Toekomstvisie Leef Beesel 2050 (los)
Tekst van het document
TOEKOMSTVISIE
2050
Foto: Sjra Slabbers
Inhoud Voorwoord burgemeester
2
Leeswijzer
3
1. De visie Leef Beesel 2050 in het kort
4
2. Hoe zijn we gekomen tot Leef Beesel 2050?
5
3. De drie pijlers
6
4. Rode draad
10
Bijlagen
12
Toekomstvisie |
1
Voorwoord burgemeester
Het is voor mij een eer om het voorwoord te mogen schrijven bij deze toekomstvisie van de gemeente Beesel. Een mooie en krachtige gemeente waar het fijn wonen, werken en verblijven is. De nabijheid van gemeente en gemeenschap, de gemeenschapszin en de sterke identiteit en rijke tradities maken Beesel, Reuver en Offenbeek een plek waar je niet alleen woont, maar ook écht leeft. Voor u ligt de toekomstvisie Leef Beesel 2050. Die titel is bewust gekozen. Leef heeft een dubbele betekenis: het staat voor leven en levendig én is het Limburgse woord voor lief. Hiermee benadrukken we dat we trots zijn op onze gemeente en gemeenschap. De visie is gebaseerd op onze unieke kenmerken en ons DNA, de gemeenschapsvisie (de ideeën van inwoners en ondernemers) en onze eigen ambities. Het is fijn dat veel inwoners en ondernemers hun inbreng hebben gegeven.
Leef Beesel 2050, een visie van en voor ons allen!
2
Toekomstvisie |
Het toekomstbeeld voor 2050 tekent zich duidelijk af en draait om drie belangrijke pijlers: • Leef voor elkaar benadrukt de kracht van onze gemeenschap en gemeente. We steunen elkaar en nemen samen verantwoordelijkheid voor een gezonde, zorgzame gemeenschap. • Leef in Beesel gaat over het belang van een fijne en groene woonomgeving waarin iedereen zich thuis voelt. • Beleef in Beesel nodigt onze inwoners en onze bezoekers uit om volop te genieten van het recreatief en toeristisch aanbod. Deze toekomstvisie is de basis voor nieuw beleid en plannen in onze gemeente. Ze geeft ons richting en houvast in een tijd waar gemeente en gemeenschap voor veel opgaven staan. De visie helpt ons de komende jaren bij het maken van keuzes.
Foto: Sjra Claessen
Leeswijzer Deze visie bestaat uit vier onderdelen. Eerst vindt u een kernachtige weergave van Leef Beesel 2050 (1). Daarna leest u hoe de visie tot stand is gekomen (2). Dit deel geeft inzicht in het proces en de betrokkenheid van de gemeenschap. Vervolgens gaan we dieper in op de drie pijlers die de basis vormen van Leef Beesel 2050 (3). Deze pijlers beschrijven de doelen die de gemeente wil bereiken en bieden ons toekomstperspectief. We sluiten af met de rode draad (4), met de belangrijkste kwaliteiten en randvoorwaarden. Deze rode draad verbindt alle onderdelen van het document en benadrukt de samenhang. In de bijlagen vindt u aanvullende informatie: • bijlage 1: de bouwstenen; • bijlage 2: gemeenschapsvisie.
Toekomstvisie |
3
1. De visie
in het kort
Beesel is in 2050 een krachtige, levendige en gastvrije gemeente. We zijn een vitale gemeente en gemeenschap die in evenwicht zijn. Een leefbaar Beesel waarin de gemeente haar eigen koers vaart en zich onderscheidt door altijd dicht bij haar inwoners, ondernemers en samenwerkingspartners te staan. We zijn een gemeente van doeners. We zijn wendbaar, nemen initiatief, pakken door en zoeken actief naar kansen om onze ambities te realiseren.
voor elkaar!
in Beesel!
We bouwen samen met onze gemeenschap verder aan een sterke en veerkrachtige gemeenschap. Voor ons is inzet op gezondheid en preventie het uitgangspunt. Inwoners hebben het hier naar hun zin, voelen zich goed, zorgen voor zichzelf én voor elkaar.
Beesel is een levendige woongemeente in een hoogwaardige en rustige groene omgeving. We blijven inzetten op groei om onze gemeente vitaler en toekomstbestendig te maken. We werken toe naar een evenwichtige woningvoorraad in een gezonde leefomgeving en houden onze voorzieningen op peil.
Be
in Beesel!
Door een sterk recreatief en toeristisch profiel blijft Beesel een vitale en krachtige gemeente. We focussen op de verbinding tussen recreatie en toerisme en ons cultureel erfgoed, gezondheid en natuur en landschap. Daardoor dragen dag- en verblijfsrecreatie bij aan de brede welvaart van onze inwoners, ondernemers en de (eu)regio.
Foto: Sjra Claessen
Wij zijn trots op ons leef Beesel, hecht, met lef en vol toekomstkracht! 4
Toekomstvisie |
2. Hoe zijn we gekomen tot
? bouwen we op voort. Kenmerken van onze gemeenschap en onze gemeente bepalen immers onze toekomst. En ook ons DNA, onze eigenheid, bepaalt hoe we die toekomst vormgeven. Trends en ontwikkelingen voor de lange termijn vormen mede de basis voor de toekomstvisie, net zoals de betekenisvolle elementen uit de gemeenschapsvisie Blij in Beesel.
Foto: Sjra Claessen
Vanzelfsprekend is de visie van onze gemeenschap een andere belangrijke bouwsteen. Die hebben we eind 2024 en begin 2025 intensief opgehaald. Het waren mooie gesprekken, met waardevolle input. Wat we opgehaald hebben, geeft aan wat voor onze gemeenschap het belangrijkst is en hoe onze inwoners hun toekomst zien. Het is daarmee van belang voor onze focus en prioritering.
Behoefte aan nieuwe richtinggevende visie Deze toekomstvisie is het kompas voor de gemeenteraad, het college en de gemeentelijke organisatie. Ze helpt te focussen op wat belangrijk is en ondersteunt bij het maken van keuzes. We werken de visie uit in deelbeleid. Zo krijgt ze concreet vorm in de praktijk en wordt ze zichtbaar voor inwoners, ondernemers, verenigingen, partners en bezoekers; kortom voor íedereen in onze gemeente. Na vaststelling van de visie vindt de implementatie van Leef Beesel 2050 plaats. Dat is geen eenmalige stap, maar een voortdurend proces dat continu aandacht vraagt. Samen met onze gemeenschap werken we via
beleidskaders en uitvoeringsagenda’s aan het realiseren van die krachtige, vitale, levendige en gastvrije gemeente. Grote veranderingen gaan steeds sneller. Daarom toetsen we de toekomstvisie elke twee jaar; bij ontwikkelingen die grote invloed hebben op Beesel, stellen we de visie bij.
De bouwstenen van
Beesel 2050
Tot slot heeft de gemeentelijke organisatie een intensief traject doorlopen. Alle gemeentelijke taken, waarvan een groot deel wettelijk is, doen ertoe. We hebben vanuit ons huidige beleid, onze ambities en bovenstaande bouwstenen uitgezoomd en onze blik verlegd naar 2050. Dit alles heeft geleid tot Leef Beesel 2050. Meer informatie over de bouwstenen leest u in de bijlagen.
De toekomst is geen blanco vel. We hebben te maken met onze historie en de bestaande situatie. We hebben de kwaliteiten van Beesel in beeld gebracht. Daar
Toekomstvisie |
5
3. De drie pijlers De samenhang tussen de drie pijlers Uit de bouwstenen zijn drie pijlers opgetrokken: Leef voor elkaar, Leef in Beesel en Beleef in Beesel. Deze pijlers staan niet op zichzelf maar worden sterker in elkaars nabijheid, liften mee met elkaars ontwikkeling, houden elkaar in evenwicht en vormen één samenhangend geheel. Samen maken ze Beesel krachtig en toekomstbestendig.
Een rode draad loopt als cement door de pijlers: we zijn ondernemend en nabij en we zorgen steeds voor een evenwichtige en wendbare gemeente en gemeenschap. Hierdoor behouden we blijvend de eigenheid van ons leef Beesel. In onderdeel 4 gaan we dieper in op deze kwaliteiten en randvoorwaarden.
voor elkaar!
Beesel is in 2050 een veerkrachtige en levendige samenleving, waar inwoners centraal staan. Iedereen doet mee naar eigen wens en vermogen. Inwoners ervaren in 2050 een zo hoog mogelijke gezondheid en kwaliteit van leven, zijn zelfredzaam, weerbaar en hebben oog voor elkaar. Daarom bouwen we in Beesel verder aan sterke en evenwichtige gemeenschappen, waar inwoners het naar hun zin hebben, fijn wonen en recreëren, goed voor zichzelf en in nabijheid voor elkaar zorgen. Technologische ontwikkelingen zijn ondersteunend waar dat mogelijk is. Jongeren groeien hier gezond en veilig op en we stimuleren gelijke kansen vanaf (en al vóór) de geboorte. Inwoners en gezinnen zijn veerkrachtig en ouderen zijn langer vitaal en doen mee. Iedereen heeft een sociaal netwerk: leef voor elkaar. Steeds vaker wordt professionele hulp pas ingezet als er geen passende ondersteuning wordt gevonden in het eigen netwerk. We geven meer prioriteit aan preventie en we zorgen dat de gezondheid in onze kernen zo gelijk mogelijk is. Dit alles leidt tot het verkleinen van gezondheidsachterstanden en het toegankelijk houden van de zorg voor de inwoners in 2050.
“
Beesel behoudt een rijk verenigingsleven dat op volle toeren draait: het is het kloppend hart voor ontmoeting.
6
Toekomstvisie |
„
Er zijn in 2050 meer gemeenschapsinitiatieven. Als gemeente versterken en ondersteunen we deze initiatieven zo goed mogelijk: we denken mee, werken mee en faciliteren. Beesel behoudt een rijk verenigingsleven dat op volle toeren draait: het is het kloppend hart voor ontmoeting. Het rijke aanbod aan cultuur, sport en evenementen in onze ondernemende gemeenschap is van grote betekenis voor de eigenheid, vitaliteit en levendigheid van Beesel. Door in te zetten op gezondheid, zelfredzaamheid, veerkracht en oog hebben voor elkaar, ontstaan sterke gemeenschappen. Sterke gemeenschappen zijn aantrekkelijk voor nieuwe inwoners die een plek vinden in onze groeiende gemeente. Die aantrekkingskracht wordt versterkt door ons recreatief, groen en cultureel profiel. In Beesel is altijd iets te beleven, in een gezonde leefomgeving waarin ontmoeting en verbinding centraal staan. We zetten in op het midden en dure woonsegment en daarmee op inwoners met een economisch sterk profiel, en op het aantrekken en behouden van jongeren en jonge gezinnen. Zo ontstaat een nog evenwichtigere gemeenschap met actieve jongeren en gepensioneerden die graag hun kennis en ervaring inzetten voor de gemeenschap.
in Beesel!
Beesel is een levendige woongemeente en is in 2050 gegroeid zodat onze gemeente sterk, wendbaar en toekomstbestendig is. Het is prettig leven in Beesel. We hebben een grotere en meer evenwichtige woningvoorraad, onze voorzieningen zijn op peil en
Foto: Sjra Claessen
er is veel te beleven. Hiermee geven we invulling aan onze ambities en aan de regionale woningbehoefte. We hebben in de kernen gebouwd en aan de randen van onze woonwijken. We focussen op het aantrekken en behouden van sterke schouders die in het midden en dure woonsegment wonen en op het aantrekken en behouden van jongeren en jonge gezinnen. Op die manier verzachten we de ingezette vergrijzing en versterken we het evenwicht in de samenleving. We sturen op levensloopbestendige woningen. Hierdoor zijn er voor iedere levensfase passende woningen, waarbij technologische innovaties ondersteunend zijn. Wonen in de gemeente Beesel is meer dan alleen het hebben van een huis. Een vitale leefomgeving, die gezonde keuzes stimuleert, is voorwaardelijk. Een omgeving waarin mensen zich veilig en thuis voelen, kunnen ontspannen en een sociaal
“
In Beesel is altijd iets te beleven, in een gezonde leefomgeving waarin ontmoeting en verbinding centraal staan.
„
netwerk in hun nabijheid hebben: leef in Beesel. Er zijn veel voorzieningen, die ook regionaal van betekenis zijn, zoals een treinstation, winkels, sport- en gemeenschapsaccommodaties, horeca, gezondheidszorg, bibliotheek en onderwijs. Dat vergt ondernemerschap. Om verder te groeien, bouwen we bij ruimtelijke ontwikkelingen voort op het rustige en groene karakter en de landschappelijke kwaliteiten van onze gemeente. Zo zetten we in op een onderscheidend woon- en verblijfsklimaat, dat ruimte blijft bieden aan onze ondernemers. De kwaliteit van woningen moet hoog en kenmerkend zijn; vooral ten opzichte van
Toekomstvisie |
7
Foto: Sjra Claessen
“
Om verder te groeien, bouwen we bij ruimtelijke ontwikkelingen voort op het rustige en groene karakter en de landschappelijke kwaliteiten van onze gemeente.
„
8
Toekomstvisie |
gemeentes van waaruit wij de meeste nieuwe inwoners verwelkomen. We zijn uniek in vergelijking met andere kleine gemeentes in de regio door de centrale ligging aan de A73, de Maaslijn, de Duitse grens en de korte fietsafstand naar Roermond en Venlo. Ook voor toekomstige generaties zijn we in 2050 een aantrekkelijke gemeente om in te wonen, werken en recreëren; we zijn een gemeente met eigenheid. We realiseren een groene, duurzame leefomgeving door in te zetten op klimaatadaptatie, biodiversiteit en vergroening in de bebouwde omgeving. In deze groene,
beweegvriendelijke openbare ruimte komen sport, spel en ontmoeting samen. Vergroening draagt op die manier bij aan fysieke gezondheid en aan het mentaal welbevinden van inwoners. We versterken dit effect door het omliggend landschap door te trekken naar de woonomgeving, waardoor landschap en kern niet meer strikt gescheiden zijn. De openbare ruimte stimuleert de gezonde keuze. Zo vullen de woningbouwopgave en de ambities op recreatie en toerisme, die allemaal om een hoge ruimtelijke kwaliteit vragen, elkaar aan.
Be
in Beesel!
Beesel heeft in 2050 het toeristisch en recreatief profiel verder versterkt. Onze culturele rijkdom draagt daaraan een belangrijke steen bij. Er is veel te beleven in Beesel. Dat maakt deze economische pijler nog belangrijker voor de ondernemende gemeente en de gemeenschap. Hierdoor blijft Beesel economisch robuust en vitaal, kan Beesel voorzieningen in stand houden en neemt de kwaliteit van onze leefomgeving toe. We spelen in op de groeiende vraag naar recreatiemogelijkheden en benutten onze centrale ligging in Limburg en grenzend aan Duitsland en de kwaliteiten van ons gevarieerde landschap. Zo richten wij ons op het behoud en de uitbreiding van verblijfsrecreatie met een hoge kwaliteit. Ook dagrecreatie is een belangrijk onderdeel van ons recreatieve aanbod; voor bezoekers en voor onze eigen inwoners. In 2050 heeft Beesel een bruisend aanbod aan dagrecreatie, dat Beesel en de regio versterkt en nog aantrekkelijker maakt: beleef in Beesel. We zetten in op een breed toeristisch en recreatief aanbod dat zowel rustzoekers als actieve recreanten aanspreekt. We benutten diverse locaties zoals 't Brook en de Maas en haar oevers. We staan niet langer met de rug naar Mooder Maas, maar ontsluiten de mogelijkheden van (water)recreatie. De focus ligt op een sterke verbinding tussen recreatie en toerisme en ons cultureel profiel, gezondheid, natuur en landschap.
We staan voor een aanbod dat in evenwicht is en dat daardoor bijdraagt aan de brede welvaart van onze inwoners en de regio. Als ondernemende gemeente creëren we de juiste voorwaarden en ontwikkelruimte voor ondernemers, zodat een goed vestigingsklimaat ontstaat.
“
Dit kenmerkende thema Sint Joris en de Draak geeft ons eigenheid. We bouwen dit samen met onze ondernemers en partners verder uit.
„
Met Sint Joris en de Draak beschikken we als gemeenschap én gemeente over een uniek en onderscheidend element. Het levert betekenisvolle ervaringen op voor de eigen inwoners en onze bezoekers: eens in de zeven jaar met het Draaksteken, het hele jaar door met de Europese Culturele Route en het gevarieerde aanbod van ondernemers. Dit kenmerkende thema Sint Joris en de Draak geeft ons eigenheid. We bouwen dit samen met onze ondernemers en partners verder uit. In 2050 trekt het vele recreanten en toeristen. Onze hele gemeenschap profiteert van deze ontwikkeling. De ontwikkeling van ons toeristisch en recreatief profiel gaan hand in hand met onze woonambitie, het realiseren van een gezonde leefomgeving en het behoud van goede voorzieningen. Om deze groei te realiseren, moeten recreatieve ontwikkelingen een hoge ruimtelijke kwaliteit hebben, aansluiten bij het karakter en de eigenheid van Beesel en meebewegen met de technologische mogelijkheden. Zo blijven we wendbaar en onderscheidend en houden we draagvlak bij de inwoners.
Toekomstvisie |
9
4. De rode draad Beesel is een ambitieuze gemeente. Om onze toekomstdroom Leef Beesel 2050 te verwezenlijken, is meer nodig dan de drie pijlers alleen. Het is essentieel om binnen onze (wettelijke) taken en ambities te werken vanuit een rode draad, die aangeeft hoe we werken. Vijf kwaliteiten en randvoorwaarden vormen de kern van deze rode draad: eigenheid, ondernemend, evenwichtig, nabij en wendbaar. Tijdens de uitvoering van de visie geven we hier verder vorm aan.
Eigenheid We zijn trots op wie we zijn; trots op ons leef Beesel. Beesel onderscheidt zich door zijn onafhankelijke karakter. Beesel is een gemeente met een sterke identiteit die haar kracht en toekomstbestendigheid vindt in kleinschaligheid. We kiezen onze eigen koers én werken samen met onze omgeving en regio. Deze mentaliteit van ‘gewoon anders’ onderstreept de eigenheid van Beesel en zijn drie kernen. Trots, saamhorigheid en vertrouwen op eigen kracht vormen de ruggengraat van onze gemeente en gemeenschap.
Ondernemend Beesel is klein en krachtig en investeert in samenwerking met partners en haar gemeenschap. We handelen professioneel en nemen verantwoordelijkheid op alle niveaus: in de politiek, binnen het bestuur en in de ambtelijke organisatie. We tonen bestuurskracht, met daadkrachtige bestuurders in goed samenspel met een doortastende gemeenteraad en een krachtige organisatie. Vanuit een heldere visie maken we keuzes, behalen we doelen en voeren we beleid uit. We houden koers met het oog op de lange termijn, zelfs bij tegenwind. We zijn een proactieve en ondernemende gemeente, die kansen ziet en initiatieven neemt. We durven met lef te
Foto: Sjra Claessen
10
Toekomstvisie |
“
Deze mentaliteit van ‘gewoon anders’ onderstreept de eigenheid van Beesel en zijn drie kernen.
„
ontwikkelen en te investeren als er ruimte is, ook als het rendement in de toekomst (pas) duidelijk wordt.
Evenwichtig Binnen de drie pijlers streven we continu naar evenwicht. Bijvoorbeeld in stabiliteit in onze gemeenschappen waar inwoners omzien naar elkaar, in een goede balans in onze woningvoorraad en in een passend toeristisch en recreatief aanbod. Dit evenwicht is belangrijk bij onze (wettelijke) taken en ambities. We kijken bij het ontwikkelen van beleid naar (maatschappelijke) waarde en wegen daarbij de impact op andere beleidsvelden en de financiële impact. Zo ontstaat een integrale afweging waarom we iets wel of juist niet doen. De drie pijlers dragen samen onze toekomstvisie. Ze houden elkaar in evenwicht en zorgen samen en in afstemming met elkaar voor balans en financiële bestendigheid. Naast de inzet op de drie pijlers, zoeken we als ondernemende gemeente altijd naar mogelijkheden om (direct of indirect) baten te verhogen of lasten te verlagen. Zo werken we aan een gemeente Beesel die ook financieel in balans is.
Foto: Sjra Claessen
We hebben oog voor behoeftes en wensen, geven ruimte aan initiatief en werken mee aan reële oplossingen. We houden daarbij altijd het algemeen belang in het oog. Wat we samen willen bereiken staat centraal en daarop passen we de samenwerking aan.
Nabij
Wendbaar
We geloven in de kracht van onze gemeenschap en in de waarde van samenwerking met onze partners, lokaal en (eu)regionaal. We stemmen zorgvuldig en respectvol af op onze inwoners en ondernemers, leven ons in, managen verwachtingen en leveren maatwerk als dat nodig is. Kortom: we zijn een gemeente die nabij en benaderbaar is.
We zijn een wendbare organisatie. We hebben het vermogen om te anticiperen en om snel en effectief te reageren op veranderingen. Waar nodig passen we onze koers aan. Vergaande keuzes maken om in evenwicht te blijven hoort daarbij. Wendbaar zijn we ook in de snelle technologische ontwikkelingen. Door digitalisering en AI werken we steeds meer datagedreven. We innoveren
de gemeentelijke dienstverlening om zo het leven van onze inwoners makkelijker te maken. Voor wie dat lastig vindt, bieden we ondersteuning. We vertrouwen in ons werk ook op de wendbaarheid van onze gemeenschap. Samen zijn inwoners in staat om veerkrachtig om te gaan met uitdagingen in het leven en om zich aan te passen. Door in te zetten op onze drie pijlers Leef voor elkaar, Leef in Beesel en Beleven in Beesel en continu te werken aan eigenheid, ondernemend, evenwichtig, nabij en wendbaar, zien we met vertrouwen en trots uit naar Leef Beesel 2050!
Toekomstvisie |
11
Bijlage I De bouwstenen Kenmerken van Beesel Beesel is een kleine gemeente met drie dorpskernen, met een unieke ligging tussen natuur en stad, tussen Maas en bosgebied. Natuur, ligging en bereikbaarheid Beesel ligt in een prachtige groene omgeving met de Maas en uitgestrekte natuurgebieden binnen handbereik. De gemeente ligt gunstig tussen de twee steden Roermond en Venlo, die zowel met de (elektrische) fiets als de trein, dankzij station Reuver, goed bereikbaar zijn. En net over de grens ligt Brüggen in Duitsland. Door de A73 is de gemeente ook goed bereikbaar met de auto. Onze ligging en de verschillende mobiliteitsnetwerken onderscheiden ons van andere Limburgse gemeenten. Dit biedt kansen voor economie, recreatie en toerisme en woningbouw. Beesel: een rustige, prettige en groene woonplek, gelegen tussen grotere steden, met het karakter van een dorp.
Foto: Sjra Claessen
12
Toekomstvisie |
Voorzieningen Ondanks de kleinschaligheid beschikt de gemeente over een breed aanbod aan commerciële voorzieningen, zoals een gevarieerd winkelaanbod, zwembad en horeca. Deze bedrijvigheid zorgt voor een dynamisch dorpsleven. Daarnaast dragen voldoende sociale voorzieningen, zoals gezondheidszorg (huisarts, fysio, tandarts), bibliotheek en onderwijs, bij aan het woonen recreatief/ toeristisch klimaat van onze gemeente.
Verbindend landschap De Maas is de belangrijkste vormgever van het landschap. De Maas, Maasterrassen en Maasduinen laten duidelijk zien hoe het landschap door de eeuwen heen is ontstaan. Agrarische activiteiten hebben het landschap verder vormgegeven en een extra dimensie toegevoegd. Hierdoor is op relatief weinig ruimte een opvallende variatie aan landschappen zichtbaar: beeken rivierdalen, droge en natte heide, akkers, velden vormen een karakteristiek mozaïeklandschap. Deze diversiteit zorgt voor een hoge omgevingskwaliteit, die inwoners en bezoekers hoog waarderen.
DNA Beesel: klein en krachtig Eigenheid, Beesel gewoon anders Wat maakt Beesel uniek en ‘gewoon anders’? Beesel is een gemeente met een sterke eigen identiteit, die haar kracht vindt in kleinschaligheid. Zowel de gemeente als de gemeenschap zijn overzichtelijk en benaderbaar. Van oorsprong was de gemeente sterk agrarisch. Later in de geschiedenis zorgden greswaren-, steen, en dakpannenfabrieken voor de werkgelegenheid en verdere groei en verdichting van de drie dorpen. Beesel onderscheidt zich door zijn onafhankelijke karakter. De gemeente kiest haar eigen koers, maar werkt daarbij samen met haar omgeving en (eu)regio. Deze mentaliteit van ‘gewoon anders’ onderstreept de eigenheid van Beesel en zijn drie kernen. Trots, saamhorigheid en vertrouwen op eigen kracht vormen de ruggengraat van de gemeenschap en de gemeente.
Demografische veranderingen, zoals vergrijzing en ontgroening, beïnvloeden beleidskeuzes. Beesel had begin 2025 13.394 inwoners en dit aantal blijft, zonder beleidswijzigingen, naar verwachting stabiel. De huishoudenssamenstelling verandert; we verwachten een toename van eenpersoonshuishoudens. De beroepsbevolking neemt af, wat gevolgen heeft voor het ondernemersklimaat en de detailhandel. De vergrijzing zorgt voor een toenemende zorgbehoefte, terwijl de ontgroening leidt tot minder jongeren. Economisch gezien kampt Beesel met een krappe arbeidsmarkt en vooral arbeidsextensieve bedrijven. Sociaal gezien is er sprake van kansenongelijkheid en een toenemende zorgvraag. De gemeente heeft een hoog percentage mantelzorgers en er zijn veel jongeren met jeugdhulp. Er is een tekort aan woningen, vooral voor starters en ouderen. De verkoopprijzen zijn sterk gestegen en er is behoefte aan flexibele woonoplossingen. Beesel heeft een hoog percentage sociale huurwoningen. Samenwerking gemeente en gemeenschap Beesel is een gemeente en gemeenschap waar men elkaar kent en korte lijnen vanzelfsprekend zijn. Hier staat de inhoud centraal, het proces wordt hier op aangepast. Dit resulteert in laagdrempelig contact en maatwerkoplossingen. De hechte gemeenschap zorgt voor een veilige, vertrouwde omgeving waarin mensen elkaar ondersteunen en samenwerken.
Sociale cohesie en gemeenschapszin Saamhorigheid en gemeenschapszin zijn kernwaarden in Beesel. Hier leeft de gemeenschap met trots, in sociale verbondenheid, en koestert het de rijke tradities. Het beroemde Draaksteken, vastelaovend, evenementen en
voorstellingen vanuit het rijke verenigingsleven brengen de inwoners samen en versterken de dorpssfeer. De energie in de gemeenschap zorgt ervoor dat mensen zich inzetten voor gezamenlijke initiatieven en activiteiten of simpelweg genieten van het mooie aanbod.
Trends en ontwikkelingen De gemeente Beesel staat voor diverse uitdagingen en ontwikkelingen richting 2050. De afgelopen jaren hebben we te maken gehad met diverse crises, zoals corona en de vluchtelingenstroom vanuit Oekraïne. Door voortdurende geopolitieke spanningen is er veel onzekerheid.
De technologische ontwikkelingen gaan razendsnel; door digitalisering en AI heeft datagedreven werken de (nabije) toekomst. Gepersonaliseerde informatie, snellere afhandeling van vragen en nieuwe vormen van interactie die het leven van inwoners gemakkelijker maken, zijn binnen handbereik. Dit is ook een uitdaging voor inwoners die deze ontwikkelingen niet kunnen bijhouden. En tegelijkertijd vraagt dit om verantwoorde en ethische inzet van technologieën, waarbij de menselijke maat en privacy altijd centraal staan. Deze trends en ontwikkelingen vragen om een duidelijke visie en beleid om de leefbaarheid en vitaliteit van de gemeente Beesel te waarborgen.
Toekomstvisie |
13
Gemeenschapsvisie De mening van onze gemeenschap, de gemeenschapsvisie, is een belangrijke bouwsteen voor onze toekomstvisie. Wat opvalt, is dat onze inwoners over het algemeen tevreden zijn met wat er nu al is en de goede dingen, zoals voorzieningen, groen en saamhorigheid, graag behouden zien. Daarnaast willen inwoners zaken uitbouwen, zoals woningbouw en infrastructuur. De visie van de gemeenschap is van belang voor onze focus en prioritering. De uitgebreide opbrengst vindt u in bijlage 2. Blij in Beesel In 2017 is de gemeenschapsvisie Blij in Beesel opgesteld, waarin inwoners hun toekomstbeeld van Beesel schetsen. De visie omvat acht speerpunten: beleven, saamhorigheid, dorp, bedrijven, jong, fijn wonen, samenwerking en gemeente in gemeenschap. Blij in Beesel diende als leidraad voor gemeentelijk beleid en coalitieakkoorden in 2018 en 2022 en leidde tot de formulering van kernwaarden die richting geven aan het handelen van de gemeente. De kernwaarden zijn: mens centraal, inleven, gesprek, maatwerk, verwachtingsmanagement en iedereen doet mee. We ontwikkelden een participatie- en samenwerkingsschema, waarin vastligt welke rol en verantwoordelijkheden gemeenschap en gemeente (samen) hebben in complexe projecten en processen. Ontwikkelingen in hoe we samenwerken met de gemeenschap, die voortkomen uit het werken met Blij in Beesel, zijn meegenomen in deze nieuwe toekomstvisie.
14
Toekomstvisie |
Uit de gemeenschapsvisie zijn twee subsidieregelingen gekomen. • Blij in Beesel (2018): gericht op kleine initiatieven die bijdragen aan de speerpunten. Met deze regeling zijn 21 initiatieven ondersteund. • Gemeenschapsinitiatieven (2019): voor initiatieven met een breed draagvlak die bijdragen aan de speerpunten. Er zijn 34 activiteiten uitgevoerd met deze regeling. De visie heeft richting gegeven aan beleidsontwikkeling en besluitvorming, en zorgde voor eenheid in gemeentelijk handelen. De ervaringen met Blij in Beesel worden gebruikt voor de implementatie van de toekomstvisie 2050, waarbij de samenwerking tussen gemeente en gemeenschap verder wordt versterkt. Ophaalronde gemeente intern We hebben binnen de gemeentelijke organisatie bij alle beleidsvelden uitgebreid opgehaald waar we nu staan (wettelijke taken, huidig beleid en ambities) en wat de te verwachten ontwikkelingen zijn. Alle gemeentelijke taken, waarvan een groot deel wettelijk is, zijn belangrijk. Dit is een belangrijke bouwsteen geweest bij het samenstellen van deze toekomstvisie.
Bijlage II: Gemeenschapsvisie 1 Inleiding Een toekomstvisie van en voor onze gemeenschap Het begint met luisteren. Een toekomstvisie maak je als gemeente niet alleen vanuit je eigen ideeën en wensen, maar vooral met en voor de inwoners. Om te komen tot een gedragen, passende toekomstvisie voor de gemeente Beesel, hebben we op meerdere momenten en op verschillende manieren informatie opgehaald bij onze inwoners, zowel jong als oud. Omdat we veel toeristen en bezoekers trekken, hebben we hen ook meegenomen in de opvraagronde. Ter aanvulling hebben we intern ook informatie opgevraagd bij medewerkers, het college en de gemeenteraad. In deze bijlage presenteren we de uitkomsten.
2.1 Ophaalronde formulier toekomstvisie Beesel 2050 • Wat is goed in Beesel en wat moeten we zeker behouden? • Als u droomt over de verre toekomst, wat zou u dan anders willen zien of willen toevoegen? Deze twee vragen hebben wij op straat, digitaal, via een QR code en social media, bij inloopavonden of andere evenementen voorgelegd aan inwoners van onze gemeente. Voor toeristen en (vaste) bezoekers zijn de vragen iets aangepast: waarom hebt u Beesel uitgekozen als uw vakantie/bezoek? En wat zouden we kunnen verbeteren/veranderen dat u hier vaker
terugkomt? In totaal 318 personen (inwoners en bezoekers) beantwoordden de vragen. Hieronder de belangrijkste conclusies. Meest genoemd bij Wat is goed in Beesel en wat moeten we zeker behouden? (inclusief waarom Beesel uitgekozen voor vakantie/bezoek?) • Zelfstandigheid van onze gemeente (21%) Inwoners vinden de gemeente Beesel een onafhankelijke gemeente die dicht bij haar inwoners staat. De zelfstandigheid van onze gemeente moet volgens hen behouden blijven. Ze vinden het prettig om gemakkelijk en op een laagdrempelige manier contact te kunnen krijgen met de gemeente; de korte lijntjes worden zeer gewaardeerd. Inwoners zijn dus voor het behoud van lokale autonomie, nabijheid en de flexibiliteit van de gemeente. ‘Krachtig’ wordt gebruikt als alomvattende term. • Recreatie en toerisme (19%) Inwoners, toeristen en bezoekers willen de recreatieen toeristische trekpleisters behouden. Zij waarderen de vele voorzieningen binnen onze gemeente, die voor een belangrijk deel te maken hebben met en te danken zijn aan recreatie en toerisme. Inwoners ervaren - in tegenstelling tot in veel andere gemeenten met toerisme niet de lasten van toeristen, maar wel de lusten. Ze staan daarom positief tegenover deze sector. • Groene omgeving (16%) Inwoners en bezoekers/toeristen vinden het behoud van de groene openbare ruimte en de natuurgebieden
in onze gemeente essentieel voor de leefbaarheid en het welzijn. • Voorzieningenniveau (13%) Inwoners vinden het behoud van lokale voorzieningen, zoals winkels, markten en horeca, cruciaal voor hun dagelijkse behoeften. Zij spreken hun zorg hierover uit, vooral als het gaat om de kern van Beesel. Ook bezoekers geven aan de voorzieningen van belang te vinden. • Saamhorigheid (11%) De inwoners kijken naar elkaar om en hechten daar veel waarde aan. Zij spreken uit dat ze de bestaande sociale cohesie en gemeenschapszin binnen Beesel willen behouden, omdat die belangrijk zijn voor het welzijn van alle inwoners.
20%
21%
Anders
Zelfstandigheid van de gemeente
11%
Saamhorigheid
19%
Recreatie en toerisme
13%
Voorzieningenniveau
16%
Groene omgeving
Toekomstvisie |
15
Meest genoemd bij Wat zou u anders willen zien of willen toevoegen? (inclusief terugkomen naar gemeente voor bezoek) • Infrastructuur en mobiliteit (26%) Er is een sterke behoefte aan verbeteringen in de infrastructuur van de gemeente. Inwoners en bezoekers willen een goede en veilig begaanbare openbare ruimte, zodat hun eigen mobiliteit ook sterker wordt. • Inzetten op de bouw van (betaalbare) woningen (21%) Aansluitend bij de landelijke trend hebben ook onze inwoners dringend behoefte aan meer en andere typen woningen. Zo vinden zij het belangrijk dat er voldoende woningen zijn voor starters en voldoende levensloopbestendige woningen. Zij zien graag meer verscheidenheid in woningtypes en woningen voor bewoners in verschillende levensfasen. • Meer groen en natuur (19%) Veel mensen noemen het toevoegen van meer groen en natuur in de drie kernen van de gemeente. Zij verwachten dat de leefomgeving hierdoor verbetert, onder meer op de industrieterreinen. Ook toeristen en bezoekers spreken de wens uit van meer groen en natuur.
16
jongvolwassenen. Zij verwachten dat we hiermee de betrokkenheid binnen de gemeenschap en het algehele welzijn kunnen vergroten.
5%
Anders
13%
Meer activiteiten voor jeugd/ jongeren
26%
Infrastructuur en mobiliteit
16%
Verbetering communicatie met de gemeente
21% 19%
Meer groen en natuur
Meer (betaalbare) woningen
Focus per leeftijdsgroep De verschillende leeftijdsgroepen leggen allemaal hun eigen focus. • Jeugd en jongeren (<18) hechten veel waarde aan recreatie, veiligheid, natuur en voorzieningen zoals zwembaden en onderwijs.
• Verbetering communicatie met de gemeente (16%) De inwoners zien graag een verdere verbetering van de communicatie tussen de gemeente en haar inwoners. Zij geloven dat de gemeente hiermee beter kan inspelen op de behoeften van de gemeenschap.
• Jongvolwassenen (18-25 jaar) focussen op voorzieningen, veiligheid en saamhorigheid. Ze willen meer ontmoetingsplekken en activiteiten voor jongeren.
• Meer activiteiten voor jeugd en jongeren (13%) Inwoners willen graag meer activiteiten en evenementen voor de jeugd, jongeren en
• Volwassenen (26-40 jaar) richten zich op betaalbare woningen, infrastructuur & mobiliteit en het behoud van voorzieningen.
Toekomstvisie |
• Volwassenen (41-50 jaar) benadrukken het belang van genoeg activiteiten, veiligheid en samenwerking. Ze willen verbeteringen in de infrastructuur & mobiliteit en meer groen. • Volwassenen (51-65 jaar) leggen de nadruk op de zelfstandigheid van de gemeente, een groene omgeving en een veilige infrastructuur. Daarnaast willen zij een grotere woonvoorraad. • Ouderen (65+) richten zich op het behoud van voorzieningen, betaalbare woningen en een veilige infrastructuur. Zij willen betere zorg en meer woongelegenheid voor ouderen.
Opvallend is dat er ook veel overeenkomsten zijn tussen de verschillende leeftijdsgroepen. Zo vindt bijna iedereen voorzieningen, (veilige) infrastructuur en woongelegenheden belangrijk. Weergave specifieke groep: bezoekers/toeristen In de antwoorden van bezoekers/toeristen zien we in vergelijking met inwoners een aantal verschillen. Meest genoemd bij 'Behouden' • Natuur en recreatie: behouden van de groene omgeving en recreatievoorzieningen. • Voorzieningen (winkels, markten, horeca). • Ligging: zij vinden de centrale ligging tussen Roermond en Venlo positief. Meest genoemd bij 'Verbeteren' • Meer groen. • Betere infrastructuur en betere verkeersveiligheid.
Stellingen
Resultaten stellingen social media Via Instagram en Facebook legden we 10 stellingen voor. In totaal ontvingen we 708 stemmen, wat een gemiddelde geeft van 71 stemmen per stelling. De meeste respons kwam op de stelling over uitgaan (7) en op de stelling over het openbaar vervoer (8). Op de stelling over de zorg (6) kwam de minste respons.
Aantal stemmen
Percentage
Deelstelling 2
Aantal stemmen
Percentage
Totaal aantal stemmen
1
Meer sociale huurwoningen
27
40%
Meer koopwoningen
40
60%
67
2
Een aantal grote evenementen
30
39%
Meer evenementen maar kleiner
47
61%
77
3
Een uitgebreid winkelpunt
31
53%
Kleinschalig winkelaanbod per kern
27
47%
58
4
Meer handhaving
47
63%
Meer buurtpreventie
28
37%
75
5
Meer inzet op toerisme
33
65%
Meer inzet op bedrijventerreinen
18
35%
51
6
In 2050 wil ik liever meer betalen voor zorg
18
40%
Minder betalen & mantelzorg
27
60%
45
7
Uitgaan in Venlo/
25
22%
Uitgaan in Reuver
87
78%
112
8
Een buslijn door de gemeente Beesel is wel nodig
79
93%
Is niet nodig
6
7%
85
9
Meer werkgelegenheid in de gemeente
63
93%
Buiten de gemeente
5
7%
68
10
Sporten om de hoek
29
41%
Sporten op één centrale plek in de gemeente
41
59%
70
2.2 Ophaalronde Instagram Om op een laagdrempelige manier ook jeugd en jongeren goed te bereiken, verzamelden we informatie over onze gemeente via stellingen op social media (Instagram en Facebook).
Deelstelling 1
Roermond
Toekomstvisie |
17
Foto: Sjra Claessen
2.3 Ophaalronde formulier profielschets burgemeester In 2024 ging de gemeente Beesel op zoek naar een nieuwe burgemeester. Om tot een gedragen profielschets te komen, lieten we inwoners een enquête invullen. In de enquête stond ook een vraag die ons input gaf voor de toekomstvisie: ‘Waar zou een burgemeester zich volgens u sterk voor moeten maken om de gemeente Beesel nog beter neer te zetten?’
Antwoorden op die vraag leverden de volgende inzichten op • Zelfstandigheid van de gemeente Veel inwoners benadrukken het belang van Beesel als een zelfstandige gemeente en willen voorkomen dat we fuseren met bijvoorbeeld Roermond of Venlo. • Veiligheid Inwoners vragen om meer handhaving, een betere verkeersveiligheid en maatregelen tegen overlast en criminaliteit. • Betrokkenheid en communicatie Inwoners willen dat de burgemeester zichtbaar en benaderbaar is, luistert naar de inwoners en zorgt voor goede communicatie en samenwerking binnen de gemeenschap. • Jeugd en jongeren Er is een duidelijke roep om meer aandacht voor de jeugd, met name op het gebied van wonen, jeugdvoorzieningen en -activiteiten.
18
Toekomstvisie |
Foto: Connie Smeets
• Financiële gezondheid Inwoners vragen om een financieel gezonde gemeente. Met aandacht voor verstandig financieel beleid en het vermijden van onnodige uitgaven. • Leefbaarheid en voorzieningen Inwoners vragen om verbeteringen in de leefbaarheid, zoals meer groen, betere infrastructuur en voldoende voorzieningen voor zowel jong als oud. • Cultuur en tradities Inwoners vinden het behoud van lokale cultuur en tradities belangrijk, zoals het Draaksteken.
Bijlage III Gemeenschapsvisie • Daarnaast vinden zij het belangrijk dat inwoners gemakkelijk en snel bruikbare informatie kunnen vinden. • Ook vinden deze inwoners het belangrijk dat de gemeente een open en eerlijke houding heeft tegenover haar gemeenschap. • Veel inwoners hebben behoefte aan een 'gemeente in gemeenschap’, met korte lijnen naar haar inwoners. • Zij vinden het belangrijk dat ze veilig over straat kunnen. Sommigen voelen zich soms nog onveilig, bijvoorbeeld op het station in de avonduren. • Inwoners noemen ook een aantal keer de verbetering van infrastructuur & mobiliteit als aandachtspunt.
3. De analyse van de resultaten uit de verschillende externe ophaalrondes 2.4 Ophaalronde dienstverleningsonderzoek In 2024 voerde de gemeente Beesel een dienstverleningsonderzoek uit bij haar inwoners. Inwoners gaven de gemeente een ruime voldoende: een 7,2. Een deel van de antwoorden uit het dienstverleningsonderzoek was ook bruikbaar voor de toekomstvisie. • Een aantal inwoners ontvangt graag meer en duidelijkere informatie vanuit de gemeente. Zij zijn van mening dat de gemeente hen niet op tijd informeert.
Als we de antwoorden en resultaten van alle ophaalrondes bij elkaar pakken, komen we tot inzichten per thema: • Zelfstandigheid van de gemeente Beesel Belang van zelfstandigheid. Inwoners hechten veel waarde aan de zelfstandigheid van de gemeente Beesel. Dit benadrukt de behoefte aan het behoud van lokale autonomie, korte lijnen en nabijheid. De korte lijnen maken de gemeente flexibeler en toegankelijker voor inwoners. Inwoners kunnen makkelijk het gemeentehuis binnenlopen en contacten aangaan. Dat draagt bij aan een gevoel van betrokkenheid en aan gemeenschapszin.
• Recreatie en toerisme Aanbod recreatie en toerisme. Recreatiegebieden en toeristische trekpleisters zijn belangrijk voor de gemeenschap. Deze gebieden bieden niet alleen ontspanning en recreatie, maar dragen ook bij aan de lokale economie. Inwoners ervaren vooral de voordelen van recreatie en toerisme, zoals het gebruik van recreatieve faciliteiten en een verbeterde infrastructuur. • Infrastructuur en mobiliteit Veiligheid en toegankelijkheid. Een veilige en goed ingerichte infrastructuur en goede mobiliteit zijn cruciaal voor de inwoners. Inwoners hebben een sterke behoefte aan verbeteringen op dit gebied om de leefomgeving veiliger en toegankelijker te maken. Denk aan betere wegen, fietspaden, ruimte voor voetgangers, goed bereikbaar openbaar vervoer en maatregelen om de verkeersveiligheid te verbeteren. In 2025 presenteren we een mobiliteitsplan waarin deze wensen terugkomen. • Lokale voorzieningen Essentiële voorzieningen. Voorzieningen zoals winkels, markten en horeca zijn belangrijk voor de leefbaarheid van de gemeenschap. Ze maken het mogelijk dat inwoners voor hun dagelijkse boodschappen en sociale contacten in de eigen gemeente terecht kunnen. Inwoners hebben een sterke wens om een goed voorzieningenniveau te behouden en waar mogelijk te verbeteren.
Wat opvalt, is dat ze nauwelijks de maatschappelijke voorzieningen noemen, zoals het zwembad, de bibliotheek en/of de huisarts binnen de gemeente.
Toekomstvisie |
19
• Woningen Betaalbare woningvoorraad. Inwoners hebben behoefte aan betaalbare woonruimte die geschikt is voor alle levensfasen. Zij vinden dat er meer woningen moeten komen om te voldoen aan de groeiende vraag. Daarbij gaat het vooral om starterswoningen en levensloopbestendige woningen. • Groene omgeving Belang van groen. Inwoners vinden het behoud van groene openbare ruimtes en natuurgebieden belangrijk voor de leefbaarheid en het welzijn. Groene
Foto: Sjra Claessen
20
Toekomstvisie |
ruimtes bieden niet alleen esthetische waarde, maar dragen ook bij aan de gezondheid en het welzijn van de gemeenschap. Daarnaast is een groene omgeving aantrekkelijk voor recreatie en toerisme. • Saamhorigheid Sociale cohesie. Het behoud van de sociale cohesie en gemeenschapszin binnen de gemeente Beesel is belangrijk voor het welzijn van de inwoners. Ze kijken naar elkaar om en hechten daar veel waarde aan. Er is een sterke wens om gemeenschapsactiviteiten en evenementen te organiseren die de saamhorigheid
bevorderen. Denk aan buurtfeesten, sportevenementen en culturele festivals. • Meer activiteiten voor jeugd en jongeren Betrokkenheid van jongeren. Er is een duidelijke roep om meer activiteiten en evenementen voor jeugd en jongeren om hun betrokkenheid binnen de gemeenschap en hun welzijn te vergroten. Inwoners geven aan dat de huidige aanpak van overlast door jeugd en jongeren werkt en moedigen de gemeente aan dit voort te zetten.
• Financiële gezondheid Verstandig financieel beleid. Inwoners vinden het belangrijk dat de gemeente financieel gezond is. Ze zien graag een verstandig financieel beleid en willen dat onnodige uitgaven vermeden worden.
4. Hoe ziet de inwoner de gemeentelijke organisatie (nu en in de toekomst)? • Een gemeente in gemeenschap De gemeente Beesel staat bekend om haar nauwe betrokkenheid bij de gemeenschap. Als kleine K80gemeente heeft Beesel het voordeel dat de afstand tussen de inwoners en de gemeentelijke organisatie klein is. Dat resulteert in een gemoedelijke en toegankelijke sfeer. • Dicht bij haar gemeenschap De toegankelijkheid van de gemeente en de korte lijnen met inwoners zorgen ervoor dat inwoners zich gehoord en gesteund voelen. Ambtenaren zijn makkelijk bereikbaar, zowel telefonisch als persoonlijk. Dat bevordert de communicatie en samenwerking. • Meedenken en faciliteren De gemeente Beesel streeft ernaar om actief mee te denken met haar inwoners. Door de kleinschaligheid van de gemeente is er ruimte voor maatwerk en persoonlijke aandacht. Inwoners kunnen rekenen op een gemeente die flexibel is en die snel kan inspelen op hun behoeften en wensen. Dit zorgt voor een gevoel van betrokkenheid en vertrouwen in de gemeentelijke organisatie.
Foto: Sjra Claessen
• Gemoedelijke sfeer Een van de kenmerken van Beesel is de gemoedelijke sfeer. Inwoners kijken naar elkaar om en er is een sterke gemeenschapszin. Dit wordt versterkt door de nabijheid van de gemeente, die als een verbindende factor fungeert. De sociale cohesie binnen Beesel draagt bij aan een veilige en prettige leefomgeving waar iedereen zich thuis voelt.
• Faciliteren van initiatieven De gemeente Beesel ondersteunt en faciliteert lokale initiatieven die bijdragen aan de leefbaarheid en het welzijn van de gemeenschap. Of het nu gaat om het organiseren van evenementen, het verbeteren van voorzieningen of het behouden van groene ruimtes, Beesel staat klaar om haar inwoners te helpen en te ondersteunen.
Toekomstvisie |
21
2050