13.3.13 - 2026.09.14 VNG: 26/033 nazending stukken ALV 30-9-2026 VNG-inzet richting kabinet
Tekst van het document
Er wordt allereerst gewerkt aan een gezamenlijke (overheidsbrede) visie op de impact van digitalisering en veranderingen van werk en wat daar aan vaardigheden voor nodig is. Ook werken we aan een personeelsstrategie voor digitalisering en bepalen welke kennis we in huis moeten hebben en welke we uit de markt halen. We delen praktijkvoorbeelden van het KWIV en we verkennen hoe dit beter kan worden verbonden met de gemeentelijke praktijk. Hiermee kunnen we gerichter werven (bijvoorbeeld via werkenbijgemeente.nl), omscholen en onderwijs ontwikkelen op basis van technologische innovaties. Vereniging van Nederlandse Gemeenten 21/23 Daarnaast nemen we meer regie op de ontwikkeling van digitaliseringskennis. Opleidingen worden overheidsbreed gedeeld bijvoorbeeld RADIO via VNG Academie, maar hierin sluiten we actiever aan op wat er op de collectiviseringsopgaven nodig is, zoals AI, cloud en cyber. Via het Kennisnetwerk Data en Samenleving en in fysieke bijeenkomsten blijven we inzetten op kennisdeling en het zichtbaar maken van bestaande initiatieven om zo de landelijke strategie en ontwikkelingen te blijven verbinden met de lokale uitvoeringspraktijk, en omgekeerd. 6.8.3.
Vooruitblik De komende periode werken gemeenten, VNG en interbestuurlijke partners verder aan een gezamenlijke visie op Digitaal Vakmanschap, een personeelsstrategie voor digitalisering en een samenhangend opleidingsaanbod. Daarbij wordt nadrukkelijk gekeken hoe we het rendement op deze gemeentelijke inspanningen kunnen vergroten in NDS-verband. Een belangrijk aandachtspunt daarbij is de vraag hoe gemeenten en overheden opleidingen beter kunnen delen en gezamenlijk kunnen ontwikkelen. Hoewel dit een breed gedragen wens is binnen gemeenten en ook past binnen de NDS, blijkt in de praktijk dat samenwerking hierover niet vanzelfsprekend is. Opleidingen worden vaak nog ontwikkeld of ingekocht vanuit afzonderlijke organisaties, terwijl veel kennisvragen juist gemeente- en overheidsoverstijgend zijn. Voor de najaars-ALV wordt verkend of een richtinggevende uitspraak wenselijk is om opleidingen gemeentelijk en overheidsbreed te delen en waar mogelijk gezamenlijk te ontwikkelen. Daarbij kan bijvoorbeeld worden gestart met thema's zoals de nieuwe Cyberbeveiligingswet en AI- geletterdheid, waarvoor al onderzoeken lopen en bestaande initiatieven beschikbaar zijn. Een dergelijke uitspraak kan het fundament leggen voor verdere gezamenlijke ontwikkeling van opleidingen en mogelijk toekomstige collectiviseringsvoorstellen op dit thema.
Daarnaast wordt ingezet op versterking van regionale samenwerking, het benutten van bestaande opleidingsvoorzieningen en het verder ontwikkelen van kennis en vaardigheden die nodig zijn voor AI, cloud, digitale veiligheid en andere digitaliseringsopgaven. Zo ontstaat stap voor stap een sterkere gezamenlijke basis voor digitaal vakmanschap binnen gemeenten. Meer weten? Werkenbijgemeenten.nl Gezamenlijk platform voor arbeidsmarktcommunicatie en werving. Ondersteunt gemeenten bij het aantrekken van onder andere digitaliserings- en ICT-professionals. VNG Academie Biedt opleidingen, leertrajecten en kennisontwikkeling rond digitalisering, informatievoorziening en moderne overheidsdienstverlening. Ook het aanbod van RADIO wordt hier zoveel als mogelijk beschikbaar gesteld. Kwaliteitsraamwerk Informatievoorziening Het Kwaliteitsraamwerk Informatievoorziening (KWIV) helpt gemeenten inzicht te krijgen in digitale functies, benodigde vaardigheden en toekomstige personeelsbehoeften. Enkele gemeenten gebruiken het al voor onder meer strategische personeelsplanning, organisatieontwikkeling en loopbaanpaden voor digitaliserings- en ICT-professionals. Vereniging van Nederlandse Gemeenten 22/23 6.9. Verkenning: planketen in het fysiek domein Nederland staat voor een grote verbouwing van de fysieke leefomgeving.
Opgaven rond woningbouw, energie-infrastructuur, klimaatadaptatie, bereikbaarheid, natuur en leefbaarheid vragen de komende jaren om samenhangende keuzes, uitvoeringskracht en bestuurlijke slagvaardigheid. Gemeenten spelen daarin een centrale rol. De planketen vormt daarbij de schakel tussen maatschappelijke opgaven en uitvoering: via omgevingsvisies, programma’s en omgevingsplannen worden beleidskeuzes vertaald naar concrete resultaten. 6.9.1. Inleiding: planketen als mogelijke nieuwe collectiviseringsprioriteit Veel gemeenten ervaren dat de transitie naar één integraal omgevingsplan complex, kostbaar en arbeidsintensief is. Juridische complexiteit, digitale vraagstukken, schaarse capaciteit en beperkte middelen maken het lastig om voldoende tempo te maken richting 2032. Terwijl maatschappelijke opgaven juist vragen om versnelling, ervaren veel gemeenten dat het ontwikkelen, beheren en toepassen van omgevingsplannen moeilijk stuurbaar is geworden. Daar komt bij dat veel onderdelen van de planketen sterk verweven zijn met digitalisering en standaardisatie. Het omgevingsplan vraagt niet alleen om juridische regels, maar ook om annotaties, geo-informatie, toepasbare regels, dienstverlening via het Omgevingsloket, beheer en stuurinformatie die in samenhang functioneren. Gemeenten verkennen daarom of delen van de planketen zich lenen voor collectivisering.
Daarbij gaat het niet om het uniformeren van lokaal beleid, maar om het gezamenlijk ontwikkelen, beheren en toepassen van bouwstenen die gemeenten helpen om maatschappelijke opgaven sneller en doelmatiger aan te pakken. Uiteraard met behoud van gemeentelijke autonomie. 6.9.2. Hoe staan we ervoor? De afgelopen anderhalf jaar is ervaring opgedaan binnen SPRONG. SPRONG is een leer- werktraject voor professionals om samen te leren en te werken aan een regelset voor het omgevingsplan. In Brabant werken 24 gemeenten, de provincie, omgevingsdiensten en andere ketenpartners samen aan de ontwikkeling van omgevingsplannen. Inmiddels is ook in Overijssel een vergelijkbare samenwerking gestart met vrijwel alle gemeenten in de provincie. Daarnaast bereiden andere regio’s zich voor om aan te sluiten. Deze ervaringen laten zien dat gezamenlijke ontwikkeling van kennis, producten en ondersteuning leidt tot versnelling, meer vakmanschap en lagere uitvoeringskosten. De samenwerking laat bovendien zien dat gemeenten veel vraagstukken niet afzonderlijk hoeven op te lossen, maar kunnen voortbouwen op gezamenlijk ontwikkelde producten en werkwijzen. De komende periode worden bestaande afspraken met gemeenten en interbestuurlijke partners verder uitgewerkt.
Daarbij kijken we hoe succesvolle elementen uit de huidige samenwerkingen breder beschikbaar kunnen worden gemaakt voor andere gemeenten en regio’s. 6.9.3. Voor welke resultaten gaan we? Gemeenten bouwen voort op de ervaringen uit SPRONG en werken aan een aanpak waarin ondersteuning, kennis en producten breder beschikbaar komen voor gemeenten. Daarbij staat centraal dat gemeenten sneller en tegen lagere kosten hoogwaardige omgevingsplannen kunnen ontwikkelen, beheren en toepassen. Concreet wordt gewerkt aan: geannoteerde voorbeeldregelsets die juridisch robuust zijn én aansluiten op digitale dienstverlening via het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) Vereniging van Nederlandse Gemeenten 23/23 ondersteuning bij het DSO, toepasbare regels, annotaties en geo-informatiehulpmiddelen, zoals AI-toepassingen, formats en handreikingen masterclasses voor management over het sturen in de fysieke leefomgeving workshops voor beleidsadviseurs over effectief gebruik van de instrumenten van de planketen regionale leer- en werktrajecten waarin gemeenten gezamenlijk producten ontwikkelen en toepassen 6.9.4. Vooruitblik Deze resultaten sluiten direct aan op de bouwstenen die momenteel worden verkend voor verdere collectivisering van de planketen. Daarbij bouwen we nadrukkelijk voort op bestaande voorzieningen, kennis en samenwerkingsvormen.
De uitwerking richt zich op zes samenhangende onderdelen: voorbeeldregelsets, annotaties en toepasbare regels, structuur en systematiek van het omgevingsplan, een leer- en werkplatform voor Geo, regionale leer- en werktrajecten en hulpmiddelen voor analyse, sturing en management. De komende periode worden bestuurders, directeuren Stedelijke Ontwikkeling en gemeenten actief betrokken bij de verdere uitwerking van deze aanpak. We benutten hun ervaringen bij de voorbereiding van een voorstel voor de najaars-ALV. Tegelijkertijd werken gemeenten en hun partners aan het beschikbaar maken van de eerste producten en het verder opschalen van de regionale aanpak. Het doel is om eind 2026 de vernieuwde aanpak in ten minste één regio operationeel te hebben en de eerste gezamenlijke producten beschikbaar te maken. Deze ervaringen vormen de basis voor de verdere uitwerking van het voorstel richting de najaars-ALV. Meer weten? Planketen Omgevingswet Onder de Omgevingswet hebben gemeenten verschillende kerninstrumenten om de gemeentelijke visie, beleid en regels vast te leggen: de omgevingsvisie, het programma en het omgevingsplan. Op deze webpagina vindt u alle VNG-informatie over het werken met deze instrumenten.
Regionaal samenwerken aan omgevingsplannen In Brabant en Overijssel werken in totaal 45 gemeenten succesvol samen met de betreffende provincie, omgevingsdiensten en andere ketenpartners aan de ontwikkeling van omgevingsplannen. Ook andere regio's bereiden zich voor om aan te sluiten. Op weg naar een gezamenlijke digitale basis voor gemeenten september 2026 Nadere toelichting Collectivisering Dienstverlening – Common Ground VNG 1/10 Vereniging van Nederlandse Gemeenten Nassaulaan 12 2514 JS Den Haag info@vng.nl september 2026 VNG 2/10 Inhoud 1. Doel en inleiding ...................................................................................................................... 3 2. Waarom is een gezamenlijke digitale basis nodig? ................................................................ 5 3. Wat levert een gezamenlijke digitale basis de gemeenten op? .............................................. 6 4. Voorbeelden van maatschappelijke waarde ........................................................................... 6 5. Stapsgewijs bouwen aan een gezamenlijke digitale basis ..................................................... 7 6. Wat staat ons te doen? ........................................................................................................... 7 7.
Regievoering op de collectieve voorzieningen ........................................................................ 8 8. Financiële uitwerking ............................................................................................................... 8 9. De route naar besluitvorming ................................................................................................ 10 VNG 3/10 1. Inleiding, doel en scope Doel en scope van deze informerende nota De ALV heeft in 2025 uitgesproken dat gemeenten als eerste de digitalisering voor het domein dienstverlening willen collectiviseren via de realisatiekoers Common Ground. Daarmee vormt Common Ground één van de eerste concrete uitwerkingen van de collectiviseringskoers: gemeenten werken gezamenlijk aan een gedeelde digitale basis, gezamenlijke voorzieningen en een bijpassende regieorganisatie, die nodig is om deze voorzieningen namens het collectief van gemeenten te realiseren en beschikbaar te houden. Deze informerende tussenstap geeft de leden gelegenheid zich richting de BALV van december 2026 verder te verdiepen in de voorstellen, aanvullende aandachtspunten mee te geven en zich voor te bereiden op de inhoudelijke besluitvorming. Ook biedt dit ruimte om eventuele steunbetuigingen, aandachtspunten of moties zorgvuldig voor te bereiden.
Deze uitwerking bouwt voort op eerdere ALV-besluiten waarin het belang van gezamenlijke sturing en uitvoering voor Common Ground is onderschreven. Collectieve dienstverlening | ALV 2025 o Resolutie ‘Als één sterke bestuurslaag regie op de digitale samenleving’ o Realisatiekoers Common Ground Propositie Common Ground | ALV 2024 Deze ontwikkeling sluit ook aan bij de verenigingsstrategie van de VNG, waarin gemeenten gezamenlijk optrekken waar maatschappelijke opgaven daarom vragen en waarin de vereniging gemeenten ondersteunt bij het versterken van hun bestuurskracht, uitvoeringskracht en digitale slagkracht. De voorgestelde koers voor Common Ground is een concrete invulling van deze gezamenlijke ambitie op een deel van het terrein van digitalisering. Door de informatiekundige visie Common Ground eerst smal toe te passen op het publieke dienstverleningsdomein wordt ervaring opgebouwd en meerwaarde bewezen. Daarna kan worden besloten om middelen beschikbaar te stellen om Common Ground ook in andere domeinen toe te passen. In de periode tot aan de BALV staan met name de volgende bestuurlijke vragen centraal: 1. Welke onderdelen van de gemeentelijke informatievoorziening voor dienstverlening organiseren gemeenten gezamenlijk en welke blijven lokaal? 2.
Welke governance, bevoegdheden en verantwoordelijkheden zijn nodig voor effectieve collectieve regie waarin de belangen van alle gemeenten zichtbaar zijn? 3. Op welke wijze worden de benodigde regie- en leveringstaken organisatorisch belegd? 4. Rechtvaardigen de maatschappelijke en financiële baten de benodigde investeringen en jaarlijkse kosten? 5. Hoe worden kosten, risico's en baten op een evenwichtige wijze verdeeld? VNG 4/10 6. Welk tempo en welke groeistrategie passen bij de gezamenlijke ambitie van gemeenten? 2. In het kort: de ingezette koers Wat houdt Common Ground in? Common Ground is de visie die beschrijft hoe gemeenten hun informatievoorziening willen inrichten, in één digitale basis. De kern van die basis is de wijze waarop gemeenten gegevens vastleggen, beheren, delen en beschikbaar stellen. Inwoners, ondernemers en ambtenaren moeten kunnen beschikken over relevante, betrouwbare en samenhangende informatie, zonder dat deze verspreid staat over tientallen afzonderlijke systemen. Gegevens moeten vindbaar, herbruikbaar en veilig toegankelijk zijn, zodat gemeenten inwoners beter kunnen helpen, sneller kunnen handelen en maatschappelijke opgaven effectiever kunnen aanpakken. De transitie naar een moderne informatievoorziening vereist niet alleen een meerjarige transitie-aanpak, maar ook betrokkenheid en inzet van vele samenwerkingspartners en mede-overheden.
Collectieve voorziening: Gemeenten werken toe naar een gezamenlijke digitale basis voor de gemeentelijke dienstverlening. Die basis bestaat in eerste instantie uit een collectieve gegevensvoorziening waarin gegevens op een eenduidige, veilige en herbruikbare manier beschikbaar komen voor dienstverlening en uitvoering. Op deze basis kunnen bestaande en nieuwe gemeentelijke voorzieningen voortbouwen. Dit vereist dat gemeenten gezamenlijk en niet vrijblijvend de overstap naar de collectieve gegevensvoorziening maken. Regievoering: Om dit mogelijk te maken is gezamenlijke regievoering nodig. Vanuit regievoering worden standaarden vastgesteld, voorzieningen ontwikkeld, beheerd en geleverd, en kwaliteit bewaakt. Gemeenten krijgen ondersteuning bij ingebruikname en doorontwikkeling. Investering: Dat vraagt om investeringen in ontwikkeling, beheer en regievoering. Tegelijkertijd verschuiven op termijn ook bestaande uitgaven die gemeenten nu individueel doen naar collectieve voorzieningen en collectieve uitvoering. Opbrengst: Door expertise, beveiliging en doorontwikkeling gezamenlijk te organiseren kunnen gemeenten beter inspelen op nieuwe eisen en risico's. Ook ontstaat meer grip op afhankelijkheden van leveranciers en meer invloed op de toekomstige ontwikkeling van de gemeentelijke informatievoorziening.
Collectivisering gaat niet alleen over efficiënter samenwerken, maar ook over het versterken van de digitale autonomie van gemeenten: gezamenlijk meer grip krijgen op gegevens, voorzieningen, standaarden en afhankelijkheden die cruciaal zijn voor publieke dienstverlening. Nederlandse Digitaliseringsstrategie: Deze ontwikkelingen sluiten aan bij de Nederlandse Digitaliseringsstrategie, waarin digitale autonomie, weerbaarheid en publieke regie over digitale voorzieningen als belangrijke maatschappelijke opgaven zijn benoemd. De collectieve gegevensvoorziening draagt eraan bij dat gemeenten gezamenlijk meer grip krijgen op de digitale infrastructuur die noodzakelijk is voor hun publieke taak en eenvoudiger informatie kan uitwisselen met ketenpartners en sluit aan op basisregistraties en het landelijke Federatieve Datastelsel. Invoering: Voor gemeenten betekent dit geen verplichte vervanging van bestaande systemen ineens. Gemeenten kunnen stapsgewijs aansluiten op natuurlijke momenten die passen bij hun eigen situatie. Draagvlak: De koers wordt breed ondersteund door verantwoordelijken in de dienstverlenings- en IT-domeinen bij de betrokken gemeentelijke coalities, waaronder de G4- en Dimpact-gemeenten, door gemeentelijke samenwerkingsverbanden, koplopergemeenten, communities en een groeiend aantal leveranciers.
De Vereniging van Directeuren Publieksdiensten (VDP) geeft aan dat juist VNG 5/10 gemeenten die niet in een coalitie zitten of onvoldoende schaal hebben om zelf voorop te lopen, het meeste belang hebben bij collectieve voorzieningen, afdwingbare standaarden en centrale ondersteuning. Dit sluit aan op de voorgestelde koers. 3. Waarom is een gezamenlijke digitale basis nodig? Gemeenten kiezen vanuit gelijkwaardigheid voor een collectieve aanpak van digitalisering. Er zijn tal van redenen waarom Common Ground als gezamenlijke digitale basis van groot belang is. Hoogwaardige oplossingen, meer slagkracht Gemeenten staan voor de opgave om inwoners en ondernemers steeds beter, sneller en efficiënter van dienst te zijn. Tegelijkertijd worden maatschappelijke uitdagingen zoals woningbouw, bestaanszekerheid, zorg, duurzaamheid en veiligheid steeds complexer. Slagvaardige uitvoering van deze opgaven vereist een moderne, veilige en toekomstbestendige digitale basis. Collectivisering biedt de mogelijkheid om kennis, investeringen en uitvoeringskracht te bundelen. Daardoor kunnen gemeenten meer bereiken dan wanneer iedere gemeente afzonderlijk vergelijkbare vraagstukken oplost. Versnipperde informatievoorziening De huidige gemeentelijke informatievoorziening is hiervoor onvoldoende ingericht.
Veel gegevens zijn verspreid over verschillende IT-systemen, koppelingen tussen die systemen zijn complex en gemeenten zijn vaak afhankelijk van een beperkt aantal leveranciers. Hierdoor zijn gegevens niet altijd eenvoudig vindbaar, herbruikbaar of uitwisselbaar. En kost het gemeenten veel tijd, geld en capaciteit om veranderingen door te voeren. Door voorzieningen collectief te ontwikkelen en beheren kunnen gemeenten versnippering verminderen, kennis en investeringen bundelen en sneller inspelen op nieuwe maatschappelijke en juridische ontwikkelingen. Gezamenlijke standaarden, architectuurafspraken en heldere sturing zorgen ervoor dat deze voorzieningen veilig, betrouwbaar en samenhangend functioneren. Beheersing van kosten en risico’s Gemeenten hebben gezamenlijk belang bij een sterke digitale basis. Wanneer gemeenten afzonderlijk blijven investeren in vergelijkbare voorzieningen, blijven kosten, risico's en afhankelijkheden versnipperd. Wettelijke verplichtingen De nationale en Europese eisen op het gebied van informatiebeveiliging, privacy, digitale weerbaarheid en transparantie nemen toe. Denk daarbij aan de Cyberbeveiligingswet (CBW), de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO), de Wet open overheid (Woo) en andere wet- en regelgeving.
Zonder collectivisering wordt het moeilijker om te voldoen aan steeds strengere eisen rond informatiebeveiliging, transparantie, continuïteit en gegevensuitwisseling. Digitale autonomie Collectivisering helpt gemeenten om hun digitale autonomie te versterken, oftewel de mate waarin gemeenten zelf invloed kunnen uitoefenen op hun gegevens, informatievoorziening en digitale dienstverlening. Wanneer cruciale voorzieningen, gegevensstructuren en koppelingen volledig afhankelijk zijn van individuele of niet-Europese leveranciers, neemt die invloed immers af. Meer zeggenschap VNG 6/10 Door gezamenlijk standaarden vast te stellen, voorzieningen collectief te organiseren en regie te voeren op de ontwikkeling daarvan, vergroten gemeenten hun zeggenschap over de digitale basis waarop hun dienstverlening steunt. Daarmee wordt niet alleen de afhankelijkheid van afzonderlijke leveranciers verminderd, maar ontstaat ook meer grip op toekomstige ontwikkelingen, kosten en risico's. 4.
Wat levert een gezamenlijke digitale basis de gemeenten op? Een gezamenlijke digitale basis leidt tot: betere en efficiëntere dienstverlening aan inwoners en ondernemers; een sterkere ondersteuning van maatschappelijke opgaven; meer grip op gegevens en informatiebeveiliging; betere ondersteuning van wettelijke verplichtingen; meer digitale autonomie door grotere zeggenschap over voorzieningen, standaarden en doorontwikkeling; minder afhankelijkheid van individuele leveranciers; minder verstoringen in de uitvoering door verhoogde cyberweerbaarheid en lagere kans op uitval van systemen; snellere innovatie en hergebruik van oplossingen; lagere structurele kosten op langere termijn. Daarbij is ook uitgesproken dat collectieve regie en uitvoering nodig zijn om deze ontwikkeling mogelijk te maken. Met de voorstellen die nu worden uitgewerkt wordt invulling gegeven aan die eerder vastgestelde richting, zonder vooruit te lopen op de uiteindelijke organisatorische vorm waarin deze taken worden ondergebracht. De uitwerking van Common Ground vormt één van de belangrijkste bouwstenen binnen deze bredere collectiviseringsbeweging. 5. Voorbeelden van maatschappelijke waarde Een gezamenlijke digitale basis is geen technisch doel op zichzelf. Op een digitale gegevensbasis bouwen de digitale voorzieningen voort die gemeenten gebruiken voor hun dienstverlening en uitvoering.
Denk aan voorzieningen voor vergunningverlening, participatie, handhaving, inkomensondersteuning, schuldhulpverlening, burgerzaken en andere gemeentelijke taken. Het gaat uiteindelijk om de maatschappelijke en bestuurlijke waarde die daardoor ontstaat. Een gezamenlijke digitale basis zorgt ervoor dat gegevens en voorzieningen op een veilige en gestandaardiseerde manier beschikbaar komen voor dienstverlening, beleidsvorming en uitvoering. Daardoor kunnen gemeenten sneller inspelen op maatschappelijke ontwikkelingen, nieuwe diensten eenvoudiger introduceren en inwoners beter ondersteunen. Van die maatschappelijke waarde zijn verschillende voorbeelden te geven. VNG 7/10 Nieuwe dienstverlening Hetzelfde geldt voor nieuwe dienstverlening. Wanneer gemeenten bijvoorbeeld een stadspas willen invoeren of uitbreiden, kunnen zij dit sneller realiseren wanneer de benodigde gegevens al gestandaardiseerd beschikbaar zijn. Gemeenten hoeven dan niet telkens opnieuw gegevensverzamelingen, koppelingen en processen in te richten, maar kunnen voortbouwen op voorzieningen die al collectief beschikbaar zijn. Informatiebeveiliging Ook voor informatiebeveiliging, transparantie en samenwerking levert een gezamenlijke basis voordelen op. Gemeenten krijgen meer inzicht in welke gegevens beschikbaar zijn, waar deze worden gebruikt en welke kwaliteit zij hebben.
Dat versterkt de uitvoerbaarheid van wetgeving en vermindert de kwetsbaarheid van de informatievoorziening. 6. Stapsgewijs bouwen aan een gezamenlijke digitale basis De afgelopen jaren hebben gemeenten, samenwerkingsverbanden, communities en leveranciers veel geïnvesteerd in de ontwikkeling van Common Ground-oplossingen. Dat heeft waardevolle resultaten opgeleverd. Tegelijkertijd zijn verschillende oplossingen naast elkaar ontstaan. De volgende stap is daarom om bestaande ontwikkelingen samen te brengen tot één gezamenlijk fundament waarop gemeenten, leveranciers en samenwerkingsverbanden verder kunnen bouwen. Wat ons te doen staat, is het samenbrengen, standaardiseren en collectiviseren van de gemeentelijke gegevenslaag. Juist daar zit vandaag een groot deel van de versnippering. Door vanuit een gezamenlijke gegevensbasis te werken ontstaat een fundament waarop bestaande en toekomstige voorzieningen stapsgewijs kunnen voortbouwen. Het gaat nadrukkelijk niet om één landelijke applicatie en ook niet om het in één keer vervangen van bestaande systemen. Gemeenten kunnen stapsgewijs aansluiten op natuurlijke momenten, bijvoorbeeld bij vervanging van systemen of vernieuwing van dienstverlening. Bestaande vakapplicaties blijven daarbij een belangrijke rol spelen. Alhoewel dienstverlening het eerste concrete toepassingsgebied is, is het geen einddoel.
Het bredere doel blijft het realiseren van een toekomstbestendige gemeentelijke informatievoorziening als onderdeel van de bredere digitaliseringsambities van gemeenten. De collectieve gegevensvoorziening vormt daarvoor een eerste belangrijke bouwsteen. 7. Wat staat ons te doen? Dankzij breed draagvlak onder gemeenten en samenwerkingsverbanden, komen vragen en aandachtspunten goed op tafel. Zo bestaan er bijvoorbeeld terechte vragen over governance, financiering, lokale autonomie, invoering, risicoverdeling en samenloop met andere organisatorische ontwikkelingen. Die vragen zijn logisch gezien de omvang van de opgave en worden betrokken bij de verdere uitwerking. De breed gedragen wens is om meer gezamenlijk op te trekken, terwijl tegelijkertijd voldoende ruimte blijft bestaan voor lokale keuzes en verschillen tussen gemeenten. We werken vanuit een gelijkwaardige basis. Een belangrijk aandachtspunt daarbij is de verhouding tussen collectiviteit en lokale autonomie. Betere dienstverlening, meer samenhang, minder dubbel werk, meer transparantie over de status van aanvragen, hogere betrouwbaarheid, veiligheid en betere digitale toegankelijkheid moeten leidend zijn. Lokale autonomie is van waarde, maar mag niet betekenen dat inwoners en VNG 8/10 ondernemers de prijs blijven betalen voor bestuurlijke en technische versnippering.
Wanneer gemeenten gezamenlijk standaarden, voorzieningen en werkwijzen afspreken, neemt de gezamenlijke slagkracht toe, maar wordt tegelijkertijd een deel van de lokale beleids- en uitvoeringsruimte begrensd. Richting de BALV moet duidelijk worden waar die balans ligt. In het volgende hoofdstuk gaan we dieper in op de in te richten regievoering. 8. Regievoering op de collectieve voorzieningen Om een gezamenlijke digitale basis daadwerkelijk te kunnen realiseren, is niet alleen samenwerking nodig, maar ook een structurele invulling van collectieve regie en uitvoering namens gemeenten. Gemeenten hebben in eerdere ALV-besluiten aangegeven dat voor de uitvoering van de Common Ground-koers gezamenlijke sturing noodzakelijk is. De beoogde startdatum van de structurele regievoering is 1 januari 2028. Gemeenten organiseren dat opdrachtverlening, sturing, kwaliteitsbewaking en beschikbaarstelling namens het collectief plaatsvinden en organiseren regie op de levering. De ontwikkeling, levering en exploitatie van voorzieningen blijft plaatsvinden door marktpartijen, samenwerkingsverbanden en andere uitvoerende organisaties. Daarmee ontstaat meer samenhang, meer voorspelbaarheid en meer grip op kosten, kwaliteit, veiligheid en afhankelijkheden. In feite organiseren gemeenten hiermee een aantal taken die momenteel afzonderlijk worden uitgevoerd.
Door deze activiteiten collectief te organiseren kunnen gemeenten kennis, expertise en middelen bundelen en wordt voorkomen dat vergelijkbare werkzaamheden 342 keer afzonderlijk plaatsvinden. Wat valt onder de gezamenlijke regievoering? het gezamenlijk bepalen van standaarden, architectuur en functionele specificaties; het verstrekken van opdrachten voor ontwikkeling, beheer en doorontwikkeling; het bewaken van de naleving van afgesproken standaarden en kwaliteitseisen; het organiseren van beheer, continuïteit en veiligheid; het beschikbaar stellen van voorzieningen aan gemeenten; het ondersteunen van gemeenten bij implementatie en gebruik; het verzamelen van wensen vanuit gemeenten en het vertalen daarvan naar verdere ontwikkeling. Gemeenten spreken gezamenlijk af welke voorzieningen nodig zijn, aan welke eisen deze moeten voldoen en hoe deze worden ingezet. Daarna de taak om deze voorzieningen te (door)ontwikkelen en onderhouden. Ook is ondersteuning van gemeenten bij invoering en gebruik gewenst. 9. Financiële uitwerking De maatschappelijke meerwaarde van de gekozen koers wordt breed herkend. Tegelijkertijd vraagt de financiële uitwerking om een zorgvuldige onderbouwing. Daarom worden momenteel verschillende scenario's uitgewerkt en doorgerekend. Daarin is aandacht voor zowel gunstige als minder gunstige ontwikkelingen.
VNG 9/10 Onderdeel van de financiële uitwerking zijn onder andere: investeringskosten; structurele beheer- en exploitatiekosten; gevolgen voor bestaande GGU-middelen; de wijze van financiering tijdens de opbouwfase; risico's en beheersmaatregelen; verwachte maatschappelijke en financiële opbrengsten. Het uitgangspunt is dat gemeenten richting de uiteindelijke besluitvorming volledig inzicht krijgen in zowel kansen als risico's, zodat financiële of organisatorische gevolgen geen verrassing vormen. Vooruitblik besluitvorming De kosten voor realisatie, invoering, exploitatie en regievoering zijn indicatief in beeld gebracht aan de hand van ervaringen van bestaande coalities en inzichten in de huidige gemeentelijke IT- kosten. De inschattingen kennen nog een hoge onzekerheidsmarge. De komende periode wordt gewerkt aan het verkleinen daarvan. De indicatieve jaarlijkse kosten voor de regievoering bestaan uit circa € 8 miljoen euro, die in het voorstel van december aanstaande aan de BALV als collectief te dragen kosten zal worden voorgelegd. Hiernaast worden structurele kosten gemaakt voor ontwikkeling, beheer en doorontwikkeling van de collectieve voorziening en voor de onderliggende basisinfrastructuur. Deze zijn momenteel ingeschat tussen 8 en 15 miljoen euro per jaar. Koplopers besteden nu per jaar ca. 5 miljoen.
In het voorstel naar de BALV van december 2026 zal dit worden voorgesteld met bekosting via ‘betaling voor gebruik’. Om instappen aantrekkelijk te houden wordt voorgesteld in het begin een deel van deze kosten collectief voor te financieren. Hoe sneller gemeenten overstappen, hoe eerder het punt van return-of-investment is bereikt. Een belangrijk uitgangspunt is dat een groot deel van deze uitgaven betrekking heeft op kosten die gemeenten vandaag de dag al lokaal maken voor vergelijkbare functionaliteit, beheer, infrastructuur en doorontwikkeling van IT- voorzieningen. In het beoogde model verschuiven deze uitgaven geleidelijk van individuele gemeenten naar een collectieve voorziening. Daartegenover staan financiële baten die ontstaan door standaardisatie, schaalvoordelen en het gezamenlijk organiseren van beheer en doorontwikkeling. Ook zijn er gebruikskosten. Hoe intensiever een gemeente de voorziening gebruikt, hoe meer infrastructuur-capaciteit en opslagcapaciteit daarmee is gemoeid. In het voorstel naar de BALV van december wordt voorgesteld om deze kosten gebruiksafhankelijk in rekening te brengen bij de betreffende gemeente. Dit wordt momenteel ingeschat op € 0,35 tot € 0,70 per inwoner per jaar. Tot slot zijn er nog lokale implementatiekosten.
De overstap naar de collectieve voorziening betekent dat de gemeente gegevens moet overzetten van haar huidige systemen naar de collectieve gegevensvoorziening, haar personeel moet opleiden in het gebruik van de collectieve voorziening en dergelijke. Deze kosten zijn niet afzonderlijk geraamd. Omdat deze kosten sterk verschillen per gemeente, zijn zij in deze fase niet betrouwbaar te kwantificeren. Gemeenten maken dergelijke kosten ook bij reguliere vervanging van bestaande voorzieningen. VNG 10/10 Naast deze schaalvoordelen worden ook andere potentiële financiële baten in beeld gebracht. Op lokaal niveau kunnen directe IT-kosten afnemen, bijvoorbeeld doordat het aantal benodigde aanbestedingen afneemt, minder eigen infrastructuur nodig is, koppelingen eenvoudiger worden en beheer en doorontwikkeling minder vaak afzonderlijk hoeven plaats te vinden. Daarnaast kunnen afgeleide besparingen ontstaan. Een meer gestandaardiseerde en gezamenlijk beheerde informatievoorziening kan bijvoorbeeld bijdragen aan lagere kosten voor informatiebeveiliging en cyberweerbaarheid. Nieuwe systemen en diensten kunnen eenvoudiger en sneller worden ontwikkeld wanneer zij gebruik kunnen maken van een gestandaardiseerde gegevenslaag en bestaande collectieve voorzieningen. Ten slotte kunnen baten ontstaan doordat processen eenvoudiger kunnen worden ingericht en geautomatiseerd.
De omvang van deze directe en indirecte baten wordt in de verdere uitwerking van de businesscase nader onderzocht en waar mogelijk gekwantificeerd. De verwachting is dat gemeenten op verschillende momenten zullen aansluiten. Daardoor groeien de variabele kosten geleidelijk mee, terwijl een deel van de vaste kosten al vanaf de start moet worden gemaakt. Ook de overgang van bestaande lokale varianten naar de collectieve voorziening vraagt een tijdelijke voorinvestering, die zich naar verwachting terugverdient door schaalvoordelen en gezamenlijke ontwikkeling en beheer. Richting besluitvorming wordt inzicht gegeven in de financiële consequenties van verschillende groeiscenario's, inclusief kansen, risico's en onderliggende aannames. Ook de wijze van bekostiging en de verdeling van kosten tussen collectieve en gebruiksafhankelijke componenten maken onderdeel uit van de nadere uitwerking. 10. De route naar besluitvorming Resumerend, werken we stapsgewijs naar 1) een collectieve gegevensvoorziening en 2) structurele regievoering hierop. In aanloop naar besluitvorming wordt de haalbaarheid hiervan bepaald imiddels een uitvoeringstoets.
We voorzien de volgende beslismomenten om daar te komen: Stap 1: BALV december 2026 Tijdens de BALV wordt besluitvorming over de collectieve gegevensvoorziening, de benodigde collectieve regie en levering, governancevraagstukken en de verdere organisatorische inrichting voorzien aan de hand van de in de inleiding genoemde bestuurlijke vragen. In de periode tot aan de BALV worden gemeenten actief betrokken bij de verdere uitwerking van de voorstellen. Stap 2: ALV juni 2027 Na het verwerken van de uitkomsten van de besluitvorming in de BALV worden de definitieve wijze van financiering, bekostiging en eventuele financiële randvoorwaarden aan de leden ter vaststelling voorgelegd. Op deze manier kunnen gemeenten stap voor stap tot een zorgvuldig besluit komen, waarbij inhoudelijke keuzes en financiële consequenties afzonderlijk en transparant worden afgewogen.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten Nassaulaan 12 Den Haag | Postbus 30435 | 2500 GK Den Haag 070 - 373 83 93 | info@vng.nl | vng.nl 1/3 Voorstel aan de Algemene ledenvergadering Datum ALV : 30 september 2026 Agendapunt : Contractstandaarden Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo 2015), Hulpmiddelen Kenmerk : Onderwerp Contractstandaarden Wmo 2015, Hulpmiddelen In de stemmen met de jaarlijkse actualisatie van de Contractstandaarden Wmo 2015, waarbij zwaarwegende wijzigingen met impact op de gemeentelijke dienstverlening ter beoordeling en besluitvorming worden voorgelegd aan CvD, commissie ZJO en ter vaststelling aan het bestuur van de VNG? Aanleiding/context De decentralisatie van de Wmo en Jeugdwet in 2015 heeft geleid tot een aanzienlijke toename van het aantal organisaties dat deze zorg inkoopt en aanbiedt. Een onbedoeld bijeffect is het ontstaan van een enorme variatie aan contractuele bepalingen, die veelal hetzelfde regelen. Deze grote diversiteit in contracten zorgt voor veel administratieve lasten in de uitvoering bij zorgaanbieders en gemeenten. Doel contractstandaarden Een belangrijk instrument om administratieve lasten te verminderen en de daarmee verbonden kosten terug te dringen is standaardisatie.
Hierdoor ontstaat uniformiteit in de manier waarop gemeenten contracten afsluiten binnen de Wmo 2015, wat kan helpen om verschillen in de uitvoering te verminderen. Met contractstandaarden worden onnodige verschillen in contracten en inkoopdocumenten weggenomen waardoor de administratieve lasten afnemen. De standaard richt zich op de randvoorwaarden in een contract (de zogenoemde niet-kernbedingen), zodat een gemeente haar beleidsvrijheid houdt op het gebied van innovatie, samenwerking en transformatie. Contractstandaarden Wmo 2015 Het project Contractstandaarden Wmo 2015, Hulpmiddelen bouwt voort op de opbouw en methodiek van de bestaande contractstandaarden Jeugd en Wmo-diensten1 . Hiermee wordt aangesloten bij een werkwijze die gemeenten en aanbieders al kennen en toepassen. Dit heeft 1 De Contractstandaarden jeugd zijn in de ALV van 2022 vastgesteld en Wmo-diensten in 2024 Gevraagd besluit Toelichting op hoofdlijnen Vereniging van Nederlandse Gemeenten 2/3 geresulteerd in een standaardovereenkomst en twee inkoopdocumenten voor maatschappelijke ondersteuning op het onderdeel ‘hulpmiddelen’ binnen de Wmo 2015. In onderstaand schema is weergegeven uit welke onderdelen de contractstandaarden bestaan. Verplichting Wanneer de standaarden algemeen verbindend worden verklaard in de ALV, heeft dat het grootste effect op de vermindering van de administratieve lasten.
Betrokken partijen/stakeholders De contractstandaard Wmo-hulpmiddelen is ontwikkeld in samenwerking met gemeenten, juristen, inhoudelijke experts, leveranciers en branchevereniging Firevaned. Het traject is begeleid door een gemandateerde begeleidingsgroep. Op basis van consultatie en afstemming is een breed gedragen en juridisch getoetste standaard tot stand gekomen, waarmee wordt aangesloten bij de bestaande contractstandaarden binnen het sociaal domein en een uniforme wijze van contracteren wordt ondersteund. Gedurende het traject zijn opmerkingen van betrokken partijen verwerkt en is op veel onderwerpen consensus bereikt. Firevaned heeft actief aan het proces deelgenomen en waardering uitgesproken voor verschillende onderdelen van de standaard. Ondanks intensief overleg heeft de branchevereniging uiteindelijk geen formele instemming verleend. De projectgroep heeft de inbreng van Firevaned zorgvuldig meegewogen en daarbij het belang van een breed toepasbare en uitvoerbare standaard vooropgesteld. Er zijn geen signalen dat Firevaned het gebruik van de standaard door haar leden wil ontmoedigen; de branchevereniging geeft aan niet namens haar leden instemming te kunnen uitspreken. Geleidelijke implementatie Na vaststelling vindt de implementatie van de standaarden plaats.
Hierbij wordt uit gegaan van een geleidelijke overgang van de bestaande, naar de nieuwe situatie die blijft aansluiten op de afspraken die gemeenten en aanbieders gemaakt hebben. Jaarlijkse update Voor de update van de contractstandaarden wordt voorgesteld het proces te volgen zoals is afgesproken en vastgelegd bij de Contractstandaarden Jeugd. In dit proces worden jaarlijks de wijzigingen geïnventariseerd door het Ketenbureau en beoordeelt door een reviewgroep bestaande uit gemeenten, aanbieders en branches. Als het om kleine wijzigingen gaat dan kunnen deze worden vastgesteld door de Stuurgroep i-Sociaal Domein. De afweging of er sprake is van
Vereniging van Nederlandse Gemeenten 3/3 een kleine of grote wijziging is onderdeel van het advies van de Stuurgroep. Vervolgens geeft de Stuurgroep i-Sociaal Domein een zwaarwegend advies aan de VNG en betrokken brancheorganisaties. De impact van (kleine of grote) wijzigingen wordt hierbij afgew ogen. In dit proces worden grote wijzigingen aan het College voor Dienstverleningszaken en de Commissie Zorg, Jeugd en Onderwijs voorgelegd. Na positieve advisering worden de wijzigingsvoorstellen ter besluitvorming voorgelegd aan het bestuur van de VNG. Bijlage(n) 1. Overeenkomst Wmo 2015, Hulpmiddelen 2. Toelichting bij de Overeenkomst Wmo 2015, Hulpmiddelen 3. Inkoopdocument Europese Aanbestedingsprocedure Wmo 2015, Hulpmiddelen 4. Inkoopdocument Toelatingsprocedure Wmo 2015, Hulpmiddelen 5. Toelichting bij de Inkoopdocumenten Wmo 2015, Hulpmiddelen.
Tekst voor stemsheet: Stemt u in met de jaarlijkse actualisatie van de contractstandaarden Wmo 2015, Hulpmiddelen? 1 = ja 2 = nee Overeenkomst Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (‘Wmo 2015’) Hulpmiddelen [Naam voorziening, bijvoorbeeld: hulpmiddelen] 202* - 20** [Naam inkoopregio of gemeente(n)] Versiebeheer: 1.6 | Mei 2026 | Ketenbureau | Taalkundige aanpassingen en aanpassingen in opbouw 1.5 | April 2026 | Ketenbureau | Opmerkingen van de BG 15/01/2026 verwerkt Aangevuld met mogelijkheden voor trapliften en wijzigingen nav overleg met Firevaned 1.4 | November | Ketenbureau | Opmerkingen van de BG 17/11/2025 verwerkt 2025 1.3 | Oktober 2025 | Ketenbureau | Opmerkingen van de BG 04/09/2025 verwerkt 1.2 | Augustus 2025 | Ketenbureau | Opmerkingen van de BG 05/06/2025 verwerkt 1.1 | Mei 2025 | Ketenbureau | Opmerkingen van de BG 13/03/2025 verwerkt 1.0 | Januari 2025 | Ketenbureau | Concept ovk met expertteam opgesteld 1 2 Inhoudsopgave Inhoudsopgave ......................................................................................................................... 2 Partijen ....................................................................................................................................... 4 Overwegingen ...........................................................................................................................
5 Definities ................................................................................................................................... 6 Deel 1: Bepalingen die gelden tussen Opdrachtgever en alle Leveranciers waarmee Opdrachtgever een overeenkomst sluit ................................................................................. 8 Artikel 1.1: Voorwerp van de overeenkomst ...................................................................... 8 Artikel 1.2: Hiërarchische volgorde van documenten ....................................................... 8 Artikel 1.3: Looptijd ............................................................................................................... 9 [optioneel:] Artikel 1.4: Herzieningsclausule ................................................................... 10 Artikel 1.5: Levertijd van het hulpmiddel .......................................................................... 11 [Optioneel, zie artikel 1.1:] Artikel 1.6: Storingen en reparaties ..................................... 12 [Optioneel, zie artikel 1.1:] Artikel 1.7: Onderhoud ......................................................... 13 Artikel 1.8: Inname of demontage .....................................................................................
13 Artikel 1.9: Spoed en calamiteit ........................................................................................ 13 [Optioneel:] Artikel 1.10: Bibob ......................................................................................... 13 [Optioneel:] Artikel 1.11: Opzegging bij onvoldoende inzet ............................................ 14 [Optioneel:] Artikel 1.12: Social Return on Investment ................................................... 14 [Optioneel:] Artikel 1.13: Communicatie tussen Partijen ............................................... 15 [Optioneel:] Artikel 1.14: Communicatie tussen Leverancier en cliënt ........................ 15 [Optioneel:] Artikel 1.15: Afhandeling van klachten ........................................................ 15 [Optioneel:] Artikel 1.16: Convenanten ............................................................................ 15 [Optioneel, zie artikel 1.1:] Artikel 1.17: Selecteren en passen ..................................... 15 [Optioneel:] Artikel 1.18: Overgang ................................................................................... 16 [Optioneel:] Artikel 1.19: Informatievoorziening bij beëindiging van de overeenkomst ..............................................................................................................................................
16 [Optioneel:] Artikel 1.n: [vul in] .......................................................................................... 16 Deel 2: Bepalingen die gelden tussen de Opdrachtgever en een individuele Leverancier waarmee de Opdrachtgever een overeenkomst sluit ......................................................... 17 [Optioneel:] Artikel 2.n [vul in] ........................................................................................... 17 Deel 3: Generieke bepalingen ............................................................................................... 18 Artikel 3.1: Levering ............................................................................................................ 18 Artikel 3.2: Indexering ......................................................................................................... 18 Artikel 3.3: Hoofd- en onderaanneming ........................................................................... 18 3 Artikel 3.4: Informatievoorziening aan de Opdrachtgever .............................................. 19 Artikel 3.5 Facturatie, declaratie en betaling van geleverde hulpmiddelen.................. 20 Artikel 3.6: UBO ...................................................................................................................
21 Artikel 3.7: Toezicht en handhaving .................................................................................. 22 Artikel 3.8: Niet-nakoming, verzuim, opzegging en ontbinding ...................................... 22 Artikel 3.9: Overdracht en fusie ......................................................................................... 23 Artikel 3.10: Financiële verantwoordelijkheid .................................................................. 24 Artikel 3.11: Noodzakelijke aanpassing............................................................................ 24 Artikel 3.12: Geschillenregeling ........................................................................................ 24 Artikel 3.13: Nietigheid ....................................................................................................... 24 Artikel 3.14: Kennisgevingen en algemene inkoopvoorwaarden.................................... 24 Artikel 3.15: Betekenis na beëindiging .............................................................................. 25 Artikel 3.16: Aansprakelijkheid .......................................................................................... 25 Artikel 3.17: Wijzigen van omstandigheden .....................................................................
26 Artikel 3.18: Wijzigingen van de contractstandaard ........................................................ 26 Artikel 3.19: Inbreuk persoonsgegevens .......................................................................... 27 Artikel 3.20: Continuïteit van maatschappelijke ondersteuning .................................... 27 4 Partijen De ondergetekenden, Partijen bij deze overeenkomst: [Naam inkoopregio of gemeente(n)] Adres: : [adres] Postcode/plaats: : [postcode/plaats] KvK-nummer : [KvK-nummer] verder Opdrachtgever en [Naam Leverancier] Adres: : [adres] Postcode/plaats: : [postcode/plaats] KvK-nummer : [KvK-nummer] verder Leverancier afzonderlijk van elkaar te noemen Partij en samen te noemen Partijen. 5 Overwegingen Partijen bij de overeenkomst overwegen dat: - Opdrachtgever, in zijn hoedanigheid als zowel het college van burgemeester en wethouders en de gemeenteraad, op grond van de Wmo 2015 verschillende verplichtingen heeft, waaronder zorg dragen voor maatschappelijke ondersteuning en voor de kwaliteit en continuïteit van de daarop gebaseerde voorzieningen. - Hulpmiddelen een belangrijk onderdeel vormen van maatschappelijke ondersteuning die Opdrachtgever in het kader van de Wmo 2015 aan cliënten verstrekt. - Een adequaat hulpmiddel cliënten in staat stelt maatschappelijk te participeren en langer zelfstandig te functioneren in de maatschappij.
- Opdrachtgever heeft voor het laten leveren van hulpmiddelen, en aanvullende dienstverlening daarbij, [een Europese aanbestedingsprocedure georganiseerd of een toelatingsprocedure georganiseerd]. - Leverancier in deze procedure [een inschrijving indiende of een aanmelding indiende]. - Partijen daarna op grond van de [aanbestedingsprocedure of toelatingsprocedure] deze overeenkomst sloten. - Leverancier zich in voldoende mate op de hoogte stelde van de doelstelling van Opdrachtgever met betrekking tot het sluiten van deze overeenkomst. - Partijen elkaar van voldoende en correcte informatie voorzagen en – indien gewenst – verder informatie aan elkaar verstrekken voor zover die informatie bij Partijen beschikbaar is. - Leverancier ervoor zorgt dat hij een passende maatwerkvoorziening bestaande uit één of meer Wmo hulpmiddelen levert zoals door Opdrachtgever toegekend aan cliënt. - Partijen gebruiken het “Convenant meeverhuizen van individuele mobiliteitshulpmiddelen en roerende woonvoorzieningen bij een verhuizing” (versie 22 april 2021)1 en het “Convenant maatwerkprocedure toegang hulpmiddelen” (versie 21 april 2021)2 als kaderstellend bij het uitvoeren van deze overeenkomst.
1 https://vng.nl/sites/default/files/2021-06/convenant_meeverhuizen_def.pdf 2 https://vng.nl/sites/default/files/2021-06/20210421_convenant_maatwerk_procedures_toegang.pdf 6 Definities Gedefinieerde begrippen hebben in enkelvoud en meervoud overeenkomstige betekenis. De begrippen zoals vastgelegd in: • artikel 1.1.1 Wet maatschappelijke ondersteuning 2015; • artikel 1.1 Uitvoeringsbesluit Wet maatschappelijke ondersteuning 2015; • artikel 1 Uitvoeringsregeling Wet maatschappelijke ondersteuning 2015; • [Optioneel alleen bij een Europese aanbestedingsprocedure: Artikel 1.1, Aanbestedingswet 2012;] • de Gemeentelijke verordeningen, beleidsregels en nadere regels; • het “Convenant meeverhuizen van individuele mobiliteitshulpmiddelen en roerende woonvoorzieningen bij een verhuizing” (versie 22 april 2021); en • het “Convenant maatwerkprocedure toegang hulpmiddelen” (versie 21 april 2021); zijn onverkort van toepassing. Bij tegenstrijdigheden in begrippen uit deze bronnen geldt de hiërarchische volgorde zoals hiervoor weergegeven. De overeenkomst kent verder de volgende gedefinieerde begrippen: • Adequaat hulpmiddel: hulpmiddel dat aansluit op een functioneel advies en op de ondersteuningsbehoefte van de cliënt.
• Calamiteit: niet-beoogde of onverwachte gebeurtenis die betrekking heeft op de kwaliteit van een maatwerkvoorziening en die tot een ernstig schadelijk gevolg voor of de dood van een cliënt heeft geleid. • Combinant: de Leverancier die meedoet in een combinatie. • Combinatie: samenwerking van Leveranciers die samen [inschreven of aanmeldden] en ieder voor zich hoofdelijk aansprakelijk zijn bij het uitvoeren van de overeenkomst. • Fraude: i) Het onder valse voorwendselen of op oneigenlijke grond en/of wijze verkrijgen of trachten te verkrijgen van voordeel waar men geen recht op heeft of zou hebben gehad, dan wel daar op enigerlei wijze aan meewerken, en/of ii) het bewust verzwijgen van relevante feiten en omstandigheden, verstrekken van onjuiste of onvolledige informatie of geven van een verkeerde en/of onvolledige voorstelling van zaken, dan wel daar op enigerlei wijze aan meewerken, op grond waarvan enig voordeel wordt of kan worden verkregen waar men geen recht op heeft of zou hebben gehad en/of; iii) het bewust of opzettelijk misleidend handelen, met het oog op eigen of andermans gewin, voor zover het in de wet strafbaar gestelde feiten betreft. • Functioneel advies: advies van een zorgprofessional, zoals een huisarts of een ergotherapeut, over de functionele eisen gesteld aan het hulpmiddel voor een specifieke cliënt.
• Gepast gebruik: maatschappelijke ondersteuning die voldoet aan wetgeving, stand van de wetenschap, praktijkeisen en die aansluit bij de ondersteuningsvraag van de cliënt. • Gevolgschade: schade zoals gederfde winst of geleden verlies. • Hoofdaannemer: Leverancier die zelf opdrachten geeft aan onderaannemers waarvoor hij onder deze overeenkomst alle verantwoordelijkheid draagt. • Hulpmiddel: roerende zaak als mobiliteitshulpmiddel, persoonsgebonden hulpmiddel of verwijderbare woonvoorziening die is bedoeld om beperkingen in de zelfredzaamheid of de participatie van een cliënt te verminderen of weg te nemen. • Leveren van hulpmiddelen: het verhuren of het verkopen en in eigendom overdragen van hulpmiddelen, eventueel aangevuld met dienstverlening zoals selecteren en 7 passen, onderhoud en reparaties, één en ander zoals beschreven in artikel 1.1 van de overeenkomst. • Onderaannemer: een leverancier die hulpmiddelen levert namens een hoofdaannemer op basis van de overeenkomst met die hoofdaannemer en die voor die levering naast de hoofdaannemer verantwoordelijk is richting Opdrachtgever. • Selecteren en passen: keuze van de Leverancier voor een hulpmiddel en het inmeten, aanpassen daarvan aan de individuele ondersteuningsbehoefte van de cliënt zodat sprake is van een adequaat hulpmiddel.
• Spoed: situatie waarbij dringende redenen vereisen dat partijen direct handelen en die maakt dat partijen redelijkerwijs niet van elkaar kunnen verwachten dat (één van de) Partijen de gebruikelijke handelingen verricht. • UBO: Ultimate beneficial owner • [Definities aan te vullen door Partijen als nodig en gewenst]. Bij tegenstrijdigheden in de bij de overeenkomst gedefinieerde begrippen met de gedefinieerde begrippen uit de eerder genoemde bronnen, gaan de gedefinieerde begrippen uit de eerder genoemde bronnen voor. 8 Deel 1: Bepalingen die gelden tussen Opdrachtgever en alle Leveranciers waarmee Opdrachtgever een overeenkomst sluit Nota bene: als de Opdrachtgever een overeenkomst sluit met meerdere Leveranciers, dan gelden onderstaande bepalingen voor alle Leveranciers op gelijke wijze. Het is niet mogelijk in deel 2 van deze bepalingen af te wijken. Het is evenmin toegestaan dat Opdrachtgever zelf artikelen ontwikkelt voor de onderwerpen die in deel 1 zijn geregeld. Zo is er een standaardartikel voor klachten in deel 1 opgenomen. Als Opdrachtgever klachten in de overeenkomst wil regelen, dan moet hij gebruik maken van deze bepaling en kan hij niet zelf een andere bepaling ontwikkelen. Artikel 1.1: Voorwerp van de overeenkomst Het voorwerp van de overeenkomst is het leveren van hulpmiddelen.
Partijen verstaan hieronder de rolvoorzieningen, vervoersvoorzieningen en verwijderbare woonvoorzieningen, zoals vastgelegd in [bijlage]. Partijen maken gebruik van de gestandaardiseerde productcodelijst in [bijlage]. De kwaliteitseisen leggen Partijen vast in [bijlage]. Partijen kiezen één van de drie onderstaande opties: Optie 1: Opdrachtgever huurt de hulpmiddelen all-in. Optie 2: Opdrachtgever koopt de hulpmiddelen all-in met depot. Optie 3: Opdrachtgever koopt de hulpmiddelen all-in zonder depot. Partijen laten staan of schrappen in de volgende twee tekstblokken: De volgende aanvullende diensten maken onderdeel uit van de overeenkomst. • [Het terugnemen van hulpmiddelen; en • Aanvullende dienstverlening: • Selecteren en passen; • Repareren; • Onderhouden]. De volgende aanvullende diensten maken geen onderdeel uit van de overeenkomst. • [Het terugnemen van hulpmiddelen; en • Aanvullende dienstverlening: • Selecteren en passen; • Repareren; • Onderhouden]. Artikel 1.2: Hiërarchische volgorde van documenten De volgende documenten maken (in hiërarchische volgorde) integraal onderdeel uit van de overeenkomst. Het gaat steeds om de gepubliceerde, meest actuele versie van: 1. De overeenkomst; 2. Nadere overeenkomsten gesloten op basis van deze overeenkomst; 9 3. De Nota(’s) van Inlichtingen (latere versies gaan voor op voorgaande versies); 4.
De Gemeentelijke inkoopdocumenten met daarin: 4.1. [bijlagen benoemen]; 4.2. Het meest recente Model Algemene Inkoopvoorwaarden van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (september 2024). (Bij een Europese aanbestedingsprocedure:) 4.3. Het verzoek tot deelneming met daarin: 4.3.1. [bijlagen benoemen] 4.3.2. [bijlagen benoemen] en/of 4.3/4.4 de inschrijving van Leverancier met daarin: 4.3.1/4.4.1. [bijlagen benoemen] 4.3.2/4.4.2. [bijlagen benoemen] (Bij een toelatingsprocedure:) 4.3 De aanmelding van Leverancier met daarin: 4.3.1. [bijlagen benoemen] 4.3.2. [bijlagen benoemen] Artikel 1.3: Looptijd 1.3.1 De overeenkomst start op [begindatum] en loopt tot en met [einddatum]. 1.3.2 Opdrachtgever mag de overeenkomst na afloop geheel of deels verlengen met [aantal] kalendermaanden. Dit mag maximaal [aantal] keer. 1.3.3. Als Opdrachtgever gebruik maakt van de mogelijkheid te verlengen, dan meldt hij dit bij Leverancier minimaal 6 (zes) kalendermaanden voor einddatum. 1.3.4. Partijen kiezen één van de drie onderstaande opties: Optie 1: Geen van de partijen mag tussentijds opzeggen. Alleen de artikelen 1.4.2, [1.11.1], 3.8.1 en 3.11, en 3.18.4 maken hierop een uitzondering. Optie 2: Opdrachtgever mag naast de mogelijkheden genoemd in artikel 1.4.2, [1.11.1], 3.8.1 en 3.11 10 tussentijds schriftelijk opzeggen met een opzegtermijn van [aantal] kalendermaanden.
De Leverancier mag niet tussentijds opzeggen, behalve volgens artikel 1.4.2, 3.11 en 3.18.4. Optie 3: Opdrachtgever mag naast de mogelijkheden genoemd in artikel 1.4.2, [1.11.1], 3.8.1 en 3.11 tussentijds schriftelijk opzeggen met een opzegtermijn van [aantal] kalendermaanden. De Leverancier mag naast de mogelijkheden genoemd in artikel 1.4.2, 3.11 en 3.18.4 tussentijds schriftelijk opzeggen met een opzegtermijn van [aantal] kalendermaanden. Leverancier blijft verantwoordelijk voor de levering van de benodigde hulpmiddelen totdat een passend alternatief is gevonden, met inachtneming van art. 1.18. Leverancier moet ook voldoen aan de volgende voorwaarden: [voorwaarden benoemen]. [optioneel:] Artikel 1.4: Herzieningsclausule 1.4.1 Opdrachtgever mag de overeenkomst tussentijds wijzigen na overleg met Leverancier. Deze wijzigingsbevoegdheid is aanvullend op de mogelijkheden genoemd in artikel 3.11, 3.13, 3.17.2 en 3.18. Partijen houden een termijn aan van maximaal 6 (zes) kalendermaanden aan voor het doorvoeren van de wijziging.
Wijzigingsmogelijkheid 1: Aard en omvang van de wijziging: [Vul in] Voorwaarden voor toepassing door Opdrachtgever: [Vul in] Wijzigingsmogelijkheid 2: Aard en omvang van de wijziging: [Vul in] Voorwaarden voor toepassing door Opdrachtgever: [Vul in] Wijzigingsmogelijkheid n: Aard en omvang van de wijziging: [Vul in] Voorwaarden voor toepassing door Opdrachtgever: [Vul in] Partijen leggen een wijziging vast in een schriftelijk addendum bij de overeenkomst. 1.4.2 Leverancier kan een wijziging niet op onredelijke gronden weigeren. Als Leverancier een wijziging op redelijke gronden weigert, dan geldt die weigering als een opzegging van de overeenkomst met een opzegtermijn tot aan de ingangsdatum van de wijziging, tenzij Partijen anders zijn overeengekomen in de wijzigingsmogelijkheden in artikel 1.4.1. Leverancier blijft verantwoordelijk voor de levering van hulpmiddelen totdat een passend alternatief is gevonden [optioneel: conform art. 1.18]. 1.4.3 Bij opzegging op basis van dit artikel vergoeden Partijen geen schade of kosten. Andere wijzigingsbepalingen in de overeenkomst blijven ook gelden. (Bij Europese 11 aanbestedingsprocedures:) De wijzigingsmogelijkheden uit de Aanbestedingswet 2012 gelden: artikel art. 2.163b, 2.163d, 2.163e, 2.163f.
Artikel 1.5: Levertijd van het hulpmiddel 1.5.1 Leverancier houdt de tijd tussen opdrachtverstrekking en levering aan zoals overeengekomen in artikel 1.5.2. Levering, selecteren en passen vinden gelijktijdig plaats, tenzij dit niet mogelijk is. 1.5.2 Partijen leggen in [bijlage] voor elk hulpmiddel (per productcode) de maximale levertijd vast in werkdagen. Zij houden zich daarbij aan maximale levertijden voor bepaalde categorieën. Categorieën: Categorie A - Elektrische rolstoel complex (@productcode@); - Alle categorieën waarbij Leverancier een zitorthese moet aanbrengen; en - Hulpmiddelen, waarbij een specifieke aanpassing is vereist: o Orthese; o Gemoduleerde rugleuning of zitting; of o Op maat gemaakte aanpassing, welke niet als modulaire aanpassing bij Leverancier is te bestellen) Opdrachtgever legt in [bijlage] per productcode een maximale levertijd vast van maximaal 30 werkdagen Categorie B - Alle hulpmiddelen, niet zijnde een hulpmiddel in categorie A Opdrachtgever legt in [bijlage] per productcode een maximale levertijd vast van maximaal 20 werkdagen De maximale levertijd gaat in op het moment dat Opdrachtgever een opdracht geeft aan Leverancier voor het leveren van een hulpmiddel. 1.5.3 Leverancier communiceert de levertijd altijd aan zowel cliënt als Opdrachtgever.