Technische vragen en antwoorden agendapunt 8, bestuurlijke gedragscodes

Technische schriftelijke vragen Raadscyclus: commissievergadering d.d. 22 mei 2023, raadsvergadering d.d. 5 juni 2023 Agendapunt: 8, Bestuurlijke gedragscodes 2023 Namens fractie: Beeselse Lijst Nr. 1.

Document

Pagina

Vraag In de gedragscode voor B&W staat dat een bestuurder geen (bestuurs)functie mag aanvaarden bij de Gemeente of een verbonden partij in het eerste jaar na beëindiging van de functie. Bij raadsleden staat dit niet erbij, terwijl dit in de vorige gedragscode wel erin stond (zie artikel 2, lid 3). Waarom is dit geschrapt?

Antwoord De verboden handelingen of betrekkingen van een raadslid zijn in beginsel bepaald in de Gemeentewet (artikel 13 en artikel 15). Het raadslidmaatschap is een bijbaan. Het zou ver voeren om raadsleden na hun raadslidmaatschap te beperken bij het vinden van een andere baan als hoofdbetrekking. Daarnaast hebben leden van het college directer contact met de gemeente en verbonden partijen dan individuele raadsleden.

Technische schriftelijke vragen Raadscyclus: commissievergadering d.d. 22 mei 2023, raadsvergadering d.d. 5 juni 2023 Agendapunt: 8 Bestuurlijke gedragscodes Namens fractie: Samen Verder Beesel Nr. 1.

Document

Pagina

Vraag Graag een overzicht van de wijzigingen die ten opzichte van de vorige versie zijn aangebracht. 1

Antwoord Het is niet mogelijk om een één-op-één vergelijking te maken van de oude gedragscode en de nieuwe

gedragscodes. De nieuwe codes zijn volledig opnieuw opgebouwd. De voornaamste wijzigingen: -

-

-

-

-

2

Er zijn afzonderlijke codes gemaakt voor raad/fractievertegenwoordigers en college, waar we tot nu toe één code gebruiken; De codes zijn gemoderniseerd om aan te sluiten bij de heersende (juridische) opvattingen over integriteit; In de codes is (vanwege bewustwording) een artikel opgenomen over het gebruik van sociale media; De focus ligt nog meer dan voorheen op ‘bewustwording’. Dit is bijvoorbeeld expliciet terug te zien in het protocol ‘vermoedens integriteitsschendingen’, waarin een ‘stap 0’ is opgenomen: elkaar aanspreken, samen beoordelen en elkaar behouden voor misstappen; De werkwijze rond het aannemen van geschenken is explicieter gemaakt. Het basisuitgangspunt is dat geschenken niet worden aangenomen, tenzij deze redelijkerwijs niet geweigerd kunnen worden. Geschenken die een geschatte waarde hebben van meer dan € 50,- worden via de griffie gemotiveerd geretourneerd (doel: de gever bewust maken van de risico’s die kleven aan het aannemen van geschenken door raadsleden); De bepalingen met betrekking tot het bespreken van reizen naar het buitenland en de uitzonderingen hierop voor reizen in de directe Euregio zijn geactualiseerd; De bepalingen met betrekking tot integriteit van raadsleden die gelden in de Gemeentewet, worden middels de gedragscode voor raadsleden en fractievertegenwoordigers ook expliciet van toepassing verklaard op fractievertegenwoordigers.

Het meldingsprotocol is gemoderniseerd, waarbij er specifiek aandacht is voor zorgvuldigheid in de omgang met melding, zowel naar de melder als de persoon waarover een melding wordt gedaan. De bepaling die het voor raadsleden of fractievertegenwoordigers niet mogelijk maakte om

binnen één jaar na beëindiging van het raadslidmaatschap/fractievertegenwoordigerschap is geschrapt. 2.

Gedragscode raad en fractievertegenwoordigers

2

art 8 Steeds meer personen in openbare functies hebben een profiel op persoonlijke titel. Hoe verhoudt zich dat tot dit artikel? Bewust zijn van eigen positie is dan hoe uit te leggen?

Het gaat hier specifiek om de positie als ‘onderdeel of ten behoeve van het hoogste bestuursorgaan, de positie van de gemeente en het openbaar bestuur en de geldende fatsoensnormen’. In beginsel is eenieder vrij om op sociale media zijn eigen mening te verkondigen. Het is niet mogelijk én niet gewenst om dit in te perken in een gedragscode. Dit artikel is daarom vooral een appel om uitlatingen op een nette manier te doen, waarbij het openbaar bestuur in het algemeen en de gemeente niet ‘in diskrediet’ worden gebracht en ook volgens de geldende fatsoensnormen wordt gereageerd op (standpunten van) anderen (voorbeeldfunctie van een raadslid of fractievertegenwoordiger).

3.

Protocol vermoedens integriteitsschendingen

1

Stap 0 Onderling bespreekbaar maken Wat wordt er bedoeld met bewustwording creëren naar elkaar toe? Er is ruimte in dit protocol om meldingen mbt integriteit in de openbaarheid te doen. Graag nader toelichten?

Bewustwording creëren naar elkaar toe heeft te maken met elkaar aanspreken in situaties waarbij het handelen van de een mogelijk door de ander als een integriteitsrisico wordt ingeschat. Door elkaar vroegtijdig aan te spreken en met elkaar in gesprek te gaan over mogelijk risico’s, kan gedrag worden aangepast, een situatie worden verduidelijkt en daarmee discussie of daadwerkelijke integriteitsschending worden voorkomen. Een formele integriteitsmelding wordt niet direct in de openbaarheid gedaan. Een dergelijke melding kan personen mogelijk onterecht beschadigen. Als een integriteitsmelding via de burgemeester leidt tot noodzakelijke vervolgstappen (en er daadwerkelijk ‘iets aan de hand blijkt te zijn’) kan het voorkomen dat een casus wel openbaar wordt.

3

4.

Raadsvoorstel

2

Gedragscode als richtsnoer. “Als zij zich niet houden aan de gedragscode kan dit gevolgen hebben voor hun positie en functioneren.” Wat zijn mogelijke maatregelen als dit niet juridisch bindend is?

4

Er zijn geen directe juridische maatregelen die voortvloeien uit de gedragscode. Wel kan het handelen in strijd met de code leiden tot negatieve publieke opinievorming, aandacht in de media en politieke discussie. Ook kan het voorkomen dat handelen in strijd met de code uiteindelijk bijvoorbeeld gevolgen heeft in de zin van handelen in strijd met andere juridische voorschriften, die kunnen leiden tot strafrechtelijke vervolging (denk bijvoorbeeld aan fraude, omkoping, ongewenste bejegening et cetera).