18+) en kinderen en jongeren ongeacht het inkomen van hun ouder mee kunnen doen in de samenleving. Wat gaan we hier voor doen We continueren de acties uit 2020 en 2021 zoals deze zijn opgenomen in de actieagenda. In 2022 onderzoeken we daarnaast onder de jongeren die opgroeien in armoede of de gemeentelijke minimaregelingen en het aanbod van Jeugdfonds Sport & Cultuur aansluit bij de doelgroep. Ook motiveren we middelbare scholen om te participeren in een “right to Challenge”1 met betrekking tot financiële vraagstukken van jongeren en is het jongerenwerk op scholen meer zichtbaar het aanspraakpunt voor jongeren met financiële vraagstukken. Wie zijn hierbij betrokken In de eerste pijler werken we samen met de volgende partners: - Onderwijs (basis- en middelbare school en MBO) - Professionals en vrijwilligers Binnen deze pijler heeft specifiek het Jongerenwerk en Jeugdfonds Sport en Cultuur een belangrijke functie.
30% van de basis- en middelbare scholen in de gemeente Bergen hebben in 2023 financiële educatie opgenomen in hun curriculum in 2023. Jongeren weten waar ze terecht kunnen met hun vragen over financiën of financiële zorgen. Deze vragen opnemen in de vragenlijst van de GGD. Het aantal aanvragen én toekenningen voor minimaregelingen door jongeren in de gemeente Bergen is toegenomen van 22% nu naar 40% in 2023. Het aantal aanvragen én toekenningen voor ondersteuning van Jeugdfonds Sport en Cultuur is procentueel toegenomen van 36% naar 60% in 2023. Het aanbod van de gemeentelijke minimaregelingen is geëvalueerd met de doelgroep in 2023.
Prestatie of effect indicator2 Prestatie Effect
Prestatie
Prestatie
Prestatie
Waaraan kunnen we zien of we het bereiken Om te meten of de hiervoor omschreven doelen dichterbij komen gebruiken we onderstaande indicatoren. De indicatoren komen in het overzicht van indicatoren achter in het programma gescoord terug. 1 https://vng.nl/artikelen/praktijkvoorbeelden-wat-zijn-uw-ervaringen
2 Effectindicatoren: komen (sub)doelen dichterbij? Prestatie-indicatoren:
Komen resultaten dichterbij? Pagina 19 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
2.
Op tijd erbij
Wat willen we bereiken Op tijd erbij! is geslaagd als de financiële problemen van onze inwoners vroegtijdig gesignaleerd worden, er (proces)afspraken zijn gemaakt met de vaste-lasten-partijen om achterstanden te signaleren, er zicht op de onzichtbare schuldenaar komt en inwoners aanvaarden de hulp die naar aanleiding van de vroegsignalering tot stand komt met als uiteindelijk doel dat de hoogte van de gemiddelde schuldenlast en het gemiddeld aantal schuldeisers daalt. Wat gaan we hier voor doen We continueren de acties uit 2020 en 2021 zoals deze zijn opgenomen in de actieagenda. In 2022 breiden we daarnaast de vroegsignalseringssignalen uit met die over beslag op bijstand en achterstand gemeentelijke belastingen. Afhankelijk van de inwerkingtreding zullen we ook gevolgen van de Wet Stroomlijning keten voor derdenbeslag een plek geven binnen het vroegsignaleringstraject. Wie zijn hierbij betrokken In de tweede pijler werken we samen met de volgende partners: - Vaste-lasten-partijen: Woningbouwvereniging Kennemer Wonen, energiemaatschappijen, PWN, CAK en zorgverzekeraars - Professionals en vrijwilligers Binnen deze pijler heeft specifiek het Sociaal Team, Sociaal.nl en MEE & de Wering een belangrijke functie.
Waaraan kunnen we zien of we het bereiken Om te meten of de hiervoor omschreven doelen dichterbij komen gebruiken we onderstaande indicatoren. De indicatoren komen in het overzicht van indicatoren achter in het programma gescoord terug. Indicator Prestatie of effect indicator Het aantal meldingen van Prestatie betalingsachterstanden of beslag op inkomen, per melder, neemt jaarlijks af vanaf 2022. Het aantal meldingen van Prestatie betalingsachterstanden waar het Meldpunt Betalingsachterstanden actie heeft ondernomen met een positief resultaat neemt toe vanaf 2021 Aantal CAK-meldingen in verband met Effect achterstanden bij de zorgverzekering is eind 2022 gehalveerd ten opzichte van juli 2020. Bij Sociaal.nl melden zich met toenemende Prestatie mate mensen uit een nieuwe doelgroepen, bijvoorbeeld (ex) ZZP-ers en ondernemers, ouderen, jongeren, etc.. Gemeten vanaf 2020. Het aantal communicatie-uitingen over Prestatie financiële zorgen en schuldhulpverlening is 6 tot 8 keer per jaar.
Pagina 20 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
3.
Adequate oplossing en innovatie
4.
Taboe doorbreken
Wat willen we bereiken Voor een adequate schuldhulpverlening in de gemeente Bergen is nodig een laagdrempelige en brede toegang tot schuldhulpverlening, uitbreiding van de producten en diensten in de schuldhulpverlening, het bieden van nazorg gericht op een duurzame financieel gezonde toekomst en het gericht inzetten van innovaties.
Wat willen we bereiken De pijler ‘Taboe doorbreken’ is geslaagd wanneer inwoners (jong en oud) zonder schaamte (met elkaar durven te) praten over financiën, financiële zorgen, financiële educatie, financiële opvoeding, inwoners in een vroeg stadium hulp of ondersteuning vragen en als er inwoners zijn die lokaal als ervaringsdeskundige hun eigen verhaal met anderen delen.
Wat gaan we hier voor doen We continueren de acties uit 2020 en 2021 zoals deze zijn opgenomen in de actieagenda. In 2022 zetten we daarnaast in op het doorlopen van de pilot jongeren perspectief fonds en de afspraken met sociaal.nl over de inzet van aanvullende producten binnen de schuldhulpverlening zoals het saneringskrediet.
Wat gaan we hier voor doen We continueren de acties uit 2020 en 2021 zoals deze zijn opgenomen in de actieagenda. In 2022 onderzoeken we de inzet van ervaringsdeskundigen in de schuldhulpverlening en neemt de jeugdverpleegkunidge tijdens de schoolgesprekken het onderwerp financiële zorgen en regelingen mee.
Wie zijn hierbij betrokken In de tweede pijler werken we samen met de volgende partners: Professionals en vrijwilligers Binnen deze pijler heeft Sociaal.nl een belangrijke functie.
Wie zijn hierbij betrokken In de tweede pijler werken we samen met de volgende partners: Professionals en vrijwilligers Binnen deze pijler heeft het Sociaal Team, Sociaal.nl en MEE & de Wering een belangrijke functie.
Waaraan kunnen we zien of we het bereiken Om te meten of de hiervoor omschreven doelen dichterbij komen gebruiken we onderstaande indicatoren. De indicatoren komen in het overzicht van indicatoren achter in het programma gescoord terug. Indicator Prestatie of effect indicator Op 3 verschillende communicatiekanalen worden Prestatie jaarlijks twee succesverhalen gedeeld die de mogelijkheden van de schuldhulpverlening inzichtelijk te maken.
Waaraan kunnen we zien of we het bereiken Om te meten of de hiervoor omschreven doelen dichterbij komen gebruiken we onderstaande indicatoren. De indicatoren komen in het overzicht van indicatoren achter in het programma gescoord terug. Indicator Prestatie of effect indicator Jaarlijks stuurt minimaal 20% van de inwoners Prestatie die gebruik maken van de schuldhulpverlening, het ingevulde cliëntonderzoek over schuldhulpverlening retour of wordt op een andere manier de ervaring opgehaald.
Pagina 21 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
Het aantal bezoekers van de budgetcursus aangeboden door MEE & de Wering neemt met 10% toe ten opzichte van 2021. Twee keer per jaar een bijeenkomst organiseren voor vrijwilligers en professionals in het sociaal domein met verschillende thema’s uit de verschillende pijlers. 5.
Prestatie Prestatie
Een schuldenvrij pensioen
Wat willen we bereiken Een Schuldenvrij met pensioen wordt bereikt als ouderen, ongeacht hun inkomen, kunnen blijven meedoen, schuldensituatie vroegtijdig wordt gesignaleerd, besproken en van een oplossing voorzien, inwoners zich op tijd aanpassen aan hun nieuwe financiële (pensioen)situatie. Wat gaan we hier voor doen We continueren de acties uit 2020 en 2021 zoals deze zijn opgenomen in de actieagenda. In 2022 onderzoeken daarnaast de mogelijkheid van een AOW-tegoed/ouderenfonds via de bijzondere bijstand/minimabeleid. Wie zijn hierbij betrokken In de tweede pijler werken we samen met de volgende partners: Professionals en vrijwilligers Binnen deze pijler heeft het Sociaal Team en Welzijn Bergen een belangrijke functie. Plaatselijke banken
Waaraan kunnen we zien of we het bereiken Om te meten of de hiervoor omschreven doelen dichterbij komen gebruiken we onderstaande indicatoren. De indicatoren komen in het overzicht van indicatoren achter in het programma gescoord terug. Indicator Prestatie of effect indicator Het aantal pensioengerechtigden binnen de Prestatie doelgroep die een minimaregeling heeft aangevraagd én toegekend heeft gekregen, is in 2023 toegenomen naar 40 % in de gemeente Bergen. Het aantal meldingen van betalingsachterstanden Effect bij een pensioengerechtigde is afgenomen Het aantal meldingen van betalingsachterstanden Prestatie bij een pensioengerechtigde waar het Meldpunt Betalingsachterstanden actie heeft ondernomen met een positief resultaat neemt toe vanaf 2022 6.
COVID-19 en schuldhulpverlening
Wat willen we bereiken Deze pijler is geslaagd als de verwachte grotere doelgroep voor de schuldhulpverlening als gevolgd van de coronacrisis in beeld is en is voorzien van een traject met een positieve uitkomst. Wat gaan we hier voor doen We continueren de acties uit 2020 en 2021 zoals deze zijn opgenomen in de actieagenda. In 2022 heeft MEE & de Wering daarnaast contact opgenomen met die ontvangers van de diverse ondersteuningsgelden die nog niet in beeld waren vanuit de vroegsignalering.
Pagina 22 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
Wie zijn hierbij betrokken In de tweede pijler werken we samen met de volgende partners: Professionals en vrijwilligers Binnen deze pijler hebben Halte Werk, UWV, Sociaal Team, Sociaal.nl, team communicatie van de gemeente en het Meldpunt Betalingsachterstanden van de gemeente een belangrijke functie.
de jaren 2020 en 2021 is contact opgenomen als onderdeel van de vroegsignalering
Waaraan kunnen we zien of we het bereiken Om te meten of de hiervoor omschreven doelen dichterbij komen gebruiken we onderstaande indicatoren. De indicatoren komen in het overzicht van indicatoren achter in het programma gescoord terug. Indicator Prestatie of effect indicator Het aantal meldingen van betalingsachterstanden Effect bij inwoner die die achterstanden heeft opgelopen vanwege de corona crisis en waar het Meldpunt Betalingsachterstanden actie heeft ondernomen met een positief resultaat neemt toe in 2022. Het aantal aanvragen bijzondere bijstand door Prestatie een (ex) ZZP’er om de belastingaangiften (omzet en inkomsten) af te laten ronden, zodat schuldhulpverlening mogelijk wordt neemt toe in 2022. Met 80% van de ontvangers van de diverse Prestatie ondersteuningsgelden vanuit de coronacrisis in
Pagina 23 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
1C. KERNGERICHT EN ONDERSTENEND Zie programmaonderdeel 1A De programmaonderdelen 1.A. bestuur en ondernemers en 1.C. kerngericht en ondersteunend zijn vanwege de grote verwevenheid van beide aspecten in het formatieakkoord beleidsmatig samengevoegd in programmaonderdeel 1.A.
Pagina 24 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
1D. EEN VEILIGE GEMEENTE Wat willen we bereiken De gemeente nog veiliger maken én daar waar mogelijk meer gaan inzetten op preventie. In het Integraal Veiligheidsbeleid gemeente Bergen 2019 - 2022 staat welke doelen in 2022 gerealiseerd moeten zijn op de geprioriteerde thema’s. Hieronder staat per thema welke doelen dat zijn en wat we daarvoor nog gaan doen. Een kanttekening hierbij is dat het op het moment van schrijven van deze kadernota nog onduidelijk is wat de gevolgen zijn van de Coronacrisis. Deze crisis heeft veel inzet gevraagd van onze medewerkers én partners die onontbeerlijk zijn op het thema Veiligheid. Prioriteiten uit het Integraal Veiligheidsbeleid met de te behalen doelstelling(en) in 2022 en wat we daarvoor gaan doen. Verbeteren sociale veiligheid en woonoverlast Doelstelling: het verhogen van de sociale veiligheid en het terugdringen van de woonoverlast. In de veiligheidsmonitor 2019 was dit cijfer reeds een 8. De grote vraag is welke invloed de Coronacrisis heeft op dit cijfer. Doordat mensen thuis moesten blijven (werken) werd er meer overlast ervaren, maar werden er veel minder woninginbraken gepleegd. In 2022 wordt de aanpak woningoverlast gecontinueerd. De Wet Woonoverlast wordt waar nodig toegepast. Jeugd Doelstelling: het terugdringen van jeugdoverlast. Tijdens de Coronacrisis is de overlast aanzienlijk toegenomen.
Dit heeft alles te maken met het ‘op slot zitten’ van de samenleving. Om de overlast beheersbaar te houden is het toezicht op de jeugd geïntensiveerd. Dit toezicht wordt afgebouwd zodra de samenleving weer open gaat. Dan hebben de jongerenwerkers en de buurtsportcoaches weer voldoende mogelijkheden activiteiten met
en voor jongeren te organiseren. Het realiseren van Jongeren Ontmoetings Plekken (JOP’s) is een prioriteit Verminderen middelengebruik jeugd Doelstelling: het terugdringen van middelengebruik. Samen met partners de nodige interventies realiseren voor jongeren zowel individueel als in groepsverband. Voortzetten integrale overleggen met (jeugd)partners. De interventies vanuit het regionale project Criminele aanwas (voorheen dealende jeugd) worden halverwege 2021 verwacht. In het najaar van 2021 wordt dit uitgerold, maar dit loopt door in 2022. Daarnaast participeert de gemeente ook in het project Control of Alcohol & Drugs. Personen met verward gedrag Doelstelling: het terugdringen van het aantal overlastmeldingen van personen met verward gedrag. Intensivering in de samenwerking met politie, Veiligheidshuis en andere relevante (zorg) partners moet leiden tot minder meldingen. De interventies van buurtbemiddeling en de buurtregisseur op minder risicovolle casuïstiek werken preventief. Afstemming en het leveren van maatwerk moet in 2022 zorgen voor een verlaging van het aantal meldingen. Ondermijning Doelstellingen: Terugdringen van criminele activiteiten bij locaties en bedrijven. Terugdringen van crimineel gedrag bij personen. Medewerkers en inwoners herkennen ondermijning en weten hoe ze dit moeten melden en waar.
We zetten in op het vergroten van bewustwording en weerbaarheid. Treden op tegen drugsproductie en –handel en uitbuiting. En bewerkstelligen dat betrokken afdelingen structureel aandacht schenken aan mensenhandel. In het najaar van 2021 doet de
Pagina 25 van 59 Kadernota 2022
Bergen, raad 06 juli 2021
gemeente mee aan een intern weerbaarheidsscan-onderzoek. De uitkomsten worden in 2022 verwacht een aangepakt. In 2022 vinden de gemeenteraadsverkiezingen plaats. Het huidige screeningsproces op het gebied van integriteit wordt hiervoor opnieuw getoetst. In 2022 is de uitbreiding van het Bibob-beleid geïmplementeerd en vindt er een evaluatie plaats van het beleid.
Verkeersveiligheid De doelstelling is het reduceren van het aantal ongevallen en het aantal dodelijke ongevallen op 0 te behouden. We zetten de samenwerking met politie en andere relevante (verkeers)partners voort. We reageren adequaat op klachten/signalen en pakken verkeersonveilige situaties aan. Daarnaast blijven we inzetten op het reduceren van de overlast door motoren.
Horeca, veilig uitgaan en veilige evenementen Doelstellingen: Beperken van de overlast. Het realiseren van een prettige en veilige sfeer. Een veilig verloop van evenementen. De samenwerking met de horecaondernemers, politie en beveiligers in de uitgaansgebieden hebben geleid tot een vermindering van de overlast en een verbetering van de sfeer. De wens is deze vorm van samenwerking weer op te pakken na de Coronacrisis. Voor het veilige verloop van evenementen wordt in 2022 de huidige integrale werkwijze voortgezet. Deze zorgt voor een veilig verloop van evenementen.
Cybercrime Doelstelling: inwoners en ondernemers kennen de mogelijkheden om cybercrime te voorkomen. Het treffen van preventieve maatregelen gericht op deze doelgroepen. Brandveiligheid Doelstellingen: Vergroten verantwoordelijkheid bij inwoners en ondernemers ten aanzien van brandveiligheid.
Onderzoeken van de mogelijkheden om de brandweer te ondersteunen bij de risicogerichte aanpak. Het project Brandveilig leven wordt voortgezet. Vanwege Corona heeft het projectvertraging opgelopen. In 2022 zullen de eerste resultaten bekend zijn van de pilot die de brandweer in Groet draait in het kader van het project Brandweer 360.
Waaraan kunnen we zien of we het bereiken Politiecijfers en de Veiligheidsmonitor zijn belangrijke ijkpunten voor het veiligheidsbeleid. In het eerste kwartaal van 2022 zijn de resultaten bekend van de Veiligheidsmonitor 2021.