Programmarekening 2020 - gewaarmerkt 7 juli 2021

Programmarekening 2020 Gemeente Beesel

Programmarekening 2020

1

Inhoudsopgave 1 Aanbiedingsbrief ....................................................................................................................................3 2 Jaarverslag ............................................................................................................................................6 Programma 1. Beleven .....................................................................................................................7 Programma 2. Samenkracht.......................................................................................................... 13 Programma 3. Fijn wonen en bedrijvig .......................................................................................... 29 Programma 4. Veilige en dienstverlenende Gemeente ................................................................ 37 Algemene Dekkingsmiddelen ........................................................................................................ 41 Overhead ....................................................................................................................................... 42 Vennootschapsbelasting ...............................................................................................................

44 Bedrag voor onvoorzien ................................................................................................................ 45 Mutaties Reserves ......................................................................................................................... 46 2.2 Paragrafen ................................................................................................................................... 48 A Weerstandsvermogen en risicobeheersing ................................................................................ 49 B Kapitaalgoederen ....................................................................................................................... 59 C Financiering................................................................................................................................ 63 D Bedrijfsvoering ........................................................................................................................... 66 E Verbonden partijen ..................................................................................................................... 68 F Grondbeleid ................................................................................................................................

76 G Lokale heffingen ........................................................................................................................ 77 H Duurzaamheid ............................................................................................................................ 83 I Corona ......................................................................................................................................... 85 3 Jaarrekening ....................................................................................................................................... 88 3.1 Balans per 31 december 2020 ................................................................................................ 88 3.2 Toelichting op de balans.......................................................................................................... 89 3.3 Baten en Lasten 2020 ........................................................................................................... 101 3.4 Toelichting baten en lasten.................................................................................................... 109 4 Bijlagen .............................................................................................................................................

114 4.1 Brondocumenten ................................................................................................................... 115 4.2 Staat van Reserves 2020 ...................................................................................................... 122 4.3 Toelichting investeringsreserve ............................................................................................. 123 4.4 Staat van voorzieningen 2020 .............................................................................................. 124 4.5 Staat van Borgstellingen........................................................................................................ 125 4.6 Baten en lasten per taakveld ................................................................................................. 126 4.7 Beleidsindicatoren ................................................................................................................. 128 4.8 Sisa ........................................................................................................................................ 135

Programmarekening 2020

2

1 Aanbiedingsbrief Aan de leden van de gemeenteraad, Inleiding Hierbij bieden we u de jaarrekening van de gemeente Beesel over het jaar 2020 aan. Een jaar dat na de start vanaf medio maart in het teken kwam te staan van de coronacrisis. Ondanks de situatie die daardoor ontstond hebben we gezamenlijk hard gewerkt om uitvoering en invulling te geven aan de ambities uit onze ambitieagenda ´Samen aan de slag´. Al was het vaak zoeken naar nieuwe wegen om zaken samen met collega’s, onze gemeenschap en partners op te pakken in een maatschappij met fysieke afstand tot elkaar. Ook die wegen hebben we met elkaar gevonden, organisatie, college raad, gemeenschap, online bijeenkomsten zijn ‘gewoon’ geworden. Dat heeft met name in het begin van deze crisis gezorgd dat versneld een aantal ICT oplossingen uitgerold dienden te worden en iedereen zich een weg in het digitale en thuiswerken heeft moeten vinden. De jaarrekening 2020 die nu voorligt laat, in tegenstelling tot het beeld dat we tussentijds hadden, zien dat we geconfronteerd zijn geworden met snel oplopende kosten op het sociaal domein. De wijze van begroten voor 2020 bleek achteraf en onder de ontstane omstandigheden ontoereikend om dit binnen de reguliere budgetten op te vangen.

De reserve open einde regelingen is bedoeld om dergelijke uitschieters op te kunnen vangen en die is voor 2020 dan ook nodig om de ontstane tekorten af te dekken. Ook in 2020 hebben we voor alle gerealiseerde of in gang gezette ambities ‘Blij in Beesel’ als basis gehanteerd en hebben we dit vorm en inhoud geven door steeds verdere toepassing van onze kernwaarden ´gemeente in gemeenschap´ (GIG): mens centraal, gesprek, inleven, maatwerk, verwachtingsmanagement en iedereen doet mee. We leveren steeds meer maatwerk vanuit de behoefte vanuit de gemeenschap in onze diensten en in de wijze waarop we verzoeken en aanvragen behandelen. Ondanks een aantal vertragingen door corona zijn we in staat geweest verder invulling te geven aan de thema´s uit Blij in Beesel: gemeente in gemeenschap en dorp, saamhorigheid en jong, Beleven, Fijn wonen, beleven, saamhorigheid, bedrijvig en duurzame toekomst. Waarin opnieuw een aantal mooie mijlpalen zijn bereikt. De jaarrekening is ook weer op basis van deze indeling opgesteld.

Rekeningsaldo Het rekeningresultaat 2020 is € 217.000 positief. We maken 2 kanttekeningen bij dit resultaat: 1. We hebben per saldo € 1.080.000 meer uit de reserves onttrokken dan we hadden begroot. Zonder deze extra onttrekking zou het resultaat € 1.080.000 lager zijn. 2. We hebben in 2020 niet alle werkzaamheden uitgevoerd die we geraamd hebben. Een deel van die werkzaamheden schuiven we door naar 2021. We stellen de Raad voor om de betreffende budgetten eveneens door te schuiven van 2020 naar 2021. Dit noemen we de budgetoverhevelingen. Op deze manier schuiven we € 427.000 aan lasten door naar 2021. Van deze € 427.000 is € 139.000 gedekt uit een reserve. Als we het werk conform planning in 2020 hadden uitgevoerd, dan zou het resultaat daarmee € 288K (€ 427.000 -/- € 139.000) lager zijn. Gecorrigeerd met deze kanttekeningen is het resultaat 2020: Resultaat in jaarrekening +€ 217.000 Extra onttrekking uit reserves -/- € 1.080.000 Budgetoverhevelingen naar 2021 -/- € 288.000 Resultaat incl kanttekeningen -/- € 1.151.000 (negatief) Het resultaat 2020 kent in belangrijke mate zijn oorzaak in programma 2 Samenkracht. We zien landelijk dat bij veel gemeenten financiële problemen/uitdagingen ontstaan door de invulling van het sociaal domein en het niet ontvangen van voldoende compenserende middelen van het Rijk. In Beesel is deze problematiek in 2020 ook aanwezig.

Oorzaken: • Stapeling van extra vraag (16%) en hogere kosten in lijn met landelijke trend; • Focus ligt vanuit beleidskeuzes op goede zorg (onvoldoende op ‘betaalbaar’); • Keuzes in de begroting 2020 waarin we een aantal risico’s hebben genomen; • Extra impact door de coronacrisis (zowel rondom vraag en aanbod als voor onze organisatie); • Stuurinformatie onvoldoende beschikbaar waardoor signalering van trends niet tijdig heeft plaatsgevonden en bijsturing niet eerder mogelijk was;

Programmarekening 2020

3

Bestemming rekeningsaldo We stellen voor om van het resultaat ad € 217.000 als volgt te bestemmen: - € 172.000 toevoegen aan de reserve organisatieontwikkeling. Zoals bekend hebben we vorig jaar een verantwoordelijkheid gekregen om de TOZO-regelingen uit te voeren. Voor de uitvoering van deze regelingen en de daarmee samenhangende uitvoeringskosten hebben we uiteindelijk een bedrag van € 172.000 ontvangen. Dit bedrag valt vrij in het resultaat van de jaarrekening. We stellen voor deze middelen toe te voegen aan de reserve organisatieontwikkeling die nagenoeg leeg is. Hierdoor zijn we in staat ook dit jaar de onverwachte uitvoeringskosten voor Corona op te vangen in 2021. We worden immers nog steeds geconfronteerd met extra werkzaamheden voor Corona die niet gedekt worden. Denk aan extra handhavingstaken, ondersteuning ondernemers opstellen openingsplannen, piekaanvraag evenementen in september die ook nu extra capaciteit kosten om een juiste afweging in relatie tot Corona te maken. - € 45.000 (het restant rekeningsaldo) inzetten voor de dekking van onderstaande budgetoverhevelingen. Budgetoverhevelingen We stellen tevens voor om onderstaande budgetten over te hevelen naar 2021: Programma

1. Beleven (prog1) 2. Beleven (prog1) 3. Samenkracht (prog2) 4. Fijn wonen en bedrijvig 5. 6.

(prog3) Veilige en dienstverlenende gemeente (prog4) Overhead

Omschrijving budget Projecten Beeselse R&T ondernemers Kerkenvisie Inburgering / Sociale integratie Plantsoenen

Over te hevelen bedrag € 40.000 € 25.000 € 48.000 € 46.000

Vitale voorzieningen

€ 175.000

Project bedrijfsvoering ‘basis op orde’

€ 93.000 € 427.000

7. Totaal

Dekking budgetoverheveling We dekken de budgetoverhevelingen voor € 45.000 uit het restant rekeningsaldo. De overige budgetoverhevelingen ad € 382.000 (€ 427.000 -/- € 45.000) dekken we door een onttrekking uit de investeringsreserve. Toelichting op de overhevelingen • € 40.000 Projecten Beeselse R&T ondernemers In de begroting 2020 is een budget van € 50.000 opgenomen voor projecten van en door R&T ondernemers. Het doel was om hiermee initiatieven vanuit de recreatie en toerisme sector te stimuleren en meer onderlinge betrokkenheid en samenwerking tussen R&T ondernemers te creëren. Van dit budget resteert nu nog een bedrag van € 40.000. We hevelen dit bedrag over naar 2021 om zodoende een eventueel vervolg van de co-creatie sessies te financieren. Mocht er geen vervolg komen dan vloeit het restbedrag terug naar de algemene middelen. • € 25.000 Kerkenvisie Via de septembercirculaire 2020 hebben we een bedrag van € 25.000 ontvangen voor de ontwikkeling van een lokale kerkenvisie. De uitvoering hiervan gaat plaatsvinden in 2021. Wij hevelen dit budget daarom over naar 2021. • € 48.000 Inburgering / Sociale integratie Via het gemeentefonds hebben we vanuit het Rijk in 2020 € 54.000 aan extra middelen ontvangen voor de nieuwe wet Inburgering, de verhoging van het taalniveau van statushouders en de maatschappelijke begeleiding van statushouders.

In 2020 is gestart met de voorbereiding van de nieuwe wet inburgering waarbij de regie van de uitvoering van het inburgeringstraject meer bij de gemeenten komt te liggen. Dit in tegenstelling op de huidige inburgeringswet. In de voorbereiding op

Programmarekening 2020

4

de nieuwe wet inburgering, die per op 1 januari 2022 ingaat, werken wij nauw samen met de gemeenten in Noord-Limburg. Het ontvangen bedrag zetten we in voor de voorbereiding die nog zal doorlopen in 2021. Het deel van de ontvangen middelen dat we aan het eind van het jaar nog niet uitgegeven hebben willen we daarom overhevelen naar 2021. • € 46.000 Plantsoenen Het budget voorzag o.a. in de kosten voor herinrichting plantsoenen wegens overlast gevende bomen. Daar zijn we echter niet aan toegekomen in 2020, dus verschuiven de werkzaamheden naar 2021. • € 175.000 Vitale voorzieningen Eerder in 2020 heeft de regio Noord-Limburg, waar Beesel een onderdeel van is, een regiodeal met het Rijk en de provincie Limburg afgesloten. Daarnaast is een extra investeringsagenda met de provincie Limburg overeengekomen. Regionaal is de eerste tranche / enveloppe aan projecten opgesteld. De Beeselse bijdrage aan zowel regiodeal en investeringsagenda wordt deels gedekt uit de reguliere (project)begroting. Daarnaast is het budget vitale voorzieningen 2020 nodig om de regiodeal en een aantal projecten uit de investeringsagenda te financieren en daarvoor reeds ingezet waarover wij uw raad hebben geïnformeerd in het kader van de investeringsagenda en Regiodeal 1 ste tranche.

• € 93.000 Project bedrijfsvoering 'basis op orde' Voor dit project heeft de Raad in 2019 eenmalig € 677.000 ter beschikking gesteld met dekking uit de investeringsreserve. Eind 2020 is het project grotendeels gerealiseerd. Een aantal onderdelen kennen een doorlooptijd tot in 2021. Hiervoor hevelen we het restant budget en de dekking uit de investeringsreserve over naar 2020. Deze overheveling is voor 2020 en 2021 budget neutraal.

Programmarekening 2020

5

2 Jaarverslag

Programmarekening 2020

6

Programma 1. Beleven Wat hebben we bereikt? Onze gemeenschap wil een actieve, gezellige en saamhorige gemeente zijn. Een gemeente waar veel te beleven valt, die bedrijvig is en die toegankelijk is voor iedereen. Als gevolg van de Coronapandemie is dit in 2020 anders verlopen dan we vooraf hadden voorzien. Dit neemt niet weg dat we samen met verenigingen, recreatieondernemers en vrijwilligers de nodige resultaten hebben bereikt. Zo is het lokaal sportakkoord tot stand gekomen, zijn subsidies verleend op het gebied van cultuur en erfgoed en is de omgeving van het veer heringericht.

Wat hebben we ervoor gedaan? Sport Sportakkoord In de beleidsnota "Samen Fit: sport en bewegen in Beesel 2019-2022" staat het volgende: “We willen drempels wegnemen, sport en bewegen zo vanzelfsprekend mogelijk maken en zoeken naar mogelijkheden om nieuwe initiatieven te realiseren.” We richten ons op de volgende zes thema’s: 1. Samen fit door sport en bewegen 2. Wij leren bewegen. 3. Iedereen kan sporten 4. Ruimte voor sport en bewegen 5. Samen met verenigingen en sportaanbieders 6. Sport en evenementen. Deze thema’s zijn in 2020 uitgewerkt in een lokaal sportakkoord, samen met lokale verenigingen en sportaanbieders. Dit proces is begeleid door een sportformateur van Huis voor de Sport. Deze hebben we kunnen bekostigen door landelijke middelen voor sportformateurs. Voor het sportakkoord hebben we landelijke uitvoeringsmiddelen aangevraagd en ontvangen (€ 10.000). Deze hebben we onder andere ingezet voor: • Het dekken van onze bijdrage aan de nieuwe buurtsportcoach (thema wij leren bewegen uit sportakkoord); • Het samen fit thuis pakket dat tijdens corona bij gezinnen met kinderen is bezorgd (thema wij leren bewegen en samen fit van het sportakkoord) • Het faciliteren van bewegen in de openbare ruimte (thema duurzame sportinfrastructuur uit sportakkoord).

Extra budget doorontwikkeling sport In de begroting 2020 is voor de doorontwikkeling sport een extra budget opgenomen van € 80.000. Het budget sportbeleid stelt ons in staat deze ambities te realiseren. Ambities waarvan we hadden gehoopt deze in 2020 te realiseren of op te starten. Mede door corona hebben sommige ambities minder focus gehad. Vandaar dat sommige processen deels nog in voorbereiding zijn. Om die reden is niet het gehele budget in 2020 benut. 1. Samen fit door sport en bewegen Bijdrage aan de QR Game (passend bij meerdere thema’s) We hebben een bijdrage geleverd aan Outdoor Training Reuver voor de QR game. Dit zijn routes van verschillende afstanden. Deze zijn voorzien van bordjes met QR codes. Deze kun je scannen. Er komen dan bootcamp oefeningen in beeld. Deze zijn te gebruiken als variatie tijdens wandelen, hardlopen, bootcamp en fietsen. Outdoor training Reuver brengt de routes actief aan de man en het gebruik wordt gemonitord. Op basis van feedback is er inmiddels ook een app in ontwikkeling. Dit maakt navigeren makkelijker. De gemeente heeft een bijdrage geleverd aan dit initiatief omdat het past binnen de thema's van ons sportbeleid ( ruimte voor sport en bewegen, samen fit door sport en bewegen, iedereen kan sporten en samen met sportaanbieders).

Programmarekening 2020

7

Samen Fit Magazine Tijdens de eerste lockdown (Q2 2020) is er een magazine ontwikkeld voor alle basisschoolkinderen uit de gemeente Beesel. We hebben kinderen uitgedaagd om deel te nemen aan uitdagingen op het gebied van bewegen, maar ook cultuur. Zo zoeken we daarin de verbinding met elkaar op. Alle inzendingen hebben een prijs gewonnen van verschillende sportaanbieders uit de gemeente. Tijdens de tweede lockdown (Q4 2020) hebben we een digitaal magazine verstuurd naar alle kinderen en jeugdigen in de gemeente om ze in beweging te krijgen of bezig te laten zijn met cultuur of muziek. 2. Wij leren bewegen Nieuwe Buurtsportcoach In de zomer van 2020 is een nieuwe buurtsportcoach van start gegaan. Deze is in dienst van SBBB (Stichting Beheer Binnensportaccommodaties Beesel) en wordt gefinancierd door gemeente, SBBB, verenigingen, onderwijs en kinderopvang. De buurtsportcoach werkt samen met de verenigingen aan naschools sporten voor de basisschool jeugd. Zodat kinderen op tijd naar bed kunnen en er in de avond uren ruimte komt in de hal. Verder levert de buurtsportcoach een bijdrage aan motorische screening op OJBS de Triolier en aan bewegen in de speelleergroepen bij Spring kinderopvang. Voorbereiding vakleerkracht bewegingsonderwijs Er zijn gesprekken gestart met het onderwijs om samen een vakleerkracht gymnastiek te behouden voor de leerlingen uit de gemeente Beesel.

Door verschuiving van taken van de sportconsulent naar beleid komen er combinatiefunctie-middelen vrij. Deze kunnen we inzetten voor een nieuwe sportconsulent. Maar we willen graag samen met onderwijs verkennen of we hiermee samen een vakleerkracht gym met verbrede taak kunnen aanstellen ( verbrede taak: motorische screening, pauze spelen en clinics door verenigingen in de gymles). 3. Iedereen kan sporten Aansluiting Uniek Sporten De samenwerking met Iedereen Kan Sporten (IKS) is in coronatijd versterkt. Met de Beweegmakelaarsfunctie willen zij meer mensen met een beperking in beweging krijgen. Vanuit Beesel zijn er in 2020 geen casussen bij IKS bekend. Daarom is in het najaar een extra slag gemaakt met sportaanbieders en hebben zij hun aanbod gepresenteerd op www.unieksporten.nl. Intern is het Sociaal Domein geïnformeerd om zo de doorstroom te verbeteren. 4. Ruimte voor sport en bewegen Huurovereenkomsten Dijckerhof en Solberg In 2020 hebben we de huurovereenkomsten ( velden) met v.v. Reuver, v.v. Bieslo en Roka geactualiseerd. Hiermee ligt er een nieuwe overeenkomst met duidelijk overzicht ( duidelijker dan in de vorige overeenkomst) van verantwoordelijkheden die gemeente en verenigingen hebben t.a.v. de accommodaties. Stichting zwembad de Bercken In 2020 is het Algemeen Belang Besluit voor stichting zwembad de Bercken geactualiseerd.

Verder liep de overeenkomst met stichting zwembad de Bercken af op 31-12-2020. Begin 2021 heeft Stichting Zwembad de Bercken in een werkvergadering een evaluatie en vooruitblik gedeeld. Voorbereiding Kwiek Beweegroutes We zijn gestart met voorbereidingen voor de KWIEK beweegroutes. We hebben de ambitie om in elke kern een KWIEK beweegroute te realiseren. Dit is een route die gebruik maakt van straatmeubilair in de buurt. Je volgt de pictogrammen op de stoeptegels van de route en traint balans, kracht en uithoudingsvermogen. We starten in de kern Offenbeek. Daarna willen we uitbreiden naar de andere kernen. De beweegconsulent betrekt bij de realisatie van de beweegroute in Offenbeek een wijkbewoner van de wijk Oppe Brik, een vertegenwoordiger van het Kernoverleg Offenbeek, een fysiotherapeut en de beleidsmedewerker groen. Verder zijn in het voortraject zijn ook een deelnemer van het leefstijlprogramma CooL en een cliënt van PSW betrokken. Vanuit de fysiotherapiepraktijk is er animo om met meerdere mensen mee te denken. De verkenning daarvoor is gestart in 2020 maar vanwege alle corona maatregelen hebben we dit in 2020 niet kunnen afronden. We hopen de routes in 2021 daadwerkelijk te realiseren.

Programmarekening 2020

8

Voorbereiding sport in openbare ruimte We zijn gestart met de voorbereiding voor beweegtoestellen en een sportveld in de openbare ruimte. Dit mede n.a.v. signalen van inwoners en verenigingen over belang van goede voorzieningen om buiten te kunnen sporten. 5. Samen met verenigingen en sportaanbieders Corona en contact met verenigingen We hebben in 2020 goed contact gehouden met de sportverenigingen in de gemeente Beesel. Dit hebben we gedaan via onze nieuwsbrief vrijwilligers maar ook in gesprekken met binnensport, buitensport en sport ondernemers. En via digitale ontmoetingen in gemixte samenstelling. Via deze weg hebben verenigingen met ons gedeeld wat de impact is van corona. Daar waar mogelijk en gewenst hebben we verenigingen ook gefaciliteerd. Zo is de huur voor de buitensport en binnensport deels kwijtgescholden. Deze hebben we op onze beurt kunnen declareren bij het Rijk. Ook hebben we als gemeente een coördinerende rol gespeeld bij het buiten sporten van binnensportverenigingen (tijdens de sluiting van de binnensportaccommodaties). Contact ondernemer sport De gemeente heeft periodiek overleg met sportverenigingen. Ter aanvulling daarop hebben we in 2020 ook voor het eerst het overleg met sportondernemers opgestart. Om ook met hen samen te spreken over het in beweging houden en krijgen van de inwoners van de gemeente Beesel.

Hieruit is het initiatief QR Game op onze radar gekomen en spelen we een coördinerende rol om buiten bewegen mogelijk te maken. 6. Sport en evenementen Kleinschalige activiteiten Vanwege corona heeft het Kids programma voor het Long Course Weekend niet plaatsgevonden. Wel is er een opening geweest van de pumptrackbaan en heeft onze buurtsportcoach sportactiviteiten georganiseerd voor de jeugd. Long Course Weekend Holland – Beesel 2020 De 2e editie van het LCW was een aparte editie vanwege de maatregelen rondom corona. Het afstand houden van elkaar, temperatuurmetingen, gezondheidscheck, geen publiek en geen side-events waren het gevolg. Desondanks waren de reacties van deelnemers positief. De routes zijn aangepast ten opzichte van de eerste editie. Ook de veiligheid op het fietsparcours was sterk verbeterd dankzij de goede inzet van verkeersregelaars en minder oversteekpunten. Ook was het deelnemersveld meer gemêleerd. Door het verplaatsen was het veld sterker en waren er veel nieuwe deelnemers. Helaas moesten Britse deelnemers thuisblijven. Ongeveer 16 verenigingen uit onze gemeenschap droegen bij aan de organisatie van het evenement. Zij hebben hiermee hun clubkas kunnen spekken en het draagvlak kunnen versterken. Ook het Jeugdfonds Sport heeft geprofiteerd van de vrijwillige inzet van inwoners.

Door de inzet van vrijwilligers en de vrijwillige bijdrage bij inschrijving, hebben zij een bedrag van € 400 opgehaald.

Kunst, cultuur en erfgoed Beleidsregel Talentontwikkeling Cultuur & Muziek In 2020 is de beleidsregel Talentontwikkeling cultuur en Muziek geïntroduceerd. Middels deze subsidieregeling faciliteren we de ontwikkeling van lokale talenten. Het totale bedrag dat beschikbaar is gesteld bedraagt € 50.000. In 2020 is € 25.000 ter beschikking gesteld aan het project Popmuziek in de gemeente Beesel. In dit project worden lokale muzikale talenten begeleid om hen uiteindelijk door te laten groeien naar een grote podium. Daarnaast is € 20.000 ter beschikking gesteld aan het project Magic O Metal. Magic O Metal laat kinderen op speelse en creatieve wijze kennismaken met de Metal scene. Erfgoed Ook in 2020 hebben we samen met onze partnergemeente Brüggen gewerkt aan de verbinding tussen het lokale erfgoed. Zo werken we onder andere samen met de gemeente Brüggen en de Heemkundevereniging Maas- en Swalmdal aan de totstandkoming van een Keramische Route van

Programmarekening 2020

9

Beesel naar Brüggen. Daarnaast werken we samen met de Heemkundevereniging, de gemeente Roermond en onze partnergemeente Brüggen aan het project Grenzgeschichte(n). Subsidies aan culturele verengingen Onze culturele verenigingen en inwoners zijn ook in 2020 financieel ondersteund om de deelname aan kunst en cultuur te verhogen. Naast subsidies aan verenigingen worden ook middelen als het Jeugdcultuurfonds ingezet, zodat kinderen tussen de 4 en 18 jaar uit financieel minder draagkrachtige gezinnen toch mee kunnen doen. Cultuureducatie Via cultuureducatie op school worden alle kinderen in het basisonderwijs bereikt. Het basisonderwijs werkt aan een doorgaande lijn richting het voortgezet onderwijs. Het muziekplan Beesel is eind 2020 afgelopen. Samen met het onderwijs en muziekverenigingen zijn de resultaten van het muziekonderwijs geëvalueerd en duurzaam geborgd o.a. door de blijvende inzet in 2021 van de muziekcoach als combinatiefunctionaris. Daarnaast is in 2020 actief de samenwerking gezocht met kunstenaars en culturele verenigingen voor samenwerkingen op het gebied van cultuureducatie. Cultuurregio Noord-Limburg De gemeente Beesel is onderdeel van de Cultuurregio Noord-Limburg. Samen met de andere gemeenten in Noord- en Midden-Limburg, het bedrijfsleven en cultuurmakers zetten we de regio op de kaart als cultuurregio, dé regio voor Popmuziek.

Monumenten In 2020 heeft, op basis van gereed melding van de werkzaamheden, de uitbetaling van een aantal toegekende monumentensubsidies plaatsgevonden. Het betreft een subsidie voor de restauratie van de kerk in Offenbeek, het Carillon, de dakrestauratie van een pand aan de Muiterdijk in Beesel en de restauratie van de St. Gertrudiskerk in Beesel.

Recreatie en toerisme Omgeving Veer Het gebied rondom het veer naar Kessel is volledig aangepakt. We hebben een betere beleving gerealiseerd door ruimte te creëren voor de functies recreëren, rusten en parkeren. Er zijn natuurlijke materialen gebruikt, een diversiteit aan groen en er is een bloemrijk grasland gemaakt. Verder hebben wij de historische elementen tot één geheel gebundeld en hebben we in het kader van het project ‘Fietsen langs de Maas’ het Blow Up zitmeubel 'Het Zwaard' geplaatst. VVV Inspiratiepunt Samen met Landal De Lommerbergen en Limburg Marketing hebben we gewerkt aan de realisatie van een VVV inspiratiepunt in de nieuwe receptie van De Lommerbergen. De voorbereidende werkzaamheden hebben geresulteerd in een projectplan en een voorlopige schetsontwerp. Op basis van het projectplan en schets is een krediet van € 103.000 beschikbaar gesteld. Het traject is erop gericht om in het 3e kwartaal van 2021 het VVV Inspiratiepunt te openen. Door de aanpak van het VVV Inspiratiepunt wordt het onderscheidend thema ‘De Draak’ expliciet onder de aandacht van de toerist en recreant gebracht. Op deze wijze worden de waarden van De Draak verder beleefbaar gemaakt. Camperplaatsen Voortkomend uit een motie en een daarop volgende werkvergadering hebben wij u in juli 2020 over de voortgang bericht.

Tijdens deze vergadering heeft uw raad besloten om drie locaties, te weten 'uiteinde onverharde parkeerplaats nabij zwembad De Bercken', 'achterzijde molen' en 'Maasstraat' verder te onderzoeken en zo mogelijk uit te werken als camperlocatie. In de daarop volgende periode is dit onderzoek opgepakt. We hebben de ruimtelijke aspecten onderzocht en contact gelegd met Rijkswaterstaat en Staatsbosbeheer. Het onderzoek wordt in 2021 afgerond. Samenwerking met Brüggen Gedurende het jaar hebben we aan de uitvoering van een drietal projecten gewerkt. Namelijk het Euregionale project Grensgeschichte(n), de grensoverschrijdende keramische route (beide projecten

Programmarekening 2020

10

in samenwerking met de Heemkundevereniging) en het project BB Buggies. Alle drie de projecten hebben door de corona crisis een achterstand in de uitvoering opgelopen, waardoor deze doorlopen in 2021.

Wat heeft het gekost? 1

Beleven

Primaire begroting 2020

Gewijzigde begroting 2020

Rekening 2020

Afwijking

Afwijking%

Lasten 1.1

Sport

929

941

881

60

1.2

Kunst, cultuur en erfgoed

510

489

415

75

1.3

Recreatie en toerisme

356

317

296

21

1.795

1.747

1.592

155

Totaal lasten

9%

Baten 1.1

Sport

160

170

167

-3

1.2

Kunst, cultuur en erfgoed

55

18

19

2

1.3

Recreatie en toerisme

3

3

5

2

219

191

191

0

0%

-1.576

-1.556

-1.400

155

10%

Totaal baten Totaal voor winstbestemming

SPORT Budget sportstimulering (voordeel € 31.000) Op het budget sportbeleid resteert ruim € 31.000. We zijn met inwoners, verenigingen en organisaties in gesprek over het realiseren van de ambities uit ons sportbeleid en het sportakkoord. Het budget sportbeleid stelt ons in staat deze ambities te realiseren. Hierbij is sprake van processen die deels nog in voorbereiding zijn. Mede door corona heeft dit ook een tijdje minder focus gehad. Echter medio 2020 hebben we de gesprekken met binnensport, buitensport en sportondernemers weer opgepakt. We hebben, naast de impact van corona, ook besproken hoe we juist in deze tijd inwoners in beweging krijgen en houden. Er zijn plannen besproken die komend jaar verder uitgewerkt worden. Deze plannen willen we dekken uit het budget 2021. Hierbij zullen we moeten afwegen hoe we het budget verdelen over de diverse plannen.

KUNST, CULTUUR EN ERFGOED Lokale kerkenvisie (voordeel € 25.000) Via de septembercirculaire 2020 hebben we een bedrag van € 25.000 ontvangen voor de ontwikkeling van een lokale kerkenvisie. De uitvoering hiervan gaat plaatsvinden in 2021. Wij hevelen dit budget daarom via de bestemming van het rekeningsaldo 2020 over naar 2021. Subsidieregeling Blij in Beesel (voordeel € 25.000) Op het budget voor subsidies binnen de regeling Blij in Beesel resteert een bedrag van € 25.000 Door corona hebben er vrijwel geen evenementen plaatsgevonden.

RECREATIE EN TOERISME Budget projecten Beeselse R&T ondernemers (voordeel € 40.000, neutraal via Investeringsreserve)

Programmarekening 2020

11

Voor de stakeholders binnen de sector recreatie en toerisme is een budget van € 50.000 beschikbaar dat zij in onderling overleg én in overleg met de gemeente naar eigen inzicht kunnen besteden. In 2020 resulteerde dit in een beperkt aantal ideeën vanuit de stakeholders, waarvan één idee is gehonoreerd. Aan Drakenrijk is € 10.000 toegezegd voor het ontwikkelen van een app waardoor andere bedrijven met de gasten van Drakenrijk kunnen communiceren. Er resteert nu nog een bedrag van € 40.000. Omdat dit budget in de begroting 2021 niet meer is opgenomen, stellen we voor om het restant over te hevelen naar 2021 zodat we ook in 2021 nog een aantal mogelijke ideeën financieel kunnen ondersteunen.

Programmarekening 2020

12

Programma 2. Samenkracht Wat hebben we bereikt? We willen een gezonde levendige saamhorige samenleving zijn waarin inwoners een zo hoog mogelijk kwaliteit van leven ervaren. We hebben dit gedaan door naar behoefte, maar vooral ook proactief en preventief in gesprek te gaan met inwoners, belanghebbende en partners. In het proces bepalen we gezamenlijk wie welke rol pakt wat resulteert in actie. Speerpunten daarbij zijn: • Iedereen telt mee, kan meedoen en zijn talenten ontwikkelen. • Ruimte voor actief burgerschap. Ruimte om iets voor een ander te betekenen. • Gezonde en veilige woon- leef- en werkomgeving. • Ondersteuning van (individuele) behoeften op basis van eigen kracht, netwerk, preventie en maatwerk. • Bevorderen van gezondheid. Wij verstaan hieronder: het vermogen van mensen zich aan te passen en eigen regie te voeren in het licht van fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven (Huber 2011).

Wat hebben we ervoor gedaan? Financiële uitdagingen Er zijn dit jaar grote financiële uitdagingen op het sociaal domein. In de onderstaande hoofdstukken wordt per domein een toelichting gegeven op wat we bereikt hebben in 2020 en wat de eventuele financiële effecten geweest zijn. We hadden de behoefte om u naast alle inhoudelijke stukken per domein ook in het algemeen mee te nemen in wat onze uitdaging is dit jaar en wat voor proces het afgelopen jaar doorlopen is, maar ook om u mee te nemen in het gene wat we met z’n allen bereikt hebben waar we trots op zijn en wat ons gaat helpen in de komende jaren om de grip op de kosten in het sociaal domein te behouden. Risicovolle raming We zijn in een proces om te werken van risicovol begroten naar reëel begroten. We zien door de druk op de begroting van de afgelopen jaren dat voor het Sociale Domein hier nog vaker een risicovolle raming is voorgesteld om de begroting sluitend te krijgen wat ook geldt voor dit begrotingsjaar 2020. Dit betekent ook meteen meer risico op het gebruik van de reserves, waarbij dit jaar hard nodig was door verschillende invloeden zoals onder andere de aanzuigende werking bij de Wmo, de groeiende groep jeugdigen die specialistische ondersteuning nodig hebben, de AMvB reële kostprijzen en de invloeden van Corona op alle domeinen.

Corona Corona heeft veel invloed gehad op de gezondheid en welzijn van onze (kwetsbare) inwoners, mantelzorgers en werkenden en hiermee ook direct op onze werkzaamheden. De maatregelen maakt dat alle voorgestelde plannen voor 2020 niet of (sterk) aangepast door konden gaan. Dit betekent dat we op al onze speerpunten en voorgestelde activiteiten met onze partners, inwoners, stakeholders in gesprek moesten gaan en hier snel nieuwe acties op moesten voeren binnen het Sociale domein. Dit heeft veel flexibiliteit gevraagd van onze inwoners, partners en onze medewerkers waarbij we trots zijn op de resultaten die we bereikt hebben het afgelopen jaar die naar ons idee zo goed als dat kon aansloot bij de behoefte van onze inwoners. Corona heeft ook veel onzekerheden met zich meegebracht zowel financieel als juridisch, wat maakt dat inschattingen maken op gedurende de 1e en 2e berap lastig was doordat duur van de maatregelen, de vorm van maatregelen en de effecten van Corona niet inzichtelijk waren en nog steeds niet zijn. a. Garantieomzetten Wmo/Jeugd a.g.v. Corona Voor de maanden maart tot en met juli is voor de aanbieders Jeugd en Wmo een compensatieregeling in het leven geroepen naar aanleiding van de oproep van de VNG en het Rijk.

Deze compensatieregeling is bedoeld om aanbieders te kunnen compenseren voor zorg die zij niet konden facturen omdat de dienstverlening anders vormgegeven werd wegens Corona. Aanbieders hebben hun dienstverlening aangepast en hebben wekelijkse bel-rondes met inwoners, mantelzorgers en professionele ondersteuning georganiseerd, digitale begeleiding en/of dagbesteding geboden, individuele dagbesteding geboden of andere

Programmarekening 2020

13

noodzakelijke activiteiten/taken gedaan die de inwoner niet lukte zoals het doen van boodschappen. De compensatie zal gedurende jaar 2021 reëel afgerekend worden aan de hand van de omzet die behaald is. b. Meerkosten Wmo/Jeugd Hiernaast is een regionale regeling gestart die de eventuele meerkosten zoals medische beschermingsmiddelen, de locatie geschikt te maken voor de maatregelen en eventueel extra inzet van personeel vergoed. Voor deze kosten hebben we vanuit het Rijk budget ontvangen, dit budget is bedoeld om gemeenten te compenseren voor de meerkosten en de eventuele inhaalzorg die ingediend wordt. Deze kosten zijn budgetneutraal.

Zorgned - Monitoring Binnen het sociaal domein hebben we hiernaast de overstap gemaakt van ons cliëntsysteem naar Zorgned. Dit was een lang onderzoek waarbij voor en nadelen gewogen werden op de behoefte van de gemeente Beesel en de steeds groter wordende vraag naar gebruik van data en gegevens. Met Zorgned is voor domeinen Jeugd en Wmo deze behoefte nu al voor een groot gedeelte vormgegeven. We kunnen bij veel data via dashboards zowel lokaal als regionaal als bovenregionaal. Uit deze data kunnen we doelstellingen en conclusies halen die ons helpt in het reëel begroten en het maken van beleid. Hiernaast zijn we bezig met de doorontwikkeling binnen participatie en het systeem hierin waarin we zelf regie voeren op dit systeem. Sturing en Inkoop Als laatste zijn we als gemeente grote stappen aan het maken in de regionale inkoop van maatwerkdiensten Jeugd, Participatie Wmo ook wel het project Sturing en Inkoop genoemd. Door onze inzet ook in dit grote regionale project hebben we naar ons idee voldoende invloed op de uitkomsten en hebben we op alle domeinen deze uitkomsten ons gaan helpen in het monitoren van uitgaven, het bieden van de juiste ondersteuning (wanneer is goed, goed genoeg) en het aangaan van langdurige en goede relaties met de ‘nieuwe’ regionale partners om te werken aan de maatschappelijke en financiële opgaven.

Met bovenstaande punten willen we nogmaals benoemen dat we op de goede weg zijn naar het grip krijgen, maar dat dit wel een proces blijft die niet zonder (financiële) risico’s is.

WMO Inclusieve Samenleving / Inclusiviteit Een inclusieve samenleving is een samenleving waar iedereen mee kan doen, ongeacht factoren als leeftijd, beperking (bijvoorbeeld verwarde personen), financiële situatie en culturele achtergrond. We werken bijvoorbeeld samen aan een toegankelijk centrum, aan een dementievriendelijk Beesel en aan een netwerk inclusieve samenleving. Werken aan een inclusieve samenleving gebeurt veel in ontmoeting. Door de coronacrisis is bijvoorbeeld de netwerkbijeenkomst niet door kunnen gaan in de vorm die we kenden. We hebben daarom andere manieren gevonden om mensen mee te laten doen. Als voorbeeld hebben we samen met de bibliotheek en Synthese en later met theater Helder een digitale netwerkbijeenkomst georganiseerd. Beesel Dementievriendelijk Speerpunt voor 2020 was het scholen van inwoners en professionals over dementievriendelijk. Helaas zijn alle fysieke activiteiten in verband met de coronacrisis geannuleerd. Tijdens de Week van de Dementie (september 2020) zijn via de facebookpagina van de werkgroep video’s van de open inloop en dagbestedingslocaties en tips over het omgaan met dementie geplaatst. Deze berichten hadden een groot bereik. Verder hebben we een boekenlegger verspreid (o.a. via bibliotheek en Bruna Reuver) waarop signalen van dementie staan en tips hoe je kunt omgaan met mensen met dementie.

Mantelzorg/vrijwilligerszorg Het Steunpunt Mantelzorg biedt een divers aanbod aan cursussen en individuele ondersteuning voor mantelzorgers. Als gevolg van de maatregelen zijn veel fysieke bijeenkomsten niet door kunnen gaan. Daar waar mogelijk hebben we digitale activiteiten aangeboden. Ook dit jaar hebben we onze

Programmarekening 2020

14

waardering uitgesproken naar mantelzorgers. Dit keer door middel van een goed gevulde mantelzorgtas, die huis-aan-huis is bezorgd. De vraag naar vrijwilligers in de thuissituatie blijft toenemen. Hierdoor is er blijvend aandacht voor het werven en binden van deze vrijwilligers. Ontmoeting - open inloop Door de coronacrisis zijn de open inloopvoorzieningen een tijd dicht geweest. In deze periode is er alles aan gedaan om in contact te blijven met de bezoekers en hen te voorzien van een zinvolle dagbesteding bijvoorbeeld door telefoongesprekken, deurbezoeken en het bezorgen van puzzels. Ondanks deze inzet kregen we vanuit het veld (open inlooplocaties, toegang Wmo, wijkverpleging, Steunpunt Eenzaamheid en Steunpunt Mantelzorg) signalen, dat de behoefte om elkaar te ontmoeten groot is. Gezien het niet organiseren van deze ontmoeting invloed kan hebben op de welzijn en gezondheid van de inwoners en het risico op overbelasting bij mantelzorgers vergroot werd is de beperkte capaciteit van de open inloop locaties tijdelijk vergroot met extra dagen aanbod. Hiernaast zijn de tarieven van een aantal open inloop voorzieningen de laatste jaren niet geïndexeerd. Vanuit goed opdrachtgeverschap is gekeken of het realistisch was deze te indexeren, dit bleek het geval. Dit maakt dat we voor het jaar 2020 een tekort hebben.

Wmo Maatwerkvoorzieningen In totaal hebben 975 inwoners gebruikt gemaakt van een Wmo maatwerk voorziening. In onderstaande schema kunt u het vergelijk zien tussen 2019 en 2020 van aantal indicaties wat gesteld is bij unieke inwoners. Opvallend hierin is natuurlijk de grote stijging in het hulp in de huishouding door de aanzuigende werking.

Hulp in het huishouden Begeleiding individueel Begeleiding groep Uitstaande Vervoersvoorziening Omnibuzz Uitstaande Woonvoorzieningen PGB individuele begeleiding PGB Hulp in het huishouden

2019 314 102 43 338

2020 434 105 48 375

447 107

412 112

5

3

48

36

Hulp in het huishouden In totaal hebben 434 inwoners gebruik gemaakt van een indicatie hulp in het huishouden in het jaar 2020 ten opzichte van 314 inwoners in 2019. We weten dat het aantal indicaties hulp in het huishouden stijgt door de dubbele vergrijzing en door de aanzuigende werking van het abonnementstarief. We zien gedurende de maanden maart/april/mei/juni dat het aantal indicaties en geïndiceerde minuten stabiel was, de aanzuigende werking is door de Corona crisis even weg gebleven. Dit had waarschijnlijk te maken met de voorzichtigheid van de oudere doelgroep in het ontvangen van bezoek. Hierna zien we een grilliger beeld en vooral in de laatste maanden zien we weer een toename van aantal geldige indicaties. Onbekend is nog wat de factor inhaalzorg vanwege Corona hierin speelt, voor de inhaalzorg en de meerkosten krijgt de gemeente een compensatie van het Rijk. Voor de aanzuigende werking is ondertussen bekend dat het Rijk deze kosten niet volledig zal compenseren waardoor gemeenten voor een voldongen feit staan. De regio Noord Limburg heeft in 2020 een brief gestuurd naar het ministerie om de zorgen van betaalbaarheid te uiten en een gesprek aan te vragen met de minister. Dagbesteding/begeleiding groep In totaal hebben 48 inwoners gebruikt gemaakt van een dagbestedingsvoorziening.

Dit is een kleine stijging ten opzichte van het jaar ervoor wat een logisch vervolg is aan de hand van de dubbele vergrijzing. We zien een financieel overschot bij dagbesteding, dit overschot komt omdat aanbieders in de maanden maart/april/mei/juni de reguliere kosten / ondersteuning niet konden facturen doordat hun dienstverlening anders was ingericht. Deze aanbieders zijn gecompenseerd via de compensatieregeling wat onder een ander budget valt over deze maanden.

Programmarekening 2020

15

Individuele begeleiding 105 inwoners hebben gebruikt van de maatwerkvoorziening individuele begeleiding. Dit aantal zal naar verwachting de komende jaren licht blijven stijgen door de dubbele vergrijzing. Ook bij individuele begeleiding maar in mindere mate is er sprake van dat aanbieders in de maanden maart/april/mei/juni door Corona hun dienstverlenging moesten aanpassen en hierdoor niet via de reguliere manier konden factureren. De aanbieders zijn gecompenseerd via de compensatieregeling wat onder een ander budget valt over deze maanden. PGB's Wmo HH en BG We zien het gebruik van PGB's steeds verder afnemen. We houden hierdoor budget over waar geen rekening mee gehouden was in de meerjarenbegroting van 2020 of die van 2021 waardoor we naar verwachting ook volgend jaar geld zullen overhouden op dit budget. Gezien de nieuwe aanbesteding van Sturing en Inkoop en het effect wat dit kan hebben op de markt is niet duidelijk wat dit kan betekenen voor de hoeveelheid PGB aanvragen. Woonvoorzieningen We zien dat het aantal woonvoorziening aanvragen stijgt, waaronder ook de trapliften. Daarnaast hebben we een aantal duurdere en noodzakelijke woningaanpassingen gehad in de afgelopen jaren waarbij bleek dat verhuizen geen mogelijkheid was. Het budget voor woningaanpassingen vertoond al jaren een grillig en onvoorspelbaar beeld.

In het jaar 2021 gaan we aan de slag met een (regionale) woon/zorgvisie waardoor we ook meer grip willen krijgen op hoe we de noodzakelijk woningen kunnen regelen voor de vergrijzende bevolking. Het effect van Corona op de vergrijzing wordt hierin ook onderzocht.

Participatiewet Participatiewet Binnen de participatie wet zien we de volgende ontwikkeling uitkeringsregelingen, het aantal lopende uitkeringen per peildatums zijn: regeling 1-11-11-81-12019 2020 2020 2021 P-wet 158 162 178 169 IOAW

19

17

17

17

IOAZ

1

1

3

3

Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) In het eerste kwartaal van 2020 heeft de Covid pandemie grote invloed gehad op de werkzaamheden van het team Werk, Inkomen en Zorg. De uitvoering van de Tozo is een van de maatregelen van het kabinet om ondernemers te ondersteunen tijdens de coronacrisis. De regeling is voor zelfstandig ondernemers, waaronder zzp’ers. De gemeente voert de Tozo uit. Deze regeling bestaat uit inkomensondersteuning voor levensonderhoud en een mogelijkheid van een overbruggingskrediet. Op de Tozo 1 is door ruim 211 huishoudens een beroep gedaan. Op de Tozo 2 is door 42 huishoudens een beroep gedaan. De Tozo 3 loopt tot 1 juli 2021 en tot op heden (1 februari 2021) is hierop door 42 huishoudens een beroep gedaan. Met veel Beeselse zelfstandigen zijn gesprekken gevoerd waarbij informatie is gegeven en is verwezen naar de overige regelingen van de Rijksoverheid. Deze tijdelijke en nieuwe taak is door team WIZ opgevangen waardoor er geen extra personele kosten gemaakt zijn. Sociale werkvoorziening / WAA De afgelopen jaren heeft de WAA zich ontwikkeld tot een sociaal duurzaam detacheringsbedrijf voor mensen met een indicatie sociale werkvoorziening (sw). De medewerkers met een sw-indicatie die aangewezen zijn op een beschut werkplek zijn inmiddels aan de slag op een passende werkplek bij lokale werkgevers.

Waar dit mogelijk is gaan ook de mensen vanuit de Participatiewet hierbij aan de slag. De gemeenten Venlo, Bergen en Beesel hebben zich verbonden in de Gemeenschappelijke Regeling (GR) WAA voor de uitvoering van de sw. In 2020 is besloten om de bestaande samenwerking voor te zetten in de huidige structuur. De uitvoering van de sw blijft een taak van de WAA. Door het stoppen van nieuwe instroom in de sw (als gevolg van de invoering van de Participatiewet) loopt het aantal

Programmarekening 2020

16

geplaatste sw-medewerkers in de loop van de tijd terug. Ook in de toekomst blijft dit een punt van aandacht. Voor onze gemeente staat het belang van de sw-medewerker in samenhang met de uitvoering van de Participatiewet voorop. Bij het maken van een keuze voor een wijziging in de uitvoering van de sw is een degelijke organisatie met aandacht voor alle doelgroepen van belang. Re-integratie De inzet op re-integratie naar activiteiten en werk heeft ook onder druk gestaan door de RIVM maatregelen om de activiteiten buitenshuis te beperken. Werkgevers zijn terughoudend met het beschikbaar stellen van (proef)werkplekken en plaatsen van kandidaten. In 2021 worden vanuit het Rijk aanvullende middelen beschikbaar gesteld en maatregelen getroffen om kwetsbare doelgroepen te ondersteunen. Deze middelen gebruiken we niet voor deze inhoudelijke doelstelling maar om een gedeelte van de tekorten op te vangen. Bijzondere bijstand en armoedebeleid In de eerste helft van 2020 is het armoedebeleid ‘Meedoen naar vermogen’ vastgesteld. Uitgangspunt is dat de verstrekking voor betrokkene een meerwaarde is voor zijn/ haar positieve gezondheid. We geven extra aandacht aan de bekendheid en bereikbaarheid van de minimaregelingen. In het najaar van 2020 is onder andere een geldkrant uitgebracht.

Deze geldkrant is huis aan huis bezorgt en hierin zijn de mogelijkheden van ondersteuning (preventief en curatief) onder de aandacht gebracht. De Stichting Leergeld Beesel is inmiddels enkele jaren in onze gemeente actief. Doel van deze stichting is om kinderen in gezinnen met een laag inkomen de gelegenheid te bieden om deel te nemen aan activiteiten. Er worden geen euro’s gegeven, maar verstrekkingen in natura. Daarnaast fungeren zij ook als poort voor het JeugdFonds Sport en -Cultuur. Zo hebben we dekkende kindregelingen in onze gemeente. Wij zien dat door de inzet van Stichting Leergeld Beesel onder andere het aantal verstrekkingen door het JeugdFonds voor sport en culturele activiteiten tot 2020 is toegenomen. In 2020 is dit afgenomen. Door de Corona beperkingen zijn de mogelijkheden van activiteiten helaas beperkter dan gebruikelijk. JeugdFOnds Sport en Cultuur geeft aan dat dit een landelijk beeld is. Schuldhulpverlening Wij voeren de schuldhulpverlening zelfstandig uit binnen het team Werk, Inkomen en Zorg. Hierbij zetten wij in op preventie. Wij werken hierbij nauw samen met Woningstichting Nester en de Nutsbedrijven. Naast schuldhulpverlening voeren wij budgetbeheer uit. Hiermee voorkomen we waar mogelijk problematische schulden. Extra middelen inburgering en statushouders Gemeenten krijgen via een taakstelling de verplichting om statushouders op te nemen.

Op basis van onze realisatie in 2018 en 2019 zijn er in 2020 geen nieuwe statushouders in onze gemeente komen wonen. Met ingang van 2020 zou de nieuwe wet inburgering in werking zijn getreden. Dit is een aantal keren uitgesteld en de (beoogde) ingangsdatum is nu 1 januari 2022. In deze nieuwe wet komt de regie op de inburgering voor de nieuwe statushouders meer dan voorheen bij de gemeenten te liggen. Om in de periode tot aan de nieuwe wet inburgering extra ondersteuning te bieden aan statushouders zijn in 2020 extra middelen beschikbaar gesteld. Wij zetten deze middelen in 2021 in om, vooruitlopend op 1 januari 2022, in samenwerking met Synthese, Vluchtelingenwerk Nederland en lokale partijen de in onze gemeente gevestigde statushouders te begeleiden naar een passende (werk)plek te integreren. Backoffice medewerker Participatie De extra backoffice medewerker (actief vanaf februari 2020) heeft een grote rol gehad in de overstap van het cliëntsysteem van Pink Roccade naar Zorgdned, neemt hiernaast taken over van Pinkrocadde op gebied van participatie en geeft invulling gezamenlijk met een andere backoffice medewerker aan de rol van functioneel beheer in ZorgNed. Deze rol zal in de loop van 2021 minder intensief worden.

Jeugdzorg Preventief Jeugdbeleid Met het preventief jeugdbeleid zetten we samen met het stevig fundament aan basisvoorzieningen dat we in onze gemeente hebben in op de speerpunten van het lokaal jeugdbeleid: gezond en veilig

Programmarekening 2020

17

opgroeien, een goede voorbereiding op de toekomst en talentontwikkeling in de gemeenschap. Het preventief jeugdbeleid richt zich op alle jeugdigen tot 24 jaar die in onze gemeente wonen. Een deel van deze jeugdigen/ gezinnen heeft wat extra ondersteuning nodig. Samen met de basisvoorzieningen, de gemeentelijke toegang, algemene voorzieningen en zorgaanbieders zorgen we ervoor dat de jeugdigen/ gezinnen de ondersteuning krijgen die zij nodig hebben om zelf weer verder te kunnen. De verschillende voorzieningen lichten we hieronder toe. Lokaal preventief Jeugdbeleid 2020 was een jaar waarin we samen met onze partners in het voorliggend veld (Buurtgezinnen, jongerenwerk, verenigingen) zochten naar een manier om het aanbod, rekening houdend met de behoefte van jeugdigen en gezinnen en de coronamaatregelen door te laten gaan. Zo heeft Buurtgezinnen 8 gezinnen die het zwaar hebben gekoppeld aan een steungezin in de buurt. Kinderen krijgen hierdoor extra liefde en aandacht en ouders worden ontlast. Buurtgezinnen beoogt zo te voorkomen dat problemen verergeren en zwaardere jeugdhulp nodig is. In samenwerking met jeugdigen zijn verschillende nieuwe speel- en ontmoetingsplekken gerealiseerd, waaronder de pumptrackbaan op de Hovergelei, waar ook veel jongeren uit nabije gemeenten op af komen. Ook sporthal de Schans diende als ontmoetingsplek voor jongeren.

Jongeren hebben met ondersteuning van de jongerenwerker en de buurtsportcoach diverse activiteiten georganiseerd. Ook hebben zij samen voor de komende jaren een plan gemaakt om met inzet van de sporthal tegemoet te komen aan de behoefte van jongeren aan een plek om elkaar te ontmoeten. Jeugdzorg Eerstelijnsloket Jeugd/ gezinscoachteam De gezinscoaches zijn allen in dienst van gemeente Beesel. De gedragswetenschapper die zowel het gezinscoachteam als het onderwijs ondersteunt, is op inhuurbasis werkzaam en wordt door zowel gemeente als onderwijs gefinancierd. Net als voorgaande jaren biedt de gedragswetenschapper inhoudelijke ondersteuning aan de gezinscoaches, leerkrachten en intern begeleiders. Daarnaast voert de gedragswetenschapper onderzoeken voor het onderwijs uit en levert de gedragswetenschapper een bijdrage aan de (door)ontwikkeling van de zorgstructuur voor de gemeente Beesel, het basis- en voortgezet onderwijs. Deze afstemming zorgt voor minder grijs gebied tussen jeugdhulp en passend onderwijs en verbindingen om minder kinderen tussen wal en schip te laten vallen. Afgelopen jaar is de gedragswetenschapper ook nauw betrokken geweest bij de plannen om meer zicht en grip op de financiële situatie in het sociaal domein en specifiek binnen de toegang jeugd te krijgen.

Algemene voorzieningen Jeugd Onder algemene voorzieningen vallen de regionale voorzieningen Veilig Thuis, Integrale vroeghulp, het Downsyndroomteam en de Beschermingstafel. De samenwerkingsafspraken met Veilig Thuis Noord- en Midden-Limburg zijn in 2020 aangescherpt en zijn afgestemd met het landelijke actieprogramma Geweld Hoort Nergens Thuis en de visie Gefaseerd Samenwerken aan Veiligheid (eerder visie Gefaseerde ketenzorg). Veilig Thuis heeft in 2020 45 advies- en ondersteuningstrajecten uitgevoerd en 95 meldingen opgepakt binnen gemeente Beesel. Dit heeft 2 keer tot inbreng op de Beschermingstafel geleid. Deze aantallen betreffen de volledige inzet van Veilig Thuis, niet alleen specifiek Jeugd. Integrale Vroeghulp is er voor diagnostiek en zorg aan kwetsbare kinderen van nul tot zeven jaar met een (dreigende) ontwikkelingsachterstand, die wordt veroorzaakt door een beperking, gedragsproblemen en/of een chronische ziekte. Het Downteam biedt een multidisciplinair onderzoek waar adviezen uit voort komen voor verdere behandeling van kinderen met het downsyndroom. De Beschermingstafel neemt een besluit over het wel of niet starten van een onderzoek door de Raad voor de Kinderbescherming (RvdK), wat kan leiden tot een verzoek aan de kinderrechter voor een kinderbeschermingsmaatregel.

De kosten die hiermee gepaard gaan zijn voor het voorzitterschap en de administratieve ondersteuning.

Programmarekening 2020

18

Maatwerkvoorziening jeugd In 2020 zijn voor 387 unieke jeugdigen/ gezinnen (t.o.v. 380 in 2018 en 364 in 2019). in totaal 1.094 jeugdhulpvoorzieningen ingezet gedurende het jaar 2020, dit is inclusief herindicaties en stapelingen van indicaties. In onderstaande schema ziet u hoeveel unieke jeugdigen er gebruik gemaakt hebben van maatwerkvoorziening Jeugdhulp.

Begeleiding groep Begeleiding individueel Behandeling GGZ Behandeling groep jeugdhulp Behandeling individueel jeugdhulp Behandeling met verblijf GGZ Behandeling met verblijf jeugdhulp Dyslexie diagnostiek + behandeling Logeren Persoonlijke verzorging Pilots BoT + JIM Sociaal Medische Indicatie Jeugd Verblijf met behandeling Vervoer (Jeugdzorg) Wonen (gezinshuis, pleegzorg, beschermd wonen)

2019 29 79 214 12 92 9 4 29 4 0 1 18 19 19 20

2020 28 83 251 10 88 8 6 44 9 0 5 16 23 17 15

Behandeling GGZ / Jeugdhulp groep/individueel Daar waar behandeling met verblijf noodzakelijk is, zal altijd eerst overwogen zijn of inzet van een ambulant alternatief passend is. Hieronder vallen o.a. de pilots Back on Track (BoT) en Jouw Ingebrachte Mentor (JIM). Deze vormen zijn dus verblijfsvoorkomend. Uit de recente evaluatie van JIM, waarbij er iemand uit het netwerk door de jongere wordt gekozen als zijn vaste steunfiguur, is gebleken dat er 2 trajecten zijn ingezet, waarbij (met grote tevredenheid van alle partijen) een uithuisplaatsing is voorkomen. Als we de inzet van JIM afzetten tegen een jaar in verblijf heeft dit een besparing opgeleverd van € 85.000,- per cliënt. In totaal heeft JIM in Noord-Limburg in 16 van de 19 casussen een uithuisplaatsing voorkomen. De pilot is nog een jaar verlengd, omdat algemeen beeld is dat er minder instroom heeft plaatsgevonden dan verwacht door de maatregelen rondom Covid-19. BoT is in 2020 3 keer ingezet, waardoor er ook geen uithuisplaatsing nodig is geweest. Als we de inzet van BoT afzetten tegen een jaar in verblijf heeft dit een besparing opgeleverd van € 92.000,- per cliënt. Beide interventies bevinden zich (landelijk) nog in de pilotfase. Aan de pilots zijn onderzoeken gekoppeld over de effectiviteit van de interventie.

Begeleiding groep/individueel Het bieden van ondersteuning of begeleiding aan jeugdigen, ouders en/of hun omgeving, gericht op het verbeteren, ontwikkelen, stabiliseren en/of compenseren van de zelfredzaamheid, het welbevinden en/of de kwaliteit van leven. Begeleiding kan zowel kort als lang duren en kan wisselen in intensiteit. Begeleiding kan worden ingezet als de behandeling is afgerond en de jeugdige en/of het gezin verder begeleid moet worden of wanneer er onvoldoende leervermogen is, waardoor jeugdige en/of het gezin langere tijd begeleiding nodig heeft. Begeleiding groep kan ingezet worden als respijtzorg, om de thuissituatie te ontlasten. Indien ouders niet zelf voor vervoer naar de groepsgerichte begeleiding kunnen verzorgen, kan de gemeente hier een voorziening voor afgeven. Behandeling met verblijf Bij behandeling met verblijf verblijft de jeugdige (tijdelijk) elders dan thuis onder verantwoordelijkheid van een jeugdhulpaanbieder. Het gaat hier om 7 x 24 uurs zorg, uitgevoerd door een behandelteam. Het doel van behandeling met verblijf is herstel van het normale leven van een jeugdige en zijn gezin/omgeving, waarbij terugkeer van de jeugdige naar huis of een zo zelfstandig mogelijke vorm van wonen het uitgangspunt is. Ambulante alternatieven voor behandeling met verblijf

Programmarekening 2020

19

Daar waar behandeling met verblijf noodzakelijk is, zal altijd eerst overwogen zijn of inzet van een ambulant alternatief passend is. Hieronder vallen o.a. de pilots Back on Track (BoT) en Jouw Ingebrachte Mentor (JIM). Deze vormen zijn dus verblijfsvoorkomend. In de gemeente Beesel zien we een stijging binnen deze producten, waardoor het aantal kinderen, dat anders in behandeling met verblijf terecht zou zijn gekomen, zien afnemen. Wonen Onder wonen vallen de vormen pleegzorg, gezinshuiszorg en beschermd wonen. Veelal zijn dit kinderen die niet (of maar deels) thuis kunnen wonen en ook het perspectief is dat dit niet (of maar deels) mogelijk is. Maatwerkvoorzieningen Jeugd PGB IIn 2020 zijn er 23 Individuele voorzieningen via PGB ingezet. 16 van deze voorzieningen hebben betrekking op hulp via een zorgaanbieder. De andere 7 voorzieningen worden door het eigen netwerk uitgevoerd. Bij de 2e berap hebben we een stijging gezien in inzet middels PGB over de voorliggende maanden. Hierop is bijgeraamd, echter meer dan nodig is gebleken. PGB kan op 2 manieren geboden worden namelijk: a. Hulp via zorgaanbieders 74% van de uitgaven, middels PGB geboden door zorgaanbieders, heeft betrekking op twee trajecten waarbij sprake is van inzet van een (unieke) woonvorm geboden door een aanbieder die niet gecontracteerd is.

Daarnaast zien we herhaaldelijke inzet (in totaal 8 keer) van twee aanbieders die niet gecontracteerd zijn, maar waar ouders zelf voor kiezen, omdat het lokaal aanbod betreft of de aanbieder een unieke werkwijze hanteert. Deze inzet bedraagt 16% van de uitgaven. Voor de overige 6 voorzieningen die betrekking hebben op 10% van de uitgaven geldt dat dit voorzieningen zijn die door verschillende aanbieders eenmalig zijn ingezet, omdat het aanbod aanvullend is op het gecontracteerde aanbod. Het unieke/lokale aanbod van specifieke (nog niet) gecontracteerde aanbieders zal meegenomen worden in het Project sturing en inkoop, maar zal pas mogelijk effect hebben per 2022. b. Hulp via eigen netwerk Deze hulp wordt veelal door ouder(s) uitgevoerd en heeft betrekking op de bovengebruikelijke hulp die zij niet vanuit eigen kracht kunnen bieden. Tot vaststelling van de nieuwe jeugdhulp verordening (op 26 oktober jl.) hadden we onvoldoende tools om te onderzoeken of de hulp geboden door ouders ook daadwerkelijk de best passende hulp is. Ook hadden we onvoldoende richtlijnen tot onze beschikking om na te gaan wat gebruikelijke en bovengebruikelijke hulp is en welke bovengebruikelijke hulp ouders nog vanuit eigen kracht uit kunnen voeren. Enkel voor de bovengebruikelijke hulp die ouders niet vanuit eigen kracht uit kunnen voeren, dienen we een voorziening te verstrekken.