Bijlage Kaders Groene Loper Fase 2

Kaders de Groene Loper fase II Bijlage Inleiding De gemeente Beesel heeft de ambitie om met het project de Groene Loper een beleefroute te creëren tussen het veer en de Witte Stein. Het project is in twee fases opgeknipt, de eerste fase, gericht op het verbeteren van de verkeerssituatie, is gereed. De tweede fase, waarin het aspect beleving meer nadrukkelijk aanwezig is, staat op het punt van starten. In de programma begroting 2023 is hier aanvullend budget voor gevraagd en zijn een aantal uitgangspunten opgenomen. Ook is aangegeven dat voor de start van de tweede fase de gemeenteraad een separaat voorstel ontvangt. Hier is invulling aan gegeven door voorliggend raadsvoorstel en deze bijlage waarin de kaders nader zijn beschreven. Het kader inzake de grensovergang is opgenomen in het raadsvoorstel en maakt geen onderdeel uit van deze bijlage.

Opbrengst uit participatiebijeenkomst en raadswerkvergadering. De concept kaders zijn besproken en getoetst tijdens een raadswerkvergadering op 19 juni 2023. Ook heeft een eerste participatiebijeenkomst plaatsgevonden op 27 juni 2023 en hebben meerdere gesprekken met de gemeente Brüggen plaatsgevonden. Deze input is gebruikt om de concept kaders te wijzigen, verfijnen en aan te vullen. Het resultaat is in dit document beschreven. Tijdens beide bijeenkomsten zijn ook zaken opgehaald die de uitvoering raken. In basis zijn deze niet verwerkt in de kaders omdat deze te locatie specifiek zijn. Wel houden we deze aandachtspunten in gedachte en laten we ons inspireren door de geleverde input voor de vervolgfase.

In dit document zijn de eerdere uitgangspunten verder uitgewerkt en zijn kaders geformuleerd. Deze kaders worden door het college van B&W gebruikt bij de verdere uitwerking van het project de Groene Loper fase II. De gemeenteraad wordt gevraagd deze kaders vast te stellen. De verschillende thema’s binnen het project hebben een sterke relatie. Zo bepaalt bijvoorbeeld het landschap onder andere de belevingswaarde. Maar ook de weginrichting heeft een grote invloed op de beleving. Toch is gekozen om de kaders in drie categorieën te beschrijven, namelijk: - Beleving en recreatie; - Verkeer en wegbeheer; - Groen, duurzaamheid en klimaatadaptatie.

1 Kaders voor het project de Groene Loper fase II

Kaders

Beleving en recreatie In de gemeente Beesel is het goed verblijven en recreëren. We zijn de mooiste, groenste gemeente tussen grens én Maas en tussen de twee steden Venlo en Roermond. We zijn een strategische uitvalbasis om grote delen van Limburg en een stukje van Duitsland te ontdekken. Wandelen en fietsen door het unieke landschap, het ontdekken van de vele cultuurhistorische schatten en genieten van de gastvrijheid bij ondernemers en gemeenschap zijn belangrijke pijlers. In de doelenboom is onder andere opgenomen dat we de toeristische beleving van de gemeente bevorderen. Dat doen we door andere zaken te bevorderen zoals: • De beleving van erfgoed in projecten; • De wisselwerking tussen groen en recreatie; • De beleving van de ligging aan de Maas. Meer toegespitst op het project is het van belang om in ogenschouw te houden dat de Keulseweg opgenomen is in het regionale fietsroutenetwerk als een lokale hoofdstructuur, deze wordt met name recreatief gebruikt. Het gebruik van de Keulseweg door fietsers is in het toeristisch seizoen erg hoog en in de weekenden aanzienlijk meer dan op werkdagen. Ook de omgeving van de Witte Stein wordt intensief gebruikt door toeristen en recreanten. De openbare ruimte draagt in de huidige vorm weinig bij aan een hoogwaardige beleving van de omgeving.

In regionaal verband werken we gezamenlijk aan het ontwikkelen van toerisme en het promoten daarvan. Zo realiseren we in Limburg een netwerk aan Toeristische Overstap Punten (TOP). Bij een TOP, die bij voorkeur in samenhang met een ondernemer wordt gerealiseerd, zijn voorzieningen aanwezig voor de toerist, zoals (gratis) parkeervoorzieningen, toiletten en oplaadpunten voor de fiets.

Wandelaars en fietsers zijn de belangrijkste doelgroepen. De Witte Stein is met haar horecaondernemers en knooppunt van routes de meest prominente omgeving in de beleefroute. Wandelen en fietsen is de meest ondernomen activiteit door recreanten. Deze doelgroepen faciliteren we door het kiezen van de juiste weginrichting en het realiseren van de juiste voorzieningen. De verbinding tussen het veer en de grens heeft met de Witte Stein een sterke plaats waar veel voorzieningen samenkomen. We beschouwen de Groene Loper als een belevingsroute, er zijn meer routes die het veer en de grensgebied verbinden. We voeren geen eigen bewegwijzering voor de beleefroute. Er zijn immers meer routes mogelijk. Zo zijn routes denkbaar via de kernen Reuver en Offenbeek, maar ook via het buitengebied. De beleefroute werken we uit, waarbij het uitgangspunt is dat we aansluiten op de knooppuntenstructuur. We realiseren, samen met horeca ondernemers een Toeristisch Overstap Punt (TOP) bij de Witte Stein. Bij de TOP zijn verschillende voorzieningen aanwezig, zo is een gratis parkeerplaats met een landmark de basis, hiermee markeren we de toeristische functie. De horecaondernemers vullen dit aan door hun toiletvoorziening open te stellen, waterflesjes te vullen enzovoorts. Zo is de Witte Stein een logische en aantrekkelijke plaats om je route te beginnen en/of te eindigen.

Verbondenheid tussen Nederland en Duitsland en meer specifiek tussen Brüggen en Beesel komt tot uiting in de inrichting bij de grensovergang. We zijn trots op onze Duits-Nederlandse samenwerking. We laten deze verbondenheid terug zien in de inrichting van het grensgebied. De beleving van het gebied stopt niet bij de grens. We hebben dan ook de wens om de inrichting grensoverschrijdend te realiseren, hierover is meermaals met de gemeente Brüggen gesproken.

2 Kaders voor het project de Groene Loper fase II

Natuurbeleving en de grof keramische industrie staan centraal in de beleving. Daarmee leggen we een sterke relatie met het verleden en de huidige kwaliteiten van het gebied. Zowel bij recreatieve uitingen alsook bij de inrichting van de openbare ruimte richten we ons op de twee sporen. Verwijzingen naar andere belevingsaspecten zijn hier aan ondergeschikt. Het viaduct dat de Keulseweg kruist biedt kansen om een poort naar het buitengebied en andersom naar Offenbeek te worden. Daarmee is het in potentie een echte blikvanger. We streven naar het aankleden van het viaduct dat de Keulseweg kruist. Daarvoor is een vergunning noodzakelijk en deze vragen we aan bij de eigenaar. Ook bij het opwaarderen spelen we in op de grof keramische industrie en het natuurlijke karakter van het achterliggende gebied. Om de natuurbeleving en de historie van de plek goed te beleven realiseren we beleefplekken langs de beleefroute. Bij de beleefplekken realiseren we rustplekken en leggen we een relatie met de natuurbeleving en de historie van de plek. Beleefplekken zijn dan ook uitermate geschikt om informatie te delen. In het materiaalgebruik sluiten we aan bij andere beleefplekken, zo zorgen we voor eenheid binnen de gemeente. Informatieborden en routeverwijzingen beperken we zoveel mogelijk, zo komt de kwaliteit van de plek zelf tot uiting.

Om verrommeling te voorkomen herzien we het aantal informatieborden, (route)verwijzingen en andere uitingen. We onderzoeken de mogelijkheid om informatie digitaal te ontsluiten, bijvoorbeeld via QR-codes. Dit uitgangspunt vraagt om keuzes bij de inrichting van de belevingsplekken en het gebied rondom de Witte Stein.

3 Kaders voor het project de Groene Loper fase II

wegafsluiting, reden hiervoor was de verkeersproblematiek. De dynamische wegafsluiting is momenteel al meerdere jaren defect waardoor (lokaal) autoverkeer al gebruik maakt van deze grensovergang.

Kaders Verkeer en wegbeheer We werken aan een optimale inrichting van de woon-, werk- en leefomgeving in de gemeente Beesel. Een fysieke leefomgeving die toegankelijk, goed bereikbaar, veilig en gezond is voor iedereen. De weginrichting is een belangrijk onderdeel van de fysieke leefomgeving. Verkeersstromen, en daarmee het verplaatsen van personen en goederen komt voort uit een andere behoefte. Daarmee heeft dit vakgebied veel relatie met andere beleidsterreinen. In de doelenboom staat dat we inzetten op schone en slimme mobiliteit, zo kunnen inwoners, goederen en bezoekers zich slim, schoon, veilig en aangenaam verplaatsen. Daarnaast zetten we in op: • Beesel is bereikbaar op een veilige en duurzame manier; • We zorgen voor veilige wegen. In het project de Groene Loper staat zowel het verbeteren van de verkeerssituatie als ook het bevorderen van de beleving centraal. Bij het verbeteren van de verkeerssituatie is in de eerste fase volop ingezet op het verminderen van het conflict tussen het recreatieve verkeer en het (zware) gemotoriseerde (vracht)verkeer. Door een herinrichting van de Keulseweg kan dit conflict verder verminderd worden. Om een onderbouwde keuze te kunnen maken is een variantenstudie gedaan. Ook is de beleving van de bezoeker grotendeels afhankelijk van de gekozen weginrichting en de aankleding daarvan.

De grensovergang Witte Stein tussen Brüggen en Beesel kent momenteel een beperking voor autoverkeer. Fietsers, wandelaars en houders van een ontheffing kunnen de grens passeren. Ondernemers met percelen aan beide zijden van de grens hebben een dergelijke ontheffing. Deze ontheffing moet worden verleend, daardoor is het niet mogelijk om de grensovergang volledig te sluiten voor gemotoriseerd verkeer. In 2009 is in overleg met Brüggen de slagboom vervangen door een dynamische

De weginrichting is afhankelijk van het gewenste gebruik. Aansluitend op de doelstelling van het project is dit gericht op de fietser. De inrichting van de weg volgt uit het gewenste gebruik van de weg. Het doel van het project is het stimuleren van de recreant. Deze maakt vooral als fietser gebruik van de Keulseweg. We stimuleren de fietser en geven deze een prominente plaats op de weg, eveneens ontmoedigen we (doorgaand) autoverkeer. Tussen het viaduct van de A73 en de Polderweg handhaven we de huidige wegbreedte. Op de rijbaan maken we fietssuggestiestroken. Vanaf de Polderweg kiezen we voor een fietsstraat. Het versmallen van het wegprofiel gaat ten koste van de verkeersveiligheid. Daarom kiezen we voor het handhaven van de huidige wegbreedte en geven we de fietser een prominente plaats op de weg. Daardoor wordt de weg optisch smaller. Door het toevoegen van grasbetontegels zorgen we voor uitwijkmogelijkheden en verlengen we de levensduur van de weg. We ontmoedigen hard rijden door de inrichting van de weg. Hard rijden is gedrag. Dit gedrag kunnen we deels beïnvloeden door de inrichting van de weg. Dat doen we door de fietser een prominente plek op de weg te geven, door de bijbehorende markeringen is de weg optisch smaller. Door het strategisch aanplanten van bomen en hagen versterken we dit optische effect. Ook realiseren we afdoende extra drempels en kruispuntplateaus.

We handhaven de alternatieve verkeersroute en dwingen af/stimuleren deze doormiddel van bebording. In de eerste fase van het project de Groene Loper is de alternatieve verkeersroute gerealiseerd, de routing hiervan wordt gehandhaafd. Door middel van bebording beïnvloeden we het gebruik hiervan. Gemaakte afspraken over het gebruik van de alternatieve verkeersroute brengen we opnieuw onder de aandacht. 4

Kaders voor het project de Groene Loper fase II

Kaders

Groen, duurzaamheid en klimaatadaptatie We werken aan een groen, biodivers en duurzaam Beesel. Zo willen we een klimaatbestendige, toegankelijke, groene en veilige openbare ruimte van hoge kwaliteit. Plekken met belevingswaarde, die uitnodigen tot ontmoeten, bewegen, verblijven en recreëren maken hier onderdeel van uit. In de doelenboom zijn daarnaast de volgende zaken opgenomen: • Biodiversiteit en klimaatadaptatie. We gaan voor een groen Beesel, behouden planten en diersoorten en zijn adaptief voor extreem weer; • We streven naar slim (her)gebruik van grondstoffen, producten en goederen in een gesloten kringloop waardoor het gebruik van grondstoffen afneemt; • We richten in en onderhouden onze openbare ruimte doelmatig en klimaatbestendig. De Groene Loper is een verbinding over de volledige breedte van de gemeente. Daarmee doorkruist deze verbinding verschillende waardevolle landschappen. Zo ervaar je de Maas, het Maasdal, jonge ontginnen in het Meerlebroek en aan de Duitse zijde de steilrand met de uitgestrekte bossen. Het decor van de Groene Loper heeft daarmee een hele stevige basis, dit toont eveneens de sterke verwevenheid tussen groen en recreatie. Door de vele ruimtelijke ontwikkelingen zal het landschap en het aanzicht daarvan veranderen. De verwachting is dat dit een positief effect heeft op de beleving van het landschap.

Zo is het bijvoorbeeld de verwachting dat het areaal natuur en het aantal landschappelijke elementen toeneemt.

Waar mogelijk versterken we de groenstructuur op de Keulseweg en bij de Witte Stein. Zo zetten we in op het behouden en versterken van de boomstructuur op de Keulseweg en verhogen we de verblijfskwaliteit bij de Witte Stein door het toevoegen van groen. Specifiek bij de Witte Stein leggen we de relatie met de omliggende bossen waardoor de openbare ruimte minder afsteekt tegen de omgeving. Hiermee creëren we eveneens schaduwplekken die waardevol zijn voor de beleef- en zitplekken. Biodiversiteit en herkenbaarheid verbeteren we door de beplanting aan te laten sluiten op de op de natuurlijke omgeving. Daarbij hebben we aandacht voor het representatieve karakter van de Witte Stein. We gebruiken zoveel als mogelijk inheemse beplanting en beperken hiermee ook de plaagdruk. Bij de materiaalkeuze houden we rekening met duurzaamheid. Waar mogelijk hergebruiken we materialen. Dit is mede afhankelijk of we ook de gewenste kwaliteit en uitstraling kunnen realiseren. Eveneens dienen de materialen verkrijgbaar en technisch voldoende in orde zijn. Oplaadpunten voor de fiets zijn belangrijker dan voor de auto. Bij voorkeur worden deze oplaadpunten bij en door de ondernemers gerealiseerd. Waar mogelijk worden fiets-oplaadpunten gerealiseerd in het zicht van het terras. Ondernemers zijn in eerste instantie zelf aan zet en hebben dit al deels zelf ingevuld.

Voor auto’s is een oplaadpunt aanwezig, deze wordt gehandhaafd.

De omvang van de openbare ruimte is in de omgeving van de Witte Stein beperkt. Hierdoor is de ontwerpvrijheid en het toevoegen van groenkwaliteit en het bevorderen van klimaatadaptatie beperkt mogelijk. In het bomenbeleidsplan is de boomstructuur op de Keulseweg als waardevol aangeduid. 5 Kaders voor het project de Groene Loper fase II

6 Kaders voor het project de Groene Loper fase II