AB B2026 - 1e termijn burgemeester Derks
Tekst van het document
Algemene beschouwingen 2026 – 1e termijn – Martijn Derks Eerste termijn Algemene beschouwingen 2026 Burgemeester Met gepaste trots presenteren wij u vandaag de begroting. Mijn eerste half jaar als uw burgemeester zit erop en ik heb al veel mooie dingen mogen zien en meemaken: sterke gemeenschapszin, betrokken inwoners en een manier van doen die gewoon nét even anders is dan elders. Dat maakt onze 750 jaar oude gemeente uniek en daar bouwen we samen verder aan. Voor u zit een tevreden man. Trots op wat ik heb gezien, geraakt door de kracht van onze gemeenschap en dankbaar voor de samenwerking die ons als gemeente zo bijzonder maakt. Samen maken we het verschil en dat stemt mij hoopvol voor wat nog komt. Waarbij ik jullie als raad ook wil complimenteren van de groei in het debat, constructief en kritisch gaat echt samen met verschil in inzicht. Ik zou ons ook gunnen dat we dit nog meer uitstralen buiten onze mooie gemeente. Limburgse bescheidenheid siert ons, maar soms mag je ook met trots naar jezelf kijken en blij zijn dat je hier woont, want laten we eerlijk zijn: we hebben het hier best aardig voor elkaar. Voor u ligt de meerjarenbegroting 2026. De laatste begroting van deze raads- en collegeperiode. In deze begroting zijn voor 2026 en verder de kaders uit onze kadernota vertaald naar beleidsdoelen, acties en wat het gaat kosten.
Het betreft, zoals afgesproken in de kadernota, een beleidsluwe begroting. We houden hierbij zoveel mogelijk rekening met ontwikkelingen, lokaal en om ons heen. Tegelijkertijd mag het duidelijk zijn dat in het proces van deze begroting de koers van onze Rijksoverheid nog onzekerder en onbetrouwbaarder is geworden. Op 29 oktober zijn er opnieuw Tweede Kamerverkiezingen geweest. Het is nu aan de collega's in Den Haag om hier een coalitie uit te vormen met mogelijk nieuw beleid en koers. Dit betekent dat we als gemeente het moeten doen met de kennis van nu. En die kennis leert ons dat we vanaf 2028 nog steeds met de gevolgen van een onopgeloste korting op het gemeentefonds en de disbalans tussen taken en middelen zitten. In maart 2026 vinden de gemeenteraadsverkiezingen plaats. Een belangrijk moment in onze lokale democratie. Ondanks een (kleine) plus in 2026 en 2027 kunnen we ons richting de onzekere toekomst van 2028 en 2029 geen nieuwe ambities veroorloven zonder dat daar beleidsmatige en financiële keuzes tegenover staan. In een tijd waarin een duidelijke koers vanuit het Rijk op diverse dossiers en het gemeentefonds uitblijft, is het belangrijk om lokaal koers te blijven houden. We moeten als lokale overheid, die dichtbij haar inwoners staat, niet stilvallen, maar door blijven werken aan de uitdagingen en ambities van en voor onze gemeenschap.
Dit vraagt koersvastheid van ons allen. Het is van belang tijdig inzicht te hebben in mogelijke financiële keuzes. Alleen zo kunnen we als raad en college gezamenlijk voorbereid zijn op scenario’s waarin het Rijk geen alternatieven biedt. Komend jaar staan we samen aan de lat om keuzes zorgvuldig voor te bereiden. Een belangrijke overweging hierbij is dat het benutten van provinciale subsidies waardevol kan zijn, maar dat we breder moeten kijken naar aanvullende financieringsbronnen zoals rijksfondsen, Europese programma’s en samenwerkingen met maatschappelijke partners om onze ambities duurzaam te realiseren. Momenteel doen we dit overigens al, samen met onze subsidieadviseur en de afdeling Strategie, waarbij we actief inzetten op lobby, scherpte op kansen en strategische positionering. Een concreet voorbeeld hiervan is de succesvolle gunning van de Dorpendeal. Wel is het zo dat wij als gemeente niet alles kunnen en moeten overnemen en oplossen, juist het versterken van eigen redzaamheid en weerbaarheid binnen onze gemeenschap is essentieel. We mogen vertrouwen op de kracht van onze inwoners, waarbij de overheid een steun in de rug is en niet de motor van elk initiatief. Samen bouwen we verder aan een samenleving waarin verantwoordelijkheid nemen en elkaar helpen hand in hand gaan.
Met de meerjarenbegroting 2026 en de nieuwe toekomstvisie Leef Beesel hebben we een koersvaste ambitie voor een zelfbewuste, krachtige kleine gemeente, die wil blijven bouwen aan een sterke gemeenschap. We werken in 2026 verder aan onze ambities uit deze raadsperiode of leggen een belangrijke basis hiervoor naar de toekomst toe. We zien dat sommige ambities en opgaven raadsperiodes overstijgen en dat is ook logisch. Beesel is een gemeente waar iedereen welkom is. Tegelijkertijd hechten we veel waarde aan respectvolle en ‘normale’ omgangsvormen, die bijdragen aan een prettige en veilige leefomgeving voor iedereen. Leefbaarheid staat bij ons hoog in het vaandel: we blijven initiatieven stimuleren die zorgen voor een gezonde, krachtige en zelfstandige gemeenschap. Juist in tijden van onzekerheid is
Algemene beschouwingen 2026 – 1e termijn – Martijn Derks het van belang dat mensen zich thuis voelen, elkaar kennen en samen bouwen aan een toekomstbestendig Beesel. Waarbij de veiligheid van onze inwoners en bezoekers iets is wat we koesteren maar ook aandacht vraagt. Het zichtbaar aanwezig zijn van boa’s, straatcoaches, politie en brandweer, als vaste gezichten in onze gemeenschap, draagt bij aan vertrouwen en geeft mensen een gevoel van veiligheid en verbondenheid. Regeren is vooruitzien en dit vraagt aandacht voor de huidige bezetting en inzet. Dit signaal wordt nadrukkelijk onderstreept door u en onze externe partners, die het belang van continuïteit en herkenbaarheid in de wijk, industrieparken en centrum bevestigen. Ondanks het gematigde vooruitzicht op gemeentefinanciën, de krapte op de arbeidsmarkt en de onzekerheden om ons heen, slagen we er als kleine, krachtige en zelfstandige gemeente in om samen met raad, bestuur, organisatie, partners, regio en vooral ook onze inwoners ieder jaar weer stappen vooruit te zetten. Continue aandacht voor wat we doen én laten is cruciaal voor doelgerichte keuzes , zonder wispelturigheid of iets wat daarop lijkt. Dit vraagt soms een bedrijfsmatige en zakelijk aanpak, welke mogelijk anders is dan dat we vanuit het verleden gewend zijn.
Hier moeten we met elkaar open voor staan om zo ook na 2027 die financieel gezonde gemeente te kunnen blijven. We boeken resultaten, en die successen mogen we ook vieren. Juist in deze soms toch onzekere tijd is het belangrijk om te laten zien dat we zaken voor elkaar krijgen. We varen daarbij onze eigen koers en dat doen we bewust. Met de gekozen focus in onze toekomstvisie hebben we ook gekozen voor een duidelijk profiel. Tegelijkertijd houden we oog voor alles wat in onze gemeenschap speelt. Denk aan onze ondernemers, zoals de maakindustrie en dienstverlening, en de toeristische sector die van grote waarde zijn voor onze lokale economie. Het zijn van een zelfstandige en krachtige kleine gemeente betekent ook: positie pakken in de regio. Met een nieuwe governance, visie en organisatiestructuur in het vooruitzicht is het mijn advies om die positie actief te claimen. Want positie hebben draagt bij aan onze kracht en zelfstandigheid en daarmee aan het realiseren van onze ambities. Ook volgen we, en sturen waar nodig, hierin actief de landelijke ontwikkelingen binnen de K80 en VNG. Een sterke positie in de regio vraagt bovendien om samenwerking met buurgemeente Brüggen, waarbij we natuurlijke verbindingen koesteren vanuit een intrinsiek gevoel van gezamenlijkheid werken. Met oog op de financiën blijft het uitdagend welke meerjarige keuzes we gaan maken.
De koers en het fundament ligt vast, namelijk Leef Beesel en eén ding is zeker: we doen dat met eigen verantwoording, met een weerbare gemeenschap en met het vertrouwen dat we samen bouwen aan een Beesel voor vandaag en morgen. De opgaven waar we voor staan vragen om samenwerking, ook ná de verkiezingen, alleen samen met de gehele raad kunnen we duurzaam verschil maken. Juist nu is het moment om elkaar te vinden in gedeelde verantwoordelijkheid, boven partijpolitiek en populisme uit. Kortom wat wij als Beesel nu nodig hebben is: Doelmatig, koersvast beleid en geen gekke fratsen, dat is wat ons nu past. We zijn klein, krachtig en gezond en dat willen we blijven, in een samenleving waarin vertrouwen en betrokkenheid de boventoon voeren.